Orzeczenie · 2023-03-14

II SA/Po 189/20

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Miejsce
Poznań
Data
2023-03-14
NSAnieruchomościŚredniawsa
plan miejscowynieruchomościprawo własnościzasada proporcjonalnościzagospodarowanie przestrzennezalesieniezabudowagminauchwałaWSA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu rozpoznał skargę E. K. na uchwałę Rady Gminy Tarnowo Podgórne z dnia 24 stycznia 2017 r. w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego w Lusówku. Skarżąca, właścicielka działki nr [...], kwestionowała przeznaczenie jej nieruchomości pod zalesienie, domagając się możliwości zabudowy jednorodzinnej. Argumentowała, że takie przeznaczenie narusza zasadę proporcjonalności i prawo własności, gdyż ogranicza jej możliwości zagospodarowania nieruchomości w sposób ekonomicznie uzasadniony. Gmina Tarnowo Podgórne wniosła o oddalenie skargi, wskazując na cenne walory przyrodnicze i krajobrazowe terenu, potrzebę ochrony gruntów rolnych i leśnych, a także na fakt, że w Lusówku istnieje już nadmiar niezainwestowanych działek budowlanych. Sąd, analizując sprawę, zwrócił uwagę na fakt, że skarżąca zbyła część spornej nieruchomości w trakcie postępowania, co ograniczyło jej legitymację procesową do pozostałej części działki nr [...]. Sąd nie dopatrzył się naruszenia zasady proporcjonalności, podkreślając, że prawo własności, choć chronione konstytucyjnie, może podlegać ograniczeniom w interesie publicznym, zwłaszcza gdy są one uzasadnione potrzebą ochrony środowiska, ładu przestrzennego czy walorów krajobrazowych. Sąd wskazał, że przeznaczenie nieruchomości pod zalesienie było zgodne z ustaleniami studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego, które były konsekwentnie realizowane przez gminę. Ponadto, sąd stwierdził, że skarżąca może nadal użytkować nieruchomość w dotychczasowy sposób, a plan nie przewiduje jej publicznego udostępniania. Argumentacja skarżącej dotycząca naruszenia art. 8 K.p.a. została uznana za bezzasadną, gdyż przepisy K.p.a. nie mają zastosowania w procedurze uchwalania planu miejscowego. W konsekwencji, sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 P.p.s.a.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Uzasadnienie ograniczeń prawa własności w planowaniu przestrzennym, stosowanie zasady proporcjonalności, znaczenie studium dla planu miejscowego, legitymacja procesowa w sprawach planistycznych.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji przeznaczenia terenu pod zalesienie i argumentacji właściciela opartej na prawie do zabudowy. Kontekst lokalny (nadmiar działek budowlanych).

Zagadnienia prawne (3)

Czy przeznaczenie nieruchomości w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego pod zalesienie, z jednoczesnym zakazem zabudowy, stanowi naruszenie zasady proporcjonalności i prawa własności właściciela?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, przeznaczenie nieruchomości pod zalesienie w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, nawet przy zakazie zabudowy, nie stanowi naruszenia zasady proporcjonalności ani prawa własności, jeśli jest uzasadnione interesem publicznym (np. ochrona środowiska, ład przestrzenny, walory krajobrazowe) i zgodne z ustaleniami studium, a właściciel może nadal użytkować nieruchomość w dotychczasowy sposób.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że prawo własności może podlegać ograniczeniom w interesie publicznym, o ile są one proporcjonalne i zgodne z prawem. W tym przypadku przeznaczenie działki pod zalesienie było zgodne ze studium, uzasadnione ochroną środowiska i ładu przestrzennego, a właścicielka mogła nadal użytkować nieruchomość w dotychczasowy sposób. Brak potrzeby tworzenia nowych terenów mieszkaniowych również przemawiał przeciwko uwzględnieniu skargi.

Czy przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego mają zastosowanie do procedury uchwalania miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego nie znajdują zastosowania w procedurze uchwalania miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, która jest wyczerpująco uregulowana przepisami ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.

Uzasadnienie

Sąd stwierdził, że zarzut naruszenia art. 8 K.p.a. jest oczywiście bezzasadny, ponieważ procedura planistyczna jest regulowana przepisami u.p.z.p., a nie K.p.a.

Czy zbycie części nieruchomości w trakcie postępowania sądowego wpływa na legitymację procesową skarżącego w sprawie dotyczącej planu miejscowego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, zbycie części nieruchomości w trakcie postępowania sądowego powoduje utratę przez skarżącego legitymacji procesowej w zakresie zbytej części, co skutkuje oddaleniem skargi w tym zakresie z powodu braku aktualnego interesu prawnego.

Uzasadnienie

Sąd stwierdził, że skarżąca utraciła interes prawny w odniesieniu do działek, które zbyła w trakcie postępowania, co skutkowało koniecznością oddalenia skargi w tym zakresie.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę E. K. na uchwałę Rady Gminy Tarnowo Podgórne z dnia 24 stycznia 2017 r., nr XXXVIII/610/2017, w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego w Lusówku – część Centrum A.

Przepisy (17)

Główne

u.s.g. art. 18 § 2 pkt 5

Ustawa o samorządzie gminnym

Podstawa do uchwalania planów miejscowych przez radę gminy.

u.p.z.p. art. 20 § 1

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

Podstawa do uchwalania planów miejscowych przez radę gminy.

u.p.z.p. art. 6 § 1

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

Ustalenia planu miejscowego kształtują sposób wykonywania prawa własności nieruchomości.

u.s.g. art. 101 § 1

Ustawa o samorządzie gminnym

Podstawa zaskarżenia uchwały lub zarządzenia organu gminy do sądu administracyjnego.

P.p.s.a. art. 151

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Orzeczenie o oddaleniu skargi.

Konstytucja RP art. 31 § 3

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Zasada proporcjonalności przy ograniczaniu praw i wolności.

Pomocnicze

u.p.z.p. art. 3 § 1

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

Zakres władztwa planistycznego gminy.

u.p.z.p. art. 9 § 4

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

Ustalenia studium są wiążące dla organów gminy przy sporządzaniu planów miejscowych.

u.p.z.p. art. 35

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

Tereny, których przeznaczenie plan miejscowy zmienia, mogą być wykorzystywane w sposób dotychczasowy do czasu ich zagospodarowania zgodnie z tym planem.

u.s.g. art. 101 § 2

Ustawa o samorządzie gminnym

Uprawnienia nowych właścicieli nieruchomości do wystąpienia z własną skargą.

P.p.s.a. art. 125 § 1 pkt 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zawieszenie postępowania.

P.p.s.a. art. 128 § 1 pkt 4

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podjęcie postępowania.

k.c. art. 140

Kodeks cywilny

Treść i granice prawa własności.

K.p.a. art. 8 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada praworządności, pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa.

Konstytucja RP art. 21 § 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Ochrona prawa własności.

Konstytucja RP art. 64 § 3

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Ograniczenie własności w drodze ustawy.

ustawa COVID-19 art. 15zzs4 § 3

Ustawa z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych

Możliwość przeprowadzenia posiedzenia niejawnego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Przeznaczenie działki pod zalesienie jest zgodne z ustaleniami studium. • Ochrona walorów przyrodniczych, krajobrazowych oraz gruntów rolnych i leśnych uzasadnia przeznaczenie terenu pod zalesienie. • Istnieje nadmiar niezainwestowanych działek budowlanych w gminie, co czyni nieracjonalnym tworzenie nowych terenów mieszkaniowych. • Właścicielka może nadal użytkować nieruchomość w dotychczasowy sposób, a plan nie przewiduje jej publicznego udostępniania. • Ograniczenie prawa własności jest proporcjonalne do chronionych wartości publicznych.

Odrzucone argumenty

Naruszenie zasady proporcjonalności i prawa własności poprzez przeznaczenie działki pod zalesienie. • Naruszenie art. 8 K.p.a. w procedurze planistycznej.

Godne uwagi sformułowania

interes prawny musi być bezpośredni, realny i aktualny, a nie przyszły, hipotetyczny lub ewentualny • ustalenia planu miejscowego kształtują, wraz z innymi przepisami sposób wykonywania prawa własności nieruchomości • nie sposób przyznać racji skarżącej i w istocie dać prymat jej interesom ekonomicznym nad interesem publicznym • w Lusówku wyznaczonych jest ponad tysiąc działek budowlanych, które wciąż pozostają niezainwestowane

Skład orzekający

Tomasz Świstak

przewodniczący sprawozdawca

Danuta Rzyminiak-Owczarczak

sędzia

Edyta Podrazik

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie ograniczeń prawa własności w planowaniu przestrzennym, stosowanie zasady proporcjonalności, znaczenie studium dla planu miejscowego, legitymacja procesowa w sprawach planistycznych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji przeznaczenia terenu pod zalesienie i argumentacji właściciela opartej na prawie do zabudowy. Kontekst lokalny (nadmiar działek budowlanych).

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy konfliktu między prawem własności a interesem publicznym w kontekście planowania przestrzennego, co jest częstym problemem dla właścicieli nieruchomości. Pokazuje, jak sądy oceniają takie konflikty.

Czy gmina może zmusić Cię do zalesienia Twojej działki? Sąd wyjaśnia granice prawa własności.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst