II SA/Po 175/26

Wojewódzki Sąd Administracyjny w PoznaniuPoznań2026-03-19
NSAAdministracyjneWysokawsa
doręczenia elektroniczneterminyskargapostępowanie administracyjnerekultywacja gruntówsądy administracyjnep.p.s.a.k.p.a.u.d.e.

Podsumowanie

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu odrzucił skargę Fundacji na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego, uznając ją za wniesioną po terminie z powodu fikcji prawnej doręczenia elektronicznego.

Fundacja złożyła skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego odmawiające wszczęcia postępowania w sprawie rekultywacji gruntów. Sąd administracyjny odrzucił skargę, stwierdzając, że została wniesiona po terminie. Kluczowe dla rozstrzygnięcia było zastosowanie przepisów o doręczeniach elektronicznych, zgodnie z którymi pismo uznaje się za doręczone po upływie 14 dni od wpłynięcia na adres elektroniczny, nawet jeśli adresat go nie odebrał.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu rozpoznał skargę Fundacji na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego, które utrzymało w mocy postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie rekultywacji gruntów. Sąd, po rozpoznaniu sprawy na posiedzeniu niejawnym, postanowił odrzucić skargę. Podstawą odrzucenia było uchybienie terminowi do jej wniesienia. Sąd szczegółowo omówił przepisy dotyczące doręczeń elektronicznych, w tym fikcję prawną doręczenia zastępczego przewidzianą w ustawie o doręczeniach elektronicznych. Zgodnie z tymi przepisami, jeśli adresat nie odbierze pisma wysłanego na adres do doręczeń elektronicznych w ciągu 14 dni, pismo uznaje się za doręczone w dniu następującym po upływie tego terminu. W analizowanej sprawie zaskarżone postanowienie wpłynęło na adres elektroniczny Fundacji 11 grudnia 2025 r. i zgodnie z art. 42 ust. 2 u.d.e. zostało uznane za doręczone 26 grudnia 2025 r. Oznaczało to, że termin na wniesienie skargi upływał 26 stycznia 2026 r. Skarga została nadana 28 stycznia 2026 r., a zatem po terminie. Sąd odrzucił również argumentację dotyczącą możliwości odebrania korespondencji po terminie oraz wpływu dni wolnych od pracy na ustalenie daty doręczenia, wskazując, że przepisy te nie mają zastosowania w kontekście ustalania prawnego skutku doręczenia elektronicznego.

Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.

Sprawdź

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, skarga wniesiona po terminie, wynikającym z fikcji prawnej doręczenia elektronicznego, podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 2 p.p.s.a.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że zaskarżone postanowienie zostało skutecznie doręczone Fundacji w dniu 26 grudnia 2025 r. na podstawie art. 42 ust. 2 ustawy o doręczeniach elektronicznych, co oznaczało, że termin na wniesienie skargi upływał 26 stycznia 2026 r. Skarga nadana 28 stycznia 2026 r. była wniesiona po terminie.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucono_skargę

Przepisy (11)

Główne

p.p.s.a. art. 53 § § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Skargę wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia rozstrzygnięcia.

p.p.s.a. art. 54 § § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie jest przedmiotem skargi.

p.p.s.a. art. 58 § § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd odrzuca skargę wniesioną po upływie terminu do jej wniesienia.

k.p.a. art. 39 § § 1

Ustawa Kodeks postępowania administracyjnego

Organ administracji publicznej doręcza pisma na adres do doręczeń elektronicznych.

u.d.e. art. 40

Ustawa o doręczeniach elektronicznych

Operator wyznaczony wystawia dowody wysłania i otrzymania zgodnie ze standardem.

u.d.e. art. 41 § ust. 1 pkt 3

Ustawa o doręczeniach elektronicznych

Dowód otrzymania wystawiany jest po upływie 14 dni od dnia wpłynięcia korespondencji na adres niepubliczny, jeżeli adresat nie odebrał jej przed upływem tego terminu.

u.d.e. art. 42 § ust. 2

Ustawa o doręczeniach elektronicznych

Korespondencję uznaje się za doręczoną w dniu następującym po upływie 14 dni od dnia wpłynięcia na adres do doręczeń elektronicznych podmiotu niepublicznego, jeżeli nie została odebrana.

Pomocnicze

k.p.a. art. 39 § § 4

Ustawa Kodeks postępowania administracyjnego

W przypadku doręczenia elektronicznego, do ustalenia dnia doręczenia stosuje się przepis ustawy o doręczeniach elektronicznych.

u.z.u.i.e. art. 26a

Ustawa o usługach zaufania oraz identyfikacji elektronicznej

Określa standardy dla dowodów wysłania i otrzymania w ramach usług zaufania.

k.p.a. art. 57 § § 4

Ustawa Kodeks postępowania administracyjnego

Jeżeli koniec terminu przypada na dzień wolny od pracy lub sobotę, termin upływa następnego dnia.

p.p.s.a. art. 83 § § 2

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Terminy w postępowaniu sądowym administracyjnym mogą ulec wydłużeniu w określonych przypadkach, np. gdy przypadały na dzień wolny od pracy.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Skarga została wniesiona po terminie, zgodnie z przepisami o doręczeniach elektronicznych i fikcji prawnej doręczenia.

Godne uwagi sformułowania

wniesienie skargi za pomocą platformy e-doręczenia nie stanowiło podstawy do dorzucenia skargi w przypadku doręczenia w sposób, o którym mowa w art. 39 § 1, do ustalenia dnia doręczenia korespondencji stosuje się przepis art. 42 ustawy z dnia 18 listopada 2020 r. o doręczeniach elektronicznych Zgodnie z art. 41 ust. 1 pkt 3 u.d.e. dowód otrzymania wystawiany jest po upływie 14 dni od dnia wpłynięcia korespondencji przesłanej przez podmiot publiczny na adres do doręczeń elektronicznych podmiotu niepublicznego, jeżeli adresat nie odebrał go przed upływem tego terminu. Przepis ten określa jedynie prawny skutek upływu terminu 14 dni od wskazanego w dowodzie otrzymania dnia wpłynięcia korespondencji na adres do doręczeń elektronicznych podmiotu niepublicznego.

Skład orzekający

Izabela Paluszyńska

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalanie terminów w postępowaniu sądowoadministracyjnym w kontekście doręczeń elektronicznych i fikcji prawnej doręczenia."

Ograniczenia: Dotyczy spraw wnoszonych za pomocą środków komunikacji elektronicznej, w szczególności z wykorzystaniem systemu e-doręczeń.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy powszechnego problemu doręczeń elektronicznych i fikcji prawnej, która może prowadzić do utraty prawa do sądu z powodu nieodebrania wiadomości. Jest to istotne dla wielu podmiotów korzystających z tej formy komunikacji.

Nie odebrałeś e-pisma? Sąd może uznać, że zostało Ci doręczone! Jak uniknąć utraty terminu?

Agent AI dla prawników

Masz pytanie dotyczące tej sprawy?

Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.

Wyszukiwanie w 1,4 mln orzeczeń SN, NSA i sądów powszechnych
Dogłębna analiza z powołaniem na źródła
Zadawaj pytania uzupełniające — jak rozmowa z ekspertem

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

II SA/Po 175/26 - Postanowienie WSA w Poznaniu
Data orzeczenia
2026-03-19
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2026-02-24
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Sędziowie
Izabela Paluszyńska /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6160 Ochrona gruntów rolnych i leśnych
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Odrzucono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Izabela Paluszyńska po rozpoznaniu w dniu 19 marca 2026 r. na posiedzeniu niejawnym skargi Fundacji na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 11 grudnia 2025 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania administracyjnego postanawia odrzucić skargę.
Uzasadnienie
Pismem datowanym na dzień 28 stycznia 2026 r. Fundacja złożyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 11 grudnia 2025 r. nr [...] utrzymujące w mocy postanowienie Starosty [...] z dnia 30 października 2025 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie określenia osoby obowiązanej do rekultywacji gruntów obszaru górniczego [...].
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:
Skarga podlega odrzuceniu.
Stosownie do treści art. 53 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 z późn. zm.; zwanej dalej: p.p.s.a.) skargę wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie albo aktu, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 4a. Art. 54 § 1 p.p.s.a. przewiduje, że skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi. Skargę w formie dokumentu elektronicznego wnosi się do elektronicznej skrzynki podawczej tego organu. Przepis art. 49a stosuje się odpowiednio (art. 54 § 2 p.p.s.a.).
W pierwszej kolejności Sąd wyjaśnia, że wniesienie niniejszej skargi za pomocą platformy e-doręczenia nie stanowił podstawy do dorzucenia skargi. Sąd w pełni podziela prezentowany w orzecznictwie pogląd, iż wniesienie skargi do sądu administracyjnego w formie dokumentu elektronicznego za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi z wykorzystaniem systemu teleinformatycznego innego niż e-PUAP nie daje podstaw do odrzucenia skargi na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a., jeżeli zgodnie z art. 46 § 2a p.p.s.a. skarga została podpisana kwalifikowanym podpisem elektronicznym, podpisem zaufanym albo podpisem osobistym i na podstawie art. 54 § 2 p.p.s.a. została przekazana przez ten organ na elektroniczną skrzynkę podawczą e-PUAP sądu administracyjnego (por. postanowienia NSA z 12 marca 2026 r. II FSK 236/26; z 3 marca 2026 r., III FSK 1604/25; z 26 lutego 2026 r., II OSK 56/26; z 28 października 2025 r., I OSK 1516/25; z 27 października 2025 r., II FSK 1230/25).
Przedmiotowa skarga podlega natomiast odrzuceniu z uwagi na wniesienie jej z uchybieniem terminu o jakim mowa w art. 53 § 1 p.p.s.a.
Z art. 39 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2025 r. poz. 1691; zwanej dalej: k.p.a.) wynika, że organ administracji publicznej doręcza pisma na adres do doręczeń elektronicznych, o którym mowa w art. 2 pkt 1 ustawy z dnia 18 listopada 2020 r. o doręczeniach elektronicznych (t.j. Dz. U. z 2026 r. poz. 3; zwanej dalej: u.d.e.), chyba że doręczenie następuje na konto w systemie teleinformatycznym organu albo w siedzibie organu.
Doręczenia elektroniczne stanowią podstawowy sposób doręczania korespondencji przez organy administracji publicznej. Dopiero gdy nie ma możliwości doręczenia drogą elektroniczną, organ administracji publicznej doręcza pisma pocztą albo przez swoich pracowników lub przez inne upoważnione osoby lub organy (art. 39 § 2 k.p.a.).
Stosownie do 39 4 k.p.a., w przypadku doręczenia w sposób, o którym mowa w art. 39 § 1, do ustalenia dnia doręczenia korespondencji stosuje się przepis art. 42 ustawy z dnia 18 listopada 2020 r. o doręczeniach elektronicznych.
Zgodnie z art. 40 u.d.e. operator wyznaczony w ramach świadczenia publicznej usługi rejestrowanego doręczenia elektronicznego wystawia dowody wysłania i dowody otrzymania zgodnie ze standardem, o którym mowa w art. 26a ustawy z dnia 5 września 2016 r. o usługach zaufania oraz identyfikacji elektronicznej. Z art. 41 ust. 1 pkt 3 u.d.e. wynika natomiast, że dowód otrzymania wystawiany jest po upływie 14 dni od dnia wpłynięcia korespondencji przesłanej przez podmiot publiczny na adres do doręczeń elektronicznych podmiotu niepublicznego, jeżeli adresat nie odebrał go przed upływem tego terminu. Przepis art. 42 ust. 2 u.d.e. przewiduje z kolei, że w przypadku, o którym mowa w art. 41 ust. 1 pkt 3 u.d.e., korespondencję uznaje się za doręczoną w dniu następującym po upływie 14 dni od wskazanego w dowodzie otrzymania dnia wpłynięcia korespondencji na adres do doręczeń elektronicznych podmiotu niepublicznego. Ustawodawca ww. przepisach zastosował konstrukcję fikcji prawnej w ramach doręczenia zastępczego. Zaniechanie przez adresata odebrania korespondencji w terminie 14 dni od dnia jej wpłynięcia na jego adres do doręczeń elektronicznych powoduje przyjęcie uznania jej za doręczoną w dniu następującym po upływie tego terminu.
Z nadesłanego przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] wraz z odpowiedzią na skargę "potwierdzenia otrzymania" (k. 21) wynika, że zaskarżone postanowienie wpłynęło na adres do doręczeń skarżącej Fundacji w dniu 11 grudnia 2025 r. Fundacja nie odebrała postanowienia w terminie 14 dni od dnia wpłynięcia korespondencji. Stosownie zatem do treści przywołanego powyżej art. 42 ust. 2 u.d.e. przesyłkę uznać należy za doręczoną w dniu 26 grudnia 2025 r. Oznacza to, że ostatnim dniem na skutecznie wniesienie skargi był dzień 26 stycznia 2026 r. Skarga tymczasem została nadana w dniu 28 stycznia 2026 r. (k. 51).
Dodatkowo Sąd wyjaśnia, że wskazana w "potwierdzeniu otrzymania" data odebrania korespondencji przez adresata (29 grudnia 2025 r.) nie jest równoważna z datą jej doręczenie. Możliwość odebrania korespondencji po terminie określonym art. 42 ust. 2 u.d.e. wynika z 8 § 3 regulaminu świadczenia publicznej usługi rejestrowanego doręczenia elektronicznego i publicznej usługi hybrydowej i nie ma znaczenia dla ustalenia daty doręczenia postanowienia. Na gruncie tożsamej w skutkach regulacji art. 44 § 4 k.p.a. przyjmuje się, że upływ czternastodniowego terminu automatycznie rodzi bezwzględny skutek doręczenia. Przepisy nie przewidują możliwości dwukrotnego doręczenia pisma tej samej osobie (por. wyroki NSA z 2 października 2014 r., I OSK 1259/13 oraz z 26 października 2017 r. II OSK 244/16; http://orzeczenia.nsa.gov.pl).
Sąd wyjaśnia również, że dla ustalenia daty skutecznego doręczenia pisma na adres do doręczeń elektronicznych nie ma wpływu treść art. 57 § 4 k.p.a., zgodnie z którym jeżeli koniec terminu do wykonania czynności przypada na dzień uznany ustawowo za wolny od pracy lub na sobotę, termin upływa następnego dnia, który nie jest dniem wolnym od pracy ani sobotą. Unormowanie to w istocie wydłuża termin do wykonania czynności. Istotnym jednak jest, że art. 42 ust. 2 u.d.e. nie dotyczy czynności podejmowanych przez stronę w postępowaniu. Przepis ten określa jedynie prawny skutek upływu terminu 14 dni od wskazanego w dowodzie otrzymania dnia wpłynięcia korespondencji na adres do doręczeń elektronicznych podmiotu niepublicznego. Wobec powyższego fakt, że doręczenie nastąpiło 26 grudnia 2025r., który był dniem wolnym od pracy nie skutkuje przesunięciem daty doręczenia na pierwszy kolejny dzień po tej dacie, który nie był dniem wskazanym w art. 57 § 4 k.p.a.
Ostatnim dniem na wniesienie skargi w niniejszej sprawie był dzień 26 stycznia 2026r., który przypadał w poniedziałek. Nie była to sobota ani dzień ustawowo wolny od pracy, tym samym termin do wniesienia skargi nie ulegał wydłużeniu na podstawie art. 83 § 2 p.p.s.a. Skarga wniesiona w dniu 28 stycznia 2026r. została więc wniesiona po terminie.
Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 58 § 1 pkt 2 p.p.s..a orzekł jak w sentencji.

Nie znalazłeś odpowiedzi?

Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.

Rozpocznij analizę