II SA/Bk 84/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w BiałymstokuBiałystok2007-04-19
NSAAdministracyjneŚredniawsa
pomoc społecznazasiłek celowysuszarolnictwoszacowanie szkódgospodarstwo rolneprawo administracyjnepostępowanie sądowoadministracyjne

WSA w Białymstoku uchylił decyzje odmawiające przyznania zasiłku celowego z tytułu suszy, wskazując na błędny sposób obliczania średnich szkód.

Sprawa dotyczyła odmowy przyznania zasiłku celowego z tytułu suszy dla rolnika M. K. Organy administracji odmówiły pomocy, uznając, że szkody w uprawach nie przekroczyły 30%, obliczając średnią strat w stosunku do całego areału gospodarstwa. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku uchylił te decyzje, stwierdzając, że średnią szkód należy obliczać w odniesieniu do powierzchni upraw faktycznie dotkniętych suszą, a nie całego areału gospodarstwa.

Rolnik M. K. złożył wniosek o przyznanie zasiłku celowego w związku ze szkodami spowodowanymi suszą. Kierownik Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w Ł. odmówił przyznania zasiłku, ponieważ oszacowane straty wyniosły 23,60%, czyli poniżej wymaganego progu 30%. Organ pierwszej instancji obliczył ten wskaźnik, odnosząc szkody do całej powierzchni użytków rolnych wnioskodawcy (13,94 ha), podczas gdy szkody oszacowano na 6,22 ha. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. utrzymało w mocy decyzję pierwszej instancji, argumentując, że komisja nie oszacowała strat w zbożach, które skarżący podnosił jako dodatkowe. Rolnik wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku. Sąd uchylił zaskarżone decyzje, uznając, że organy administracji błędnie zinterpretowały przepisy dotyczące obliczania średniej szkód. Sąd wskazał, że średnią szkód należy obliczać w odniesieniu do powierzchni upraw, na których szkody zostały oszacowane przez komisję, a nie do całego areału gospodarstwa. Sąd podkreślił, że żądanie uwzględnienia strat w zbożach nie mogło być rozpatrzone, ponieważ nie zostały one uwzględnione w protokole komisji.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Średnią szkód należy obliczać, odnosząc wielkość oszacowanych przez komisję szkód do powierzchni upraw rolnych, na których szkody zostały oszacowane, a nie do całej powierzchni użytków rolnych wnioskodawcy.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że organy administracji błędnie zinterpretowały przepisy rozporządzenia, odnosząc szkody do całego areału gospodarstwa. Podstawą do obliczenia średniej powinny być dane z protokołu komisji dotyczące powierzchni upraw faktycznie dotkniętych szkodą.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (6)

Główne

p.p.s.a. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 135

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Rozporządzenie Rady Ministrów w sprawie szczegółowych warunków realizacji programu pomocy dla gospodarstw rolnych w celu złagodzenia skutków suszy art. 2 § pkt 2

Rozporządzenie Rady Ministrów w sprawie szczegółowych warunków realizacji programu pomocy dla gospodarstw rolnych w celu złagodzenia skutków suszy art. 4 § ust. 2

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 152

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Rozporządzenie Rady Ministrów w sprawie szczegółowych kierunków działań Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa oraz sposobów ich realizacji art. 20 § ust. 3

Argumenty

Skuteczne argumenty

Błędna interpretacja przepisów dotyczących obliczania średniej szkód w uprawach rolnych. Średnia szkód powinna być obliczana w odniesieniu do powierzchni upraw faktycznie dotkniętych suszą, a nie całego areału gospodarstwa.

Odrzucone argumenty

Argument skarżącego o uwzględnieniu strat w zbożach, które nie zostały oszacowane przez komisję.

Godne uwagi sformułowania

Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Organy administracyjne orzekające w niniejszej sprawie dokonały błędnej interpretacji przepisów § 2 pkt 2 oraz § 4 ust. 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 29 sierpnia 2006 r. w sprawie szczegółowych warunków realizacji programu pomocy dla gospodarstw rolnych w celu złagodzenia skutków suszy. Organ powinien się kierować wyłącznie danymi o powierzchni tych upraw rolnych na których poniesiono szkody, które zostały oszacowane przez komisję. Do ustalenia średniej nie można natomiast przyjąć powierzchni tych użytków rolnych, na których komisja nie dokonała wyszacowania.

Skład orzekający

Elżbieta Trykoszko

przewodniczący

Anna Sobolewska-Nazarczyk

sprawozdawca

Małgorzata Roleder

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących szacowania szkód w rolnictwie na potrzeby przyznania pomocy publicznej, w szczególności zasiłków celowych związanych z klęskami żywiołowymi."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznych przepisów rozporządzenia z 2006 r. w sprawie pomocy dla gospodarstw rolnych w celu złagodzenia skutków suszy. Może mieć ograniczoną stosowalność do innych rodzajów pomocy lub klęsk.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa pokazuje typowy problem interpretacyjny przepisów dotyczących pomocy publicznej dla rolników, gdzie kluczowe jest prawidłowe stosowanie procedur szacowania szkód. Jest to interesujące dla prawników specjalizujących się w prawie administracyjnym i rolnym.

Jak prawidłowo obliczyć straty po suszy, by dostać pomoc? Sąd wyjaśnia.

Sektor

rolnictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Bk 84/07 - Wyrok WSA w Białymstoku
Data orzeczenia
2007-04-19
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2007-01-29
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku
Sędziowie
Anna Sobolewska-Nazarczyk /sprawozdawca/
Elżbieta Trykoszko /przewodniczący/
Małgorzata Roleder
Symbol z opisem
6320 Zasiłki celowe i okresowe
Hasła tematyczne
Pomoc społeczna
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 145 par. 1 pkt 1 lit. a w zw. z art. 135, art. 152
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Dz.U. 2006 nr 155 poz 1109
par. 2 pkt 2, par. 4 ust. 2
Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 29 sierpnia 2006 r. w sprawie szczegółowych warunków realizacji programu pomocy dla gospodarstw rolnych  w celu złagodzenia skutków suszy
Tezy
Obliczając średnią szkód w uprawach rolnych, osoby wnioskującej o przyznanie zasiłku celowego z tytułu złagodzenia skutków suszy, należy wielkość
oszacowanych przez komisję szkód odnieść do powierzchni upraw rolnych na której szkody zostały oszacowane a nie do całego areału upraw rolnych
wnioskodawcy.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Elżbieta Trykoszko, Sędziowie asesor WSA Małgorzata Roleder, sędzia NSA Anna Sobolewska-Nazarczyk (spr.), Protokolant Elżbieta Stasiewicz, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 19 kwietnia 2007 r. sprawy ze skargi M. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] listopada 2006 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania pomocy w formie jednorazowego zasiłku celowego w związku z suszą 1. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzająca jej wydanie decyzję Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w Ł. z dnia [...] października 2006r. Nr [...], 2. stwierdza, że zaskarżone decyzje nie mogą być wykonane w całości do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku.
Uzasadnienie
W dniu [...] października 2006 roku Pan M. K. wystąpił do Kierownika Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w Ł. o przyznanie zasiłku celowego w związku z suszą w 2006 roku w kwocie 1.000,00 złotych podwyższonej o 392,00 złotych. Decyzją z dnia [...] października 2006 roku Kierownik Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w Ł., działający z upoważnienia Prezydenta Miasta Ł., odmówił przyznania wnioskowanego zasiłku celowego z tytułu złagodzenia skutków suszy. Decyzję swoją uzasadnił tym, iż na podstawie § 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 29 sierpnia 2006 roku w sprawie szczegółowych warunków realizacji programu pomocy dla gospodarstw rolnych w celu złagodzenia skutków suszy (Dz. U. nr 155, póz. 1109 z 2006 roku), pomocy udziela się rodzinie rolniczej, jeśli:
1) co najmniej jedna osoba w tej rodzinie jest rolnikiem w rozumieniu przepisów o ubezpieczeniu społecznym rolników, który podlega temu ubezpieczeniu z mocy ustawy;
2) w gospodarstwie rolnym, w którym szkody w uprawach rolnych spowodowanych suszą, oszacowane przez Komisję powołaną przez Wojewodę na podstawie §20 ust. 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia
30 stycznia 1996 roku w sprawie szczegółowych kierunków działań Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa oraz sposobów ich realizacji, wynoszą średnio powyżej 30%.
Organ l instancji wskazał, iż obydwa wyżej wymienione warunki muszą być spełnione jednocześnie, a z dokumentów zgromadzonych w przedmiotowej sprawie wynika, że straty w uprawach wyniosły 23,60 %, czyli są niższe niż wymagane 30%. Wyliczając ten wskaźnik organ przyjął, że suszą dotkniętych zostało 6,22 ha upraw w całej powierzchni użytków rolnych wynoszących
13,94 ha.
M. K. w odwołaniu od tej decyzji stwierdził, że straty w uprawach rolnych w jego gospodarstwie przekraczają 30%, bowiem obejmują także zboża na obszarze 5,40 ha.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. decyzją z dnia [...] listopada 2006 roku, utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu decyzji podano, iż nie potwierdziło się stanowisko skarżącego, że nastąpiły straty w uprawach zbóż na obszarze 5,40 ha, ponieważ nie wynika to z protokołu szacowania strat sporządzonego przez Komisję ds. szacowania szkód w poszkodowanych gospodarstwach rolnych w dniu 9 sierpnia 2006 roku. Dodano, iż organy administracji mogą uwzględnić tylko takie szkody, które wskazała Komisja powołana przez Wojewodę.
Skoro zaś wyżej wymieniona komisja wykazała tylko szkody w użytkach rolnych i ziemniakach, które to szkody nie przekraczały – 30 % - to Panu M. K. nie przysługuje przedmiotowy zasiłek.
Od decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł., Pan M. K. wywiódł skargę do sądu administracyjnego. W skardze wniósł o ponowne rozpatrzenie sprawy podając, że w wyniku nie uwzględnienia szkód na zbożach nie uzyskał "odszkodowania posuszowego". Dodał, że istnieją metody aby ustalić straty w zbożu, mimo jego skoszenia.
Organ administracyjny w odpowiedzi na skargę wyjaśnił, że w sytuacji gdy Komisja powołana przez Wojewodę do szacowania szkód, nie oszacowała strat we wszystkich uprawach, ani Kierownik Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej
w Ł., ani Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł., nie mają możliwości przeprowadzenia szacowania uzupełniającego. Tym samym podtrzymano stanowisko i argumenty zawarte w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w B. zważył co następuje:
Skarga podlegała uwzględnieniu albowiem zaskarżona decyzja zapadła
z naruszeniem prawa materialnego, które to naruszenie miało wpływ na wynik sprawy. Brak podniesienia przez skarżącego tego zarzutu nie wpływa na zakres rozpoznania sprawy przez sąd albowiem zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia
30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Wskazać należy, że organy administracyjne orzekające w niniejszej sprawie dokonały błędnej interpretacji przepisów § 2 pkt 2 oraz § 4 ust. 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 29 sierpnia 2006 r. w sprawie szczegółowych warunków realizacji programu pomocy dla gospodarstw rolnych w celu złagodzenia skutków suszy (Dz. U. nr 155, poz. 1109).
Organ pierwszej jaki również Samorządowe Kolegium Odwoławcze - przyjęły, że średnią szkód obliczyć należało w stosunku do wszystkich upraw rolnych gospodarstwa wnioskodawcy.
Sposób obliczania szkód przyjęty zarówno przez organ I instancji jak i organ odwoławczy jest nieprawidłowy.
Wprawdzie brzmienie przepisu § 2 pkt 2 rozporządzenia nie jest jednoznaczne, nie określa bowiem w stosunku do jakiej powierzchni powinna być obliczana skala średnich strat w gospodarstwie, to jednak rozwiązania należy szukać w przepisie § 4 ust. 2 rozporządzenia. Z brzmienia tego przepisu można wnioskować, że podstawą do obliczenia średniej powinny być dane zawarte
w protokole z oszacowania szkód sporządzonym przez komisję powołaną na podstawie odrębnych przepisów. Skoro tak to dane przyjmowane do ustalenia średniej wysokości szkód powinny być zaczerpnięte z takiego protokołu. Organ powinien się kierować wyłącznie danymi o powierzchni tych upraw rolnych na których poniesiono szkody, które zostały oszacowane przez komisję. Do ustalenia średniej nie można natomiast przyjąć powierzchni tych użytków rolnych, na których komisja nie dokonała wyszacowania.
Powyższa interpretacja znalazła już odzwierciedlenie w kilku decyzjach Samorządowych Kolegiów Odwoławczych, np. w B. (nr [...]), w E. ( nr [...]).
Sąd podziela powyższy pogląd, albowiem celem rozporządzenia było udzielnie pomocy rodzinom rolniczym, bez względu na powierzchnię posiadanych upraw rolnych, gdyż klęska suszy w 2006r. miała charakter powszechny.
Przenosząc powyższe uwagi na grunt przedmiotowej sprawy wskazać należy, że Komisja oszacowała straty w gospodarstwie rolnym Pana M. K. na 6,22 ha przyjmując, że na 4,00 ha było 60 % zniszczeń a na 2,22 ha – 40 %. Po przeliczeniu na powierzchnię okazało się, że nie zebrano upraw z 3,29 ha. Obliczając średnią szkód w uprawach spowodowanych suszą, organy administracji państwowej odniosły wielkość oszacowanych szkód do areału całego gospodarstwa skarżącego, tj. do 13,94 ha.
Rozpoznając ponownie sprawę organ I instancji winien dokonać prawidłowego wyliczenia szkód spowodowanych suszą i określić ich wskaźnik procentowy,
w oparciu o dane z protokołu komisji z [...] sierpnia 2006 r., a następnie raz jeszcze dokonać analizy przesłanek wynikających z § 2, § 4 i § 5 cytowanego wcześniej rozporządzenia pod kątem zasadności i wysokości przyznania zasiłku celowego na rzecz skarżącego.
Należy podkreślić, że w świetlne przedstawionego wyżej poglądu poza analizą organu pozostanie żądanie skarżącego w przedmiocie uwzględnienia strat z tytułu suszy w uprawach zboża, bowiem nie zostały one wyszczególnione w protokole komisji. Tak więc jedynie w tym zakresie stanowisko organu było zasadne.
Mając całokształt powyższych okoliczności na uwadze Sąd na podstawie
art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" w zw. z art. 135 orzekł o uchyleniu zaskarżonej decyzji i decyzji poprzedzającej jej wydanie. Konsekwencją uwzględnienia skargi było stwierdzenie, że zaskarżone decyzje nie mogą być wykonane w całości do czasu uprawomocnienia się wyroku – art. 152 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI