II SA/Po 174/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu stwierdził nieważność uchwały Rady Gminy Gniezno z 1997 r. w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego z powodu naruszenia procedury planistycznej, w szczególności braku obowiązującego studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego.
Skarżący zaskarżyli uchwałę Rady Gminy Gniezno z 1997 r. dotyczącą miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, zarzucając naruszenie przepisów ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym, w tym brak uwzględnienia ładu przestrzennego, walorów architektonicznych i środowiskowych oraz prawa własności. Kluczowym zarzutem było uchwalenie planu bez wcześniejszego sporządzenia studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego. Sąd uznał skargę za zasadną, stwierdzając nieważność uchwały z powodu naruszenia procedury planistycznej, co skutkowało brakiem spójności planu z polityką przestrzenną gminy.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu rozpoznał skargi A. L. i Ł. M. na uchwałę Rady Gminy Gniezno z dnia 18 kwietnia 1997 r. w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego terenów mieszkaniowo-usługowych we wsi Wełnica. Skarżący zarzucili uchwale liczne naruszenia przepisów ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym, w tym brak uwzględnienia wymagań ładu przestrzennego, walorów architektonicznych i krajobrazowych, ochrony środowiska, walorów ekonomicznych oraz prawa własności, a także wadliwe określenie przeznaczenia terenów. Głównym zarzutem było uchwalenie planu bez wcześniejszego sporządzenia studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy, co stanowiło naruszenie procedury planistycznej. Sąd, działając na podstawie art. 134 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, uznał skargę za zasadną. Stwierdzono, że uchwalenie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego było możliwe jedynie po uprzednim uchwaleniu studium, a jego brak na etapie uchwalania zaskarżonej uchwały stanowił naruszenie art. 18 ust. 1 i 2 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym. W związku z tym, Sąd stwierdził nieważność zaskarżonej uchwały w całości, zgodnie z art. 147 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 i 205 § 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zasądzając na rzecz skarżących kwotę 1448 zł, uwzględniając miarkowanie kosztów zastępstwa procesowego ze względu na tożsamość spraw i rozstrzygnięcie na posiedzeniu niejawnym.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Nie, uchwalenie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego jest możliwe jedynie po uprzednim uchwaleniu studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że obowiązek uchwalenia studium przed planem miejscowym wynikał z przepisów ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym, a jego brak stanowił naruszenie procedury planistycznej skutkujące nieważnością uchwały.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
stwierdzono_nieważność
Przepisy (24)
Główne
uzp art. 18 § ust. 1, 2, 2 pkt 1, 2, 3, 4, 5 lit a, 3
Ustawa o zagospodarowaniu przestrzennym
Naruszenie procedury planistycznej, w tym brak badania spójności projektu planu ze studium, wadliwe opiniowanie i uzgadnianie, brak zawiadomienia właścicieli.
u.s.g. art. 101 § ust. 1
Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym
Podstawa do zaskarżenia uchwały naruszającej interes prawny lub uprawnienie.
P.p.s.a. art. 147 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Skutek stwierdzenia nieważności uchwały rady gminy.
Pomocnicze
uzp art. 1 § ust. 2 pkt 1, 2, 3, 5
Ustawa o zagospodarowaniu przestrzennym
Naruszenie poprzez brak uwzględnienia wymagań ładu przestrzennego, walorów architektonicznych i krajobrazowych, ochrony środowiska, walorów ekonomicznych oraz prawa własności.
uzp art. 2 § ust. 1
Ustawa o zagospodarowaniu przestrzennym
Naruszenie poprzez nadużycie i przekroczenie władztwa planistycznego.
uzp art. 3 § pkt 1
Ustawa o zagospodarowaniu przestrzennym
Naruszenie poprzez ograniczenie prawa do zagospodarowania terenu.
uzp art. 4 § ust. 1
Ustawa o zagospodarowaniu przestrzennym
Naruszenie poprzez nadużycie i przekroczenie władztwa planistycznego.
uzp art. 6 § ust. 1
Ustawa o zagospodarowaniu przestrzennym
Naruszenie poprzez uchwalenie MPZP przy braku studium uwarunkowań.
uzp art. 10 § ust. 1 pkt 1, 4, 6, 8
Ustawa o zagospodarowaniu przestrzennym
Naruszenie poprzez wadliwe określenie przeznaczenia terenów i zasad zagospodarowania.
uzp art. 12 § ust. 1
Ustawa o zagospodarowaniu przestrzennym
Naruszenie poprzez zmniejszenie obszaru objętego MPZP.
uzp art. 22 § ust. 1 i 2
Ustawa o zagospodarowaniu przestrzennym
Naruszenie poprzez niewłaściwe dokonanie przez zarząd gminy opiniowania i uzgadniania projektu MPZP.
uzp art. 27 § ust. 1
Ustawa o zagospodarowaniu przestrzennym
Naruszenie trybu postępowania skutkujące nieważnością uchwały.
uzp art. 33
Ustawa o zagospodarowaniu przestrzennym
Naruszenie poprzez nadużycie i przekroczenie władztwa planistycznego.
uzp art. 67 § ust. 3
Ustawa o zagospodarowaniu przestrzennym
Naruszenie poprzez uchwalenie MPZP przy braku studium uwarunkowań.
P.u.s.a. art. 1 § § 1 i § 2
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych
Określenie uprawnień wojewódzkich sądów administracyjnych do kontroli działalności administracji publicznej.
P.p.s.a. art. 3 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zakres kontroli sądów administracyjnych.
P.p.s.a. art. 134 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zakres rozpoznania sprawy przez sąd.
P.p.s.a. art. 200
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa zasądzenia kosztów postępowania.
P.p.s.a. art. 205 § § 1 i § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa zasądzenia kosztów postępowania.
P.p.s.a. art. 206
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Możliwość miarkowania kosztów postępowania.
k.c. art. 140
Kodeks cywilny
Treść prawa własności.
Konstytucja RP art. 1, 3 § ust. 1 i 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Zasady ustroju państwa, prawo własności.
Konstytucja RP art. 6
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Zasada dobra wspólnego.
Konstytucja RP art. 7
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Zasada działania organów władzy publicznej na podstawie i w granicach prawa.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Uchwalenie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego bez wcześniejszego sporządzenia studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy.
Godne uwagi sformułowania
obowiązek uchwalenia studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy był obligatoryjny i każdorazowo winno poprzedzać stanowienie planu miejscowego. uchwalenie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego było możliwe jedynie po uprzednim uchwaleniu studium. naruszenie tak określonego trybu postępowania powoduje nieważność tej uchwały w całości.
Skład orzekający
Wiesława Batorowicz
przewodniczący
Aleksandra Kiersnowska-Tylewicz
członek
Paweł Daniel
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Naruszenie procedury planistycznej przy uchwalaniu planów miejscowych, w szczególności brak studium uwarunkowań."
Ograniczenia: Dotyczy stanu prawnego obowiązującego w dacie uchwalenia planu (1997 r.) oraz przepisów ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym z 1994 r. i Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy fundamentalnego naruszenia procedury planistycznej, które może mieć szerokie konsekwencje dla legalności planów miejscowych uchwalanych w przeszłości. Pokazuje, jak istotne jest przestrzeganie formalnych wymogów.
“Plan miejscowy uchwalony z naruszeniem prawa. Sąd stwierdził nieważność uchwały sprzed lat.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Po 174/23 - Wyrok WSA w Poznaniu Data orzeczenia 2023-08-03 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2023-03-24 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu Sędziowie Aleksandra Kiersnowska-Tylewicz Paweł Daniel /sprawozdawca/ Wiesława Batorowicz /przewodniczący/ Symbol z opisem 6150 Miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego 6391 Skargi na uchwały rady gminy w przedmiocie ... (art. 100 i 101a ustawy o samorządzie gminnym) Hasła tematyczne Zagospodarowanie przestrzenne Skarżony organ Rada Gminy Treść wyniku Stwierdzono nieważność zaskarżonej uchwały Powołane przepisy Dz.U. 1994 nr 89 poz 415 art. 18 ust. 2, art. 27 Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym. Dz.U. 2023 poz 259 art. 200, art. 205 par. 1, art. 206 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j. Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wiesława Batorowicz Sędziowie Sędzia WSA Aleksandra Kiersnowska-Tylewicz Asesor WSA Paweł Daniel (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 3 sierpnia 2023 r. spraw ze skarg A. L. i Ł. M. na uchwałę Rady Gminy Gniezno z dnia 18 kwietnia 1997 r., nr 140/XX/97 w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego 1. stwierdza nieważność zaskarżonej uchwały, 2. zasądza od Rady Gminy Gniezno na rzecz skarżących kwotę 1448,- (tysiąc czterysta czterdzieści osiem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Uzasadnienie Skargami z dnia 21 lutego 2023 r. , działając na podstawie art. art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (tekst jedn. Dz. U. z 2023 r., poz. 40) A. L. oraz Ł. M. zaskarżyli uchwałę nr 140/XX/97 Rady Gminy w Gnieźnie z 18 kwietnia 1997 r. w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego terenów mieszkaniowo - usługowych we wsi Wełnica - zmiana planu zagospodarowania przestrzennego gminy (Dz. Urz. Woj. Poznańskiego nr 13, poz. 95 z 23 czerwca 1997 r.; dalej jako: "uchwała" albo "MPZP"), zaskarżając ją w części dotyczącej: 1. zapisów treści uchwały i rysunku MPZP obejmujących działkę nr [...], obręb Wełnica, dla której Sąd Rejonowy w Gnieźnie V Wydział Ksiąg Wieczystych prowadzi księgę wieczystą nr [...], położoną na terenie rolniczym oznaczonym w MPZP symbolem [...], zawartych w szczególności w § 7 ust. 1 i 2 MPZP oraz na rysunku MPZP – skarga A. L. oraz Ł. M. zarejestrowana pod sygn. akt II SA/Po [...]; 2. zapisów treści uchwały i rysunku MPZP obejmujących działkę nr [...], obręb Wełnica, dla której Sąd Rejonowy w Gnieźnie V Wydział Ksiąg Wieczystych prowadzi księgę wieczystą nr [...], położoną na terenie rolniczym oznaczonym w MPZP symbolem [...], zawartych w szczególności w § 7 ust. 1 i 2 MPZP oraz na rysunku MPZP – A. L. zarejestrowana pod sygn. akt II SA/Po [...]; 3. zapisów treści uchwały i rysunku MPZP obejmujących działkę nr [...], obręb Wełnica, dla której Sąd Rejonowy w Gnieźnie V Wydział Ksiąg Wieczystych prowadzi księgę wieczystą nr [...], położoną na terenie rolniczym oznaczonym w MPZP symbolem [...], zawartych w szczególności w § 7 ust. 1 i 2 MPZP oraz na rysunku MPZP – skarga Ł. M. zarejestrowana pod sygn. akt II SA/Po [...]. W identycznie brzmiących skargach skarżący zarzucili uchwale z dnia 18 kwietnia 1997 r. naruszenie: 1. art. 1 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 07 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 1994 r. Nr 89, poz. 415 ze zm.- w brzmieniu obowiązującym na dzień 18 kwietnia 1997 r., dalej również jako: "ustawa" albo "uzp") poprzez brak uwzględnienia w MPZP wymagań ładu przestrzennego, urbanistyki i architektury, wobec bezzasadnego przeznaczenia nieruchomości w MPZP na tereny rolnicze oznaczone w MPZP symbolem 5R wyłączone z zabudowy; 2. art 1 ust 2 pkt 2 uzp poprzez brak uwzględnienia walorów architektonicznych i krajobrazowych wobec bezzasadnego przeznaczenia nieruchomości w MPZP na tereny rolnicze oznaczone w MPZP symbolem 5R wyłączone z zabudowy, w sytuacji, gdy była uzasadniona zabudowa zagrodowa lub jak dla terenów sąsiednich w MPZP - zabudowa jednorodzinna, wolnostojąca lub zabudowa mieszkaniowo-rzemieślnicza; 3. art 1 ust. 2 pkt 3 uzp poprzez nieprawidłowe uwzględnienie w MPZP wymagań ochrony środowiska przyrodniczego wobec bezzasadnego przeznaczenia nieruchomości w MPZP na wyłączone z zabudowy tereny rolnicze oznaczone w MPZP symbolem 5R; 4. art. 1 ust 2 pkt 5 uzp poprzez brak uwzględnienia w MPZP walorów ekonomicznych przestrzeni i prawa własności wobec: bezzasadnego przeznaczenia nieruchomości w MPZP na wyłączone z zabudowy tereny rolnicze oznaczone w MPZP symbolem 5R, z jednoczesnym przeznaczeniem części sąsiednich gruntów objętych MPZP pod tereny zabudowy jednorodzinnej, wolnostojącej lub zabudowy mieszkaniowo-rzemieślniczej, a tym samym całkowite wyłączenie nieruchomości z zabudowy kubaturowej, która umożliwiałaby skarżącym zagospodarowanie Nieruchomości, bez zaburzania środowiskowych i krajobrazowych walorów przestrzeni, wadliwego przyjęcia, że interes publiczny oraz przeznaczenie nieruchomości w MPZP na wyłączone z zabudowy tereny rolnicze oznaczone w MPZP symbolem 5R ma pierwszeństwo przed interesem indywidualnym; 5. art. 2 ust. 1 uzp, art. 4 ust. 1 uzp i art. 33 uzp poprzez nadużycie i przekroczenie władztwa planistycznego przez przeznaczenie i ustalenie zasad zagospodarowania nieruchomości w MPZP na wyłączone z zabudowy tereny rolnicze oznaczone w MPZP symbolem 5R; 6. art. 3 pkt 1 uzp poprzez ograniczenie prawa skarżących do zagospodarowania terenu Nieruchomości wobec całkowitego wyłączenia jej z zabudowy; 7. art. 6 ust. 1 uzp w zw. z art. 18 ust 1-3 uzp i art. 67 ust 3 uzp poprzez uchwalenie MPZP przy braku studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy dla obszaru objętego MPZP; 8. art. 10 ust 1 pkt 1,4, 6, 8 uzp poprzez wadliwe określenie w MPZ przeznaczenia terenów oraz linii rozgraniczających tereny o różnych funkcjach lub różnych zasadach zagospodarowania, granic i zasad zagospodarowania terenów lub obiektów podlegających ochronie; lokalnych warunków, zasad i standardów kształtowania zabudowy oraz urządzania terenu, w tym również linii zabudowy i gabarytów obiektów, a także maksymalnych lub minimalnych wskaźników intensywności zabudowy, szczególnych warunków zagospodarowania terenów, w tym zakazu zabudowy, wynikającego z potrzeb ochrony środowiska przyrodniczego i kulturowego, prawidłowego gospodarowania zasobami przyrody oraz ochrony gruntów rolnych i leśnych; 9. art 12 ust 1 uzp w zw. z art. 18 ust 2 pkt 1, 2 i 6 uzp poprzez zmniejszenie obszaru objętego MPZP w stosunku do podanego w uchwale w sprawie przystąpienia do sporządzenia MPZP dla terenów mieszkaniowo-usługowych w Wełnicy; 10. art. 18 ust 2 pkt 3 i 4 uzp w zw. z art 22 ust 1 i 2 uzp poprzez niewłaściwe dokonanie przez zarząd gminy w procedurze uchwalania MPZP opiniowania i uzgadniania projektu MPZP; 11. art. 18 ust 2 pkt 5 lit a uzp poprzez brak zawiadomienia lub wadliwe zawiadomienie na piśmie właścicieli lub władających nieruchomościami, których interes prawny może być naruszony ustaleniami MPZP, o terminie wyłożenia projektu MPZP; 12. art 140 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny oraz art. 1, art. 3 ust 1 i 2, art 6, art 7, art 67 ust. 1 i 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 22 Lipca 1952 r. W uzasadnieniu skargi podniesiono, że skarżący są współwłaścicielami Nieruchomości oznaczonej w ewidencji gruntów jako grunt orny o klasie bonitacyjnej [...], a następnie szczegółowo uzasadnili zarzuty skargi. W szczególności skarżący podnieśli, że z dokumentów dotyczących uchwalenia MPZP nie wynika, aby przed przyjęciem MPZP uchwalone zostało studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy, gdzie na podstawie art. 6 ust. 5 pkt 3 uzp należało określić obszary rolniczej przestrzeni produkcyjnej, w tym wyłączone z zabudowy. Rada Gminy Gniezno uchwałą nr 119/XI/2000 z 28 lutego 2000 r. przyjęła "Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Gminy Gniezno", w którym określono główne cele i kierunki rozwoju przestrzennego oraz zasady prowadzenia polityki przestrzennej na obszarze gminy. Z powyższego jednoznacznie wynika, że na etapie uchwalania MPZP nie obowiązywało studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy, co wskazuje na naruszenie określonej w art. 18 ust. 1 i 2 uzp procedury planistycznej, co powinno skutkować stwierdzeniem nieważności zaskarżonej uchwały w całości. Odpowiadając na skargę Rada Gminy wniosła o jej oddalenie podnosząc, że zaskarżona uchwała odpowiadała prawu, a skarżący nabywając jej własność mieli pełną wiedzę na temat zapisów planu miejscowego. Organ zwrócił również uwagę, że z uwagi na znaczny upływ czasu nie dysponuje już dokumentacją planistyczną. Postanowieniem z dnia 20 kwietnia 2023 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu połączył sprawy II SA/Po [...], II SA/Po [...] oraz II SA/Po [...] do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia pod sygn. akt II SA/Po 174/23. Pełnomocnik skarżących pismem procesowym z dnia 28 kwietnia 2023 r. podtrzymał zarzuty skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje. Skarga okazała się zasadna. Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone między innymi art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2021 r., poz. 137) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2023 r., poz. 259), sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Jednocześnie zgodnie z art. 134 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd obowiązany jest zatem dokonać oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji także wtedy, gdy dany zarzut nie został podniesiony w skardze. Sąd rozpoznał niniejszą sprawę na posiedzeniu niejawnym na podstawie zarządzenia Przewodniczącego Wydziału II Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 16 czerwca 2023 r., wydanego na podstawie art. 15zzs? ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (tekst jedn. Dz. U. z 2023 r. poz. 1327). Kontroli Sądu w niniejszej sprawie poddana została uchwała uchwałę nr 140/XX/97 Rady Gminy w Gnieźnie z 18 kwietnia 1997 r. w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego terenów mieszkaniowo - usługowych we wsi Wełnica - zmiana planu zagospodarowania przestrzennego gminy. Przed przystąpieniem do merytorycznej kontroli wniesionych skarga, rozważania wymagało, czy spełnione zostały wymogi formalne uzasadniające wniesienie skargi. W powyższym zakresie zważyć należy, że przed wniesieniem skarg, skarżący wyczerpali tryb określony w art. 52 i 53 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, w brzmieniu obowiązującym do dnia 01 czerwca 2017 r., a więc wezwali organ do usunięcia naruszania prawa, a skargi wnieśli z dochowaniem terminu do wniesienia skargi. Do powyższego zobowiązywała ich treść art. 17 ust. 2 ustawy z dnia 7 kwietnia 2017 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2017 r. poz. 935). Mieć bowiem należy na względzie, że skargi do sądu administracyjnego na akty podjęte albo czynności dokonane przez organy administracji przed 1 czerwca 2017 r. powinny być poprzedzone wezwaniem organu do usunięcia naruszenia prawa natomiast skargi na akty podjęte lub czynności dokonane po tej dacie mogą być wniesione do sądu bez zachowania tego trybu. Idąc dalej, wskazać należy, że przepis art. 101 ust. 1 u.s.g., w brzmieniu obowiązującym do dnia 31 maja 2017 r. (wówczas tekst jedn. Dz. U. z 2016 r. poz. 446) stanowił, że każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem podjętym przez organy gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może - po bezskutecznym wezwaniu organu do usunięcia naruszenia - zaskarżyć uchwałę lub zarządzenie do sądu administracyjnego. Przenosząc powyższe na grunt sprawy niniejszej stwierdzić należy, że skarżący nie byli właścicielami działek objętych zaskarżonym planem miejscowym w dacie jego uchwalenia. Okoliczność powyższa nie wykluczyła jednak możliwości zaskarżenia przedmiotowego planu miejscowego, gdyż nabycie działki już po uchwaleniu planu miejscowego nie pozbawia skarżących prawa do jego kwestionowania (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 grudnia 2017 r. sygn. akt II OSK 718/16, Baza NSA). Skarżący byli zatem legitymowani do zaskarżenia przedmiotowej uchwały, gdyż niewątpliwie wprowadzone w nim ograniczenia mają wpływ na wykonywanie przez nich prawa własności nieruchomości. Ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, mające walor norm prawa miejscowego powszechni obowiązujących na danym terenie (art. 7 uzp), określają granice korzystania z nieruchomości i wraz z innymi przepisami prawa kształtują wykonywanie prawa własności nieruchomości (art. 33 uzp). W związku z tym, czy to zgodnie z prawem, czy niezgodnie z nim, ustalenia planu miejscowego naruszają interes prawny właścicieli nieruchomości położonych w obszarze objętym planem miejscowym. Tym samym zaskarżona uchwała narusza interesy prawne skarżących w rozumieniu art. 101 ust. 1 u.s.g., co legitymowało ich dostatecznie do wniesienia skargi i doprowadzenia do kontroli legalności zaskarżonej uchwały. Stanowiące podstawę prawną podjęcia zaskarżonej uchwały przepisy ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym przewidują, że ustalanie przeznaczenia i zasad zagospodarowania terenu dokonuje się w ramach określonej procedury unormowanej w tej ustawie. Z treści art. 27 ust. 1 uzp wynika natomiast, że naruszenie trybu postępowania oraz właściwości organów określonych w art. 18 powoduje nieważność uchwały rady gminy w całości lub części. Konsekwentnie kontrola wymogów procedury planistycznej musiała podlegać kontroli Sądu w rozpoznawanej sprawie w pierwszej kolejności. W powyższym zakresie wskazać należy, że w art. 18 uzp ustawodawca określił kolejne etapy postępowania planistycznego. Warunkiem formalnej ważności zaskarżonej uchwały organu samorządu terytorialnego w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (jego zmiany) było zachowanie w trakcie procesu uchwałodawczego wymogów proceduralnych określonych przepisem powyższym i szczegółowymi unormowaniami kolejnych etapów procedury. Równocześnie, stosownie do treści art. 6 ust. 1 uzp w celu określenia polityki przestrzennej gminy, rada gminy podejmuje uchwałę o przystąpieniu do sporządzania studiu uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy. Studium wiąże zarówno radę, jak i organ wykonawczy gminy, która je uchwaliła. Stanowi ono akt kierownictwa wewnętrznego, określając kierunki i sposoby działania organów i jednostek pozostających w systemie organizacyjnym aparatu gminy przy sporządzaniu projektu przyszłego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Redakcja przepisu art. 6 ust. 1 uzp, jak i przytoczone w tym przepisie cele studium wskazują, że sporządzanie przez gminę studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy było obligatoryjne i każdorazowo winno poprzedzać stanowienie planu miejscowego. Z tego rodzaju wykładnią systemową przemawia również treść art. 67 ust. 3 uzp, zobowiązująca gminę do uchwalania studium przed utratą mocy obowiązującej planów miejscowych, ważnych w dniu wejścia w życie ustawy. W tym miejscu zauważyć należy, że w dacie uchwalenia zaskarżonego planu miejscowego nie obowiązywał jeszcze art. 18 ust. 2 pkt 2a uzp, wskazujący, że zarząd gminy, po podjęciu przez radę gminy uchwały o przystąpieniu do sporządzania miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego bada spójność rozwiązań projektu planu z polityką przestrzenną gminy określoną w studium, o którym mowa w art.6. Przepis powyższy został bowiem dodany przez art. 2 pkt 10 lit. a ustawy z dnia 22 sierpnia 1997 r. (Dz. U. z 1997, Nr 111, poz. 726) zmieniającej nin. ustawę z dniem 24 grudnia 1997 r. Nie oznacza to jednakże, że przed tą datą organ wykonawczy gminy nie był zobowiązany do badania spójności rozwiązań projektu planu z polityką przestrzenną gminy, określoną w jej studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego, przed wyłożeniem projektu planu do publicznego wglądu. W orzecznictwie administracyjnym utrwalony jest bowiem pogląd, że na gruncie ustawy z 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym studium stanowiło jeden z etapów poprzedzających uchwalenie planu. Stanowisko takie prezentowane jest w wyrokach Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 czerwca 2006 r., sygn. akt II OSK 229/08 i z dnia 13 stycznia 2010 r., sygn. akt II OSK 1805/08, a także wyroku z dnia 9 lutego 2011 r., sygn. akt II OSK 2347/10, Baza NSA). Jak zauważono w pierwszym z powołanych powyżej wyroków brak jest podstaw prawnych do tego, aby przyjmować, iż obowiązek badania spójności projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego ze studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy stał się wymagalny dopiero po upływie terminu do uchwalenia studium, o którym mowa w art. 67 ust. 3 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym. Wręcz przeciwnie, wprowadzenie przepisu art. 18 ust. 2 pkt 2a do ustawy miało na celu zdyscyplinowanie rad gmin do uchwalania studium, bez którego nie można uchwalać miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego w zgodzie z ustawowo określoną procedurą planistyczną. Innymi słowy, systematyka przepisów ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym przesądzała, że uchwalenie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego było możliwe jedynie po uprzednim uchwaleniu studium, a organ wykonawczy gminy był zobowiązany do badania spójności rozwiązań projektu planu z polityką przestrzenną gminy, określoną w jej studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego, przed wyłożeniem projektu planu do publicznego wglądu. Jak wynika z akt sprawy Rada Gminy Gniezno uchwałą nr 119/XI/2000 z 28 lutego 2000 r. przyjęła "Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Gminy Gniezno", w którym określono główne cele i kierunki rozwoju przestrzennego oraz zasady prowadzenia polityki przestrzennej na obszarze gminy. Z powyższego jednoznacznie wynika, że na etapie uchwalania MPZP nie obowiązywało studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy. Ustalenie, że uchwała rady gminy zatwierdzająca miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego wydana została w sytuacji, kiedy brak było studium wskazuje na naruszenie określonej w art. 18 ust. 1 i 2 uzp procedury sporządzania planu miejscowego, co winno skutkować stwierdzeniem jej nieważności w całości. Skoro zaskarżona uchwała nie została poprzedzona badaniem spójności projektu planu z polityką przestrzenną gminy określoną w studium to naruszenie tak określonego trybu postępowania powoduje nieważność tej uchwały w całości, o czym Sąd orzekł na podstawie art. 147 § 1 ustawy Praw o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Jednocześnie zaznaczyć należy, że charakter stwierdzonych przez Sąd uchybień w procedurze planistycznej nie mógł prowadzić do stwierdzenia nieważności zaskarżonej uchwały jedynie w części, jako że pominięty w niniejszej sprawie etap badania spójności planu ze studium odnosi się do wszystkich proponowanych w planie rozwiązań. W związku z powyższym Sąd odstąpił od oceny zgodności z prawem poszczególnych postanowień zaskarżonej uchwały, w szczególności odnoszących się do naruszenia prawa własności skarżących. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200, 205 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zasądzając na rzecz skarżących kwotę 1448,- zł tytułem zwrotu kosztów postępowania, na którą oprócz wpisów sądowych od skarg w wysokości 900,- zł, składa się również wynagrodzenie pełnomocnika w wysokości 480,- zł ustalone na podstawie § 14 ust. 1 pkt 1 lit a w zw. z § 2 pkt 4 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (tekst jedn. Dz. U. z 2018 r. poz. 265) oraz opłata od pełnomocnictw w wysokości 68,- zł. Zasądzając kwotę 480,- zł tytułem zwrotu zastępstwa procesowego we wszystkich rozpoznawanych skargach, Sąd uwzględnił treść art. 206 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Zgodnie z powyższym przepisem sąd może miarkować koszty postępowania, a jego zastosowanie w niniejszej sprawie uznać należało za zasadne. Należy bowiem wskazać, że wszystkie wniesione skargi dotyczyły takiego samego stanu faktycznego i prawnego, cechuje je tożsama treść, jak również podnoszone są w nich jednakowe wnioski i zarzuty. Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z 15 stycznia 2019 r., sygn. akt I GZ 502/18, Baza NSA, uzasadnionym powodem miarkowania kosztów zastępstwa procesowego jest okoliczność wniesienia skarg w wielu sprawach tożsamych co do okoliczności faktycznych i prawnych, przez co wymagających mniejszego nakładu pracy. Ponadto rozpatrywana sprawa rozpatrzona została są na posiedzeniu niejawnym, zatem bez konieczności stawiennictwa pełnomocnika na rozprawie. Tym samym również w tym aspekcie mniejszy nakład pracy pełnomocnika, w ocenie Sądu uzasadnia obniżenie wynagrodzenia.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI