Orzeczenie · 2022-08-30

II SA/PO 133/22

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Miejsce
Poznań
Data
2022-08-30
NSAAdministracyjneWysokawsa
decyzja środowiskowawznowienie postępowaniaprzymiot stronyart. 155 k.p.a.art. 74 u.i.ś.oddziaływanie na środowiskonieruchomości sąsiedniekontrola sądowapostępowanie administracyjne

Spółka M. sp. j. wniosła o wznowienie postępowania administracyjnego dotyczącego decyzji środowiskowej dla planowanej budowy hali magazynowej, argumentując, że jako właściciel sąsiednich działek miała status strony, której nie uwzględniono w pierwotnym postępowaniu ani w postępowaniu o zmianę decyzji (art. 155 k.p.a.). Burmistrz Gminy O. i Samorządowe Kolegium Odwoławcze (SKO) odmówiły uchylenia decyzji, uznając, że spółka nie była stroną postępowania, ponieważ jej nieruchomości znajdowały się w odległości od inwestycji, która nie powodowała znaczącego oddziaływania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu uchylił zaskarżoną decyzję SKO oraz poprzedzającą ją decyzję Burmistrza. Sąd uznał, że organy administracji miały obowiązek zbadać, czy spółka posiadała przymiot strony w postępowaniu o zmianę decyzji środowiskowej, stosując odpowiednio przepisy ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku (u.i.ś.), w tym art. 74 ust. 3a, który określa krąg stron. Sąd podkreślił, że postępowanie w trybie art. 155 k.p.a. wymaga ponownego merytorycznego rozpoznania sprawy, a nie tylko ograniczenia się do zgody strony wnioskującej o zmianę. Organy nieprawidłowo zignorowały obowiązek ustalenia, czy spółka była stroną, opierając się jedynie na odległości i oświadczeniach inwestora, co stanowiło istotną wadę procesową. Sąd nakazał organom ponowne rozpoznanie sprawy z uwzględnieniem wskazówek sądu, w szczególności konieczności ustalenia terenu objętego prawnie relewantnym oddziaływaniem planowanego przedsięwzięcia.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Ustalanie kręgu stron w postępowaniach o zmianę decyzji środowiskowych, stosowanie art. 155 k.p.a. w kontekście przepisów szczególnych, obowiązki organów w zakresie postępowania dowodowego i ustalania stron.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji zmiany decyzji środowiskowej na podstawie art. 155 k.p.a. i art. 87 u.i.ś. Interpretacja przepisów o ustalaniu stron może być różna w zależności od konkretnych okoliczności sprawy.

Zagadnienia prawne (3)

Czy w postępowaniu o zmianę decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, prowadzonym na podstawie art. 155 k.p.a. i art. 87 u.i.ś., organ ma obowiązek ustalić krąg stron zgodnie z art. 74 ust. 3a u.i.ś., nawet jeśli strona nie brała udziału w pierwotnym postępowaniu?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, organ ma obowiązek ustalić krąg stron zgodnie z art. 74 ust. 3a u.i.ś., ponieważ zmiana decyzji środowiskowej wymaga ponownego merytorycznego rozpoznania sprawy i uwzględnienia przepisów dotyczących udziału społeczeństwa.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że postępowanie w trybie art. 155 k.p.a. w przedmiocie zmiany decyzji środowiskowej wymaga stosowania przepisów działu V i VI u.i.ś., w tym art. 74 ust. 3a, który określa krąg stron. Organy nie mogą ograniczać się do zgody strony wnioskującej o zmianę, lecz muszą zbadać, czy inne podmioty, np. właściciele sąsiednich nieruchomości, mają przymiot strony ze względu na potencjalne oddziaływanie inwestycji.

Czy odległość nieruchomości od planowanej inwestycji jest jedynym kryterium ustalania przymiotu strony w postępowaniu o zmianę decyzji środowiskowej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, odległość nie jest jedynym kryterium. Należy brać pod uwagę charakter i rozmiar inwestycji oraz potencjalne oddziaływanie na środowisko i możliwość ograniczenia w zagospodarowaniu nieruchomości.

Uzasadnienie

Sąd wskazał, że organy nieprawidłowo ograniczyły się do analizy odległości nieruchomości skarżącej od inwestycji, nie badając jednocześnie charakteru i rozmiaru planowanego przedsięwzięcia oraz jego potencjalnego oddziaływania na środowisko i nieruchomości sąsiednie, co jest kluczowe dla ustalenia przymiotu strony.

Czy postępowanie w trybie art. 155 k.p.a. może prowadzić do istotnych zmian merytorycznych w decyzji ostatecznej?

Odpowiedź sądu

Tak, jeśli zmiany te są uzasadnione i wynikają z przepisów szczególnych (jak art. 87 u.i.ś.), ale muszą być poprzedzone właściwym postępowaniem i ustaleniem stron.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że choć art. 155 k.p.a. dotyczy zmiany decyzji ostatecznej, to w przypadku decyzji środowiskowych, zgodnie z art. 87 u.i.ś., stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące oceny oddziaływania na środowisko, co może prowadzić do merytorycznych zmian, ale wymaga pełnego postępowania i uwzględnienia wszystkich stron.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylono decyzję
Uchylono zaskarżoną decyzję SKO oraz poprzedzającą ją decyzję Burmistrza Gminy O. z dnia 29 lipca 2021 r.

Przepisy (17)

Główne

k.p.a. art. 155

Kodeks postępowania administracyjnego

Instytucja zmiany decyzji ostatecznej, stosowana odpowiednio w sprawach środowiskowych z zastrzeżeniami.

u.i.ś. art. 87

Ustawa o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko

Przepis regulujący stosowanie przepisów o ocenie oddziaływania na środowisko do zmiany decyzji środowiskowej, z zastrzeżeniem dotyczącym zgody strony i stosowania art. 155 k.p.a.

u.i.ś. art. 74 § ust. 3a

Ustawa o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko

Określa krąg stron postępowania w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, w tym właścicieli nieruchomości w obszarze oddziaływania przedsięwzięcia.

Pomocnicze

k.p.a. art. 145 § § 1 pkt 4

Kodeks postępowania administracyjnego

Podstawa do wznowienia postępowania, gdy strona bez własnej winy nie brała udziału.

k.p.a. art. 28

Kodeks postępowania administracyjnego

Definicja strony postępowania administracyjnego.

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada prawdy obiektywnej i interesu społecznego.

k.p.a. art. 77 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia materiału dowodowego.

k.p.a. art. 80

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek oceny wiarygodności i mocy dowodów.

k.p.a. art. 151 § § 1 pkt 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Uchylenie decyzji organu odwoławczego w przypadku naruszenia prawa materialnego lub procesowego.

P.u.s.a. art. 1 § § 1 i 2

Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Zakres kontroli sprawowanej przez sądy administracyjne.

p.p.s.a. art. 134 § § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd nie jest związany granicami skargi.

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do uchylenia decyzji w przypadku naruszenia prawa.

p.p.s.a. art. 200

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do orzekania o kosztach postępowania.

p.p.s.a. art. 205 § § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zasady zwrotu kosztów postępowania.

Ustawa o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych art. 15zzs4 § ust. 2

Przepis dotyczący prowadzenia rozpraw zdalnie w okresie pandemii.

k.c. art. 140

Kodeks cywilny

Prawo własności.

k.c. art. 144

Kodeks cywilny

Zakaz immisji (ograniczenie korzystania z nieruchomości).

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organy administracji miały obowiązek ustalić krąg stron postępowania o zmianę decyzji środowiskowej zgodnie z art. 74 ust. 3a u.i.ś., a nie tylko opierać się na odległości od inwestycji. • Zmiana decyzji środowiskowej wymaga ponownego merytorycznego rozpoznania sprawy, a nie tylko zgody strony wnioskującej. • Niewłaściwe zastosowanie art. 155 k.p.a. przez organy, które nie zbadały przymiotu strony skarżącej.

Odrzucone argumenty

Argumentacja organów i inwestora, że skarżąca nie była stroną postępowania ze względu na odległość od inwestycji. • Twierdzenie organów, że postępowanie w trybie art. 155 k.p.a. nie wymaga ustalania nowych stron ani ponownego merytorycznego rozpoznania sprawy.

Godne uwagi sformułowania

wyjątek od zasady musi być interpretowany ściśle według znaczenia, jakie nadał jemu prawodawca (wykładnia literalna) • nie można dopuścić wykładni rozszerzającej względem wyjątku od zasady • zmiana decyzji środowiskowej również została poddana kontroli społecznej poprzez czynny udział w postępowaniu administracyjnym również nadzwyczajnym z art. 155 k.p.a. • organ administracji publicznej jest zobowiązany do wyjaśnienia wszystkich okoliczności faktycznych i prawnych.

Skład orzekający

Jan Szuma

przewodniczący

Wiesława Batorowicz

sprawozdawca

Sebastian Michalski

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalanie kręgu stron w postępowaniach o zmianę decyzji środowiskowych, stosowanie art. 155 k.p.a. w kontekście przepisów szczególnych, obowiązki organów w zakresie postępowania dowodowego i ustalania stron."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji zmiany decyzji środowiskowej na podstawie art. 155 k.p.a. i art. 87 u.i.ś. Interpretacja przepisów o ustalaniu stron może być różna w zależności od konkretnych okoliczności sprawy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia proceduralnego w prawie administracyjnym – ustalania kręgu stron w postępowaniach o zmianę decyzji środowiskowych, co ma bezpośrednie przełożenie na praktykę prawniczą i możliwość udziału społeczeństwa w procesach decyzyjnych dotyczących inwestycji.

Czy sąsiad zawsze ma prawo głosu przy zmianie decyzji środowiskowej? WSA wyjaśnia kluczowe zasady.

Dane finansowe

WPS: 714 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst