II SA/PO 1335/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w PoznaniuPoznań2004-12-07
NSAAdministracyjneŚredniawsa
pomoc społecznaświadczenie na usamodzielnienierodzina zastępczakryterium dochodowepostępowanie administracyjneprawo rodzinnepełnoletnośćdochód WSA Poznań

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego odmawiającą przyznania świadczenia na usamodzielnienie, uznając, że organ odwoławczy nie przeprowadził wystarczającego postępowania dowodowego w zakresie zmiany sytuacji faktycznej skarżącej.

Sprawa dotyczyła odmowy przyznania świadczenia na usamodzielnienie dla D. O., która po osiągnięciu pełnoletności zamieszkała w domu rodziców i prowadziła samodzielne gospodarstwo domowe. Organ I instancji odmówił świadczenia, opierając się na dochodach rodziny zastępczej, a organ II instancji utrzymał decyzję w mocy, nie dając wiary twierdzeniom skarżącej o zmianie sytuacji. WSA uchylił decyzję organu odwoławczego, wskazując na naruszenie przepisów postępowania przez brak przeprowadzenia dowodu na okoliczność samodzielnego prowadzenia gospodarstwa domowego po uzyskaniu pełnoletności.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu rozpoznał skargę D. O. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która utrzymała w mocy decyzję Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie odmawiającą przyznania świadczenia na usamodzielnienie i kontynuację nauki. Skarżąca, wychowanka rodziny zastępczej, po osiągnięciu pełnoletności zamieszkała w domu rodziców i zaczęła prowadzić samodzielne gospodarstwo domowe, utrzymując się z renty rodzinnej. Organ I instancji odmówił świadczenia, opierając się na dochodach rodziny zastępczej, które przekraczały ustalone kryterium. Organ II instancji utrzymał tę decyzję, nie uwzględniając odwołania skarżącej, ponieważ w postępowaniu przed organem I instancji przedstawiała ona inne oświadczenia dotyczące prowadzenia samodzielnego gospodarstwa domowego. WSA uchylił zaskarżoną decyzję, stwierdzając, że organ odwoławczy naruszył przepisy postępowania administracyjnego, nie przeprowadzając postępowania dowodowego w celu ustalenia, czy skarżąca rzeczywiście po uzyskaniu pełnoletności zamieszkała w domu rodziców i prowadziła samodzielne gospodarstwo domowe. Sąd podkreślił, że organ odwoławczy jako organ reformacyjny ma obowiązek uwzględnić zmiany w stanie faktycznym, które nastąpiły po wydaniu decyzji przez organ I instancji.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, organ odwoławczy jako organ reformacyjny ma obowiązek uwzględnić zmiany w stanie faktycznym, które nastąpiły po wydaniu decyzji przez organ I instancji i w tym celu powinien przeprowadzić postępowanie dowodowe.

Uzasadnienie

Sąd wskazał, że organ odwoławczy nie może odmówić wiary twierdzeniom strony o zmianie okoliczności faktycznych bez przeprowadzenia stosownego postępowania dowodowego, nawet jeśli przed wydaniem decyzji przez organ I instancji strona przedstawiała inne fakty. Pominięcie takiego postępowania stanowi naruszenie przepisów postępowania administracyjnego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (7)

Główne

u.p.s. art. 33 p § ust. 10

Ustawa o pomocy społecznej

Rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Społecznej w sprawie udzielania pomocy na usamodzielnienie, kontynuowanie nauki oraz zagospodarowanie dla pełnoletnich osób z rodzin zastępczych oraz osób opuszczających niektóre typy placówek opiekuńczo-wychowawczych i domów pomocy społecznej, zakłady poprawcze, schroniska dla nieletnich i specjalnie ośrodki szkolno-wychowawcze § § 3 pkt. 2

Pomocnicze

k.p.a. art. 138 § § 1 pkt. 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Ustawa – Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 97 § § 1

Ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 145 § § 1 pkt. 1 lit. c

Ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 200

Ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 152

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organ odwoławczy naruszył przepisy postępowania administracyjnego, nie przeprowadzając postępowania dowodowego w celu ustalenia zmian w stanie faktycznym po wydaniu decyzji przez organ I instancji. Skarżąca po uzyskaniu pełnoletności faktycznie zamieszkała w domu rodziców i prowadziła samodzielne gospodarstwo domowe, co spełnia przesłanki do przyznania świadczenia na usamodzielnienie.

Odrzucone argumenty

Organ odwoławczy podtrzymał argumenty organu I instancji, odmawiając przyznania świadczenia ze względu na przekroczenie kryterium dochodowego rodziny zastępczej. Organ odwoławczy nie dał wiary skarżącej, ponieważ przedstawiała ona odmienne oświadczenia przed wydaniem decyzji przez organ I instancji.

Godne uwagi sformułowania

Rozpoznanie sprawy w postępowaniu odwoławczym następuje w oparciu o stan faktyczny i prawny istniejący w dniu wydania decyzji przez organ odwoławczy. Organ odwoławczy, jako organ reformacyjny ma zatem obowiązek uwzględnić zmiany w stanie faktycznym, które nastąpiły po wydaniu decyzji przez organ I instancji. Pominięcie postępowania dowodowego i odmowa dania wiary skarżącej tylko dlatego, że przed wydaniem decyzji przez organ I instancji przedstawiała inne okoliczności, narusza przepisy postępowania administracyjnego w sposób mający istotny wpływ na wynik sprawy.

Skład orzekający

Maria Hrycaj

przewodniczący sprawozdawca

Paweł Miładowski

sędzia

Danuta Rzyminiak-Owczarczak

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ważność obowiązku organu odwoławczego do przeprowadzenia postępowania dowodowego w celu weryfikacji zmian stanu faktycznego po wydaniu decyzji przez organ I instancji, szczególnie w sprawach dotyczących świadczeń z pomocy społecznej."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji osoby opuszczającej rodzinę zastępczą i ubiegającej się o świadczenie na usamodzielnienie, z uwzględnieniem kryteriów dochodowych i zmian stanu faktycznego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje ważną zasadę proceduralną dotyczącą obowiązku organów administracji do badania stanu faktycznego, co jest istotne dla praktyków prawa administracyjnego. Nie zawiera jednak nietypowych faktów czy przełomowych rozstrzygnięć.

Organ odwoławczy musi badać fakty: WSA uchyla decyzję o odmowie świadczenia na usamodzielnienie.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Po 1335/02 - Wyrok WSA w Poznaniu
Data orzeczenia
2004-12-07
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2002-05-29
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Sędziowie
Danuta Rzyminiak-Owczarczak
Maria Hrycaj /przewodniczący sprawozdawca/
Paweł Miładowski
Symbol z opisem
632  Pomoc społeczna
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Uchylono zaskarżoną decyzję
Sentencja
W IMIENIU RZECZPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 07 grudnia 2004r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Maria Hrycaj (spr.) Sędziowie: Sędzia NSA Paweł Miładowski As. sąd. Danuta Rzyminiak-Owczarczak Protokolant: referent-stażysta Marcin Kubiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 07 grudnia 2004 r. sprawy ze skargi D. O. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zasiłku na ekonomiczne usamodzielnienie, I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] na rzecz skarżącej D. O. kwotę 10 (dziesięć) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. /-/ D. Rzyminiak-Owczarczak /-/ M. Hrycaj /-/ P. Miładowski
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją Samorządowe Kolegium Odwoławcze w[...], na podstawie art. 138 § 1 pkt. 1 kpa, po rozpatrzeniu odwołania D. O. od decyzji Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie w [...] z dnia [...] r. Nr [...], odmawiającej przyznania świadczenia na usamodzielnienie się i kontynuację nauki – utrzymało tę decyzję w mocy, opierając się na następujących ustaleniach:
D. O, urodzona [...] r. pozostająca do chwili uzyskania pełnoletności w rodzinie zastępczej, mieszka i prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z siostrą, z szwagrem i siostrzenicą. Łączny dochód rodziny wynosi 2903,26 złotych i przekracza 200 % dochodu określonego w art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 29 listopada 1990 r. o pomocy społecznej (tekst jedn. Dz.U. z 1998 r. Nr 64 poz. 414 ze zm.). Z tego względu
w związku z treścią art. 33 p ust. 10 cyt. ustawy oraz § 3 pkt. 2 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 9 października 2001 r. w sprawie udzielania pomocy na usamodzielnienie, kontynuowanie nauki oraz zagospodarowanie dla pełnoletnich osób
z rodzin zastępczych oraz osób opuszczających niektóre typy placówek opiekuńczo-wychowawczych i domów pomocy społecznej, zakłady poprawcze, schroniska dla nieletnich i specjalnie ośrodki szkolno-wychowawcze (Dz.U. Nr 120 poz. 1293), które to przepisy pozwalają na przyznanie świadczeń osobom zamieszkującym z rodziną, której dochód nie przekracza 200 % kryterium dochodowego, organ I instancji odmówił D. O. przyznania świadczenia na usamodzielnienie i kontynuację nauki.
D. O. odwołała się od powyższej decyzji twierdząc, że od 1 grudnia 2001 r. zaczęła prowadzić samodzielne gospodarstwo domowe. Jedynym źródłem jej utrzymania jest renta rodzinna po ojcu w kwocie 853,26 złotych. Kwota ta nie wystarcza na wydatki związane z mieszkaniem, utrzymaniem i kosztami nauki w IV klasie Liceum Ekonomicznego.
Organ II instancji utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję nie dając wiary twierdzeniom skarżącej przedstawionym w odwołaniu z tego powodu, że w postępowaniu przed organem I instancji skarżąca składała odmienne oświadczenia, w szczególności utrzymywała, że samodzielne gospodarstwo domowe będzie prowadziła po ukończeniu szkoły.
D. O. zaskarżyła decyzję organu II instancji do sądu administracyjnego, wnosząc o jej uchylenie. Wyjaśniła, że jej siostra i szwagier, którzy do czasu uzyskania przez nią pełnoletności stanowili dla niej rodzinę zastępczą zaproponowali aby objęła dom po rodzicach znajdujący się w W. z przejęciem wszystkich obowiązków finansowych, wiążących się z tą nieruchomością. Z dniem 1 grudnia 2001 r. skarżąca zamieszkała w tym domu i ponosi związane z tym koszty.
Organ odwoławczy, odpowiadając na skargę i wnosząc o jej oddalenie podtrzymał argumenty przedstawione w zaskarżonej decyzji.
Skarga, wniesiona do Naczelnego Sądu Administracyjnego, została rozpoznana, stosownie do przepisu art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1271 ze zm.), przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, który zważył, co następuje:
Rozpoznanie sprawy w postępowaniu odwoławczym następuje w oparciu o stan faktyczny i prawny istniejący w dniu wydania decyzji przez organ odwoławczy. Organ odwoławczy, jako organ reformacyjny ma zatem obowiązek uwzględnić zmiany w stanie faktycznym, które nastąpiły po wydaniu decyzji przez organ I instancji (por. wyroki NSA z dnia 7 lipca 1988 r. sygn. akt IV SA 451/88 i z dnia 21 czerwca 1988 r. sygn. akt SA/Lu 151/88).
W niniejszej sprawie skarżąca w odwołaniu od decyzji organu I instancji powoływała się na zmiany okoliczności faktycznych zaistniałe po wydaniu decyzji przez organ I instancji. Obowiązkiem organu odwoławczego było w tej sytuacji przeprowadzenie postępowania dowodowego ustalającego czy istotnie zmiany takie nastąpiły. Pominięcie postępowania dowodowego i odmowa dania wiary skarżącej tylko dlatego, że przed wydaniem decyzji przez organ I instancji przedstawiała inne okoliczności, narusza przepisy postępowania administracyjnego w sposób mający istotny wpływ na wynik sprawy. Jeżeli bowiem okaże się, że po uzyskaniu pełnoletności skarżąca rzeczywiście zamieszkała w domu pozostawionym przez rodziców i prowadziła samodzielne gospodarstwo domowe spełnione zostaną przesłanki określone w art. 33 p ustawy o pomocy społecznej i w rozporządzeniu wykonawczym.
Z przedstawionych motywów, na podstawie art. 145 § 1 pkt. 1 lit. c i art. 200 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji.
Nie stosowano art. 152 powyższej ustawy, ponieważ zaskarżona decyzja nie podlegała wykonaniu.
/-/ D. Rzyminiak-Owczarczak /-/ M. Hrycaj /-/ P. Miładowski
MW

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI