II SA/Po 158/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w PoznaniuPoznań2024-05-23
NSAbudowlaneŚredniawsa
prawo budowlanenadzór budowlanybudynek gospodarczybudynek garażowyinteres prawnystrona postępowaniawznowienie postępowaniacharakter budynkuprzeznaczenie budynkuobszar oddziaływania

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił skargę A. J. na decyzję odmawiającą uchylenia decyzji zatwierdzającej projekt budowlany zamienny dla budynku gospodarczo-garażowego, uznając, że skarżący nie posiadał statusu strony w postępowaniu.

Skarżący A. J. domagał się uchylenia decyzji odmawiającej uchylenia decyzji zatwierdzającej projekt budowlany zamienny dla budynku gospodarczo-garażowego, twierdząc, że budynek ten w rzeczywistości jest budynkiem usługowym lub przemysłowym i oddziałuje na jego nieruchomość. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił skargę, podzielając stanowisko organów administracji, że skarżący nie posiadał statusu strony w postępowaniu, ponieważ budynek gospodarczo-garażowy nie oddziaływał na jego nieruchomość, a jego obecne użytkowanie jest zgodne z definicją budynku gospodarczego.

Sprawa dotyczyła skargi A. J. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (WINB) utrzymującą w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego (PINB) odmawiającą uchylenia decyzji zatwierdzającej projekt budowlany zamienny dla budynku gospodarczo-garażowego. Skarżący twierdził, że budynek ten w rzeczywistości jest budynkiem usługowym lub przemysłowym i że powinien być uznany za stronę w postępowaniu, ponieważ jego nieruchomość znajduje się w obszarze oddziaływania spornego obiektu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, rozpoznając sprawę na posiedzeniu niejawnym, oddalił skargę. Sąd podzielił stanowisko organów administracji, że skarżący nie posiadał statusu strony w postępowaniu, ponieważ budynek gospodarczo-garażowy nie oddziaływał na jego nieruchomość. Analiza dowodów, w tym dokumentacji fotograficznej i protokołów kontroli, wykazała, że budynek jest wykorzystywany zgodnie z jego przeznaczeniem jako budynek gospodarczo-garażowy, a nie usługowy czy przemysłowy. Sąd podkreślił, że odległość budynku od nieruchomości skarżącego oraz obecność budynku mieszkalnego inwestorów pomiędzy nimi wykluczają wpływ spornego obiektu na nieruchomość skarżącego. Sąd odniósł się również do wcześniejszych orzeczeń WSA i NSA, które potwierdzały, że budynek ma charakter gospodarczo-garażowy i że skarżący nie wykazał swojego interesu prawnego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, skarżący A. J. nie posiada przymiotu strony w postępowaniu, ponieważ budynek gospodarczo-garażowy nie oddziałuje na jego nieruchomość.

Uzasadnienie

Sąd podzielił stanowisko organów administracji, że działki skarżącego i inwestora nie graniczą bezpośrednio, są oddzielone inną działką, a odległość między budynkami wyklucza wpływ spornego obiektu na nieruchomość skarżącego. Brak bezpośredniego wpływu na sferę prawną skarżącego uniemożliwia uznanie go za stronę postępowania.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (11)

Główne

k.p.a. art. 28

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

Definicja strony postępowania i interesu prawnego.

k.p.a. art. 145 § 1 pkt 4

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

Przesłanka wznowienia postępowania: niebranie przez stronę bez własnej winy udziału w postępowaniu.

k.p.a. art. 151 § 1 pkt 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

Rozstrzygnięcie we wznowionym postępowaniu: odmowa uchylenia decyzji dotychczasowej.

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie art. 3 § pkt 8

Definicja budynku gospodarczego.

P.p.s.a. art. 134 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zakres kontroli sądu administracyjnego.

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1 § 1 i 2

Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych.

Pomocnicze

k.p.a. art. 145 § 1 pkt 6

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

Przesłanka wznowienia postępowania: decyzja wydana bez uzyskania wymaganego prawem stanowiska innego organu.

P.b. art. 81 § 1 pkt 1

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane

Zadanie organów nadzoru budowlanego - kontrola zgodności wykonywania robót budowlanych.

P.b. art. 84a § 1 pkt 1

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane

Zadanie organów nadzoru budowlanego - kontrola zgodności wykonywania robót budowlanych.

P.b. art. 48

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane

Samowola budowlana.

Ustawa z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych art. 15zzs4 § 1

Rozpoznawanie spraw na posiedzeniu niejawnym w okresie stanu zagrożenia epidemicznego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Skarżący nie posiada przymiotu strony w postępowaniu, ponieważ budynek gospodarczo-garażowy nie oddziałuje na jego nieruchomość. Obecne użytkowanie budynku jest zgodne z definicją budynku gospodarczego. Brak naruszenia przepisów postępowania administracyjnego przez organy.

Odrzucone argumenty

Budynek ma charakter usługowy/przemysłowy, a nie gospodarczo-garażowy. Skarżący ma interes prawny ze względu na obszar oddziaływania. Naruszenie przepisów o wyłączeniu organu/pracownika. Naruszenie przepisów o uzasadnieniu decyzji. Naruszenie przepisów o ocenie dowodów.

Godne uwagi sformułowania

Przedmiotem postępowań organów nadzoru budowlanego nie jest wizja inwestora i przyszłe zamierzenie, ale roboty budowlane rzeczywiście wykonane lub wykonywane czy obiekt budowlany budowie lub wybudowany. Przedmiotem postępowania jest obiektywnie istniejący budynek o określonych parametrach, a zatem dla wyznaczenie jego odziaływań na sąsiednie nieruchomości nie była decydująca 'projektowa kwalifikacja' lecz rzeczywisty charakter i przeznaczenie zrealizowanej inwestycji. Interes prawny powinien być rozumiany jako zobiektywizowana, czyli realnie istniejąca potrzeba prawnej ochrony.

Skład orzekający

Arkadiusz Skomra

sprawozdawca

Danuta Rzyminiak-Owczarczak

przewodniczący

Edyta Podrazik

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalanie kręgu stron w postępowaniach budowlanych, definicja i kwalifikacja budynków gospodarczych, znaczenie rzeczywistego charakteru obiektu nad projektowym."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej i prawnej związanej z budynkiem gospodarczo-garażowym i jego potencjalnym oddziaływaniem na sąsiednie nieruchomości.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa ilustruje typowy spór sąsiedzkich interesów w kontekście budowlanym, gdzie kluczowe jest ustalenie faktycznego charakteru obiektu i jego wpływu na otoczenie, co ma znaczenie praktyczne dla wielu właścicieli nieruchomości.

Czy budynek gospodarczy może stać się zakładem przemysłowym? Sąd rozstrzyga spór sąsiedzki.

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Po 158/24 - Wyrok WSA w Poznaniu
Data orzeczenia
2024-05-23
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2024-03-08
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Sędziowie
Arkadiusz Skomra /sprawozdawca/
Danuta Rzyminiak-Owczarczak /przewodniczący/
Edyta Podrazik
Symbol z opisem
6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne
Administracyjne postępowanie
Skarżony organ
Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 775
art. 28, art. 107 par. 3, art. 145 par. 1 pkt 4 i 6
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t. j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Danuta Rzyminiak-Owczarczak Sędziowie Sędzia WSA Edyta Podrazik Asesor WSA Arkadiusz Skomra (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 23 maja 2024 r. w sprawie ze skargi A. J. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 30 stycznia 2024 r., nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji oddala skargę.
Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia 4 listopada 2021 r., sygn. akt II SA/Po [...] Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu uchylił decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 21 maja 2021 r., nr [...] oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 15 października 2020 r., nr [...]
W uzasadnieniu wyroku Sąd wskazał, iż organy architektoniczno-budowlane nie kontrolują i nie sprawdzają jaki jest w rzeczywistości stan nieruchomości inwestycyjnej. Sprawdzają tylko, czy przyszłe zobrazowane w formie projektu budowlanego zamierzenie inwestycyjne jest zgodne z prawem. Całkowicie inaczej przedstawia się rola organów nadzoru budowlanego. Ich kluczowym zadaniem jest zgodnie z art. 81 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 84a ust. 1 pkt 1 P.b. "kontrola zgodności wykonywania robót budowlanych z przepisami prawa budowlanego, projektem budowlanym lub warunkami określonymi w decyzji o pozwoleniu na budowę". W przeciwieństwie do przedmiotu zainteresowania organów architektoniczno-budowlanych, przedmiotem postępowań organów nadzoru budowlanego nie jest więc wizja inwestora i przyszłe zamierzenie, ale roboty budowlane rzeczywiście wykonane lub wykonywane czy obiekt budowlany budowie lub wybudowany.
Przedmiot postępowań organów nadzoru budowlanego odnosi się więc do rzeczywistości i rzeczywistości tej nie mogą zmienić deklaracje inwestora (względnie właściciela lub zarządcy) uczestniczącego w procesie legalizacyjnym (naprawczym). Jeżeli więc w toku kontroli organu nadzoru budowlanego stwierdzono wybudowanie obiektu budowlanego o określonym charakterze, to ten właśnie – obiektywnie istniejący – budynek jest przedmiotem postępowania.
Sąd wyjaśnił, że inwestorzy B. K. i T. K. wybudowali na działce [...] budynek o powierzchni 610,84 m2 powierzchni zabudowy, powierzchni całkowitej 1221,68 m2 i użytkowej 1088,48 m2. Budynek ma trzy bramy wjazdowe, dwie witryny i 32 okna. W środku ma 3 klatki schodowe, na parterze 7 pomieszczeń gospodarczych, w tym jedno o powierzchni 277,91 m2, a na piętrze kolejne 7 pomieszczeń, w tym jedno o powierzchni 277,91 m2. Wybudowany budynek, nazywany w projekcie zamiennym "gospodarczo-garażowym", jest znacząco większy od sąsiadującego budynku mieszkalnego inwestorów, któremu teoretycznie ma służyć. A należy przy tym pamiętać, że zgodnie § 3 pkt 8 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (tekst jednolity Dz. U. z 2019 r. poz. 1065 z późn. zm.) przez budynek gospodarczy należy rozmieć miedzy innymi należy "budynek przeznaczony do niezawodowego wykonywania prac warsztatowych oraz do przechowywania materiałów, narzędzi, sprzętu i płodów rolnych służących mieszkańcom budynku mieszkalnego". Dodatkowo budynek na działce [...] na fotografiach przedłożonych przez A. J. (prawdziwości zobrazowanego stanu nie zakwestionowali inwestorzy) opatrzony jest wymownymi szyldami "T. " wraz z profesjonalnie wykonanym z opisem na wejściu "Fabryka [...] – zakład [...]". Stan ten koresponduje z aktywnością inwestorów – na drzwiach budynku, których zdjęcie przedstawił A. J. wyraźnie opatrzono adresem działalności gospodarczej "K., [...]", gdzie zarejestrowany jest producent [...] "B. K." z dotychczasowym zakładem produkcyjnym właśnie pod podanym adresem (https://www.[...].pl/).
Nie bez znaczenia jest także to, że B. K. i T. K. czynili wcześniej starania o uzyskanie warunków zabudowy dla zmiany sposobu użytkowania budynku gospodarczo-garażowego na budynek usługowy (zakład [...] (zostało do opisane w uzasadnieniu wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 30 stycznia 2020 r., II OSK [...]) – co świadczy o tym, że nawet w oczach inwestorów budynek w istocie rzeczy ma taki oto charakter, że może być docelowo użytkowany jako zakład produkcyjny - zakład [...].
Sąd zaznaczył, iż o postępowaniu, które zakończyło się decyzją Inspektora Powiatowego z dnia 24 lipca 2019 r., [...], nie można bezrefleksyjnie twierdzić, że dotyczy ono "budynku gospodarczo-garażowego". Sąd oczywiście dostrzega, że budynek "zgłosili" do organów nadzoru budowlanego sami inwestorzy i tak go tak zakwalifikowali, ale to nie może być traktowane jako ustalenie niepodważalne. Sąd ma też świadomość, że decyzją Inspektora Powiatowego z dnia 24 lipca 2019 r., [...] zatwierdzono projekt budowlany zamienny i konkretnie obiekt zatytułowano w nim: "budynek gospodarczo-garażowy". Jak jednak zaznaczono w rozważaniach wstępnych, owa projektowa kwalifikacja nie może przysłonić faktu, że budynek ma wiele cech mogących świadczyć o jego produkcyjnym charakterze. Tymczasem to właśnie ten rzeczywiście i obiektywnie istniejący budynek był wyjściowo przedmiotem kontroli nadzoru budowlanego i następnie postępowania naprawczego zakończonego decyzją [...]
Sąd podniósł również, iż zarzut skargi w zakresie w jakim dotyczył art. 145 § 1 pkt 6 k.p.a. okazał się nieskuteczny. Zgodnie z tym przepisem w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli decyzja wydana została bez uzyskania wymaganego prawem stanowiska innego organu. Na art. 145 § 1 pkt 6 k.p.a. może się powołać osoba, wobec której przede wszystkim ustalone zostanie, że ma prawa strony w sprawie. Pierwszoplanowe znaczenie miały więc wobec A. J. ustalenia dotyczące jego statusu jako strony (art. 28 k.p.a.) w kontekście przesłanki z art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. Poza tym skarżący nie sprecyzował jakiego wymaganego prawem stanowiska innego organu zabrakło w sprawie zakończonej decyzją z dnia 24 lipca 2019 r., [...]
Wyrokiem z dnia 9 marca 2023 r., sygn. akt II OSK [...] Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną T. K. i B. K. od powyższego wyroku.
W uzasadnieniu Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, iż Sąd Wojewódzki, który zwrócił trafnie uwagę na to, że w sprawie nie wyjaśniono w sposób rzetelny charakteru, funkcji, formy i konstrukcji przedmiotowego obiektu oraz jego potencjalnych odziaływań na sąsiednie nieruchomości, w zakresie regulowanym przepisami prawa.
Zgodzić się należało z wnioskiem Sądu Wojewódzkiego, że organy nadzoru nie postąpiły właściwie relatywizując sytuację prawną wnioskodawcy (jako właściciela działki nr [...]) do zaprojektowanego budynku o charakterze "gospodarczo-garażowym", bez wnikliwego wyjaśnienia rzeczywistego charakteru tego budynku.
Ponadto Naczelny Sąd Administracyjny podniósł, iż słusznie Sąd Wojewódzki zaznaczył w uzasadnieniu wyroku, że przedmiotem postępowania jest obiektywnie istniejący budynek o określonych parametrach, a zatem dla wyznaczenie jego odziaływań na sąsiednie nieruchomości nie była decydująca "projektowa kwalifikacja" lecz rzeczywisty charakter i przeznaczenie zrealizowanej inwestycji. W okolicznościach niniejszej sprawy Sąd Wojewódzki przyjął prawidłowo, że same ustalenia organów nadzoru dotyczące odległości przedmiotowego budynku od nieruchomości skarżącego nie były wystarczające do weryfikacji kręgu stron w postępowaniu zakończonym decyzją z 24 lipca 2019 r.
Naczelny Sąd Administracyjny podkreślił, że Sąd Wojewódzki nie przesądził legitymacji procesowej wnioskodawcy, a jedynie wskazał na konieczność uzupełnienia postępowania wyjaśniającego oraz ponownej oceny co do przyznania mu przymiotu strony, a w konsekwencji ustalenia podstawy wznowienia postępowania określonej w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. Sąd Wojewódzki, analizując zgromadzony materiał dowodowy, trafnie dostrzegł potrzebę sprawdzenia charakteru spornego budynku, w szczególności w aspekcie ewentualnego przeznaczenia go na cele produkcyjne, co łączyć się może z ponadnormatywnymi immisjami (np. hałas, pyły).
Decyzją z dnia 3 października 2023 r. (znak: [...]) organ powiatowy odmówił uchylenia decyzji dotychczasowej Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 24 maja 2019 r. nr [...] gdyż stwierdził brak podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1 k.p.a..
Odwołanie od ww. decyzji wniósł A. J. repr. przez J. K..
WINB postanowieniem z dnia 10 listopada 2023 r. (znak: [...]) zlecił organowi powiatowemu przeprowadzenie dodatkowego postępowania wyjaśniającego celem uzupełnienia dowodów i materiałów poprzez:
1. przeprowadzenie kontroli budynku gospodarczo-garażowego znajdującego się w S. przy ul. [...], na dz. o nr ewid. gr [...], celem ustalenia aktualnego sposobu użytkowania budynku będącego przedmiotem zaskarżonej decyzji PINB oraz ustalenia obecnego charakteru i funkcji jaką pełni przedmiotowy budynek;
2. jeżeli doszłoby do zmiany sposobu użytkowania ww. budynku gospdoarczo-garażowego, o ustalenie kiedy ta zmiana miała miejsce;
3. przesłanie dokumentacji i kopii protokołów z kontroli przeprowadzanych w przedmiotowym budynku, na które powołuje się PINB w treści swej decyzji;
4. wykonanie dokumentacji fotograficznej przedstawiającej aktualnie przedmiotowy budynek na dz. [...] w S. .
W dniu 11 grudnia 2023 r. PINB przeprowadził kontrolę przedmiotowego budynku. W trakcie przeprowadzonych czynności kontrolnych PINB dokonał sprawdzenia aktualnego przeznaczenia przedmiotowego budynku, ustalając że w pomieszczeniach na parterze i I piętrze przedmiotowego budynku znajdują się: meble oraz ich fragmenty, płody rolne, słoma, materiały budowlane, wózki narzędziowe, stare meble, walizki, zlewozmywak. Ponadto na parterze budynku w trakcie kontroli garażowany był samochód osobowy. Na parterze budynku znajdował się także wózek dwukołowy, jak i pojemniki na odpady. W trakcie kontroli ustalono, że na elewacji budynku nie ma oznaczenia [...] tak jak miało to miejsce wcześniej. Ponadto organ I instancji ustalił, że teren dz. o nr ewid. [...] jest ogrodzony i częściowo utwardzony. Organ powiatowy wykonał oraz pozyskał od właściciela przedmiotowego budynku dokumentację fotograficzną ukazującą zlokalizowanie przedmiotowego budynku względem nieruchomości A. J..
Decyzją z dnia 30 stycznia 2024 r., nr [...] WINB utrzymał w mocy decyzję PINB z dnia 3 października 2023 r.
W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, iż decyzja zapadła w wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy przez organ powiatowy po wyrokach WSA w Poznaniu i NSA.
Kwestią sporną w przedmiotowej sprawie jest ustalenie rzeczywistej funkcji jaką pełni budynek gospodarczo-garażowy zlokalizowany na dz. [...] w S. przy ul. [...], co z kolei będzie miało wpływ na określenie jego obszaru oddziaływania. Ponadto konieczne jest ustalenie czy sporny budynek na dz. [...] swym obszarem oddziaływania obejmuje działkę o nr ewid. gr [...], przez co jej właściciel - Pan A. J. uzyskałby przymiot strony w postępowaniu dotyczącym zatwierdzenia projektu budowlanego zamiennego dla przedmiotowego budynku.
Zgodnie z § 3 pkt 8 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych jakim mają odpowiadać budynki i ich usytuowanie (t.j. Dz. U. z 2002 r. poz. 1225; dalej: rozporządzenie) przez budynek gospodarczy należy rozumieć budynek przeznaczony do niezawodowego wykonywania prac warsztatowych oraz do przechowywania materiałów, narzędzi, sprzętu i płodów rolnych służących mieszkańcom budynku mieszkalnego, budynku zamieszkania zbiorowego, budynku rekreacji indywidualnej, a także ich otoczenia, a w zabudowie zagrodowej przeznaczony również do przechowywania środków produkcji rolnej i sprzętu oraz płodów rolnych. Jak wykazała kontrola przeprowadzona na zlecenie WINB (postanowienie WINB z dnia 10 listopada 2023 r.; znak: [...]), w przedmiotowym budynku nie jest prowadzona działalność gospodarcza polegająca na produkcji [...]. Zgromadzone są tam natomiast przedmioty, związane z prowadzeniem gospodarstwa domowego, jak stare meble czy tez materiały budowlane. Ponadto garażowany jest w nim samochód osobowy. Istotną kwestią jest również wygląd elewacji zewnętrznej przedmiotowego budynku. W materiałach dowodowych zgromadzonych we wcześniejszych postępowaniach wskazane było, że na jednej ze ścian tegoż budynku znajduje się duży napis "[...]". Natomiast w trakcie kontroli przeprowadzonej w 2023r. tego napisu już nie ma. Należy również wskazać, ze organ I instancji przeprowadził kontrolę przedmiotowego budynku pod kątem sposobu jego użytkowania już w maju 2021 r. w toku postępowania o znaku: [...] W trakcie tamtej kontroli organ powiatowy ustalił, że w przedmiotowym budynku nie jest prowadzona produkcja [...]. Był on natomiast wykorzystywany do przechowywania materiałów budowlanych, płodów rolnych, nieużywanych przedmiotów gospodarstwa domowego oraz garażowania samochodu osobowego. Również w trakcie tej kontroli przedmiotowy budynek nie posiadał napisu "[...]" na jednej ze ścian. W ocenie WINB dowodzi to, że inwestorzy wykorzystują przedmiotowy budynek zgodnie z jego przeznaczeniem odpowiadającym treści § 3 pkt 8 rozporządzenia. Zatem, w ocenie WINB przedmiotem postępowania jest budynek gospodarczo-garażowy na dz. [...] w S. przy ul. [...]. Podkreślenia wymaga także orzecznictwo NSA, które zapadło w sprawach zainicjowanych wnioskiem Pana A. J., dotyczących spornego obiektu oraz interesu prawnego Pana A. J.. NSA w wyrokach z dnia 12 września 2023 r. (sygn. akt II OSK [...], II OSK [...], II OSK [...]) wskazał, że procedura naprawcza dotyczy budynku gospodarczo- garażowego, a nie budynku zakładu [...] jak wskazał Pan J. .
Organ zaznaczył, iż w przedmiotowej sprawie nie widać związku pomiędzy budynkiem znajdującym się na nieruchomości [...] a nieruchomością Pana J.. Pan J. nie jest inwestorem przedmiotowego budynku ani właścicielem nieruchomości, na której się on znajduje. Na Pana J. nie został także nałożony obowiązek przedstawienia projektu budowlanego zamiennego przedmiotowego budynku. A. J. swój interes prawny opiera na tym, że jego nieruchomość (dz. [...]) w jego ocenie mieści się w obszarze oddziaływania przedmiotowego budynku. Ponadto twierdzenie skarżącego, że sporny obiekt oddziałuje na jego nieruchomość nie zostało poparte przepisami prawa powszechnie obowiązującego, mogącymi stanowić podstawę skutecznego żądania stosownych czynności organu administracji.
Organ podkreślił, że działka [...] i [...] nie graniczą bezpośrednio ze sobą, bowiem nieruchomości te oddzielone są od siebie działką [...], której szerokość wynosi ca. 23 m, a na której znajduje się budynek mieszkalny. Jak wynika z danych zwartych na portalu mapy.geoportal.gov.pl (dostęp: 29.12.2023 r.), z którego wydruki zostały dołączone do akt WINB, przedmiotowy budynek gospodarczo-garażowy znajduje się w odległości ca. 37 m od granicy działki będącej własnością A. J.. Natomiast odległość między budynkami zlokalizowanymi na dz. [...] i [...] wynosi ca. 55 m. Biorąc pod uwagę powyższe Pan J. nie może zostać uznany za stronę postępowania w myśl art. 28 Kpa, bowiem w świetle przytoczonych dowodów, budynek zlokalizowany na dz. o nr ewid. gr [...] nie oddziałuje na nieruchomość Pana J..
Na potwierdzenie swego stanowiska WINB przytoczył stanowisko NSA zaprezentowane w wyrokach z dnia 12 września 2023 r. (sygn. akt II OSK [...], II OSK [...], II OSK [...]) gdzie wskazano, iż już w wyroku WSA w Warszawie z dnia 31 lipca 2017 r., sygn, akt VII SA/Wa [...] (wyrok jest prawomocny) stwierdzono brak interesu prawnego A. J. w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Starosty [...] z dnia 3 kwietnia 2015r., zatwierdzającej projekt budowlany zamienny i zmieniającej decyzję Starosty [...] z dnia 12 listopada 2010 r. Nr [...], znak: [...] o pozwoleniu na budowę budynku gospodarczo-garażowego na działce o nr ewid. [...], położonej przy ul. [...] w miejscowości S.. W wyroku tym WSA wskazał, że budynek gospodarczo - garażowy na działce [...] znajduje się w odległości ponad 35 m od granicy z działką nr ew. [...] oraz około 10 m od linii rozgraniczającej działkę inwestora oraz działkę drogową (ul. [...]), a także około 7 m od granicy działki nr ew, [...]. Sąd uznał, że powyższe odległości przesądzają, że nieruchomość skarżącego nie pozostaje w obszarze oddziaływania realizowanego obiektu, zwłaszcza, że pomiędzy budynkiem gospodarczo-garażowym, a działką skarżącego znajduje się jeszcze należący do inwestora budynek mieszkalny. Sąd podzielił zatem ocenę organów, że inwestycja nie wprowadzi żadnych ograniczeń w zagospodarowaniu nieruchomości skarżącego, ani w sposobie jej wykorzystywania. Sąd dodał również, że decyzja Nr [...] z dnia 3 kwietnia 2015 r. nie kształtuje nowego stanu prawnego w zakresie zmiany sposobu użytkowania objętego nią obiektu budowlanego.
Wobec powyższego organ stwierdził, że w przedmiotowej sprawie brak jest podstaw do uznania A. J. za stronę postępowania zatwierdzającego projekt budowlany zamienny i udzielającego zgodę na kontynuowanie robót budowlanych dla budynku gospodarczo-garażowego położonego na dz. [...] w S. zakończonego decyzją z dnia 24 lipca 2019 r. (znak: [...]). Zatem w przedmiotowej sprawie nie zachodzi przesłanka wznowienia postępowania określona w art. 145 § 1 pkt 4 Kpa.
Odnosząc się do wskazanej przez Skarżącego przesłanki zawartej w art. 145 § 1 pkt 6 k.p.a., organ podniósł, że wnioskodawca nie wskazał organu, którego stanowisko byłoby wymagane w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego zamiennego i wyrażenia zgody na wznowienie robót budowlanych.
Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu wniósł A. J. zarzucając jej naruszenie:
1. art. 136 k.p.a. w aspekcie art. 15 k.p.a. polegające na jego zastosowaniu, została ewidentnie naruszona zasada dwuinstancyjności,
2. art. 25 - 26 k.p.a. w związku z art. 24 § 1 pkt 5 k.p.a. polegające na nie wyłączeniu organu (PINB w K.) oraz na nie wyłączeniu pracownika WINB , który już poprzednio wydał decyzję wyeliminowaną z obrotu prawnego przez WSA w Poznaniu od udziału w sprawie oznaczonego literami "[...]" (wydał decyzję znak: [...] z dnia 21.05.2021 r. uchyloną wyrokiem sygn. akt II SA/Po [...] z dnia 04.11.2021 r.; o bezstronności organów nie może być mowy, odmowę wyłączenia organu można kwestionować w odwołaniu od decyzji, co skarżący niniejszym czyni,
3. art. 107 § 3 k.p.a. polegające na nie przedstawieniu w uzasadnieniu zaskarżonej kontrolowanej decyzji WINB wszystkich okoliczności sprawy; brak jest między innymi informacji o wniesieniu: oświadczenia strony z dnia 18.09.2023 r,(oświadczenie w załączeniu), żądania strony wyłączenia organu od udziału w postępowaniu z dnia 17.11.2023 r. (żądanie w załączeniu),
4. art. 7, art.77 § 1 w zw. z art. 80 k.p.a. poprzez pominięcie i nie poczynienie niezbędnych ustaleń, że na działce nr [...] zrealizowano samowolnie obiekt usługowy (a nawet przemysłowy), a zatem odmienny od tego, dla którego przeprowadzono proces inwestycyjny,
5. art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a. w związku z art. 145 § 1 pkt 4 i pkt 6 k.p.a. w aspekcie art. 28 k.p.a. przez ich niewłaściwe zastosowanie; organy nadzoru budowlanego obu instancji popełniły błąd subsumcji niewłaściwie uznając, że stan faktyczny przyjęty w sprawie upoważnia do odmowy uchylenia decyzji dotychczasowej (brak legitymacji procesowej strony - skarżącego) w sytuacji, gdy jest akurat odwrotnie. W istocie został wybudowany budynek inny niż ten, którego warunki zabudowy ustalono w decyzji o warunkach zabudowy, oraz inny niż ten na który Inwestor uzyskał pozwolenie na budowę od Starosty [...]. O żadnych istotnych odstępstwach w przedmiotowej sprawie nie noże być mowy. inwestor od samego początku miał zamiar wbudować budynek usługowo - produkcyjny (ZAKŁAD [...] i taki budynek wybudował w istocie w warunkach samowoli budowlanej (art. 48 P. b.); przesłanka z art. 145 § 1 pkt 6 k.p.a. odnosi się do braku w obrocie prawnym jakiejkolwiek decyzji o warunkach zabudowy dla rzeczywiście wybudowanego budynku usługowego, a nawet przemysłowego o takich, a nie innych parametrach,
6. art. 107 § 1 pkt 9 k.p.a. polegające na wskazaniu zawyżonego wpisu od skargi - 500 zł, zamiast 200 zł, co w ocenie skarżącego miało go zniechęcić do wniesienia skargi,
7. art. 153 art. 170 ppsa polegające na całkowitym zignorowaniu oceny prawnej i wskazań zawartych w prawomocnych wyrokach: sygn. akt II SA [...] z dnia 15 stycznia 2020 r., sygn. akt II SA [...] z dnia 3 lutego 2021 r., sygn. akt II SA/Po [...] z dnia 04 listopada 2021 r., sygn. akt II OSK [...] z dnia 09.03.2023 r.
Wskazując na powyższe Skarżący wniósł o:
1. uchylenie zaskarżonej decyzji WINB oraz poprzedzającej ją decyzji PINB w K. znak: [...] z dnia 3 października 2023 r.,
2. uchylenie postanowienia WINB znak: [...] z dnia 10 listopada 2023 r. zlecającego przeprowadzenie dodatkowego postępowania uzupełniającego PINB w K.,
3. uchylenie orzeczenia znak: [...] z dnia 29 listopada 2023 r. w przedmiocie wyłączenia organu,
4. zasądzenie kosztów postępowania w tym kosztów zastępstwa procesowego.
W uzasadnieniu skargi Skarżący rozwinął zarzuty skargi.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie wskazując, iż zastosowany w przedmiotowej sprawie art. 136 k.p.a. miał na celu ustalenie aktualnej funkcji i charakteru przedmiotowego budynku, bowiem jak wskazał Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w wyroku z dnia 4 listopada 2021 r. (sygn. akt II SA/Po [...]) przedmiotem postępowania zawsze to, co organy nadzoru zastały podczas kontroli. Jeżeli więc w toku kontroli organu nadzoru budowlanego stwierdzono wybudowanie obiektu budowlanego o określonym charakterze, to ten właśnie - obiektywnie istniejący - budynek jest przedmiotem postępowania. W przedmiotowej prawie, ostatnia kontrola przedmiotowego budynku miała miejsce w 2021 r.. Zatem biorąc pod uwagę powyższy wyrok WINB postanowił, że do ustalenia interesu prawnego Pana J. , konieczne jest ustalenie aktualnego charakteru przedmiotowego budynku bowiem pozwoli to na ustalenie obszaru oddziaływania przedmiotowego budynku.
WINB nie zgodził się z zarzutem, braku informacji o wniesieniu przez skarżącego oświadczenia w sprawie, bowiem fakt dokonania tej czynności został wskazany na drugiej stronie w drugim akapicie (licząc od dołu strony) zaskarżonej decyzji.
Odnosząc się do zarzutu nie wyłączenia organu powiatowego oraz nie wyłączenia pracownika WINB , organ wyjaśnił, iż subiektywne przekonanie wnioskodawcy o braku bezstronności PINB, a także jego kompetencji i rzetelności - nie wypełniają przesłanek uzasadniających wyłączenie organu od rozpatrzenia sprawy. Nie można się także zgodzić, że uchylenie decyzji PINB czy też WINB przez sąd administracyjny, które determinuje konieczno- ponownego rozpatrzenia sprawy powinna powodować zmianę właściwości, bowiem nic takiego nie wynika z przepisów k.p.a.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:
Na wstępnie należy zwrócić uwagę, że niniejsza sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w trybie art. art. 15zzs4 ust. 1 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (tekst jedn. Dz. U. z 2023 r. poz. 1327 ze zm.). Zgodnie z powołanym przepisem w okresie obowiązywania stanu zagrożenia epidemicznego albo stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID-19 oraz w ciągu roku od odwołania tego z nich, który obowiązywał jako ostatni, wojewódzkie sądy administracyjne i Naczelny Sąd Administracyjny mogą rozpoznać sprawę na posiedzeniu niejawnym, chyba że strona lub uczestnik postępowania wniosą o rozpoznanie sprawy na rozprawie. Wniosek strony lub uczestnika postępowania wiąże sąd.
W przedmiotowej sprawie zarządzeniem z dnia 10 kwietnia 2024 r. Przewodnicząca Wydziału II tut. Sądu skierowała sprawę do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym, a żadna ze stron poinformowana o powyższym nie wniosła o rozpoznanie sprawy na rozprawie.
Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone między innymi art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2019 r., poz. 2167) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2023 r., poz. 1634, dalej P.p.s.a.), sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Jednocześnie zgodnie z art. 134 § 1 P.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd obowiązany jest zatem dokonać oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji także wtedy, gdy dany zarzut nie został podniesiony w skardze.
Przedmiotem tak rozumianej kontroli w niniejszej sprawie jest decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego o utrzymaniu w mocy decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. o odmowie uchylenia decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego zamiennego i udzieliu pozwolenia na wznowienie robót budowlanych.
Podlegające kontroli sądowej decyzje zostały wydane w ramach uregulowanej w przepisach art. 145-152 k.p.a. instytucji procesowej wznowienia postępowania administracyjnego. Wznowienie postępowania jest jednym z trybów nadzwyczajnych weryfikacji ostatecznych decyzji administracyjnych, stanowiących wyjątek od uregulowanej w art. 16 § 1 k.p.a. zasady trwałości ostatecznych decyzji administracyjnych. Z treści wstępnej art. 145 § 1 k.p.a. stanowiącej, że "w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie administracyjne", wprost wynika, że wznowienie postępowania jest dopuszczalne wyłącznie w takiej sprawie, w której została wydana ostateczna decyzja kończąca postępowanie w sprawie.
Wśród przesłanek uprawniających do wznowienia postępowania określonych w kodeksie postępowania administracyjnego ustawodawca wymienił m.in. okoliczność niebrania przez stronę bez własnej winy udziału w postępowaniu, a więc przesłankę z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., na którą w niniejszej sprawie powołuje się Skarżący.
Przepisy regulujące procedurę wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145-152 k.p.a.) wyodrębniają kilka etapów tego postępowania. Na każdym z nich organ ustala i rozważa właściwe dla tego etapu okoliczności sprawy oraz (wydając rozstrzygnięcia) stosuje odpowiednie na tym etapie podstawy prawne. Przed zamknięciem danego etapu postępowania lub dokonaniem związanych z nim ocen i powstaniem jego skutków procesowych, organ nie rozważa okoliczności istotnych w kolejnej fazie postępowania. Etap wstępny omawianego postępowania obejmuje jedynie badanie formalnoprawnej dopuszczalności wznowienia (powołanie przesłanki wznowieniowej, zachowanie terminu z art. 148 k.p.a., oczywisty brak przymiotu strony), kolejny zaś - mający miejsce po wydaniu postanowienia o wznowieniu - dotyczy badania istnienia przyczyny wznowienia, a następnie rozstrzygania o istocie sprawy w sytuacji wystąpienia podstaw wznowieniowych.
W art. 151 § 1 i 2 k.p.a. ustawodawca wskazał na możliwe rodzaje rozstrzygnięć podjętych we wznowionym już postępowaniu - tj. odmowę uchylenia decyzji (§ 1 pkt 1), uchylenie decyzji dotychczasowej i wydanie nowej decyzji, rozstrzygającej o istocie sprawy (§ 1 pkt 2) oraz stwierdzenie wydania zaskarżonej decyzji z naruszeniem prawa (§ 2). W przypadku niestwierdzenia przesłanek wznowienia, wydaje się decyzję o odmowie uchylenia decyzji dotychczasowej. Jeżeli zatem prowadząc wznowione postępowanie, organ administracyjny dojdzie do wniosku, iż nie zachodzi przesłanka z art. 145 § 1 pkt 4, to powinien wydać decyzję, o której mowa w art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a.
Wobec tego, jeśli organ stwierdzi we wznowionym postępowaniu, że nie występuje przesłanka (przyczyna) wznowieniowa, to nie przechodzi do merytorycznego rozpoznania sprawy administracyjnej, lecz wydaje decyzję odmawiającą uchylenia decyzji dotychczasowej.
W rozpoznawanej sprawie organy obu instancji uznały, że Skarżący nie był stroną postępowania, którego wznowienia się domagał, a tym samym stwierdziły, że w sprawie nie wystąpiła przesłanka z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a.
Sąd podziela ocenę organów administracji w tym zakresie.
Przed omówieniem szczegółowym powyższego wskazać należy, iż Przed szczegółowym omówieniem dokonanej oceny w niniejszej sprawie wskazać należy, iż sprawa była już przedmiotem kontroli zarówno Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego jak i Naczelnego Sądu Administracyjnego.
Wyrokiem z dnia 4 listopada 2021 r., sygn. akt II SA/Po [...] Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu uchylił decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 21 maja 2021 r., nr [...] oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 15 października 2020 r., nr [...]
Natomiast wyrokiem z dnia 9 marca 2023 r., sygn. akt II OSK [...] Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną T. K. i B. K. od powyższego wyroku.
W uzasadnieniu Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, iż Sąd Wojewódzki, który zwrócił trafnie uwagę na to, że w sprawie nie wyjaśniono w sposób rzetelny charakteru, funkcji, formy i konstrukcji przedmiotowego obiektu oraz jego potencjalnych oddziaływań na sąsiednie nieruchomości, w zakresie regulowanym przepisami prawa.
Zgodzić się należało z wnioskiem Sądu Wojewódzkiego, że organy nadzoru nie postąpiły właściwie relatywizując sytuację prawną wnioskodawcy (jako właściciela działki nr [...]) do zaprojektowanego budynku o charakterze "gospodarczo-garażowym", bez wnikliwego wyjaśnienia rzeczywistego charakteru tego budynku.
Słusznie Sąd Wojewódzki zaznaczył w uzasadnieniu wyroku, że przedmiotem postępowania jest obiektywnie istniejący budynek o określonych parametrach, a zatem dla wyznaczenie jego odziaływań na sąsiednie nieruchomości nie była decydująca "projektowa kwalifikacja" lecz rzeczywisty charakter i przeznaczenie zrealizowanej inwestycji. W okolicznościach niniejszej sprawy Sąd Wojewódzki przyjął prawidłowo, że same ustalenia organów nadzoru dotyczące odległości przedmiotowego budynku od nieruchomości skarżącego nie były wystarczające do weryfikacji kręgu stron w postępowaniu zakończonym decyzją z 24 lipca 2019 r.
Nawiązując do argumentacji zawartej w skardze kasacyjnej Naczelny Sąd Administracyjny podkreślił, że Sąd Wojewódzki nie przesądził legitymacji procesowej wnioskodawcy, a jedynie wskazał na konieczność uzupełnienia postępowania wyjaśniającego oraz ponownej oceny co do przyznania mu przymiotu strony, a w konsekwencji ustalenia podstawy wznowienia postępowania określonej w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. Sąd Wojewódzki, analizując zgromadzony materiał dowodowy, trafnie dostrzegł potrzebę sprawdzenia charakteru spornego budynku, w szczególności w aspekcie ewentualnego przeznaczenia go na cele produkcyjne, co łączyć się może z ponadnormatywnymi immisjami (np. hałas, pyły).
Wobec powyższego rozpoznając sprawę ponownie organ obowiązany był do ustalenia jaki jest obecnie rzeczywisty sposób wykorzystywania budynku, a następnie na podstawie swoich ustaleń dokonać oceny czy Skarżącym przysługuje interes prawy.
Z dokonanych przez organ ustaleń uzupełnionych w postępowaniu odwoławczym wynika, iż budynek jest wykorzystywany zgodnie z jego przeznaczeniem tj. jako budynek gospodarczo-garażowy.
Przed szczegółowym omówieniem powyższej kwestii wskazać należy, iż organ nie naruszył art. 153 i art. 170 p.p.s.a., ponieważ stosownie do wytycznych zawartych w wyrokach w tym w szczególności wydanego w sprawie II OSK [...] podjął stosowne działania celem ustalenia charaktery przedmiotowego budynku. Warto w tym miejscu przypomnieć, iż w orzeczeniu Sąd nie przesądził kwestii posiadania przez skarżącego statusu strony, na co zwrócił uwagę Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 9 marca 2023 r., sygn. akt II OSK [...], a jedynie nakazał dokonanie stosownych ustaleń, w tym co do charakteru spornego obiektu budowlanego.
Zgodnie z § 3 pkt 8 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych jakim mają odpowiadać budynki i ich usytuowanie (t.j. Dz. U. z 2002 r. poz. 1225; dalej: rozporządzenie) przez budynek gospodarczy należy rozumieć budynek przeznaczony do niezawodowego wykonywania prac warsztatowych oraz do przechowywania materiałów, narzędzi, sprzętu i płodów rolnych służących mieszkańcom budynku mieszkalnego, budynku zamieszkania zbiorowego, budynku rekreacji indywidualnej, a także ich otoczenia, a w zabudowie zagrodowej przeznaczony również do przechowywania środków produkcji rolnej i sprzętu oraz płodów rolnych.
Powyższa definicja nie odwołuje się do gabarytów obiektu budowlanego, a główny nacisk kładzie na jego funkcję czy też przeznaczenie.
Z ustaleń organu wynika, iż w przedmiotowym budynku nie jest prowadzona działalność gospodarcza polegająca na produkcji [...]. Zgromadzone są tam natomiast przedmioty, związane z prowadzeniem gospodarstwa domowego, jak stare meble czy też materiały budowlane. Ponadto garażowany jest w nim samochód osobowy. Powyższe znajduje potwierdzenie w obszernej dokumentacji fotograficznej zrobionej w toku kontroli w dniu 11 grudnia 2023 r. oraz z szczegółowym opisie w protokole kontroli.
Organ odniósł się również do kwestii istniejącej na jednej ze ścian budynku napisu "[...]". Z dokumentacji fotograficznej i protokołu kontroli przeprowadzonej w 2023r. wynika, iż napis został usunięty i tego napisu już nie ma.
Organ zaznaczył, iż trakcie kontroli w maju 2021 r. organ powiatowy ustalił, że w przedmiotowym budynku nie jest prowadzona produkcja [...]. Był on natomiast wykorzystywany do przechowywania materiałów budowlanych, płodów rolnych, nieużywanych przedmiotów gospodarstwa domowego oraz garażowania samochodu osobowego. Również w trakcie tej kontroli przedmiotowy budynek nie posiadał napisu "[...]" na jednej ze ścian.
Z powyższych względów zgodzić należy się z organem, że inwestorzy wykorzystują przedmiotowy budynek zgodnie z jego przeznaczeniem odpowiadającym treści § 3 pkt 8 rozporządzenia.
Słusznie organ zwrócił uwagę, iż w zapadłych na kanwie różnych postępowań ale wszystkich odnoszących się do przedmiotowego budynku Naczelny Sąd Administracyjny wielokrotnie wskazywał, iż mamy do czynienia z budynkiem gospodarczo-garażowym (zob. wyroki NSA z dnia 12 września 2023 r. sygn. akt II OSK [...], II OSK [...], II OSK [...]).
Przechodząc do kwestii czy skarżącemu przysługiwał przymiot strony w zakończonym decyzją z dnia 24 lipca 2019 r. postępowaniu wskazać należy, iż zgodnie z art. 28 k.p.a., stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Przy czym, jak podkreśla się w doktrynie i orzecznictwie - cechami interesu prawnego będzie to, że jest on indywidualny, konkretny, aktualny i sprawdzalny obiektywnie, a jego istnienie znajduje potwierdzenie w okolicznościach faktycznych, będących przesłankami zastosowania przepisu prawa materialnego. Interes prawny powinien być rozumiany jako zobiektywizowana, czyli realnie istniejąca potrzeba prawnej ochrony; jest to interes o charakterze osobistym przez to, że jest własny, zindywidualizowany i skonkretyzowany, jest on aktualnie istniejący, a zaspokojenie tego interesu prawnego może nastąpić przez wydanie decyzji administracyjnej. Interes prawny w rozumieniu ww. art. 28 k.p.a. to interes oparty na konkretnym przepisie prawa materialnego. Musi on zatem bezpośrednio dotyczyć sfery prawnej podmiotu. Brak bezpośredniości wpływu sprawy na sferę prawną osoby nie pozwala na uznanie jej za stronę. Związek normatywny między interesem prawnym lub obowiązkiem danego podmiotu a postępowaniem administracyjnym wyraża się w tym, że postępowanie dotyczy interesu prawnego lub obowiązku tego podmiotu.
Odnosząc powyższe uwagi na grunt niniejszej sprawy wskazać należy, iż działki [...] i [...] nie graniczą bezpośrednio ze sobą, bowiem nieruchomości te oddzielone są od siebie działką [...], której szerokość wynosi ca. 23 m, a na której znajduje się budynek mieszkalny. Powyższe znajduje potwierdzenie w zgromadzonej dokumentacji w tym zdjęciach zrobionych w toku kontroli. Natomiast sam budynek gospodarczo-garażowy znajduje się w odległości ca. 37 m od granicy działki będącej własnością A. J.. Natomiast odległość między budynkami zlokalizowanymi na dz. [...] i [...] wynosi ca. 55 m.
Z powyższych względów zgodzić należy się z organami, iż Skarżący nie może zostać uznany za stronę postępowania w myśl art. 28 k.p.a., bowiem w świetle przytoczonych dowodów, budynek zlokalizowany na dz. o nr ewid. gr [...] nie oddziałuje na nieruchomość Skarżącego.
Z powyższych względów za niezasadny należy uznać zarzut naruszenia art. 7, art. 77§ i art. 80 k.p.a. W ocenie Sądu organ w sposób nalezyti i wyczerpujący dla rozpoznania niniejszej sprawy ustalił stan faktyczny sprawy. Ponadto w tym miejscu wskazać należy, iż za niezasadny należało także uznać zarzut naruszenia art. 136 k.p.a. Fakt, iż postępowanie jest dwuinstancyjne nie oznacza, że wszelkie dowody mają zostać ocenione przez organy obu instancji. W szczególności należy mieć na uwadze, iż możliwość skorzystania z art. 138 § 2 k.p.a. stanowi wyjątek od obowiązku orzekania merytorycznego przez organ II instancji. Ty amym skoro w ocenie organu odwoławczego koniecznym było uzupełnienie materiału dowodowego, to organ był uprawniony do powyższego na mocy art. 136 k.p.a. w szczególności gdy służyć zweryfikowaniu stanowiska organu I instancji, a przede wszystkim wykonaniu wytycznych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego zawartych w prawomocnym wyroku.
Wracając do problematyki interesu prawnego Skarżącego wskazać należy, iż kwestia ta była również przedmiotem oceny w przywołanych wyżej wyrokach Naczelnego Sadu Administracyjnego.
W wyroku z dnia 12 września 2023 r., sygn. akt II OSK [...] (dotyczący wznowienia postępowania od decyzji nakładającej obowiązek sporządzenia i przedstawienia projektu budowlanego zamiennego), Naczelny Sąd Administracyjny stanął na stanowisku, iż "działka skarżącego nr [...] nie graniczy z działką nr [...], na której znajduje się sporny budynek gospodarczo – garażowy, a jest od niej oddzielona działką nr [...], na której znajduje się budynek mieszkalny. Należy zauważyć, że już samo położenie działki skarżącego względem spornego obiektu wyklucza uznanie, że postępowanie w sprawie wydania decyzji nakładającej na B. K. i T. K. obowiązek sporządzenia i przedstawienia projektu budowlanego zamiennego dotyczy interesu prawnego lub obowiązku skarżącego. Z okoliczności stanu faktycznego sprawy niewątpliwie wynika, że sporna inwestycja nie ma wpływu na sytuację prawną skarżącego. Twierdzenie skarżącego, że sporny obiekt oddziałuje na jego nieruchomość nie zostało poparte przepisami prawa powszechnie obowiązującego, mogącymi stanowić podstawę skutecznego żądania stosownych czynności organu administracji. Stwierdzić zatem należy, że brak jest związku pomiędzy sferą indywidualnych praw i obowiązków skarżącego a ww. decyzją nakładającą obowiązek sporządzenia i przedstawienia projektu budowlanego zamiennego.
Dodać należy, że decyzja nakładająca obowiązek sporządzenia i przedstawienia projektu budowlanego zamiennego dotyczy budynku gospodarczo – garażowego, a nie jak twierdzi skarżący – usługowego – zakładu [...].
Należy także zauważyć, że już w wyroku WSA w Warszawie z dnia 31 lipca 2017 r., sygn. akt VII SA/Wa [...] stwierdzono brak interesu prawnego A. J. w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Starosty [...] z dnia 3 kwietnia 2015 r., zatwierdzającej projekt budowlany zamienny i zmieniającej decyzję Starosty [...] z dnia 12 listopada 2010 r., Nr [...], znak: [...] o pozwoleniu na budowę budynku gospodarczo-garażowego na działce o nr ewid. [...], położonej przy ul. [...] w miejscowości S..
W wyroku tym WSA wskazał, że budynek gospodarczo - garażowy na działce nr ew. [...] znajduje się w odległości ponad 35 m od granicy z działką nr ew. [...] oraz około 10 m od linii rozgraniczającej działkę inwestora oraz działkę drogową (ul. [...]), a także około 7 m od granicy działki nr ew. [...]. Sąd uznał, że powyższe odległości przesądzają, że nieruchomość skarżącego nie pozostaje w obszarze oddziaływania realizowanego obiektu, zwłaszcza, że pomiędzy budynkiem gospodarczo-garażowym, a działką skarżącego znajduje się jeszcze należący do inwestora budynek mieszkalny. Sąd podzielił zatem ocenę organów, że inwestycja nie wprowadzi żadnych ograniczeń w zagospodarowaniu nieruchomości skarżącego, ani w sposobie jej wykorzystywania. Sąd dodał również, że decyzja Nr [...] z dnia 3 kwietnia 2015 r. nie kształtuje nowego stanu prawnego w zakresie zmiany sposobu użytkowania objętego nią obiektu budowlanego. Wyrok ten jest prawomocny".
Identyczne stanowisko zajął Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 12 września 2023 r., sygn. akt II OSK [...].
Mając powyższe okoliczności na względzie uznać należy, iż zasadnie organy uznały, że A. J. nie mógł zostać uznany za stronę postępowania w myśl art. 28 k.p.a., a co w dalszej kolejności doprowadziło do prawidłowego wydania decyzji o odmowie uchylenia decyzji.
Odnosząc się natomiast do zarzutu naruszenia art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 6 k.p.a. powtórzyć należy w ślad za prawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 4 listopada 2021 r., sygn. akt II SA/Po [...], iż na art. 145 § 1 pkt 6 K.p.a. może się powołać osoba, wobec której przede wszystkim ustalone zostanie, że ma prawa strony w sprawie. Skoro w niniejszej sprawie ustalone zostało, iż Skarżącemu nie przysługuje przymiot strony, to nie może on również domagać się weryfikacji decyzji z punktu widzenia przesłanki określonej w art. 145 § 1 pkt 6 K.p.a.
Odnosząc się do zarzuty braku wyłączenia pracownika WINB wskazać należy, iż obowiązek wyłączenia pracownika od rozpoznawania sprawy nie dotyczy sytuacji, w której uprzednio brał udział a po uchyleniu decyzji przez Wojewódzki Sąd Administracyjny ponownie rozpoznawał tę sprawę. Ponowne rozpoznanie sprawy nie jest bowiem udziałem w "wydaniu zaskarżonej decyzji".
Powyższa okoliczność nie może stanowić również podstawy wyłączenia organu. Przesłanki w jakich organ podlega wyłączeniu zostały wskazane w art. 25 i 26 k.p.a. i żadna z nich nie przewiduje wyłączenia organu od orzekania w sprawie w której przekazano mu ja do ponownego rozpoznania na skutek wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Warto w tym miejscu wskazać również, iż organ co zostało już opisane wyżej jest związany wyrokiem Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego czy też Naczelnego Sądu Administracyjnego.
Mając na uwadze powyższe okoliczności za niezasadny uznać należy zarzut naruszenia art. 107 § 3 k.p.a. Wbrew zarzutom skargi organ w uzasadnieniu decyzji przedstawił stan faktyczny sprawy odwołując się do określonych dowodów jak również wyjaśnił podstawę prawna swojej decyzji.
Natomiast za zasadny ale nie mający żadnego wpływu na wynik sprawy Sąd uznał zarzut naruszenia art. 107 § 1 pkt 9 k.p.a.. Nie ulega wątpliwości, iż w pouczeniu błędnie podano, że wpis od skargi w sprawie wynosi 500 zł, podczas gdy powinien wynieść 200 zł. Jednak skarżący ostatecznie wiedział, jakie koszty sądowe musi ponieść i skutecznie złożył skargę uiszczając jednocześnie wpis w należytej wysokości.
W tym stanie rzeczy Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a., skargę oddalił
[...]

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI