II SA/Po 1428/05

II SA/Po 1428/05 - Wyrok WSA w Poznaniu
Data orzeczenia
2007-05-23
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2005-12-21
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Sędziowie
Aleksandra Łaskarzewska
Barbara Kamieńska /przewodniczący sprawozdawca/
Edyta Podrazik
Symbol z opisem
6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Sygn. powiązane
II OSK 1479/07 - Postanowienie NSA z 2008-11-27
Skarżony organ
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Barbara Kamieńska /spr./ Sędziowie Sędzia WSA Aleksandra Łaskarzewska Sędzia WSA Edyta Podrazik Protokolant St. sekr. sąd. Joanna Wieczorkiewicz po rozpoznaniu w Poznaniu na rozprawie w dniu 23 maja 2007 r. przy udziale Prokuratora - H. G. sprawy ze skargi A.S. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie nakazu wykonania określonych robót budowlanych; I. oddala skargę, II. przyznaje radcy prawnemu B. M. od Skarbu Państwa - Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej, udzielonej skarżącemu z urzędu, kwotę 292,80zł (w tym 52,80 zł tytułem podatku od towarów i usług). /-/ E.Podrazik /-/ B.Kamieńska /-/ A.Łaskarzewska
Uzasadnienie
H. W., zamieszkująca w lokalu nr [...]., budynku nr [...]., przy ul [...]., w G. pismem z dnia [...] zwróciła się do miejscowego organu nadzoru budowlanego z prośbą o interwencję w związku z umieszczeniem przez zajmującego lokal nr [...], w kanale wentylacyjnym przewodów do odprowadzania spalin z ogrzewania gazowego.
Rozstrzygając sprawę po raz pierwszy, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] wydaną na podstawie art. 66 pkt 3 prawa budowlanego, nakazał administratorowi budynku G. M. (zajmującemu lokal nr [...]) "usunąć nieprawidłowe podłączenie do przewodu kominowego w mieszkaniu Pani H. W."
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, rozpatrujący sprawę na skutek odwołania wniesionego przez A. S., uchylił powyższą decyzję i przekazał sprawę organowi pierwszej instancji do ponownego rozpatrzenia, celem wyjaśnienia zarzutów zawartych w odwołaniu. Odwołujący się zarzucił bowiem, że H. W., nie jest właścicielką nieruchomości, lecz "jedynie zamieszkuje w wielorodzinnym lokalu nr [...], zajmując pokój z używalnością kuchni, WC i łazienki". Nie miała zgody współwłaścicieli i administratora na zajęcie części mieszkania pod dodatkowy aneks kuchenny. Dlatego administrator wypowiedział jej stosunek najmu i wezwał do przywrócenia w lokalu stanu poprzedniego (przed postawieniem "drugiej kuchni").
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wyrokiem z dnia 23 marca 2005 r. sygn. akt II SA/Po 1444/03 oddalił skargę H. W., od tej decyzji.
Po ponownym rozpatrzeniu sprawy, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dnia [...]- na podstawie art. 66 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - wydał decyzję nakazującą G.M. wykonanie prawidłowego podłączenia do przewodu kominowego wentylacji lokalu nr [...] i kotła gazowego w lokalu nr [...] w budynku przy ul. [...] w G., zgodnie z warunkami technicznymi, w terminie do [...] września 2005 r.
W uzasadnieniu ustalono, powołując się na wyniki kontroli, że nadal do przewodu wentylacyjnego wyprowadzonego z mieszkania nr [...] zajmowanego przez lokatorkę H. W. podłączony jest piec gazowy z lokalu nr [...] należącego do A. S. Tymczasem, zgodnie z warunkami technicznymi, do przewodu odprowadzającego spaliny nie mogą być podłączone inne urządzenia, a tym bardziej wentylacja wywiewna.
W ocenie organu orzekającego "nie jest ważne, kto jest właścicielem lokalu, a kto lokatorem lokalu mieszkalnego, ale zagrożenie życia lub zdrowia ludzi spowodowane nieprawidłowym podłączeniem urządzenia gazowego i wentylacji do jednego przewodu kominowego". Za stwierdzone nieprawidłowości odpowiada zarządca budynku i do jego obowiązków należy usunięcie zagrożenia. Ewentualny konflikt między właścicielami lokalu i lokatorami powinien być rozwiązany w postępowaniu przed sądem powszechnym.
W odwołaniu od tej decyzji A. S., zarzucił, że stan faktyczny sprawy został błędnie ustalony, bowiem wykonał wszelkie prace za zgodą zarządcy, a prawidłowość ich wykonania potwierdzają opinie - przedwykonawcza i powykonawcza. Nie podzielił też stanowiska organu orzekającego, jakoby bez znaczenia dla rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy był fakt "czy ktoś jest właścicielem, czy najemcą". Lokatorka H. W. nie uzyskała zgody zarządcy na utworzenie nowej kuchni.
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę organowi pierwszej instancji do ponownego rozpatrzenia stwierdzając w uzasadnieniu, że "zarzut sformułowany w decyzji WWINB z dnia [...] o niewystarczającym zbadaniu materiału dowodowego jest nadal aktualny". Poza pisemnymi zapewnieniami H. W. o prawidłowości wykonanego aneksu kuchennego i zarzutach co do nieprawidłowości związanych z podłączeniami wykonanymi w mieszkaniu A. S. organ orzekający zgromadził dotąd tylko dwie opinie kominiarskie, które przeczą ustaleniom przyjętym za podstawę nałożenia obowiązków określonych zaskarżoną decyzją, jak również twierdzeniom H. W.
Powyższa decyzja jest przedmiotem skargi wniesionej do Sądu Administracyjnego przez A. S. Skarżący sprzeciwił się przekazaniu sprawy do ponownego rozpatrzenia Powiatowemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego w, bowiem - jak już wcześniej zarzucał - osoba pełniąca tę funkcję "wykonywała w tej nieruchomości czynności biegłego, za które pobierała wynagrodzenie", a to może mieć wpływ na "bezstronność postępowania".
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego oraz Prokurator wnieśli o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie jest uzasadniona. Zgodzić należy się ze stanowiskiem organu drugiej instancji, iż sprawa nie dojrzała do ostatecznego rozstrzygnięcia i wymaga uzupełnienia materiału dowodowego, chociaż wytknąć należy brak wskazania co do kierunków i zakresu dalszego postępowania.
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego uchylając się od wyjaśnienia, kto jest właścicielem (lub współwłaścicielami) zabudowanej budynkiem mieszkalnym nieruchomości położonej przy ul. [...] przeoczył, że kwestionowana decyzja wydana została w oparciu o przepisy rozdziału 6 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane dotyczące utrzymania obiektów budowlanych. Zgodnie z art. 66, w przypadku stwierdzenia, że obiekt budowlany jest w nieodpowiednim stanie technicznym albo jest użytkowany w sposób zagrażający życiu lub zdrowiu ludzi, środowisku lub mieniu nakazuje się w drodze decyzji usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości, określając termin wykonania obowiązku. Nakazy tego rodzaju organ nadzoru budowlanego winien kierować do właścicieli lub zarządcy obiektu budowlanego, bowiem stosownie do art. 61 ustawy osoba z tego kręgu podmiotów jest obowiązana utrzymywać i użytkować obiekt zgodnie z zasadami, o których mowa w art. 5 ust. 2, to znaczy w sposób zgodny z jego przeznaczeniem, wymaganiami ochrony środowiska oraz utrzymywać w należytym stanie technicznym i estetycznym, nie dopuszczając do nadmiernego pogorszenia jego właściwości użytkowych, ani sprawności technicznej.
Nie powinno budzić wątpliwości, iż w sytuacji, gdy znany jest właściciel (użytkownik wieczysty) nieruchomości, na ten podmiot powinny być nałożone obowiązki przez organ nadzoru budowlanego w razie stwierdzenia okoliczności odpowiadających przesłankom z art. 66 prawa budowlanego.
Jeżeli natomiast chodzi o rozumienie pojęcia "zarządcy" w świetle przepisów Prawa budowlanego, to niewątpliwie będzie nim podmiot posiadający na podstawie decyzji administracyjnej prawo zarządu trwałego przewidziane ustawą o gospodarce nieruchomościami. Całkowicie odmienną kwestią jest natomiast sprawowanie tzw. "zarządu", a w istocie wykonywanie funkcji administratora na podstawie umowy zawartej ze współwłaścicielami względnie ze wspólnotą mieszkaniową przez osobę posiadającą licencję zarządcy, przyznawaną jako uprawnienie zawodowe na podstawie ustawy o gospodarce nieruchomościami (patrz Komentarz do Prawa budowlanego pod redakcją prof. Z.Niewiadomskiego C.H. BECK W-wa 2006 r. str. 330). W orzecznictwie NSA także przyjmuje się, że Zarządca nieruchomości jako strona umowy zawartej ze wspólnotą mieszkaniową, czy też właścicielem nieruchomości nie może wykonać decyzji organu nadzoru budowlanego adresowanej do niego jako strony, bowiem nie ma własnych praw do nieruchomości, przy czym niewykonalność ta ma charakter trwały, co powoduje, że decyzja nakładająca obowiązki na zarządcę, który zawarł umowę ze wspólnotą mieszkaniową, albo z właścicielem i na podstawie tej umowy wykonuje obowiązki administratora jest obciążona wadą określoną w art. 156 § 1 pkt 5 kpa. Już chociażby z tej przyczyny trafne było uchylenie przez organ odwoławczy decyzji adresowanej do administratora budynku.
W toku dalszego postępowania organ pierwszej instancji powinien ustalić właściciela lub wszystkich współwłaścicieli nieruchomości, bowiem oni będą stroną postępowania i adresatami decyzji wydanej w trybie przepisów art. 66 ustawy. Jeżeli natomiast w danym budynku mieszkalnym funkcjonuje wspólnota mieszkaniowa, to obowiązki wynikające z art. 61 i art. 66 prawa budowlanego związane z utrzymaniem należytego stanu technicznego obiektu budowlanego winny być nałożone na ten podmiot (patrz wyrok WSA w Warszawie z 9.05.2005 r., VII SA/Wa 752/04 Lex nr 168052).
Należy też mieć na uwadze, że art. 61 i art. 66 prawa budowlanego odnoszą się do obiektów budowlanych, a nie do poszczególnych lokali znajdujących się w tych obiektach. Generalnie wiec nakazy określone w art. 66 mogą dotyczyć nieprawidłowości samego obiektu, co oczywiście w konkretnym przypadku nie wyklucza nałożenia obowiązku wykonania określonych robót również w lokalu lub lokalach. Chodzi tu jednak o takie roboty, które mają na celu utrzymanie w należytym stanie obiektu budowlanego jako całości (patrz wyrok NSA z 13,02.1998 r., IV SA 757/96, Lex nr 43310).
Wreszcie należy też wskazać, że nakazy wydawane na podstawie art. 66 prawa budowlanego powinny być określone w taki sposób, żeby nie było wątpliwości co do tego, na czym ma polegać ich wykonanie. Nie wystarcza zatem wskazanie, aby wykonać "prawidłowe podłączenie do przewodu kominowego (...)". W decyzji musi być skonkretyzowany sposób usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości. I w tym zakresie sprawa wymaga dodatkowych ustaleń.
Jeżeli zaś chodzi o zarzuty wysuwane pod adresem Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego L.D. - to w aktach administracyjnych znajduje się postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] o odmowie jego wyłączenia od załatwienia "spraw dotyczących budynku położonego przy ul. [...] w G." (k. 60 T-352).
Dlatego na podstawie art. 151 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji.
/-/ E.Podrazik /-/ B.Kamieńska A.Łaskarzewska
za nieobecnego sędziego
/-/ B.Kamieńska
MK