II SA/PO 14/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w PoznaniuPoznań2006-06-28
NSAbudowlaneŚredniawsa
prawo budowlaneogrodzeniegranica działkisamowola budowlanapostępowanie administracyjnezwrot podaniawłaściwość sąduspory sąsiedzkienadzór budowlany

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił postanowienie Inspektora Nadzoru Budowlanego o zwrocie podania, wskazując na potrzebę wyjaśnienia kwestii proceduralnych dotyczących budowy ogrodzenia.

Skarżący złożyli pismo informując o samowolnej zmianie parkanu przez sąsiada, częściowo na ich działce. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego zwrócił podanie, uznając sprawę za należącą do właściwości sądów powszechnych. Wojewódzki Inspektor utrzymał to postanowienie w mocy. Sąd administracyjny uchylił zaskarżone postanowienie, wskazując na potrzebę wyjaśnienia, czy pismo skarżących było zażaleniem na zwrot podania, czy żądaniem wszczęcia nowego postępowania w sprawie samowoli budowlanej.

Sprawa dotyczyła skargi B. i K. M. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, które utrzymało w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora o zwrocie podania. Skarżący początkowo informowali o samowolnej zmianie parkanu przez sąsiada, częściowym usytuowaniu go na ich działce i domagali się interwencji w celu przywrócenia parkanu do granicy działki. Organ pierwszej instancji zwrócił podanie, uznając, że sprawy przekroczenia granic należą do właściwości sądów powszechnych. Po zażaleniu skarżących, które nawiązywało do kwestii wysokości ogrodzenia, organ drugiej instancji również utrzymał w mocy postanowienie o zwrocie podania, podkreślając, że wysokość ogrodzenia nie przekraczała dopuszczalnych norm, a sprawy własnościowe należą do sądów powszechnych. Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżone postanowienie, stwierdzając, że organ pierwszej instancji nieprawidłowo zwrócił podanie, które dotyczyło głównie kwestii usytuowania parkanu w granicy działki. Sąd wskazał, że organ odwoławczy nie był władny rozstrzygać kwestii samowoli budowlanej, a jedynie kwestię procesową zwrotu podania. Sąd nakazał wyjaśnienie, czy pismo skarżących było zażaleniem, czy żądaniem wszczęcia nowego postępowania w sprawie samowoli budowlanej, i odpowiednie przekazanie sprawy do właściwego organu.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, sprawy dotyczące przekroczenia granic działki należą do właściwości sądów powszechnych. Organ administracji budowlanej może interweniować w przypadku samowoli budowlanej polegającej na budowie ogrodzenia bez wymaganego zgłoszenia lub pozwolenia, jeśli przekracza ono dopuszczalne normy (np. wysokość powyżej 2,20 m).

Uzasadnienie

Sąd wskazał, że organ pierwszej instancji błędnie zwrócił podanie, które dotyczyło głównie usytuowania parkanu w granicy działki, co może sugerować spór cywilnoprawny. Jednakże, jeśli pismo zawierało również zarzuty dotyczące samowoli budowlanej (np. przekroczenie wysokości), organ powinien wszcząć postępowanie administracyjne. Kwestia właściwości sądu cywilnego dotyczy sporów o naruszenie prawa własności, a nie samowoli budowlanej.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (7)

Główne

k.p.a. art. 66 § § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

Organ zwraca podanie, gdy z podania wynika, że właściwym w sprawie jest sąd.

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1c

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 152

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 200

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

k.p.a. art. 123

Kodeks postępowania administracyjnego

pr. bud. art. 29 § ust. 1 pkt 23

Prawo budowlane

Budowa ogrodzeń nie wymaga pozwolenia na budowę.

pr. bud. art. 30 § ust. 1 pkt 3

Prawo budowlane

Budowa ogrodzenia wymaga zgłoszenia, jeśli przekracza 2,20 m lub jest od strony drogi.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organ pierwszej instancji nieprawidłowo uznał, że cała sprawa należy do właściwości sądów powszechnych, ignorując możliwość wystąpienia samowoli budowlanej. Organ odwoławczy nie był władny rozstrzygać kwestii samowoli budowlanej, a jedynie zasadność zwrotu podania. Konieczność wyjaśnienia, czy pismo skarżących było zażaleniem, czy żądaniem wszczęcia nowego postępowania.

Godne uwagi sformułowania

sprawa przekroczenia granic przy budowie należy do właściwości sądów powszechnych organ drugiej instancji nie był władny wyjaśnić tego zarzutu Kwestią procesową było zaś sprawdzenie, czy organ I instancji trafnie zwrócił podanie

Skład orzekający

Barbara Drzazga

przewodniczący

Barbara Kamieńska

sprawozdawca

Aleksandra Łaskarzewska

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów k.p.a. dotyczących zwrotu podania, właściwości organów w sprawach budowlanych i sporów sąsiedzkich, a także zakresu kognicji organu odwoławczego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji proceduralnej i stanu faktycznego, gdzie początkowe pismo mogło być niejasno sformułowane.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje typowe problemy proceduralne i spory sąsiedzkie, które często trafiają do sądów administracyjnych, pokazując, jak ważne jest prawidłowe określenie właściwości organu i charakteru pisma.

Kiedy spór o płot trafia do sądu: jak prawidłowo złożyć pismo do urzędu?

Dane finansowe

WPS: 100 PLN

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Po 14/06 - Wyrok WSA w Poznaniu
Data orzeczenia
2006-06-28
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2006-01-03
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Sędziowie
Aleksandra Łaskarzewska
Barbara Drzazga /przewodniczący/
Barbara Kamieńska /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6019 Inne, o symbolu podstawowym 601
Skarżony organ
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Uchylono zaskarżone postanowienie
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Drzazga Sędziowie Sędzia NSA Barbara Kamieńska /spr./ Sędzia WSA Aleksandra Łaskarzewska Protokolant sekr. sąd. Mariola Kaczmarek po rozpoznaniu w Poznaniu na rozprawie w dniu 28 czerwca 2006 r. przy udziale sprawy ze skargi B. i K. M. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zwrotu podania I. uchyla zaskarżone postanowienie, II. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżących kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów sądowych, III. określa, że zaskarżone postanowienie nie może być wykonane. /-/ A.Łaskarzewska /-/ B.Drzazga /-/ B.Kamieńska
Uzasadnienie
B. i K.M. złożyli w Powiatowym Inspektoracie Nadzoru Budowlanego w P. pismo z dnia [...] lipca 2005 r. informujące, że w czasie ich nieobecności (urlop) sąsiad M. H. samowolnie dokonał zmiany parkanu odgradzającego sąsiadujące ze sobą działki w ten sposób, że wyeliminował parkan siatkowy, usytuowany w granicy, a w to miejsce postawił parkan drewniany - częściowo na ich działce. W związku z tym wnioskodawcy poprosili "o skuteczną interwencję - usytuowania parkanu w granicy działki".
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla Miasta P. postanowieniem z dnia [...]- wydanym na podstawie art. 66 § 3 i art. 123 kpa - zwrócił podanie wnoszącym, gdyż sprawa przekroczenia granic przy budowie należy do właściwości sądów powszechnych. Wyjaśnił nadto, że stosownie do art. 29 ust. 1 pkt 23 i art. 30 ust. 1 pkt 3 prawa budowlanego budowa ogrodzeń nie wymaga uprzedniego uzyskania pozwolenia na budowę, zaś zgłoszenia wymaga tylko budowa ogrodzenia, które przekracza 2,20 m względnie budowa ogrodzenia od strony drogi, ulicy, placu, torów kolejowych albo innych miejsc publicznych. Przedmiotowe ogrodzenie międzysąsiedzkie nie ma takiego charakteru i dlatego nie można uznać, że chodzi o samowolę budowlaną wymagającą wszczęcia postępowania administracyjnego,
B. i K.M. wnieśli zażalenie na to postanowienie "prosząc o wszczęcie procedur postępowania administracyjnego w sprawie budowy ogrodzenia (...)", gdyż sprawa nie została wyjaśniona, zwłaszcza w zakresie wysokości parkanu "a może jest więcej niż 2,2 m".
Gdy w kolejnym piśmie z dnia [...] października 2005 r. skarżący powiadomili, że ogrodzenie ma zróżnicowaną wysokość - od 2,35 m do 2,10 m - na polecenie organu odwoławczego Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dokonał kontroli robót budowlanych. W tym trybie wyjaśniło się, że nowe ogrodzenie od strony ulicy ma wysokość od 1,90 m do 1,74 m (ogrodzenie półkoliste) a od strony ogrodu - 1,87 m.
Po uzyskaniu tych danych - Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia [...]utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. W uzasadnieniu podkreślił, że przeprowadzone - po uprzednim zawiadomieniu stron - czynności kontrolne nie wykazały przekroczenia 2,20 m wysokości ogrodzenia, a zatem nie ma podstaw do ingerencji orgranu nadzoru budowlanego. Natomiast wszelkie sprawy związane z naruszeniem własności, między innymi sprawy dotyczące przekroczenia granicy, należą do kompetencji sądów powszechnych.
Powyższe postanowienie jest przedmiotem skargi wniesionej do Sądu Administracyjnego przez B. i K.M. Skarżący zakwestionowali wyniki kontroli wysokości ogrodzenia przeprowadzonej przez komisję, bez ich udziału oraz wysłuchania i domagali się: przesunięcia parkanu w granicę działki i powtórzenia pomiarów wysokości parkanu.
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga jest uzasadniona, chociaż z innych przyczyn niż w niej wskazano. Należy podkreślić, że Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla Miasta P. wydał postanowienie o zwróceniu B. i K.M. podania, w którym wyżej wymienieni nie zgłaszali żadnych zastrzeżeń, co do wysokości drewnianego parkanu postawionego przez sąsiada, lecz domagali się wyłącznie interwencji w związku z częściowym przesunięciem parkanu na teren ich działki. Przedmiotem tej interwencji miało być doprowadzenie do "usytuowania parkanu w granicy działki". Organ pierwszej instancji postanowił zwrócić podanie na podstawie art. 66 § 3 kpa, "gdyż sprawa przekroczenia granic przy budowie należy do właściwości sądów powszechnych". W myśl powołanego przepisu, organ zwraca podanie wnoszącemu między innymi wtedy, gdy z podania wynika, że właściwym w sprawie jest sąd.
W tej sytuacji, mimo że skarżący w zażaleniu nawiązali do informacji zawartej w uzasadnieniu postanowienia organu pierwszej instancji, odnośnie dopuszczalnej wysokości ogrodzenia międzysąsiedzkiego i zarzucali, że sąsiad bez uprzedniego zgłoszenia postawił ogrodzenie drewniane miejscami przekraczające 2,20 m - organ drugiej instancji nie był władny wyjaśnić tego zarzutu. Wniesienie zażalenia przenosi bowiem na organ wyższego stopnia kompetencje do ponownego rozstrzygnięcia tylko kwestii procesowej będącej przedmiotem rozstrzygnięcia w zaskarżonym postanowieniu (patrz KPA - Komentarz B.Adamiak, J.Borkowski Wydanie 5, Wydawnictwo C.H.Beck, W-wa 2003, str. 605).
Kwestią procesową było zaś sprawdzenie, czy organ I instancji trafnie zwrócił podanie zawierające wyłącznie prośbę o interwencję, mającą doprowadzić do usytuowania parkanu w granicy działki.
W toku dalszego postępowania należy w pierwszym rzędzie wyjaśnić, czy pismo skarżących z dnia [...] sierpnia 2005 r. (k. [...] akt administracyjnych) stanowi zażalenie, czy też żądanie wszczęcia nowego postępowania administracyjnego - i to nie w kwestii przekroczenia granicy, lecz w kwestii samowoli budowlanej polegającej na postawieniu bez uprzedniego zgłoszenia płotu międzysąsiedzkiego o wysokości przekraczającej 2,20 m. W omawianym piśmie z dnia [...]sierpnia 2005 r. B. i K.M. domagają się "wszczęcia procedur postępowania administracyjnego w sprawie budowy ogrodzenia ul. [...] nr [...]i [...] w P.".
Jeśli okaże się, że zamiarem skarżących było zaskarżenie postanowienia o zwrocie podania, organ drugiej instancji po uprzednim sprawdzeniu, czy zażalenie zostało złożone w terminie - rozstrzygnie tę kwestię procesową.
Gdyby zaś wyjaśniło się, że w piśmie z dnia P. sierpnia 2005 r. skarżący domagają się wszczęcia postępowania administracyjnego w innej sprawie niż poruszona została w podaniu z dnia [...]lipca 2005 r. (k. [...]akt administracyjnych), to pismo powinno zostać przekazane organowi nadzoru budowlanego pierwszej instancji, jako właściwemu do wszczęcia postępowania w sprawie samowoli budowlanej i wyjaśnienia w tym trybie, czy opisany fakt samowoli miał miejsce.
Z tych względów, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1c, art. 152 i art. 200 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji.
/-/ A.Łaskarzewska /-/ B.Drzazga /-/ B.Kamieńska
MK

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI