IV SA/GL 130/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w GliwicachGliwice2005-10-04
NSAAdministracyjneŚredniawsa
renta socjalnaniepełnosprawnośćpomoc społecznapostępowanie administracyjneterminyprawo socjalnekontrola sądowa

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w sprawie renty socjalnej z powodu niewłaściwego wyjaśnienia stanu faktycznego przez organy pomocy społecznej.

Skarga dotyczyła odmowy przyznania renty socjalnej za okres poprzedzający złożenie wniosku. Skarżąca, osoba o znacznym stopniu niepełnosprawności, twierdziła, że nie została prawidłowo poinformowana o konieczności złożenia wniosku o kontynuację renty. Organy pomocy społecznej uznały, że renta przysługuje jedynie od miesiąca złożenia wniosku. Sąd administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję, wskazując na naruszenie przepisów postępowania, w szczególności art. 7, 10, 77 § 1 i 80 K.p.a., przez niewystarczające wyjaśnienie stanu faktycznego i niepełną ocenę materiału dowodowego.

Sprawa dotyczyła skargi A. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K., która utrzymała w mocy decyzję Dyrektora Ośrodka Pomocy Społecznej w C. przyznającą rentę socjalną jedynie od miesiąca złożenia wniosku, a nie od daty ustalenia niepełnosprawności. Skarżąca, zaliczona do znacznego stopnia niepełnosprawności, argumentowała, że z powodu pogorszenia stanu zdrowia i pobytu w szpitalu nie została prawidłowo poinformowana o konieczności złożenia wniosku o kontynuację renty socjalnej za wcześniejszy okres. Sąd administracyjny uznał skargę za zasadną. Wskazał, że organy pomocy społecznej nie wyjaśniły w sposób należyty i rzetelny stanu faktycznego sprawy, w szczególności kwestii poinformowania skarżącej o terminach. Sąd podkreślił, że organy powinny były uzupełnić materiał dowodowy, np. przesłuchując skarżącą lub jej bliskich, a także ocenić zebrany materiał wszechstronnie. Zastosowanie przepisów art. 7, 10, 77 § 1 i 80 K.p.a. zostało naruszone, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W związku z tym, Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, organ nieprawidłowo ustalił datę początkową renty socjalnej.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że organy pomocy społecznej nie wyjaśniły w sposób należyty stanu faktycznego sprawy, w szczególności kwestii poinformowania skarżącej o terminach. Niewystarczające wyjaśnienie okoliczności faktycznych dotyczących sytuacji strony ubiegającej się o pomoc, w tym potencjalnego braku informacji o konieczności złożenia wniosku, stanowi naruszenie przepisów postępowania.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (11)

Pomocnicze

u.p.s. art. 43

Ustawa o pomocy społecznej

u.p.s. art. 27a § ust. 1

Ustawa o pomocy społecznej

u.p.s. art. 43 § ust. 6

Ustawa o pomocy społecznej

k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 10

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 80

Kodeks postępowania administracyjnego

p.p.s.a. art. 134 § § 1

Ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 135

Ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a

Ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Niewystarczające wyjaśnienie przez organy pomocy społecznej stanu faktycznego sprawy, w tym kwestii poinformowania skarżącej o terminach i konieczności złożenia wniosku. Brak uzupełnienia materiału dowodowego przez organy, np. poprzez przesłuchanie strony. Jednostronna ocena stanu faktycznego przez organy pomocy społecznej.

Godne uwagi sformułowania

sąd administracyjny powołany jest do kontroli zgodności z prawem poddanych jego właściwości decyzji sądy nie są związane zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w nich podstawą prawną, ale zobowiązane są badać legalność zaskarżonych aktów także z urzędu niepełne wyjaśnienie wszystkich okoliczności mających znaczenie w sprawie mogło mieć istotny wpływ na jej ostateczny wynik.

Skład orzekający

Szczepan Prax

przewodniczący

Tadeusz Michalik

członek

Beata Kalaga-Gajewska

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów K.p.a. dotyczących obowiązku wyjaśnienia stanu faktycznego przez organy administracji publicznej oraz znaczenia prawidłowego poinformowania strony o jej prawach i obowiązkach w kontekście świadczeń z pomocy społecznej."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wnioskowania o rentę socjalną i procedury administracyjnej w tym zakresie. Konieczność analizy konkretnych okoliczności faktycznych sprawy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje typowe problemy proceduralne w postępowaniach administracyjnych dotyczących świadczeń socjalnych, gdzie kluczowe jest prawidłowe ustalenie stanu faktycznego i poinformowanie strony.

Niewystarczające poinformowanie o terminach może uchylić decyzję o rencie socjalnej.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
IV SA/Gl 130/04 - Wyrok WSA w Gliwicach
Data orzeczenia
2005-10-04
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2004-03-10
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Sędziowie
Beata Kalaga-Gajewska /sprawozdawca/
Szczepan Prax /przewodniczący/
Tadeusz Michalik
Symbol z opisem
6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Uchylono zaskarżoną decyzję
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Szczepan Prax Sędzia NSA Tadeusz Michalik Asesor WSA Beata Kalaga-Gajewska (spr.) Protokolant st. sekret. sąd. Alicja Sadowska po rozpoznaniu w dniu 4 października 2005 r. sprawy ze skargi A. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie renty socjalnej uchyla zaskarżoną decyzję.
Uzasadnienie
Pismem z dnia [...]r. A. S. domagała się przyznania renty socjalnej od dnia [...]r. W uzasadnieniu wskazała, iż już wcześniej w okresie od [...]r. do dnia [...]r. pobierała rentę socjalną, a obecnie posiada nowe orzeczenie o niepełnosprawności począwszy od dnia [...]r. Akcentowała, iż z uwagi na pogorszenie stanu zdrowia przebywała w szpitalu i nie była informowana o konieczności złożenia specjalnego odrębnego wniosku o przyznanie renty socjalnej.
Decyzją z [...]r. Dyrektor Ośrodka Pomocy Społecznej w C., na podstawie art. 43 i art. 27 a ust. 1 ustawy z dnia 29 listopada 1990 r. o pomocy społecznej (tekst jednolity Dz. U. z 1998 r., nr 64, poz. 414 z 1998 r. z późn. zm.), po rozpoznaniu wniosku A. S. przyznał jej rentę socjalną od dnia [...] do [...] r. w wysokości [...] zł.
W odwołaniu strona wyjaśniła, iż wnioskowała o przyznanie renty socjalnej za wcześniejszy okres tj. od dnia [...] do dnia [...]r. Wskazała, iż w piśmie Ośrodka Pomocy Społecznej w C. z dnia [...]r. została poinformowana, iż wobec złożenia wniosku o kontynuację renty socjalnej dopiero w dniu [...] r. otrzyma ją tylko za miesiąc [...]r. Zdaniem strony takie rozstrzygnięcie sprawy jest dla niej krzywdzące, bowiem zarówno strona, jak i jej ojciec byli razem w Ośrodku Pomocy Społecznej w C., jednak nie przypominają sobie, aby informowano ich o konieczności złożenia wniosku o przyznanie renty socjalnej już w miesiącu [...]r. Nadto informację o potrzebie złożenia takiego wniosku otrzymali dopiero w miesiącu [...] r., pomimo, iż ojciec strony już wcześniej kilkakrotnie odwiedzał ten Ośrodek. Nadmieniła także, iż w tym okresie była chora i przebywała w szpitalu, a więc nie miała żadnych możliwości uzyskania takiej informacji.
Decyzją z dnia [...] r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławczego w K. na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, po rozpatrzeniu odwołania strony utrzymało w mocy decyzję pierwszoinstancyjną. W uzasadnieniu stwierdziło, że strona została zaliczona do znacznego stopnia niepełnosprawności oraz spełnia warunki określone w art. 27a ust. 1 ustawy o pomocy społecznej, dlatego przysługuje jej renta socjalna, ale tylko począwszy od miesiąca, w którym został złożony wniosek o jej przyznanie. Nadto wskazało, iż z braku potwierdzenia odbioru decyzji pierwszoinstancyjnej odwołanie strony uznane zostało za wniesione w terminie.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skarżąca przedstawiła swoją trudną sytuację materialną i zdrowotną oraz wniosła o przyznanie renty socjalnej za okres od dnia [...] do dnia [...]r. Powołała się na swój pobyt szpitalu w G. i R., a w związku z tym opóźnienie w otrzymaniu orzeczenia o niepełnosprawności, co jej zdaniem uzasadnia niemożliwość osobistego podjęcia działań w celu uzyskania renty socjalnej za wnioskowany okres.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie. W uzasadnieniu przywołał ponadto okoliczności i argumenty przytoczone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji stwierdzając, że nie znajduje podstaw do jej zmiany.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje :
Skarga w przedmiotowej sprawie zasługuje na uwzględnienie.
Przystępując do oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji w pierwszej kolejności wyjaśnić trzeba, iż sąd administracyjny powołany jest do kontroli zgodności z prawem poddanych jego właściwości decyzji, postanowień, czynności i innych aktów prawnych. Zatem bada czy podczas ich wydania nie doszło do naruszenia prawa materialnego lub procesowego i to w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy. Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz.1270 z późn. zm., zwanej dalej w skrócie: ustawą p.p.s.a.) sądy nie są związane zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w nich podstawą prawną, ale zobowiązane są badać legalność zaskarżonych aktów także z urzędu, w zakresie zarzutów nie podniesionych w skardze. Natomiast na mocy art. 135 ustawy p.p.s.a. mogą stosować przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia. Oznacza to, że sąd administracyjny w ramach swojej właściwości nie jest uprawniony do przyznania skarżącej renty socjalnej.
Z materiału dowodowego sprawy wynika, że skarżąca orzeczeniem Miejskiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w C. z dnia [...] r. Nr [...] zaliczona została z tym dniem do znacznego stopnia niepełnosprawności, przy czym jej niepełnosprawność datuje się od dnia [...]r. oraz już wcześniej pobierała rentę socjalną.
Tym samym spełniła przesłanki materialnoprawne przyznania tej formy pomocy społecznej określone w treści art. 27a ustawy z dnia 29 listopada 1990 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 1998 r. nr 64, poz. 414 z późn. zm.), bowiem niepełnosprawność występująca u skarżącej ma charakter stały i "ciągły", a inwalidztwo istnieje sprzed [...] roku jej życia.
Orzeczenie to stało się podstawą do wydania decyzji pierwszoinstancyjnej z dnia [...]r., na podstawie której przyznano skarżącej rentę socjalną na okres od [...] do [...]r. oraz uznano, iż renta socjalna przysługuje skarżącej od miesiąca, w którym został złożony wniosek, a nie od daty ustalenia inwalidztwa (art. 43 ust. 6 ustawy o pomocy społecznej).
W zaistniałej sytuacji nie bez znaczenia pozostaje fakt, iż już we wniosku z dnia [...]r. skarżąca domagała się przyznania renty socjalnej od dnia [...] r. oraz akcentowała, iż z uwagi na pogorszenie stanu zdrowia przebywała w szpitalu i nie była informowana o konieczności złożenia specjalnego odrębnego wniosku o przyznanie renty socjalnej.
Istotnym w sprawie jest, iż pracownik socjalny organu pomocy społecznej w dniu [...]r. sporządził notatkę służbową, w której stwierdził, iż w dniu [...]r. skarżąca wraz z ojcem była w Ośrodku Pomocy Społecznej w C. Wówczas to miała być poinformowana przez tego samego pracownika o konieczność złożenia w miesiącu [...] r. wniosku o kontynuację renty socjalnej. Notatka ta została podpisana tylko przez osobę ją sporządzającą.
Jednocześnie w aktach administracyjnych znajduje się oświadczenie skarżącej z tego samego dnia tj. z dnia [...] r. podpisane przez skarżącą dotyczące zmiany jej miejsca zamieszkania, co także wskazuje, iż skarżąca była zainteresowana przyznaniem przysługującego jej świadczenia z pomocy społecznej i w miarę swoich możliwości współpracowała z organami pomocy społecznej.
Tym samym nie jest wiadomym, czy już w dacie [...] r. skarżąca nie wyrażała woli co do kontynuacji pobierania renty socjalnej, skoro znajdujące się w notatce służbowej zapisy pracownika socjalnego nie budzą wątpliwości co do zasadności jej prośby.
Powołane okoliczności rozpoznawanej sprawy wskazują, iż ma ona złożony charakter i nie wyjaśniono w dostateczny sposób spornej kwestii terminu złożenia przez skarżącą wniosku o kontynuację wypłaty renty socjalnej. Organy pomocy społecznej nie uzupełniły w tym zakresie materiału dowodowego zebranego w sprawie i nie dokonały jego oceny w sposób nie budzący wątpliwości. Uznały bowiem, iż skarżąca uchybiła terminowi do złożenia wniosku o wypłatę renty socjalnej za miesiąc [...] r. bez uwzględnienia okoliczności opisanych przez skarżącą we wszystkich pismach kierowanych do tych organów. Dokonana w tym zakresie przez organy pomocy społecznej ocena stanu faktycznego sprawy jest zbyt jednostronna.
Z akt administracyjnych sprawy wynika bezspornie, iż skarżąca znajduje się w trudnej sytuacji życiowej, której nie jest w stanie sama przezwyciężyć. Świadczą o tym nie tylko jej pisma i wyjaśnienia, ale również ustalenia dokonane przez organy pomocy społecznej. Zatem udzielenie jej wszechstronnej pomocy w zakresie umożliwienia jej bytowania w warunkach odpowiadających godności człowieka jest powinnością organów pomocy społecznej.
W ocenie Sądu to na organy pomocy społecznej nałożono obowiązek należytego wyjaśnienia okoliczności faktycznych dotyczących sytuacji strony ubiegającej się o pomoc. Tymczasem tak się nie stało, a wręcz wnioski organu są sprzeczne z dowodami. Pełnemu wyjaśnieniu sprawy pomogłoby skorzystanie przez te organy z możliwości przesłuchania skarżącej bądź osób jej bliskich (ojca, babci), co umożliwiłoby wszechstronne jej wyjaśnienie w spornej kwestii, bowiem uchybienie to miało istotny wpływ na jej ostateczne rozstrzygnięcie.
Nadto zarzuty i wnioski skarżącej, podnoszone w skardze (a także w odwołaniu), co do stanu jej zdrowia zasługują na uwzględnienie, gdyż nie zostały obalone w zgromadzonym w sprawie materiale dowodowym.
Zaskarżona decyzja została zatem wydana z naruszeniem art. 7, art. 10, art. 77 § 1 i art. 80 Kodeksu postępowania administracyjnego, bowiem nie wyjaśnienie wszystkich okoliczności mających znaczenie w sprawie mogło mieć istotny wpływ na jej ostateczny wynik. Z tych też przyczyn skarga skarżącej zasługiwała na uwzględnienie.
W toku ponownego rozpatrzenia sprawy organ odwoławczy ustali prawidłowo i rzetelnie stan faktyczny sprawy, dokona oceny całokształtu zebranego w sprawie i uzupełnionego materiału dowodowego oraz poczyni stosowne rozważania faktyczne i prawne w oparciu o powołane wyżej wskazania.
Z wyżej przytoczonych względów, należy stwierdzić, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Dlatego skargę należy uznać za zasadną, a Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a oraz art. 135 ustawy p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI