II SA/Po 1414/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w PoznaniuPoznań2004-09-10
NSAbudowlaneŚredniawsa
prawo budowlanesamowola budowlanapozwolenie na budowęnakaz rozbiórkiochrona zabytkówwiatybudowa bez pozwolenianadzór budowlany

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił skargę na nakaz rozbiórki wiaty wybudowanej bez pozwolenia na budowę, nawet jeśli miała chronić zabytek.

Skarżący J.K. wniósł skargę na decyzję nakazującą rozbiórkę wiaty wybudowanej na jego działce bez wymaganego pozwolenia na budowę. Wiata ta, wybudowana przy średniowiecznym murze obronnym wpisanym do rejestru zabytków, miała chronić zabytek przed deszczem. Organy administracji uznały jednak, że wiata jest obiektem budowlanym wymagającym pozwolenia, a art. 48 Prawa budowlanego nie przewiduje możliwości legalizacji samowoli budowlanej w takich okolicznościach. Sąd administracyjny podzielił to stanowisko, oddalając skargę.

Sprawa dotyczyła skargi J.K. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, utrzymującą w mocy nakaz rozbiórki wiaty wybudowanej na jego działce bez wymaganego pozwolenia na budowę. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego nakazał rozbiórkę, wskazując, że wiata stanowi obiekt budowlany trwale związany z gruntem i wymagający pozwolenia na budowę zgodnie z art. 3 pkt 1 i art. 28 Prawa budowlanego. Dodatkowo, działka znajdowała się w strefie ochrony konserwatorskiej zabytkowego muru obronnego, co wymagało uzgodnień z konserwatorem zabytków. Skarżący argumentował, że nie wiedział o konieczności uzyskania pozwolenia i że wiata ma chronić zabytkowy mur. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy decyzję, podkreślając, że art. 48 Prawa budowlanego nakazuje rozbiórkę samowoli budowlanej i nie przewiduje jej legalizacji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, rozpoznając skargę, stwierdził, że wiata jest obiektem budowlanym wymagającym pozwolenia, którego skarżący nie uzyskał. Sąd podkreślił, że nie zaistniały przesłanki do legalizacji budowy zgodnie z art. 49 Prawa budowlanego, ponieważ postępowanie zostało wszczęte w 2002 r., a wiata została zbudowana również w 2002 r., co uniemożliwiało zastosowanie przepisu o legalizacji po upływie 5 lat. Sąd oddalił skargę, uznając zaskarżoną decyzję za zgodną z prawem. Sąd odniósł się również do zarzutu pominięcia B.K. jako strony, stwierdzając, że J.K. był jedynym właścicielem nieruchomości w dacie orzekania przez organy administracyjne.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, wiata stanowi obiekt budowlany wymagający pozwolenia na budowę, a jej wybudowanie bez pozwolenia obliguje organ do wydania nakazu rozbiórki zgodnie z art. 48 Prawa budowlanego.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że wiata jest obiektem budowlanym trwale związanym z gruntem, na który wymagane jest pozwolenie na budowę. Brak takiego pozwolenia skutkuje obowiązkiem nałożenia rozbiórki, a przepis art. 48 Prawa budowlanego nie przewiduje możliwości legalizacji samowoli budowlanej w takich okolicznościach.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (6)

Główne

P.b. art. 48

Prawo budowlane

P.p.s.a. art. 151

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

k.p.a. art. 104

Kodeks postępowania administracyjnego

P.b. art. 3 § pkt 1

Prawo budowlane

P.b. art. 28

Prawo budowlane

P.b. art. 49

Prawo budowlane

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wiata jest obiektem budowlanym trwale związanym z gruntem i stanowiącym całość techniczno-użytkową. Na budowę wiaty wymagane było pozwolenie na budowę. Wybudowanie wiaty bez wymaganego pozwolenia na budowę obliguje organ do nakazania rozbiórki na podstawie art. 48 Prawa budowlanego. Nie zaistniały przesłanki do legalizacji samowoli budowlanej zgodnie z art. 49 Prawa budowlanego.

Odrzucone argumenty

Skarżący nie wiedział o konieczności uzyskania pozwolenia na budowę. Wiata ma na celu ochronę zabytkowego muru przed deszczem i wilgocią. Prośba o indywidualne potraktowanie sprawy i umożliwienie pozostawienia wiaty.

Godne uwagi sformułowania

obiekt budowlany trwale związany z gruntem i stanowiący całość techniczno-użytkową Przepis powyższy całkowicie wyklucza możliwość legalizacji samowoli budowlanej. nie zaistniały przesłanki do legalizacji budowy obiektu

Skład orzekający

Grażyna Radzicka

przewodniczący

Lilianna Drewniak-Żaba

sprawozdawca

Barbara Drzazga

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Potwierdzenie bezwzględnego charakteru przepisów dotyczących samowoli budowlanej i braku możliwości legalizacji obiektów wybudowanych bez pozwolenia, nawet jeśli mają one służyć ochronie zabytków."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji budowy wiaty przy zabytkowym murze i stosowania przepisów Prawa budowlanego w brzmieniu obowiązującym w 2002 roku. Nie wyklucza możliwości innych form ochrony zabytków lub legalizacji w innych okolicznościach.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje konflikt między potrzebą ochrony zabytków a rygorystycznymi przepisami prawa budowlanego dotyczącymi samowoli budowlanej. Pokazuje, że nawet szczytne cele nie usprawiedliwiają naruszenia prawa.

Wiata chroniąca zabytek? Sąd nakazał rozbiórkę samowoli budowlanej.

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Po 1414/02 - Wyrok WSA w Poznaniu
Data orzeczenia
2004-09-10
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2002-06-10
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Sędziowie
Barbara Drzazga
Grażyna Radzicka /przewodniczący/
Lilianna Drewniak-Żaba /sprawozdawca/
Symbol z opisem
601  Budownictwo, nadzór architektoniczno-budowlany i specjalistyczny, ochrona przeciwpożarowa
Skarżony organ
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Grażyna Radzicka Sędzia WSA Barbara Drzazga Asesor sąd. Lilianna Drewniak-Żaba (spr.) Protokolant Sekr.sąd. Katarzyna Bela po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 września 2004r. sprawy ze skargi J.K. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] maja 2002r. Nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego; o d d a l a s k a r g ę /-/ L.Drewniak-Żaba /-/ G.Radzicka /-/ B.Drzazga
Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] marca 2002r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w S., powołując podstawę prawną z art. 48 ustawy z dnia 07 lipca 1994r. Prawo Budowlane (Dz.U. z 2000r. Nr 106, poz. 1126 ze zm.) oraz art. 104 kpa nakazała J. K. rozbiórkę wiaty wybudowanej na jego działce położonej w S. przy ul. [...], bez wymaganego przepisami Prawa budowlanego pozwolenia na budowę.
W uzasadnieniu decyzji stwierdzono, że w toku zainicjowanego przez Burmistrza Miasta S., postępowania administracyjnego przeprowadzono kontrolę nieruchomości należącej do J. K. i ustalono wybudowanie przy istniejącym murze granicznym – wiaty o konstrukcji stanowiącej 10 dźwigarów drewnianych, wspartych jednym końcem na belce zamontowanej w murze, a drugim końcem na belce opartej na pięciu słupach stalowych zakotwionych w betonowych słupach o wymiarach 30 x 30 x 70cm. Dach wykonany został jako jednospadowy, w kierunku podwórza, pokryty blachą falistą. Wykonana wiata posiada wymiary w rzucie 14.75 x 5,0m, a wysokość w skrajnych narożnikach 2,65m x 3,14m.
Jak ustalono, znajdujący się na nieruchomości J. K. mur stanowi fragment średniowiecznych murów obronnych, znajdujący się w strefie ochrony konserwatorskiej i wpisany do wykazu obiektów zabytkowych województwa.
W związku z powyższym wszelkie warunki zabudowy i zagospodarowania terenu winny być uzgodnione w Wojewódzkim Konserwatorem Zabytków, a projekt budowy winien być, przed uzyskaniem pozwolenia na budowę, przez niego zatwierdzony.
Zgodnie z art. 3 pkt 1 Prawa budowlanego wiata jest obiektem budowlanym trwale związanym z gruntem i stanowiący całość techniczno-użytkową.
Art. 28 Prawa budowlanego zezwala na rozpoczęcie robót budowlanych, jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29 i 30, które regulują jakie budowy i roboty budowlane nie wymagają pozwolenia na budowę i jakie budowy i roboty budowlane wymagają zgłoszenia.
Powołane przepisy nie zwalniają z wymogu uzyskania pozwolenia na budowę przedmiotowej wiaty. Skoro więc J. K. takiego pozwolenia na budowę nie posiada – należało orzec o rozbiórce tegoż obiektu budowlanego.
W odwołaniu od powyższej decyzji J. K. podniósł, że nie wiedział, iż na zadaszenie z drewna wsparte na słupkach potrzebne jest pozwolenie na budowę. Podał ponadto, że od 20 lat sam podtrzymuje i remontuje zabytkowy mur, a zbudowane zadaszenie stanowić ma ochronę muru przed deszczem i wilgocią.
Decyzją z dnia [...] maja 2002r. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 i art. 104 § 1 i 2 kpa utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
W motywach rozstrzygnięcia organ odwoławczy podał, że przedmiotowa wiata stanowi obiekt budowlany, na budowę którego wymagane jest pozwolenie na budowę. Stosownie do art. 48 prawa budowlanego właściwy organ nakazuje rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę.
W tej sytuacji jedyną reakcją organu I instancji, zgodną z dyspozycja art.48 prawa budowlanego było nakazanie rozbiórki. Przepis powyższy całkowicie wyklucza możliwość legalizacji samowoli budowlanej.
Argumenty podniesione przez skarżącego, w świetle ustalonych faktów pozostają bez związku dla oceny trafności zaskarżonej decyzji.
Na powyższa decyzje J. K. wniósł skargę do Sądu, wnosząc o wyjątkowe i indywidualne potraktowanie jego sprawy.
W uzasadnieniu podał, że zdaje sobie sprawę, iż zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem, jednak mając na względzie stan zabytkowego muru, wnosi o umożliwienie pozostawienia wiaty ochraniającej zabytek.
Organ odwoławczy w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, z przyczyn wskazywanych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
W myśl przepisu art. 48 ustawy z dnia 07 lipca 1994r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2000r. Nr 106, poz. 1126 ze zm.), pod rządami której zapadła zaskarżona decyzja – właściwy organ nakazuje, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie lub wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę albo zgłoszenia, bądź też pomimo wniesienia sprzeciwu prze właściwy organ.
Ponieważ, jak wynika ze zgromadzonego w toku postępowania administracyjnego materiału dowodowego zbudowana przez J. K. wiata – stanowi obiekt budowlany trwale związany z gruntem i stanowiący całość techniczno-użytkową, w rozumieniu art. 3 pkt 1 cytowanej ustawy – na jej budowę niezbędne było uzyskanie pozwolenia na budowę.
Skoro inwestor pozwolenia takiego nie uzyskał – Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w S. obowiązany był do nakazania rozbiórki przedmiotowego obiektu.
W sprawie bowiem niniejszej nie zaistniały przesłanki do legalizacji budowy obiektu, czego domagał się skarżący. Jak wynika z oświadczenia J. K. wiata została zbudowana na początku 2002r., a orzeczenie rozbiórki nie było możliwe wyłącznie, jeżeli upłynęło 5 lat od dnia zakończenia budowy obiektu budowlanego lub jego części, a jego istnienie nie narusza przepisów o zagospodarowaniu przestrzennym, w szczególności ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (art. 49 ustawy Prawo budowlane z 07 lipca 1994r.).
Skoro postępowanie administracyjne w przedmiotowej sprawie zostało wszczęte w 2002r., a wiata zbudowana została również w 2002r. nie została spełniona pierwsza z przesłanek umożliwiająca zastosowanie cytowanego przepisu, a tym samym nie zachodziła konieczność badania zgodności zbudowanego obiektu z ustaleniami planu zagospodarowania przestrzennego, o co wnioskował skarżący w piśmie z dnia [...] września 2004r.
W kwestii podnoszonego przez B. K. uniemożliwienia jej udziału z toczącym się postępowaniu administracyjnym (pismo do Sądu z dnia [...] września 2004r.), to stwierdzić należy, iż organ w sposób prawidłowy ustalił, że strona postępowania jest J. K. Jak bowiem wynika z wypisu z rejestru gruntów – znajdującego się na k-3 akt administracyjnych, w dacie orzekania przez organy administracyjne właścicielem przedmiotowej nieruchomości był J. K., tak więc zarzut pominięcia B. K. jako strony postępowania uznać należy za bezpodstawny.
Mając na względzie powyższe okoliczności stwierdzić należało, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa i należało skargę oddalić, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270) w związku z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271).
/-/ L.Drewniak-Żaba /-/ G.Radzicka /-/ B.Drzazga
MarK

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI