II SA/PO 1812/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w PoznaniuPoznań2004-10-20
NSAbudowlaneŚredniawsa
prawo budowlanepozwolenie na budowęrozbiórkasamowola budowlanapłyta betonowagarażpostępowanie administracyjneuchylenie decyzjilegalizacja obiektu

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję nakazującą rozbiórkę płyty betonowej, uznając brak wystarczających dowodów co do daty jej powstania i potencjalnego zastosowania starszych przepisów prawa budowlanego, jednocześnie oddalając skargę w części dotyczącej rozbiórki garażu.

Sprawa dotyczyła skargi A.M. na decyzję nakazującą rozbiórkę płyty betonowej i garażu wybudowanych bez pozwolenia na budowę. Sąd uchylił decyzję w części dotyczącej płyty betonowej, wskazując na niewystarczające ustalenie daty jej powstania i potrzebę rozważenia zastosowania przepisów poprzedniej ustawy Prawo budowlane, które mogłyby pozwolić na legalizację. Skarga została oddalona w części dotyczącej garażu, którego budowa była niesporna i nastąpiła po wejściu w życie obecnej ustawy.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu rozpoznał skargę A.M. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która utrzymała w mocy decyzję Powiatowego Inspektora nakazującą rozbiórkę płyty betonowej i garażu wybudowanych bez wymaganego pozwolenia na budowę. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję w części dotyczącej nakazu rozbiórki płyty betonowej. Uzasadnieniem było stwierdzenie naruszenia przepisów postępowania, w szczególności art. 7, 77 § 1 i 107 kpa, poprzez niewyczerpujące zebranie i rozpatrzenie materiału dowodowego. Sąd wskazał, że brak jest oświadczenia strony co do daty wykonania płyty betonowej, a jedynie oświadczenie o remoncie garażu. Istniały wątpliwości, czy płyta betonowa nie znajdowała się na nieruchomości już w momencie jej nabycia przez skarżącą i czy nie została wykonana przez poprzedniego właściciela. W zależności od tych ustaleń, Sąd wskazał na potrzebę rozważenia, czy w sprawie nakazania rozbiórki płyty betonowej znajdują zastosowanie przepisy ustawy Prawo budowlane z 1994 r., czy też przepisy poprzednio obowiązującego Prawa budowlanego z 1974 r., które umożliwiały legalizację obiektu. W pozostałej części skarga została oddalona, co dotyczyło nakazu rozbiórki garażu, którego budowa jesienią 2001 r. była niesporna i wymagała pozwolenia na budowę zgodnie z art. 48 Prawa budowlanego z 1994 r.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Sąd uznał, że w przypadku wątpliwości co do daty powstania płyty betonowej, należy rozważyć zastosowanie przepisów poprzedniej ustawy Prawo budowlane z 1974 r., które mogłyby pozwolić na legalizację obiektu, zamiast automatycznego nakazu rozbiórki na podstawie przepisów z 1994 r.

Uzasadnienie

Sąd dopatrzył się naruszenia przepisów postępowania przez organy administracyjne, które nie zebrały wyczerpującego materiału dowodowego w zakresie daty powstania płyty betonowej. Istniały wątpliwości, czy płyta nie została wykonana przez poprzedniego właściciela, co mogłoby skutkować zastosowaniem starszych przepisów prawa budowlanego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (11)

Główne

u.p.b. art. 48

Ustawa - Prawo budowlane

Organ nakazuje rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę albo zgłoszenia, bądź też pomimo wniesienia sprzeciwu przez właściwy organ.

p.p.s.a. art. 135

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd rozstrzyga sprawę co do istoty w przedmiocie, w którym zostało wniesione odwołanie.

p.p.s.a. art. 145 § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd uwzględnia skargę w przypadku naruszenia prawa materialnego lub przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Pomocnicze

u.p.b. art. 49

Ustawa - Prawo budowlane

Przepis art. 48 nie znajduje zastosowania, jeżeli upłynęło 5 lat od dnia zakończenia budowy obiektu budowlanego lub jego części, a jego istnienie nie narusza przepisów o zagospodarowaniu przestrzennym.

u.p.b. art. 103 § 2

Ustawa - Prawo budowlane

Do obiektów, których budowa została zakończona przed dniem wejścia w życie ustawy lub w stosunku, do których przed tym dniem zostało wszczęte postępowanie, stosuje się przepisy dotychczasowe.

k.p.a. art. 7

Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego

Organ obowiązany jest do podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy.

k.p.a. art. 77 § 1

Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego

Organ obowiązany jest wyczerpująco zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy.

k.p.a. art. 107

Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego

Decyzja powinna zawierać uzasadnienie faktyczne i prawne.

p.p.s.a. art. 152

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd, uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie, może orzec o ich niewykonalności.

p.p.s.a. art. 200

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Orzeczenie o kosztach postępowania.

k.c. art. 5

Ustawa - Kodeks cywilny

Nie można czynić ze swego prawa użytku, który by był sprzeczny ze społeczno-gospodarczym przeznaczeniem tego prawa lub z zasadami współżycia społecznego. Takie działanie lub zaniechanie uprawnionego nie jest uważane za wykonywanie prawa i nie korzysta z ochrony.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Niewystarczające ustalenie daty powstania płyty betonowej. Potencjalne zastosowanie przepisów poprzedniej ustawy Prawo budowlane z 1974 r. umożliwiających legalizację. Naruszenie przez organy administracyjne przepisów k.p.a. dotyczących zbierania i rozpatrywania materiału dowodowego.

Odrzucone argumenty

Argumenty dotyczące naruszenia art. 28 i 29 prawa budowlanego w części dotyczącej garażu. Argument o braku przesłanek do orzeczenia rozbiórki garażu. Argument o braku naruszenia art. 5 kc (działania nie spowodowały ograniczeń i uciążliwości dla terenów sąsiednich).

Godne uwagi sformułowania

organ wydał decyzję bez wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego należałoby rozważyć, czy przedmiotowa płyta nie znajdowała się na nieruchomości już w momencie jej nabycia przez skarżącą naruszyły prawo materialne i przepisy postępowania w sposób mogący mieć istotny wpływ na wynik sprawy

Skład orzekający

Barbara Kamieńska

przewodniczący

Barbara Drzazga

sędzia

Lilianna Drewniak-Żaba

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących samowoli budowlanej, zwłaszcza w kontekście ustalania daty powstania obiektu i możliwości zastosowania przepisów przejściowych lub starszych ustaw Prawo budowlane."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku jednoznacznych dowodów co do daty powstania obiektu budowlanego. Orzeczenie dotyczy konkretnego typu obiektu (płyta betonowa) i okoliczności faktycznych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak ważne jest dokładne ustalenie stanu faktycznego przez organy administracji i jak błędy proceduralne mogą prowadzić do uchylenia decyzji, nawet w przypadku oczywistej samowoli budowlanej. Pokazuje też niuanse w stosowaniu przepisów prawa budowlanego.

Brak dowodów na datę budowy płyty betonowej uchyla nakaz rozbiórki.

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Po 1812/02 - Wyrok WSA w Poznaniu
Data orzeczenia
2004-10-20
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2002-07-25
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Sędziowie
Barbara Drzazga
Barbara Kamieńska /przewodniczący/
Lilianna Drewniak-Żaba /sprawozdawca/
Symbol z opisem
601  Budownictwo, nadzór architektoniczno-budowlany i specjalistyczny, ochrona przeciwpożarowa
Skarżony organ
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Uchylono zaskarżoną decyzję w części
Oddalono skargę
Stwierdzono, że zaskarżony akt nie może być wykonany w części
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w P w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Barbara Kamieńska Sędzia WSA Barbara Drzazga Asesor sąd. Lilianna Drewniak-Żaba /spr./ Protokolant masz. Maria Kasztelan po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 października 2004 r. sprawy ze skargi A. M. na decyzję [...]Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. z dnia [...]r. Nr [...] w przedmiocie nakazania rozbiórki obiektu budowlanego; I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla Miasta P. z dnia [...] r. Nr [...] w części nakazującej A.M. rozbiórkę płyty betonowej o powierzchni 54,7 m2 zlokalizowanej na działce przy ul. [...] w P. wybudowanej bez wymaganego pozwolenia na budowę, II. w pozostałej części skargę oddala, III. zasądza od [...]Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. na rzecz skarżącej kwotę [...]zł ([...] złotych) tytułem połowy uiszczonego wpisu od skargi, IV. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana w zakresie wskazanym w punkcie 1 wyroku. /-/ L.Drewniak-Żaba /-/ B.Kamieńska /-/ B.Drzazga MK
Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla Miasta P., powołując podstawę prawną z art. 48 ustawy z dnia 07 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz.U. z 2000 r. Nr 106 poz. 1126 ze zm.) nakazał A.M. rozbiórkę płyty betonowej o powierzchni 54,7 m2 oraz garażu o wymiarach 3,65 m x 5,65 m, zlokalizowanych na działce przy ul. [...] w P., wybudowanych bez wymaganego pozwolenia na budowę.
W uzasadnieniu decyzji organ I instancji podał, iż w trakcie przeprowadzonego postępowania administracyjnego ustalono, że na nieruchomości należącej do A.M. wybudowane są, bez wymaganego pozwolenia - płyta betonowa o powierzchni 54,7 m2 oraz garaż. Z oświadczenia właścicielki wynika, że zostały one wybudowane jesienią 2001 r.
Ponieważ zgodnie z treścią art. 28 cytowanej ustawy na wykonanie powyższych robót wymagane jest pozwolenie na budowę - należało orzec o rozbiórce przedmiotowych obiektów.
W odwołaniu od powyższej decyzji A.M. podała, że nabyła nieruchomość przy ul. [...] w P. wraz z budynkiem gospodarczym i garażem. Z uwagi na zły stan techniczny obiektów przeprowadziła częściową rozbiórkę i remont adaptacyjny.
W czerwcu 2001 r. złożyła wniosek o ustalenie warunków zabudowy i wydanie pozwolenia na budowę, lecz [...] czerwca 2001 r. wydano decyzję nakazującą rozbiórkę, a następnie odmówiono wydania decyzji o warunkach zabudowy. Podniosła ponadto, że organ orzekający 2-krotnie wskazał inną powierzchnię płyty betonowej.
Odwołanie od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla Miasta P. złożyła również M.Ś., wobec której jednak [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w P. postanowieniem z dnia [...] lipca 2002 r. stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania.
Decyzją z dnia [...] czerwca 2002 r. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w P. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję wyjaśniając, że wybudowanie garażu i wykonanie płyty betonowej wymagało uzyskania pozwolenia na budowę, którym inwestor nie legitymuje się. Naruszenie tego obowiązku skutkuje podjęciem przez organ administracyjny działań w trybie art. 48 prawa budowlanego.
Odnośnie zarzutu różnego określenia przez organ I instancji powierzchni płyty betonowej, organ odwoławczy podał, iż dokładny pomiar spornej płyty nastąpił przed wydaniem zaskarżonej decyzji, w dniu [...]r. i jego wynik nie był kwestionowany przez stronę, ani w dniu pomiaru, ani przed wydaniem decyzji.
A.M. wniosła skargę do Sądu administracyjnego, domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji w całości, powtarzając argumenty zawarte w odwołaniu, a nadto wskazując na naruszenie przez organy art. 28 i 29 prawa budowlanego, w szczególności ust. 1 pkt 1 lit. a wskazując na brak przesłanek do orzeczenia rozbiórki.
Zarzuciła ponadto naruszenie art. 5 kc, albowiem jej działania nie spowodowały żadnych ograniczeń i uciążliwości dla terenów sąsiednich.
Orzekający w sprawie organ wniósł o oddalenie skargi z przyczyn wskazanych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i wyjaśnił ponadto, że bez wpływu na rozstrzygnięcie pozostaje argument skarżącej poprawy wizerunku nieruchomości.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Jak wynika z art. 48 ustawy z dnia 07 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2000 r. Nr 106 poz. 1126 ze zm.) właściwy organ nakazuje, w drodze decyzji rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę albo zgłoszenia, bądź też pomimo wniesienia sprzeciwu przez właściwy organ.
Jednakże zgodnie z zasadami wyrażonymi w art. 49 i art. 103 ust. 2 ustawy wskazany przepis nie znajduje zastosowania w sytuacji jeżeli upłynęło 5 lat od dnia zakończenia budowy obiektu budowlanego lub jego części, a jego istnienie nie narusza przepisów o zagospodarowaniu przestrzennym, w szczególności ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (art. 49); a także do obiektów, których budowa została zakończona przed dniem wejścia w życie ustawy lub w stosunku, do których przed tym dniem zostało wszczęte postępowanie. Do takich obiektów stosuje się przepisy dotychczasowe.
W przedmiotowej sprawie okolicznością niesporną jest fakt wybudowania garażu jesienią 2001 r. Datę tę wskazała skarżąca i brak jest podstaw do jej kwestionowania. W tym więc zakresie organy orzekające - z uwagi na zaistnienie przesłanek nakazujących rozbiórkę orzekły w sposób prawidłowy zgodnie z treścią art. 48 prawa budowlanego z 1994 r.
Jednakże rozpatrując sprawę w zakresie nakazania rozbiórki płyty betonowej Sąd dopatrzył się naruszenia przepisów art. 7, art. 77 § 1 i art. 107 kpa, albowiem organ wydał decyzję bez wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego.
Ze znajdującego się w aktach administracyjnych oświadczenia strony (k. 12) wynika, że dokonała ona remontu garażu wczesną jesienią (2001 r.). Nie ma natomiast oświadczenia w przedmiocie daty wykonania płyty betonowej. Natomiast w trakcie dokonywania czynności kontrolnych w dniu [...] kwietnia 2002 r. A.M. podała, że "płyta została wykonana nie wiadomo kiedy" (k. 32).
Należałoby więc rozważyć, czy przedmiotowa płyta nie znajdowała się na nieruchomości już w momencie jej nabycia przez skarżącą i nie została wykonana przez poprzedniego właściciela - przed postawieniem drewnianego pomieszczenia - na co wskazują dołączone przez skarżącą do akt sprawy fotografie (pomiędzy k. 13 i k. 14).
W zależności od powyższych ustaleń w sprawie należałoby rozważyć, czy w sprawie nakazania rozbiórki płyty betonowej znajdują zastosowanie przepisy ustawy Prawo budowlane z 1994 r., czy też przepisy poprzednio obowiązującego Prawa budowlanego z 1974 r., umożliwiające legalizację obiektu, po wykluczeniu przesłanek określonych w art. 37 ust. 1 pkt 1 i 2 tego Prawa (a więc sprzeczność z planem oraz niebezpieczeństwo dla ludzi lub mienia, albo niedopuszczalne pogorszenie warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia).
Podejmując we wskazanym zakresie zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję z dnia [...] maja 2002 r. organy administracyjne naruszyły prawo materialne i przepisy postępowania w sposób mogący mieć istotny wpływ na wynik sprawy i w związku z tym należało orzec jak w sentencji zgodnie z art. 135 i art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270) w związku z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1271 ze zm.).
O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sąd rozstrzygnął, zgodnie z przepisem art. 152 powyższej ustawy o niemożności wykonania zaskarżonej decyzji w zakresie w jakim została ona uchylona.
/-/ L.Drewniak-Żaba /-/ B.Kamieńska /-/ B.Drzazga
MK

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI