II SA/Po 1613/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w PoznaniuPoznań2006-09-05
NSAbudowlaneŚredniawsa
prawo budowlanepozwolenie na budowęrozbiórkaterminbezprzedmiotowość postępowaniaorgan nadzoru budowlanegopawilon handlowyroboty budowlanedecyzja ostatecznaegzekucja administracyjna

WSA w Poznaniu oddalił skargę na decyzję WINB umarzającą postępowanie w sprawie nakazania wykonania robót budowlanych, uznając, że postępowanie stało się bezprzedmiotowe wobec wyznaczenia terminu rozbiórki pawilonów handlowych.

Sąd administracyjny rozpatrywał skargę na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która uchyliła decyzję organu pierwszej instancji i umorzyła postępowanie w sprawie nakazania wykonania określonych robót budowlanych. Pozwolenia na budowę pawilonów handlowych, wydane w 1974 r., zawierały zobowiązanie do ich rozbiórki w określonym terminie. Sąd uznał, że postępowanie stało się bezprzedmiotowe, ponieważ obowiązek rozbiórki był już nałożony, a późniejsze zmiany stanu prawnego nie wpływały na ocenę legalności decyzji organu odwoławczego w momencie jej wydania.

Sprawa dotyczyła skargi B. i J. S. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (WINB), która uchyliła decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego i umorzyła postępowanie w sprawie nakazania wykonania określonych robót budowlanych. W 2003 r. Naczelnik Gminy udzielił pozwoleń na budowę tymczasowych pawilonów handlowych, zobowiązując inwestorów do ich rozbiórki do maja 1989 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego nałożył na B. i J. S. obowiązek wykonania inwentaryzacji, dokumentacji technicznej i wystąpienia o pozwolenie na użytkowanie. WINB uchylił tę decyzję i umorzył postępowanie, uznając, że właściwym do wyegzekwowania obowiązku rozbiórki jest organ, który wydał pozwolenie. Sąd administracyjny oddalił skargę, stwierdzając, że decyzja organu odwoławczego była zgodna z prawem w momencie jej wydania. Sąd podkreślił, że postępowanie stało się bezprzedmiotowe z uwagi na istniejący obowiązek rozbiórki pawilonów w określonym terminie, a późniejsze stwierdzenie nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę nie miało wpływu na ocenę legalności decyzji WINB. Sąd zauważył również uchybienie organu odwoławczego w zakresie decyzji dotyczącej B.S., jednak uznał, że rozstrzygnięcie co do istoty sprawy było prawidłowe.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, organ odwoławczy prawidłowo umorzył postępowanie, uznając je za bezprzedmiotowe.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że postępowanie stało się bezprzedmiotowe, ponieważ pozwolenie na budowę zawierało zobowiązanie do rozbiórki obiektu w określonym terminie. Właściwym do egzekwowania tego obowiązku był organ, który wydał pozwolenie, a nie organ nadzoru budowlanego nakazujący wykonanie robót.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (11)

Główne

k.p.a. art. 105 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Dotyczy wydania decyzji o umorzeniu postępowania, gdy stało się ono bezprzedmiotowe.

p.p.s.a. art. 151

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Dotyczy oddalenia skargi.

Pomocnicze

u.p.b. art. 29 § 1, 2 i 4

Ustawa Prawo budowlane

Dotyczy udzielenia pozwolenia na budowę pawilonu handlowego.

u.p.b. art. 37

Ustawa Prawo budowlane

Dotyczy budowy bez pozwolenia i podstaw do nakazania rozbiórki.

u.p.b. art. 40

Ustawa Prawo budowlane

Dotyczy nakazania wykonania zmian lub przeróbek w celu doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z prawem.

u.p.b. art. 42

Ustawa Prawo budowlane

Dotyczy pozwoleń na budowę.

u.p.b. art. 103 § 2

Ustawa Prawo budowlane

Dotyczy stosowania przepisów ustawy.

u.p.b. art. 385¹

Ustawa Prawo budowlane

u.p.b. art. 156

Ustawa Prawo budowlane

k.p.a. art. 138 § 1 pkt 2

Kodeks postępowania administracyjnego

Dotyczy uchylenia decyzji organu pierwszej instancji.

u.p.e.a. art. 2 § 1 pkt 3

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Dotyczy obowiązku o charakterze niepieniężnym.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Postępowanie stało się bezprzedmiotowe, ponieważ pozwolenie na budowę zawierało zobowiązanie do rozbiórki pawilonu w określonym terminie. Późniejsze stwierdzenie nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę nie wpływa na ocenę legalności decyzji organu odwoławczego wydanej w oparciu o stan prawny istniejący w dacie jej wydania.

Odrzucone argumenty

Decyzje z [...] nie są skuteczne i wykonalne w zakresie obowiązku rozbiórki. Decyzja nr [...] adresowana jest do innej osoby (D.S.). Zakres inwestycji został zmieniony na budowę obiektów murowanych, podpiwniczonych. Termin rozbiórki został anulowany za wiedzą organu administracji. Właściciel działek (M.W.) domaga się rozbiórki pawilonu.

Godne uwagi sformułowania

Sąd administracyjny dokonuje oceny zgodności zaskarżonej decyzji (postanowienia) na podstawie stanu prawnego (i faktycznego) istniejącego w dniu wydania decyzji (postanowienia). Zmiana stanu prawnego po wydaniu zaskarżonego rozstrzygnięcia może stanowić podstawę do wydania kolejnej decyzji (postanowienia). Organ odwoławczy słusznie uznał, iż wszczęte z urzędu postępowanie przed organem pierwszej instancji stało się bezprzedmiotowe. Podnoszone w tym zakresie zarzuty odnoszące się do użytych do budowy materiałów, budowy piwnicy, czy też użytkowania pawilonu po rozwiązaniu umowy dzierżawy, nie mają żadnego znaczenia dla niniejszego rozstrzygnięcia.

Skład orzekający

Stanisław Małek

przewodniczący sprawozdawca

Barbara Kamieńska

sędzia

Małgorzata Górecka

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Umorzenie postępowania jako bezprzedmiotowego w sytuacji, gdy pozwolenie na budowę zawierało termin rozbiórki obiektu."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z pozwoleniami na budowę wydanymi na podstawie przepisów z 1974 r. i późniejszych zmian w prawie budowlanym.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa pokazuje, jak istotne jest przestrzeganie terminów określonych w pozwoleniach na budowę, nawet jeśli późniejsze działania organów lub zmiany stanu prawnego mogą wydawać się komplikujące sytuację.

Pozwolenie na budowę z terminem rozbiórki: jak sąd ocenił bezprzedmiotowość postępowania?

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Po 1613/03 - Wyrok WSA w Poznaniu
Data orzeczenia
2006-09-05
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2003-07-21
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Sędziowie
Barbara Kamieńska
Małgorzata Górecka
Stanisław Małek /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Sygn. powiązane
II OZ 40/06 - Postanowienie NSA z 2006-01-27
Skarżony organ
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Stanisław Małek (spr.) Sędziowie Sędzia NSA Barbara Kamieńska Sędzia WSA Małgorzata Górecka Protokolant st.sekr.sąd. Henryka Pawlak po rozpoznaniu w Poznaniu na rozprawie w dniu 24 sierpnia 2006 r. przy udziale sprawy ze skargi B. i J. S. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie nakazania wykonania określonych robót budowlanych; oddala skargę. /-/ B.Górecka /-/ St.Małek /-/ B.Kamieńska
Uzasadnienie
Naczelnik Gminy decyzją z [...] na podstawie art. 29 ust. 1, 2 i 4 ustawy Prawo budowlane (Dz.U. z 1974r. Nr 38 poz. 229) udzielił D.S. pozwolenia na budowę pawilonu handlowego (tymczasowego) na działce nr [...] położonej w miejscowości L. S., zobowiązując wymienioną do "rozbiórki pawilonu w terminie do [...] 05.1989r. (zgodnie z umową dzierżawy)".
Decyzją z tej samej daty Naczelnik Miasta i Gminy , na podstawie przepisów ustawy Prawo budowlane z 1974r. udzielił J.S. pozwolenia na budowę pawilonu handlowego tymczasowego na działce nr [...] położonej w L.S., zobowiązując jednocześnie wymienionego inwestora do rozbiórki tego pawilonu w terminie do [...] maja 1989r..
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K., decyzją z dnia [...] , na podstawie art. 103 ust. 2 ustawy Prawo budowlane z 1994r. (Dz.U. Nr 89 poz. 414) w związku z art. 40 i art. 42 ustawy Prawo budowlane z 1974r. (Dz.U. Nr 38 poz. 229) nałożył na B. i J.S. obowiązek:
1. wykonania inwentaryzacji geodezyjnej pawilonu małej gastronomii,
2. wykonania dokumentacji inwentaryzacyjnej i budowlanej wraz z oceną techniczną tego obiektu,
3. wystąpienia do Starosty w wnioskiem o pozwolenie na użytkowanie – i to w terminie 60 dni od daty, gdy decyzja stanie się ostateczna.
Ustalono, że poprzednia numeracja działek: [...] odpowiada obecnie [...] , a [...] określona jest aktualnie jako [...].
Wymienione działki są zabudowane dwoma zespolonymi pawilonami handlowymi, tworząc jeden obiekt użytkowany jako punkt małej gastronomii, punkt sprzedaży lodów oraz zbiornik na ścieki bytowe. Pawilon na działce [...] wybudowany został w latach 1983-1984, a pawilon na działce [...] wybudowany został w latach 1984-1985. Właścicielem obu działek jest obecnie M.W .
Przedmiotowe pawilony są obiektami murowanymi, podpiwniczonymi. Wybudowane zostały więc w sposób odmienny od udzielonych pozwoleń na budowę, które przewidywały budowę obiektów tymczasowych o pięcioletnim okresie przewidywanego użytkowania.
Zdaniem organu pierwszej instancji, budowa pawilonów nastąpiła w warunkach określonych przepisem art. 37 ustawy Prawo budowlane z 1974r. Brak jest jednakże podstaw do nakazania ich rozbiórki, gdyż usytuowanie spornych obiektów jest zgodne z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego (uchwała Rady Gminy opublikowana w Dz.Urz.Woj.W. Nr 102 poz. 2562 z 2002r.) i nie zachodzą przesłanki do uznania, iż obiekty powodują niebezpieczeństwo dla ludzi i mienia, ani pogorszenia warunków zdrowotnych lub użytkowych otoczenia. Zastosowanie znajduje zatem przepis art. 40 ustawy Prawo budowlane z 1974r., nakazujący wykonanie określonych zmian lub przeróbek niezbędnych do doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z prawem.
Odnosząc się do problemu prawa własności działek, organ pierwszej instancji stwierdził, iż prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane ma znaczenie jedynie przy udzieleniu pozwolenia na budowę. Ewentualnych roszczeń związanych z naruszeniem prawa własności zainteresowany może dochodzić w postępowaniu przed sądem powszechnym.
Odwołanie wniósł M.W. , domagając się zmiany decyzji przez nakazanie B. i J.S. rozbiórki pawilonu handlowego małej gastronomii usytuowanego na działkach [...] i [...] w L.S.
Odwołujący podkreślił, iż jest właścicielem przedmiotowych działek, a B. i J J.S. aktualnie zajmują działki bez tytułu prawnego. Zdaniem odwołującego, w rozpoznawanej sprawie zachodzą podstawy do nakazania rozbiórki na podstawie art. 37 prawa budowlanego z 1974r. Pawilony wybudowane zostały bowiem bez pozwolenia i uzyskania zgody na użytkowanie.
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego zaskarżoną decyzją, na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 kpa uchylił zaskarżoną decyzję i umorzył postępowanie przed organem pierwszej instancji.
Organ odwoławczy stwierdził, iż pozwolenia na budowę z [...] zezwalały na budowę pawilonów na okres czasowy, ze ściśle określoną datą ich rozbiórki. Decyzje o pozwoleniu na budowę nie określały materiału, z jakiego pawilony miały być wybudowane. Pawilony nie straciły więc charakteru tymczasowego, mimo że zostały wybudowane jako murowane.
W świetle tych okoliczności organ odwoławczy uznał, iż właściwym do wyegzekwowania obowiązków wynikających z udzielonego pozwolenia jest organ, który to pozwolenie wydał (organ administracji architektoniczno-budowlanej). Organ ten winien wszcząć postępowanie egzekucyjne bez konieczności wydawania decyzji o rozbiórce.
B. i J.S. wnieśli skargę, domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji.
Skarżący stwierdzili, iż decyzje z [...] nie są – ich zdaniem – skuteczne i wykonalne w zakresie nałożonego obowiązku rozbiórki.
Przede wszystkim bowiem decyzja nr [...] adresowana jest do innej osoby, a mianowicie do D.S. Nadto określony w decyzji zakres inwestycji "budowa z materiałów nietrwałych" został za wiedzą organu udzielającego zezwolenia zmieniony na budowę obiektów murowanych, podpiwniczonych. Również określony w decyzjach termin rozbiórki został za wiedzą organu administracji anulowany, gdyż nie był egzekwowany, a władający gruntem nie wypowiedział umów dzierżawy.
Zdaniem skarżących decyzja organu pierwszej instancji jest słuszna i zgodna z przepisami prawa.
Organ odwoławczy w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie.
Stwierdzono, iż wobec wyznaczenia daty rozbiórki bez znaczenia pozostaje problem materiałów, z jakich wybudowano pawilony, jak i to, że wykonano podpiwniczenie. Istotne jest, że pawilony zostały wybudowane w oparciu o udzielone pozwolenie – na okres czasowy.
Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna.
Zgodnie z utrwalonym poglądem, sąd administracyjny dokonuje oceny zgodności zaskarżonej decyzji (postanowienia) na podstawie stanu prawnego (i faktycznego) istniejącego w dniu wydania decyzji (postanowienia). Zmiana stanu prawnego po wydaniu zaskarżonego rozstrzygnięcia może stanowić podstawę do wydania kolejnej decyzji (postanowienia).
W dacie wydania zaskarżonej decyzji ([...] )istniały dwie decyzje Naczelnika Miasta i Gminy z [...] udzielające D.S. i J.S. pozwolenia na budowę tymczasowego pawilonu handlowego na działkach [...] (obecnie [...]) i [...] (obecnie [...]). Jednocześnie decyzje zawierają zobowiązanie inwestora do rozbiórki "pawilonu w terminie do dnia [...] maja 1989r. (zgodnie z umową dzierżawną)".
Organ odwoławczy słusznie uznał, iż wszczęte z urzędu postępowanie przed organem pierwszej instancji stało się bezprzedmiotowe. Stosownie bowiem do przepisu art. 105 § 1 kpa, gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe, organ administracji wydaje decyzję o umorzeniu postępowania.
Decyzja Naczelnik Miasta i Gminy nakazywała J.S. rozbiórkę pawilonu handlowego (działka nr [...]) w terminie do [...] maja 1989r. Był to zatem obowiązek o charakterze niepieniężnym, o którym mowa w art. 2 § 1 pkt 3 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. W takim przypadku uprawnionym do żądania wykonania w drodze egzekucji administracyjnej był właściwy do orzekania organ pierwszej instancji.
Podnoszone w tym zakresie zarzuty odnoszące się do użytych do budowy materiałów, budowy piwnicy, czy też użytkowania pawilonu po rozwiązaniu umowy dzierżawy, nie mają żadnego znaczenia dla niniejszego rozstrzygnięcia.
W dacie wydania zaskarżonej decyzji pozostawała bowiem w obrocie prawnym decyzja nakazująca skarżącemu w określonym terminie rozbiórkę pawilonu.
Z akt administracyjnych organu odwoławczego ([...]) wynika, iż [...] października 2003r., a więc już po wniesieniu niniejszej skargi ([...] lipca 2003r.) skarżący J.S. wniósł o stwierdzenie nieważności decyzji Naczelnika Miasta i Gminy z [...].
Ostateczną decyzją z [...] Wojewoda stwierdził nieważność decyzji Naczelnik Miasta i Gminy z [...] udzielającej J.S. pozwolenia na budowę pawilonu handlowego tymczasowego z nietrwałych materiałów na działce nr [...] w L.S .
Aktualny stan prawny odnoszący się do obiektu wybudowanego przez J.S. na działce [...] (obecnie [...]) nie ma wpływu na rozstrzygnięcie organu odwoławczego, które w dacie jego wydania jest zgodne z prawem. Stwierdzenie nieważności omawianej decyzji stanowi podstawę do ewentualnego wszczęcia postępowania mającego na celu doprowadzenie obiektu do stanu zgodnego z prawem.
Odnosząc się do skargi B.S. należy stwierdzić, iż istotnie, decyzja Naczelnika Miasta i Gminy nr [...] (działka nr [...] – obecnie [...]) nie dotyczy skarżącej tylko D. S. Wprawdzie uchybienie to uszło uwagi organu odwoławczego, ale rozstrzygnięcie w tym zakresie, co do samej istoty sprawy jest prawidłowe. W takiej sytuacji organ odwoławczy był bowiem obowiązany do umorzenia postępowania przed organem pierwszej instancji wobec skarżącej B.S .
Uznając, iż skarga nie zasługuje na uwzględnienie, na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji wyroku.
/-/ B.Górecka /-/ St.Małek B.Kamieńska
Brak podpisu sędziego spowodowany jest jego nieobecnością
/-/ St.Małek
MarK

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI