II SA/Op 78/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuPrzedmiotem skargi była decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu, która utrzymała w mocy decyzję Prezydenta Miasta Opola o ustaleniu warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na nadbudowie i rozbudowie budynku gospodarczego, będącej samowolą budowlaną. Skarżąca T. K. podnosiła m.in. zarzuty dotyczące zmiany kwalifikacji samowoli oraz pominięcia jednej z ulic przy wyznaczaniu linii zabudowy. Sąd administracyjny, rozpoznając skargę, uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji. Kluczowym argumentem sądu było naruszenie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego dotyczących wyłączenia pracownika organu (art. 24 § 1 pkt 5 i § 3 K.p.a.). Sąd stwierdził, że architekt X. Y., który był urzędnikiem organu I instancji i jednocześnie sporządzał analizę funkcji oraz projekt decyzji o warunkach zabudowy, powinien zostać wyłączony od udziału w postępowaniu. Architekt ten brał udział w przygotowaniu pierwszej decyzji, która została uchylona, a następnie ponownie sporządził analizę i projekt dla kolejnej decyzji. Sąd uznał, że taka sytuacja, gdzie ten sam pracownik wielokrotnie uczestniczy w przygotowaniu dokumentacji dla tej samej inwestycji, której poprzednie decyzje były uchylane, budzi wątpliwości co do bezstronności i obiektywizmu. Sąd podkreślił, że dla zapewnienia prawidłowego postępowania, kolejne dokumenty powinny być sporządzane przez inne osoby. W związku z tym, organy obu instancji naruszyły przepisy postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, co uzasadniało uchylenie ich decyzji.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaWażne orzeczenie dotyczące stosowania przepisów o wyłączeniu pracownika organu (art. 24 K.p.a.) w postępowaniach administracyjnych, zwłaszcza w kontekście wielokrotnego uchylania decyzji i ponownego przygotowywania dokumentacji przez tego samego urzędnika. Podkreśla znaczenie bezstronności i obiektywizmu w procesie administracyjnym.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji proceduralnej związanej z wyłączeniem pracownika organu. Interpretacja przepisów o wyłączeniu może być różnie stosowana w zależności od konkretnych okoliczności faktycznych.
Zagadnienia prawne (3)
Czy pracownik organu administracji publicznej, który sporządził analizę i projekt decyzji o warunkach zabudowy, a następnie po uchyleniu pierwszej decyzji ponownie sporządził te dokumenty, powinien zostać wyłączony od udziału w postępowaniu na podstawie art. 24 K.p.a.?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, pracownik organu administracji publicznej, który brał udział w wydaniu zaskarżonej decyzji (w tym poprzez sporządzenie analizy i projektu decyzji), powinien zostać wyłączony od udziału w postępowaniu, jeśli jego wcześniejszy udział może budzić wątpliwości co do bezstronności.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że szerokie rozumienie pojęcia 'brania udziału w wydaniu decyzji' jest konieczne dla zapewnienia bezstronności. Ponowne sporządzenie dokumentacji przez tego samego urzędnika po uchyleniu poprzedniej decyzji może prowadzić do 'przywiązania' do wcześniejszego stanowiska i braku obiektywizmu. W celu zapewnienia jakości orzecznictwa i bezstronności, kolejne postępowanie powinno być prowadzone przez inne osoby.
Czy organ administracji architektoniczno-budowlanej może badać rok powstania samowolnie wybudowanego budynku gospodarczego w postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, organ administracji architektoniczno-budowlanej nie może badać roku powstania spornego budynku w postępowaniu o warunki zabudowy. Czynności w tym kierunku należą do kompetencji organu nadzoru budowlanego w toku postępowania legalizacyjnego.
Uzasadnienie
Sąd podkreślił, że postępowanie o warunki zabudowy jest odrębne od postępowania legalizacyjnego prowadzonego przez organ nadzoru budowlanego. Wnioski dowodowe dotyczące roku powstania budynku nie mogły być uwzględnione przez organ I instancji w postępowaniu o warunki zabudowy.
Czy wniosek o ustalenie warunków zabudowy dla obiektu wybudowanego w warunkach samowoli budowlanej jest dopuszczalny?
Odpowiedź sądu
Tak, wniosek o ustalenie warunków zabudowy dla obiektu wybudowanego lub będącego w budowie w warunkach samowoli budowlanej jest dopuszczalny i pozostaje w związku z postępowaniem legalizacyjnym.
Uzasadnienie
SKO wskazało na utrwaloną linię orzeczniczą dopuszczającą możliwość ubiegania się o decyzję o warunkach zabudowy dla obiektu wybudowanego w warunkach samowoli budowlanej, co pozostaje w ścisłym związku z postępowaniem legalizacyjnym.
Przepisy (12)
Główne
u.p.z.p. art. 61 § 1
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Wydanie decyzji o warunkach zabudowy jest możliwe tylko przy łącznym spełnieniu określonych warunków, w tym zasady 'dobrego sąsiedztwa'.
u.p.z.p. art. 59 § 1
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Zmiana zagospodarowania terenu w przypadku braku planu miejscowego wymaga ustalenia warunków zabudowy.
k.p.a. art. 24 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Pracownik organu podlega wyłączeniu od udziału w postępowaniu, gdy brał udział w wydaniu zaskarżonej decyzji.
k.p.a. art. 24 § 3
Kodeks postępowania administracyjnego
Przełożony pracownika jest obowiązany wyłączyć go od udziału w postępowaniu, jeżeli zostaną uprawdopodobnione okoliczności budzące wątpliwości co do bezstronności pracownika.
P.u.s.a. art. 1
Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych
Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej.
P.p.s.a. art. 145 § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd uwzględnia skargę w przypadku naruszenia prawa materialnego lub przepisów postępowania, które miało wpływ na wynik sprawy, lub stwierdza nieważność decyzji.
P.p.s.a. art. 134 § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi.
P.p.s.a. art. 135
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd, uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie, uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa skutkujące koniecznością uchylenia lub stwierdzenia nieważności.
Pomocnicze
rozp. MI art. 3 § 1
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego
Określa sposób wyznaczania obszaru analizowanego dla ustalenia wymagań nowej zabudowy.
rozp. MI art. 3 § 2
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego
Określa minimalne odległości wyznaczania granic obszaru analizowanego.
rozp. MI art. 4 § 2
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego
Odsyła do przepisów odrębnych (ustawa o drogach publicznych) w zakresie wyznaczania linii zabudowy.
u.d.p.
Ustawa z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych
Reguluje wymagania dotyczące minimalnych odległości obiektów budowlanych od zewnętrznych krawędzi jezdni dróg publicznych.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Naruszenie przepisów o wyłączeniu pracownika organu (art. 24 K.p.a.) przez organ I instancji, który ponownie dopuścił do udziału w postępowaniu urzędnika przygotowującego analizę i projekt decyzji, mimo że brał udział w przygotowaniu poprzedniej, uchylonej decyzji.
Odrzucone argumenty
Zarzuty skarżącej dotyczące zmiany kwalifikacji samowoli budowlanej. • Zarzuty skarżącej dotyczące pominięcia ul. [...] przy wyznaczaniu linii zabudowy. • Zarzuty skarżącej dotyczące roku powstania budynku gospodarczego (sąd uznał, że nie jest to kompetencja organu ustalającego warunki zabudowy).
Godne uwagi sformułowania
Sąd jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a. • Pracownik organu administracji publicznej podlega wyłączeniu od udziału w postępowaniu w sprawie, w której brał udział w wydaniu zaskarżonej decyzji. • Bez prawidłowo przeprowadzonej procedury administracyjnej, nie ma prawidłowego zastosowania przepisów prawa materialnego. • Trudno mówić o zapewnieniu bezstronności w sytuacji, gdy pracownik już raz uczestniczył w czynnościach postępowania a przez to ma już określony pogląd na stan faktyczny sprawy.
Skład orzekający
Krzysztof Bogusz
przewodniczący-sprawozdawca
Elżbieta Kmiecik
sędzia
Krzysztof Sobieralski
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ważne orzeczenie dotyczące stosowania przepisów o wyłączeniu pracownika organu (art. 24 K.p.a.) w postępowaniach administracyjnych, zwłaszcza w kontekście wielokrotnego uchylania decyzji i ponownego przygotowywania dokumentacji przez tego samego urzędnika. Podkreśla znaczenie bezstronności i obiektywizmu w procesie administracyjnym."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji proceduralnej związanej z wyłączeniem pracownika organu. Interpretacja przepisów o wyłączeniu może być różnie stosowana w zależności od konkretnych okoliczności faktycznych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak istotne są formalne aspekty postępowania administracyjnego i jak błędy proceduralne mogą prowadzić do uchylenia decyzji, nawet jeśli merytoryczne aspekty sprawy mogłyby być rozstrzygnięte inaczej. Podkreśla znaczenie bezstronności urzędników.
“Błąd proceduralny, który kosztował uchylenie decyzji o warunkach zabudowy.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.