II SA/Op 5/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny w OpoluOpole2023-02-16
NSAochrona środowiskaŚredniawsa
ochrona środowiskadecyzja środowiskowawieża telekomunikacyjnapola elektromagnetycznerozporządzenienowelizacja prawabezprzedmiotowość postępowaniaK.p.a.Prawo ochrony środowiska

WSA w Opolu oddalił skargę na decyzję SKO w Opolu, która utrzymała w mocy decyzję o umorzeniu postępowania w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla budowy wieży telekomunikacyjnej, uznając, że po nowelizacji przepisów inwestycja ta nie wymaga już takiej decyzji.

Skarżący T. G. kwestionował decyzję o umorzeniu postępowania w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla budowy wieży telekomunikacyjnej, argumentując, że inwestycja nadal powinna podlegać ocenie oddziaływania na środowisko. Sądy administracyjne obu instancji uznały jednak, że po zmianie przepisów rozporządzenia w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, instalacje radiokomunikacyjne emitujące pola elektromagnetyczne przestały być kwalifikowane jako przedsięwzięcia wymagające takiej decyzji, co skutkowało bezprzedmiotowością postępowania i koniecznością jego umorzenia.

Sprawa dotyczyła skargi T. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu, która utrzymała w mocy decyzję Burmistrza Nysy o umorzeniu postępowania w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia polegającego na budowie wieży telekomunikacyjnej. Organ pierwszej instancji umorzył postępowanie, uznając, że po wejściu w życie rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 5 maja 2022 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, przedmiotowa inwestycja nie kwalifikuje się już do przedsięwzięć wymagających decyzji środowiskowej. Skarżący zarzucał naruszenie przepisów K.p.a. poprzez bezpodstawne umorzenie postępowania i niedokonanie wszechstronnej oceny materiału dowodowego, argumentując, że inwestycja nadal powinna podlegać ocenie oddziaływania na środowisko ze względu na potencjalne negatywne skutki dla nieruchomości sąsiednich i zdrowia mieszkańców. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało decyzję w mocy, wskazując, że nowelizacja przepisów uchyliła paragrafy dotyczące instalacji radiokomunikacyjnych, co spowodowało bezprzedmiotowość postępowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu oddalił skargę, podzielając stanowisko organów administracji. Sąd podkreślił, że zgodnie ze zmienionym stanem prawnym, instalacje emitujące pola elektromagnetyczne nie są już kwalifikowane jako przedsięwzięcia mogące znacząco lub potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, co wyklucza możliwość wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach i czyni postępowanie bezprzedmiotowym na podstawie art. 105 § 1 K.p.a. Sąd zaznaczył, że zmiana stanu prawnego w trakcie postępowania administracyjnego zobowiązuje organ odwoławczy do uwzględnienia nowego stanu prawnego, a w przypadku braku podstaw do wydania merytorycznej decyzji, należy postępowanie umorzyć.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, po zmianie przepisów instalacje te przestały być kwalifikowane jako przedsięwzięcia wymagające decyzji środowiskowej, co skutkuje bezprzedmiotowością postępowania.

Uzasadnienie

Nowelizacja rozporządzenia z dnia 5 maja 2022 r. uchyliła przepisy dotyczące instalacji radiokomunikacyjnych emitujących pola elektromagnetyczne z katalogu przedsięwzięć mogących znacząco lub potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko. W związku z tym, postępowanie w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla takiej inwestycji stało się bezprzedmiotowe na podstawie art. 105 § 1 K.p.a.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (11)

Główne

u.o.ś. art. 71 § ust. 1 i ust. 2

Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko

u.o.ś. art. 59 § ust. 1 pkt 1 i pkt 2

Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko

K.p.a. art. 105 § par. 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko art. § 2 § ust. 1 pkt 7

Uchylony w dniu 4 czerwca 2022 r.

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko art. § 3 § ust. 1 pkt 8

Uchylony w dniu 4 czerwca 2022 r.

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 5 maja 2022 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko art. § 2

Przepis przejściowy dotyczący postępowań wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie rozporządzenia.

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 5 maja 2022 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko art. § 3

Nakazuje umorzenie postępowań o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dotyczących przedsięwzięć, o których mowa w uchylonych § 2 ust. 1 pkt 7 oraz § 3 ust. 1 pkt 8 poprzedniego rozporządzenia, wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie niniejszego rozporządzenia.

Pomocnicze

u.o.ś. art. 60

Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko

K.p.a. art. 7

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

K.p.a. art. 77

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

K.p.a. art. 80

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zmiana stanu prawnego wyeliminowała instalacje radiokomunikacyjne z katalogu przedsięwzięć wymagających decyzji środowiskowej. Postępowanie stało się bezprzedmiotowe na podstawie art. 105 § 1 K.p.a.

Odrzucone argumenty

Argumenty skarżącego dotyczące konieczności oceny oddziaływania na środowisko ze względu na potencjalne negatywne skutki dla nieruchomości i zdrowia mieszkańców. Zarzuty naruszenia przepisów K.p.a. poprzez niedokonanie wszechstronnej oceny materiału dowodowego.

Godne uwagi sformułowania

nie mieści się ona w ogóle w zakresie rozporządzenia prawnie dopuszczalne jest wyłącznie umorzenie postępowania brak jest materialnoprawnych podstaw do władczej (w formie decyzji administracyjnej) ingerencji organu administracyjnego

Skład orzekający

Beata Kozicka

przewodniczący

Elżbieta Kmiecik

członek

Krzysztof Sobieralski

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących obowiązku uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla instalacji telekomunikacyjnych w kontekście zmian prawnych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji zmiany przepisów rozporządzenia, która wyeliminowała dany typ inwestycji z obowiązku uzyskania decyzji środowiskowej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje, jak zmiany w przepisach wykonawczych mogą wpływać na postępowania administracyjne i wyeliminować potrzebę uzyskania określonych decyzji, co jest istotne dla praktyków prawa administracyjnego i inwestorów.

Zmiana prawa uchyliła obowiązek uzyskania decyzji środowiskowej dla wieży telekomunikacyjnej.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Op 5/23 - Wyrok WSA w Opolu
Data orzeczenia
2023-02-16
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2023-01-04
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu
Sędziowie
Beata Kozicka /przewodniczący/
Elżbieta Kmiecik
Krzysztof Sobieralski /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6139 Inne o symbolu podstawowym 613
Hasła tematyczne
Ochrona środowiska
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 1071
par. 1, par. 2 ust. 1 pkt 7, par. 3 ust. 1 pkt 8, par. 5
Rozprządzenie Rady Ministrów z dnia 5 maja 2022 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na  środowisko
Dz.U. 2022 poz 1029
art. 59 ust. 1 pkt 1 i pkt 2, art. 60, art. 71 ust. 1 i ust. 2
Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz  o ocenach oddziaływania na środowisko - t.j.
Dz.U. 2022 poz 2000
art. 105 par. 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Beata Kozicka Sędziowie Sędzia WSA Elżbieta Kmiecik Sędzia WSA Krzysztof Sobieralski (spr.) Protokolant St. inspektor sądowy Katarzyna Stec po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 lutego 2023 r. sprawy ze skargi T. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu z dnia 10 listopada 2022 r., nr SKO.40.2308.2022.oś w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia oddala skargę.
Uzasadnienie
Decyzją z dnia 24 czerwca 2022 r., nr RW.OŚ. 6220.46.18.2021, działający z upoważnienia Burmistrza Nysy, Naczelnik Wydziału Rozwoju Wsi i Ochrony Środowiska Urzędu Miejskiego w Nysie umorzył - wszczęte na wniosek E. S.A. z siedzibą w W. z dnia 19 lipca 2021 r. - postępowanie administracyjne w przedmiocie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia polegającego na budowie wieży telekomunikacyjnej E. S.A. o wysokości maksymalnej 53 m n.p.t. (wraz ze sztycami odgromowymi) z instalacją radiokomunikacyjną A. S.A. o nazwie "[...] ", planowanego do realizacji na działce nr a położonej w obrębie ewidencyjnym[...], z uwagi na jego bezprzedmiotowość. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że z dniem 4 czerwca 2022 r. weszło w życie rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 5 maja 2022 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, którym uchylono m.in. § 2 ust. 1 pkt 7 oraz § 3 ust. 1 pkt 8 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, dotyczące instalacji wytwarzających pole elektromagnetyczne. Zdaniem organu, powyższe oznacza, że przedmiotowa inwestycja nie kwalifikuje się do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, wymienionych w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać środowisko, a w konsekwencji nie wymaga uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Jednocześnie organ przywołał treść § 3 ww. rozporządzenia zmieniającego, zgodnie z którym postępowania o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dotyczących przedsięwzięć, o których mowa w § 2 ust. 1 pkt 7 oraz w § 3 ust. 1 pkt 8 rozporządzenia zmienianego, wszczęte i niezakończone przed dniem wejścia w życie niniejszego rozporządzenia umarza się.
W odwołaniu od powyższej decyzji T. G. (dalej również jako skarżący), reprezentowany przez pełnomocnika - radcę prawnego K. K., wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji z powodu naruszenia przez organ pierwszej instancji:
1) art. 105 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2022 r. poz. 2000 ze zm.), zwanej dalej K.p.a., w związku z art. 71 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. z 2022 r. poz. 1029 ze zm.) poprzez bezpodstawne umorzenie przedmiotowego postępowania, a to z racji błędnego uznania, iż realizacja przedmiotowego przedsięwzięcia nie podlega obowiązkowi uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach z racji niewskazania przedsięwzięcia w aktualnym brzmieniu rozporządzenia w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko;
2) art. 7 w związku z art. 77 w związku z art. 80 K.p.a. z uwagi na niedokonanie wszechstronnej oceny materiału dowodowego, a przez to błędne uznanie, że planowane przedsięwzięcie nie jest przedsięwzięciem mogącym zawsze znacząco oddziaływać na środowisko, ani przedsięwzięciem mogącym potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, co w efekcie stanowiło podstawę do odstąpienia od przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko.
W uzasadnieniu odwołania podniósł, że bezpośrednią przyczyną umorzenia postępowania była nowelizacja rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, jednakże jego zdaniem, nie stanowi to bezwzględnej podstawy do umorzenia postępowania, bowiem organ winien był dokonać w sprawie szerokiej analizy okoliczności faktycznych i prawnych oraz rozważyć, czy pomimo usunięcia przedsięwzięć dotyczących instalacji wytwarzających pola elektromagnetyczne planowane przedsięwzięcie nie wymaga uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Wskazał też, że przepis art. 59 ust. 1 ustawy stanowi, iż przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko wymaga realizacja następujących planowanych przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko: planowanego przedsięwzięcia mogącego zawsze znacząco oddziaływać na środowisko, a także planowanego przedsięwzięcia mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, jeżeli obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko został stwierdzony na podstawie art. 63 ust. 1 ustawy. Organ w miejsce zaskarżonej decyzji winien doprowadzić do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedmiotowego przedsięwzięcia oraz ewentualnie w pierwszej kolejności wydać postanowienie o obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko dla planowanego przedsięwzięcia mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, tj. w myśl art. 63 ust. 1 ustawy. W ocenie skarżącego, planowana inwestycja będzie oddziaływać negatywnie na nieruchomości położone w jej pobliżu, spowoduje zwiększony zakres uciążliwości ze strony działalności gospodarczej operatora wieży, będzie wpływać na podstawowe elementy bytowe działek przeznaczonych pod zabudowę jednorodzinną, gdyż jej planowane położenie znajduje się zbyt blisko wybudowanych domów jednorodzinnych lub domów jednorodzinnych, które mają zostać wybudowane w niedalekiej przyszłości. Jednocześnie odnotował, że zwrócił się z wnioskiem o wydanie warunków zabudowy dla 30 budynków jednorodzinnych, które mają zostać zlokalizowane na działce nr b. Jego zdaniem, w przedmiotowej sprawie z pewnością istnieje obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko dla planowanego przedsięwzięcia mogącego znacząco oddziaływać na środowisko, a tym samym istnieje konieczność sporządzenia raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko. Ma to szczególne znaczenie w tym kontekście, że wniosek inwestora oraz przedłożone przez niego dokumenty są nacechowane zamiarem zaniżenia podanych danych w zakresie przedsięwzięcia mocy EIRP. Konsekwencją powyższego działania może być brak możliwości przeprowadzenia właściwej kwalifikacji przedsięwzięcia, jako inwestycji mogącej zawsze lub mogącej potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko. Informacje zawarte w karcie informacyjnej przedsięwzięcia powinny umożliwiać analizę uwarunkowań, o których mowa w art. 63 ust. 1 ustawy lub umożliwiać określenie zakresu raportu, zgodnie z art. 69 tej ustawy. Podkreślił przy tym, że karta informacyjna przedsięwzięcia jest dokumentem sporządzonym na zlecenie inwestora i powinna być analizowana również z tym zastrzeżeniem, że może zawierać zapisy korzystne dla inwestora, tj. niektóre z wartości istotne z punktu widzenia nakładanych obowiązków mogły zostać zaniżone. Jednocześnie przytoczył przepisy prawa mające zastosowanie w sprawie, w szczególności § 3 ust. 2 pkt 3 rozporządzenia w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać środowisko wskazujący, iż do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko zalicza się również przedsięwzięcia nieosiągające progów określonych w ust. 1, jeżeli po zsumowaniu parametrów charakteryzujących przedsięwzięcie z parametrami planowanego, realizowanego lub zrealizowanego przedsięwzięcia tego samego rodzaju znajdującego się na terenie jednego zakładu lub obiektu osiągną progi określone w § 3 ust. 1 przedmiotowego rozporządzenia. W dalszej kolejności podał, że na potrzeby ustalenia oddziaływania planowanej inwestycji na środowisko należy w pierwszej kolejności wyjaśnić, że przez "oś wiązki głównej promieniowania anteny" należy rozumieć linię poprowadzoną wzdłuż kierunku wiązki głównej promieniowania anteny. Skoro bowiem w rozporządzeniu w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko prawodawca posłużył się pojęciem osi wiązki, tym samym uznać należy, że w sposób jednoznaczny przesądził, iż chodzi tutaj o wiązkę stanowiącą prostą linię, a nie obiekt przestrzenny. Z kolei "odległość miejsc dostępnych dla ludności od środka elektrycznego anteny" jest to odcinek prostej, który wyznacza się wzdłuż osi głównej wiązki promieniowania anteny uwzględniając azymut (kierunek) i pochylenie tej osi (tilt), przy czym określenia odległości dokonuje się dla istniejącego stanu zagospodarowania otoczenia instalacji. Wyjaśnienia też, że zgodnie z przepisem art. 124 ust. 2 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony środowiska (Dz. U. z 2022 r. poz. 2556 ze zm.) przez miejsca dostępne dla ludności rozumie się wszelkie miejsca, z wyjątkiem miejsc, do których dostęp ludności jest zabroniony lub niemożliwy bez użycia sprzętu technicznego, ustalane według istniejącego stanu zagospodarowania i zabudowy nieruchomości. W orzecznictwie sądów administracyjnych ugruntował się przy tym pogląd, że przez miejsca dostępne dla ludności należy rozumieć nie tylko miejsca, w których wzniesiono już legalnie budynki z przeznaczeniem na pobyt ludzi, ale również miejsca, w których te budynki mogą być wznoszone zgodnie z wymogami obowiązujących przepisów, w tym aktów prawa miejscowego. Tymczasem w pobliżu działki, na której planowana jest inwestycja wskazana we wniosku o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, tj. na działce nr b, mają zostać wybudowane budynki mieszkalne, a odwołujący się - jako właściciel tej działki - podjął już prawne czynności zmierzające do ich wybudowania. Zgodnie zaś z przedłożoną przez inwestora dokumentacją planowana inwestycja polega na budowie 6 anten sektorowych, w których moc każdej z nich nie przekroczy 9.999 W, z tym że są to anteny o różnej mocy. Inwestor nie dokonał analizy parametrów całego przedsięwzięcia oraz nie uwzględnił kumulacji pól elektromagnetycznych, tak aby można w ogóle dokonać jakiejkolwiek kwalifikacji przedmiotowej inwestycji w odniesieniu do rozporządzenia w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko. Kumulację należy zbadać przy uwzględnieniu maksymalnego możliwego emitowania pola elektromagnetycznego z urządzenia i maksymalnego możliwego pochylenia osi wiązki promieniowania. Tymczasem dokumentacja w sprawie jest co najmniej niejednoznaczna, bowiem przedłożona analiza środowiskowa nie zawiera jednoznacznego stwierdzenia, że inwestor zbadał kumulację tych maksymalnych wartości, tj. czy sumaryczna gęstość mocy odzwierciedla w pełni kumulację oddziaływania przedsięwzięcia jako całości, przy uwzględnieniu wszystkich możliwych pochyleń (tiltów) i konfiguracji anten oraz nadajników. Już przy samym założeniu, że jednostkowa moc jednej anteny przekracza 5000 W, aby brak było konieczności uzyskiwania decyzji środowiskowej - miejsca dostępne dla ludności winny znajdować się w odległości nie mniejszej niż 150 m od środka elektrycznego, w osi głównej wiązki promieniowania tej anteny, co z całą pewnością nie ma miejsca w przedmiotowej sprawie. Niezależnie od faktu, iż w samej analizie środowiskowej próżno szukać informacji o precyzyjnym ustaleniu odległości miejsc dostępnych dla ludności od środka elektrycznego w osi głównej wiązki promieniowania, to nie sposób znaleźć analizy, jakie jest ukształtowanie terenu w otoczeniu planowanej inwestycji. Oddziaływanie tego typu inwestycji nie ma miejsca w próżni, ale w konkretnie ukształtowanym terenie, na którym mogą się również znajdować inne źródła promieniowań elektromagnetycznych, jak również może nastąpić zjawisko odbicia. Dalej skarżący wskazał, że uzasadnione wątpliwości budzi wskazana przez inwestora moc znamionowa każdej z anten, co - w jego ocenie - ma zmierzać do obejścia przepisów prawa, gdyż ma na celu sklasyfikowanie inwestycji jako nieprzekraczającej 10000 W. Przekroczenie ww. wskaźnika skutkowałoby wejściem w kolejny wyższy próg odległości planowanej inwestycji od miejsca dostępnych dla ludności ze 150 m na 200 m od środka elektrycznego w osi głównej wiązki promieniowania tej anteny. W ocenie odwołującego się, w przedstawionej analizie środowiskowej nie zawarto jakiegokolwiek odniesienia do oceny planowanej inwestycji z punktu widzenia przepisu art. 141 ust. 2 Prawa ochrony środowiska, który wyraźnie wskazuje, że oddziaływanie instalacji lub urządzenia nie powinno powodować pogorszenia stanu środowiska w znacznych rozmiarach lub zagrożenia życia lub zdrowia ludzi, zaś odnośnie do planowanej inwestycji zostało naukowo udowodnione, iż będzie ona powodować uszczerbek na zdrowiu ludzi i może spowodować zagrożenie ich życia.
Jednocześnie podkreślił, że jednym z podstawowych parametrów inwestycji polegającej na budowie instalacji radiotelekomunikacyjnej (tj. m.in. stacji bazowej telefonu komórkowej) jest ilość i moc anten. Dla poczynienia prawidłowych ustaleń, w jaki sposób dana inwestycja wpłynie na środowisko, niezbędne jest określenie nie tylko mocy poszczególnych anten, ale i rozważenia ewentualnego nakładania się (nachodzenia) wiązek promieniowania emitowanych przez poszczególne anteny. Nie można bowiem wykluczyć, że ich ewentualne nakładanie bądź nachodzenie się spowoduje, że moc promieniowania znacznie przekroczy wartości dopuszczalne. Okoliczność ta może mieć istotny wpływ na wyznaczenie obszaru oddziaływania planowanej inwestycji, a w konsekwencji również na ustalenie kręgu stron niniejszego postępowania w przedmiocie inwestycji celu publicznego. Z powyższych względów niezbędne jest dokładne określenie parametrów zarówno poszczególnych anten, jak i całego przedsięwzięcia. Zdaniem strony wykładnia systemowa rozporządzenia w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko prowadzi do wniosku, że celem ustawodawcy było wskazanie inwestycji, które potencjalnie znacząco mogą oddziaływać na środowisko, co oznacza, że rolą organów powołanych do ochrony środowiska jest ustalenie, w jaki sposób inwestycja (a nie poszczególne anteny) wpłynie na środowisko. Dla oceny oddziaływania inwestycji na środowisko istotne znaczenie może mieć wyjaśnienie kwestii, czy moc anten planowanych do zainstalowania w ramach zamierzonego przedsięwzięcia nie kumuluje się wzajemnie lub z innymi urządzeniami wytwarzającymi pole elektromagnetyczne. Stosownie bowiem do § 3 ust. 2 pkt 3 ww. rozporządzenia, do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko zalicza się również przedsięwzięcia nieosiągające progów określonych w ust. 1, jeżeli po zsumowaniu parametrów charakteryzujących to przedsięwzięcie z parametrami realizowanego lub zrealizowanego przedsięwzięcia tego samego rodzaju znajdującego się na terenie jednego zakładu lub obiektu osiągną progi określone w ust. 1. Przepis ten jednoznacznie przewiduje sumowanie parametrów przedsięwzięcia, którego dotyczy postępowanie administracyjne. Przepisu § 3 ust. 3 pkt 3 rozporządzenia nie należy mylić z § 3 ust. 1 pkt 8 tegoż rozporządzenia, gdzie jest mowa o wyznaczaniu równoważnej mocy promieniowania izotropowo dla pojedynczej anteny. Przepis § 3 ust. 2 pkt 3 rozporządzenia (sumowanie parametrów planowanego przedsięwzięcia i parametrów realizowanego lub zrealizowanego przedsięwzięcia tego samego rodzaju) wchodzi w grę, gdy planowane przedsięwzięcie mogące potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko nie osiąga progów określonych w ustępie 1 § 3 rozporządzenia. W związku z powyższym, przed wydaniem rozstrzygnięcia w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia organ winien zbadać charakter planowanej inwestycji, poddając wnikliwej analizie parametry techniczne i użytkowe planowanego urządzenia, w tym złożoną dokumentację. Bez dokonania powyższych ustaleń nie sposób rozstrzygnąć o charakterze planowanej inwestycji, tj. nie można stwierdzić, czy planowana inwestycja należy czy też nie należy, do przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko bądź przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko w rozumieniu odpowiednio § 2 ust. 1 pkt 7 bądź § 3 ust. 1 pkt 8 ww. rozporządzenia Jest to istotne, gdyż od kwalifikacji zamierzonego przedsięwzięcia zależy tryb postępowania, jaki organ winien przyjąć w związku ze złożonym przez inwestora wnioskiem o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Zaznaczył przy tym, że składana przez inwestora kwalifikacja przedsięwzięcia nie ma charakteru wiążącego dla organu, a jest jedynie dowodem, który jak każdy inny dowód podlega ocenie. Organ administracji publicznej na podstawie całokształtu materiału dowodowego winien ocenić, czy dana okoliczność została udowodniona (art. 80 K.p.a.). To zaś oznacza, że także dokument złożony przez stronę - kwalifikacja przedsięwzięcia - podlega ocenie organu. Ocena przedmiotowej inwestycji oparta wyłącznie o wnioski zawarte w załączonej do wniosku inwestora kwalifikacji przedsięwzięcia - nieuwzględniąjącej skumulowanej mocy wszystkich przewidzianych w projekcie anten - powoduje wadliwość wydanej decyzji. Podobnie stanowisko organów opiniujących nie ma w sprawie charakteru wiążącego dla organu wydającego postanowienie w przedmiocie obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko, stąd organ powinien samodzielnie rozpatrzyć kwestię konieczności przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko w oparciu o zgromadzony materiał dowodowy w sprawie. Poza tym odwołujący się podał, że w przypadku uznania, iż planowane przedsięwzięcie może jedynie potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, organ winien stwierdzić obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko i doprowadzić do sporządzenia raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko, który zostanie sporządzony przez osobę o kwalifikacjach wskazanych w ustawie, co dopiero daje uzasadnione przypuszczenie o prawidłowości wskazanych w raporcie danych. Zdaniem skarżącego, z przedłożonej przez inwestora analizy środowiskowej nie wynika, aby przy jej sporządzaniu dokonano oceny wpływu na środowisko co najmniej pod względem wszystkich istotnych aspektów. Analiza środowiskowa znajdująca się aktach sprawy nie zawiera jakichkolwiek wzmianek o tym, iż w bezpośrednim sąsiedztwie (około 100 metrów) od planowanej inwestycji posadowione są budynki mieszkalne lub planowane są budynki wchodzące w skład osiedla domów jednorodzinnych. Podkreślił skarżący, że w orzecznictwie sądów administracyjnych ugruntował się pogląd, iż przez miejsca dostępne dla ludności należy rozumieć nie tylko miejsca, w których wzniesiono już legalnie budynki z przeznaczeniem na pobyt ludzi, ale również miejsca, w których te budynki mogą być wznoszone zgodnie z wymogami obowiązujących przepisów, w tym aktów prawa miejscowego. Stwierdził przy tym również, że wbrew przedłożonej przez inwestora analizie inwestycja będzie przedsięwzięciem mogącym znacząco lub potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, ponieważ miejsca dostępne dla ludzi znajdują się w odległości mniejszej niż 200 m czy 150 m od środka elektrycznego w osi głównej wiązki promieniowania każdej z anten. Dodatkowo w wolnej przestrzeni dostępnej dla ludzi będą występować obszary pól elektromagnetycznych o poziomach wyższych od dopuszczalnych. Obliczenia wykonane przy założeniu, że wszystkie układy antenowo-nadawcze pracują z pełną mocą (maksymalna moc nadajników, wynikająca z największego możliwego obciążenia stacji bazowej ruchem telefonicznym) budzą uzasadnione wątpliwości. Z tych powodów podniósł, że planowana inwestycja w postaci wieży telekomunikacyjnej będzie oddziaływać negatywnie na nieruchomości położone w sąsiedztwie, które to działki są już zabudowane lub są planowane pod zabudowę jednorodzinną oraz inne działki sąsiednie znajdujące się w obrębie planowanego osiedla jednorodzinnego oraz na całą wieś [...] i jej mieszkańców. Jego zdaniem, łączność telefonii komórkowej na tym terenie jest na wysokim poziomie, wobec czego nie ma potrzeby stawiania wieży telekomunikacyjnej, a realizacja tego przedsięwzięcia objęta przedmiotowym postępowaniem jest ukierunkowana na interesy inwestora i nie ma związku z realizacją celu publicznego dla działek znajdujących się w bliższej i dalszej okolicy planowanej wieży telekomunikacyjnej. W związku z powyższym uznał, że planowana inwestycja godzi w potrzeby interesu publicznego, a usytuowanie wieży o wysokości 53 m w bezpośrednim sąsiedztwie działek przeznaczonych pod zabudowę mieszkaniową spowoduje spadek wartości nieruchomości, co będzie trudne do odwrócenia w skutkach i wyrządzi szkodę właścicielom wszystkich nieruchomości w okolicy planowanej inwestycji. Jednakże najważniejszą przesłanką konieczności przyjrzenia się planowanej inwestycji jest szkodliwe promieniowanie, które będzie emitowane przez urządzenia telekomunikacyjne zamontowane na wieży, co będzie miało wpływ na zdrowie mieszkańców nieruchomości znajdujących się w okolicy. Poza tym przedmiotowe postępowanie jest związane z postępowaniem prowadzonym przez Burmistrza Nysy w sprawie wniosku E. S.A. o ustalenie lokalizacji inwestycji celu publicznego obejmującego tożsame przedsięwzięcie, która była prowadzona pod nr [...]. We wskazanej sprawie do organu wpłynęło pismo, w którym znaczna większość mieszkańców osiedla domów jednorodzinnych znajdującego się w pobliżu planowanej inwestycji oraz właścicieli działek tam położonych sprzeciwiła się budowie planowanej wieży telekomunikacyjnej, a przez to również ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego. Większość działek, których właściciele wyrazili swój sprzeciw jest przeznaczonych jako teren zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej. Tym samym budowa wieży telekomunikacyjnej wraz ze zlokalizowanymi na niej urządzeniami jest przedmiotem konfliktu społecznego. Powyższą istotną okoliczność należy przełożyć również na postępowanie w przedmiocie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedmiotowego przedsięwzięcia. Planowana inwestycja budzi sprzeciw lokalnej społeczności, gdyż będzie oddziaływać negatywnie na pobliskie nieruchomości, a przez to również na ich mieszkańców. Inwestycja spowoduje zwiększony zakres uciążliwości ze strony działalności gospodarczej operatora ww. wieży. Zdaniem skarżącego, postępowanie prowadzone przez organ wpływa bezpośrednio na sferę prawnie chronionych interesów właścicieli nieruchomości położonych w okolicy inwestycji. Planowana inwestycja będzie również wpływać na podstawowe elementy bytowe działek przeznaczonych pod zabudowę jednorodzinną, gdyż jej położenie znajduje się zbyt blisko domów jednorodzinnych wybudowanych oraz tych planowanych do budowy.
W toku postępowania odwoławczego pełnomocnik skarżącego wniósł m.in. o przeprowadzenie dowodu ze skierowanego do E. S.A. pisma Burmistrza Nysy z dnia 29 września 2022 r., nr [...], na potwierdzenie faktu zgłaszania protestu mieszkańców wobec planowanej inwestycji i stanowiska organu odnośnie do zgłaszanego sprzeciwu (przedłożył kopię pisma w załączeniu).
W wyniku rozpoznania odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Opolu decyzją z dnia 10 listopada 2022 r., nr SKO.40.2308.2022.oś, utrzymało w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu organ przedstawił stan faktyczny sprawy. Następnie podał, że T. G., jako właściciel działki nr b, k.m. [...], obręb [...], położonej w obszarze znajdującym się w odległości 100 m od granic terenu, na którym przedmiotowe przedsięwzięcie ma być realizowane, tj. od granic działki nr a, k.m. [...], obręb [...], jest - w świetle art. 74 ust. 3a ustawy - stroną postępowania w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla planowanego zamierzenia objętego przedmiotowym postępowaniem administracyjnym. Dalej organ wskazał, że zgodnie z art. 71 ust. 2 ustawy uzyskanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach jest wymagane dla planowanych: 1) przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko; 2) przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko. Innymi słowy, organ prowadzący postępowanie zobowiązany jest ocenić, czy inwestycja kwalifikuje się do przedsięwzięć mogących znacząco lub mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, dla których wymagane jest uzyskanie decyzji środowiskowej. Jednakże w stanie sprawy kwalifikacji tej należało dokonać zgodnie z rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. z 2019 r. poz. 1839), zwanym dalej rozporządzeniem. W myśl § 2 ust. 1 pkt 7 rozporządzenia - w brzmieniu obowiązującym do dnia 3 czerwca 2022 r. - do przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko zalicza się instalacje radiokomunikacyjne, radionawigacyjne i radiolokacyjne, z wyłączeniem radiolinii, emitujące pola elektromagnetyczne o częstotliwościach od 0,03 MHz do 300 000 MHz, w których równoważna moc promieniowana izotropowo wyznaczona dla pojedynczej anteny wynosi nie mniej niż:
a) 2000 W, a miejsca dostępne dla ludności znajdują się w odległości nie większej niż 100 m od środka elektrycznego w osi głównej wiązki promieniowania tej anteny,
b) 5000 W, a miejsca dostępne dla ludności znajdują się w odległości nie większej niż 150 m od środka elektrycznego w osi głównej wiązki promieniowania tej anteny,
c) 10 000 W, a miejsca dostępne dla ludności znajdują się w odległości nie większej niż 200 m od środka elektrycznego w osi głównej wiązki promieniowania tej anteny,
d) 20 000 W - przy czym równoważną moc promieniowaną izotropowo wyznacza się dla pojedynczej anteny także w przypadku, gdy na terenie tego samego zakładu lub obiektu jest realizowana lub została zrealizowana inna instalacja radiokomunikacyjna, radionawigacyjna lub radiolokacyjna.
Stosownie natomiast do § 3 ust. 1 pkt 8 rozporządzenia - w brzmieniu obowiązującym do dnia 3 czerwca 2022 r. - do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko zalicza się instalacje radiokomunikacyjne, radionawigacyjne i radiolokacyjne, inne niż wymienione w § 2 ust. 1 pkt 7, z wyłączeniem radiolinii, emitujące pola elektromagnetyczne o częstotliwościach od 0,03 MHz do 300 000 MHz, w których równoważna moc promieniowana izotropowo wyznaczona dla pojedynczej anteny wynosi nie mniej niż:
a) 15 W, a miejsca dostępne dla ludności znajdują się w odległości nie większej niż 5 m od środka elektrycznego w osi głównej wiązki promieniowania tej anteny,
b) 100 W, a miejsca dostępne dla ludności znajdują się w odległości nie większej niż 20 m od środka elektrycznego w osi głównej wiązki promieniowania tej anteny,
c) 500 W, a miejsca dostępne dla ludności znajdują się w odległości nie większej niż 40 m od środka elektrycznego w osi głównej wiązki promieniowania tej anteny,
d) 1000 W, a miejsca dostępne dla ludności znajdują się w odległości nie większej niż 70 m od środka elektrycznego w osi głównej wiązki promieniowania tej anteny,
e) 2000 W, a miejsca dostępne dla ludności znajdują się w odległości nie większej niż 150 m i nie mniejszej niż 100 m od środka elektrycznego w osi głównej wiązki promieniowania tej anteny,
f) 5000 W, a miejsca dostępne dla ludności znajdują się w odległości nie większej niż 200 m i nie mniejszej niż 150 m od środka elektrycznego w osi głównej wiązki promieniowania tej anteny,
g) 10 000 W, a miejsca dostępne dla ludności znajdują się w odległości nie większej niż 300 m i nie mniejszej niż 200 m od środka elektrycznego w osi głównej wiązki promieniowania tej anteny - przy czym równoważną moc promieniowaną izotropowo wyznacza się dla pojedynczej anteny także w przypadku, gdy na terenie tego samego zakładu lub obiektu jest realizowana lub została zrealizowana inna instalacja radiokomunikacyjna, radionawigacyjna lub radiolokacyjna.
Organ zauważył, że z dniem 4 czerwca 2022 r. rozporządzenie zostało zmienione rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 5 maja 2022 r. zmieniającym rozporządzenie w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. z 2022 r. poz. 1071), zwanym dalej rozporządzeniem zmieniającym, w tym zostały uchylone § 2 ust. 1 pkt 7 oraz § 3 ust. 1 pkt 8 rozporządzenia. Poza tym § 2 rozporządzenia zmieniającego zakłada, że do przedsięwzięć, o których mowa w § 2 ust. 1 pkt 7 oraz w § 3 ust, 1 pkt 8 rozporządzenia zmienianego w § 1, w przypadku którym przed dniem wejścia w życie niniejszego rozporządzenia wszczęto i nie zakończono przynajmniej jednego z postępowań w sprawie decyzji, o których mowa w art. 71 ust. 1 oraz art. 72 ust. 1 ustawy lub zgłoszeń, o których mowa w art. 72 ust. 1a tej ustawy, stosuje się przepisy rozporządzenia zmienianego w § 1 w brzmieniu nadanym niniejszym rozporządzeniem. Z kolei § 3 rozporządzenia zmieniającego stanowi, że postępowania o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dotyczących przedsięwzięć, o których mowa w § 2 ust. 1 pkt 7 oraz w § - 3 ust.1 pkt 8 rozporządzenia zmienianego w § 1, wszczęte i niezakończone przed dniem wejścia w życie niniejszego rozporządzenia umarza się. Z treści przepisu art. 71 ust. 2 ustawy wynika zatem, iż uzyskanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach jest wymagane jedynie dla planowanych przedsięwzięć mogących zawsze lub potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko. Zaś obowiązkiem organu jest dokonanie kwalifikacji planowanego przedsięwzięcia, której dokonuje się na podstawie przepisów rozporządzenia. Z akt sprawy wynika, że planowane przedsięwzięcie obejmuje 6 anten sektorowych mocowanych do wieży na wysokości 50,2 m, z czego (wszystkie tilt 10°) dwie o azymucie 20° i maksymalnych mocach EIRP anteny 9995 W i 9996 W, dwie o azymucie 150° i maksymalnych mocach EIRP anteny 9995 W i 9996 W oraz dwie o azymucie 260° i maksymalnych mocach EIRP anteny 9996 W i 9990 W, a także 1 antenę radioliniową mocowaną do wieży na wysokości 48,7 m, o azymucie 320°, o mocy EIRP anteny 6457 W oraz wieżę kratową o wysokości trzonu
51,5 m (53 m wraz ze sztycami odgromowymi). Tak określony przedmiot inwestycji jednoznacznie wskazuje, że nie mieści się ona w ogóle w zakresie rozporządzenia, tzn. nie jest nawet przedsięwzięciem zaliczanym do mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko. Niepodleganie natomiast żadnemu ze wskazanych rodzajów przedsięwzięć wyklucza możliwość merytorycznego załatwienia sprawy o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Konkludując organ administracyjny stwierdził, że w sytuacji, w której planowana inwestycja nie mieści się w kategorii przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (zawsze lub potencjalnie) - w obowiązującym od dnia 4 czerwca 2022 r. aktualnym stanie prawnym - prawnie dopuszczalne jest wyłącznie umorzenie postępowania w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań. Zainicjowana sprawa nie ma bowiem konstytutywnego elementu sprawy administracyjnej (przedmiotu), co czyni postępowanie bezprzedmiotowym w rozumieniu art. 105 § 1 K.p.a. Jedną z przyczyn bezprzedmiotowości postępowania administracyjnego jest oczywisty brak podstaw prawnych i faktycznych do merytorycznego rozpatrzenia sprawy. Taka właśnie sytuacja zaistniała w niniejszej sprawie, bowiem w obowiązującym od dnia 4 czerwca 2022 r. stanie prawnym Burmistrz Nysy nie jest władny do rozstrzygnięcia na podstawie przepisów prawa materialnego, tj. ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko, o uprawnieniach lub obowiązkach inwestora planującego inwestycję obejmującą instalację wytwarzającą pole elektromagnetyczne. W rozumieniu art. 105 § 1 K.p.a. sprawa administracyjna jest bezprzedmiotowa wtedy, gdy nie ma materialnoprawnych podstaw do władczej (w formie decyzji administracyjnej) ingerencji organu administracyjnego, co oznacza, że jakiekolwiek rozstrzygnięcie organu - pozytywne, czy negatywne - staje się prawnie niedopuszczalne. Skoro przepisy prawa nie pozwalają na wydanie decyzji merytorycznej (czy to pozytywnej czy też negatywnej), to bez znaczenia dla ustalenia kompetencji organu do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach jest w okolicznościach sprawy wola uczestników (stron) postępowania, w szczególności sprzeciwiających się planowanemu zamierzeniu (por. pismo odwołującego się z dnia 4 listopada 2022 r. o przeprowadzenie dowodu ze skierowanego do E. S.A. pisma Burmistrza Nysy z dnia 29 września 2022 r. na potwierdzenie faktu zgłaszania protestu mieszkańców wobec planowanej inwestycji i stanowiska organu odnośnie do zgłaszanego sprzeciwu). Zainteresowanie stron wynikiem merytorycznym (pozytywnym lub negatywnym) nie może bowiem w żaden sposób kierunkować działania organu. Bezprzedmiotowość postępowania nie jest uzależniona od woli strony, lecz od tego, czy sprawa indywidualna może zostać załatwiona co do istoty w drodze decyzji administracyjnej. Organy administracji publicznej - zgodnie z zasadą praworządności wyrażoną w art. 6 K.p.a - działają bowiem wyłącznie na podstawie przepisów prawa. Umorzenie postępowania na podstawie omawianego przepisu następuje zarówno wtedy, gdy okoliczności stanowiące podstawę umorzenia powstały przed wszczęciem postępowania, jak i wtedy, gdy zaistniały po jego wszczęciu. Innymi słowy, bezprzedmiotowość postępowania zachodzi zarówno wówczas, gdy sprawa, która miała być załatwiona w drodze decyzji, nie miała charakteru sprawy administracyjnej jeszcze przed datą wszczęcia postępowania, jak i wówczas, gdy utraciła taki charakter w toku tego postępowania. Odnosząc się natomiast do pozostałych zarzutów odwołania Kolegium wskazało, że wobec jednoznacznego brzmienia przepisów ustawy i rozporządzenia, z których wynika, że instalacje emitujące pola elektromagnetyczne nie stanowią przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (ani potencjalnie ani znacząco), Burmistrz Nysy nie miał podstaw - a tym bardziej obowiązku - dokonywania ustaleń innych niż w świetle obowiązujących przepisów prawa. Tym samym stawiane organowi zarzuty należało ocenić jako nieuzasadnione. Skoro ustawodawca zdecydował, że instalacje emitujące pola elektromagnetyczne nie stanowią przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, wyłączając je z katalogu przedsięwzięć wskazanych w rozporządzeniu, to organy administracji publicznej nie mają podstaw do prowadzenia wobec tego rodzaju inwestycji postępowania o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Organ odnotował ponadto, że zarzuty odwołania zostały sformułowane niemal identycznie jak w poprzednio wniesionym odwołaniu z dnia 6 grudnia 2021 r. Nie przystają zatem do stanu prawnego obowiązującego od dnia 4 czerwca 2022 r.
W skardze wniesionej na powyższą decyzję T. G., reprezentowany przez pełnomocnika - zarzucił zaskarżonej decyzji naruszenie następujących przepisów:
a) art. 105 § 1 K.p.a. w związku z art. 71 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko poprzez błędne utrzymanie w mocy decyzji Burmistrza Nysy w przedmiocie umorzenia przedmiotowego postępowania, a to z racji błędnego uznania przez organ, iż realizacja przedmiotowego przedsięwzięcia nie podlega obowiązkowi uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach z racji niewskazania przedmiotowego przedsięwzięcia w aktualnym brzmieniu rozporządzenia w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko z dnia 10 września 2019 r.;
b) art. 7 w związku z art. 77 oraz w związku z art. 80 K.p.a. poprzez niedokonanie przez organ wszechstronnej oceny materiału dowodowego zgromadzonego w przedmiotowej sprawie, a przez to błędne uznanie, że planowane przedmiotowe przedsięwzięcie nie jest przedsięwzięciem mogącym zawsze znacząco oddziaływać na środowisko, ani przedsięwzięciem mogącym potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, co w efekcie stanowiło podstawę utrzymania decyzji Burmistrza Nysy w mocy, którą odstąpiono od przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko.
Na podstawie powyższych zarzutów skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji. Jednocześnie wniósł o wstrzymanie wykonania obu wydanych w sprawach decyzji oraz przyznanie na rzecz skarżącego od organu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych. W uzasadnieniu stawianych zarzutów skarżący powtórzył w całości argumentację zaprezentowaną w odwołaniu.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi i podtrzymał w całości stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jednolity: Dz. U. z 2022 r. poz. 2492) w związku z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2023 r. poz. 259), zwanej dalej P.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, stosując środki określone w ustawie. Kontrola sądu polega na zbadaniu, czy przy wydawaniu zaskarżonego aktu nie doszło do rażącego naruszenia prawa dającego podstawę do stwierdzenia jego nieważności, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania, naruszenia prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy oraz naruszenia przepisów postępowania administracyjnego w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Badana jest zatem wyłącznie legalność aktu administracyjnego, czyli prawidłowość zastosowania przepisów prawa do zaistniałego stanu faktycznego, trafność wykładni tych przepisów oraz prawidłowość zastosowania przyjętej procedury. Sąd nie ma zatem możliwości merytorycznego orzekania w sprawie rozstrzygniętej przez organy administracji publicznej aktami administracyjnymi poddanymi jego kontroli.
Na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1 P.p.s.a., uwzględnienie skargi na decyzję lub postanowienie następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (lit. a), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (lit. b) lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (lit. c). W opisanych przypadkach sąd uchyla decyzję lub postanowienie. Natomiast stosownie do treści art. 145 § 1 pkt 2-3 P.p.s.a., sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie stwierdza ich nieważność w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 K.p.a. lub w innych przepisach (pkt 2) albo stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w K.p.a. lub w innych przepisach. W przypadku, o którym mowa w § 1 pkt 1 i 2 P.p.s.a., sąd stwierdzając podstawę do umorzenia postępowania administracyjnego, umarza jednocześnie to postępowanie (art. 145 § 3 P.p.s.a.). Natomiast w razie nieuwzględnienia skargi sąd ją oddala zgodnie z art. 151 P.p.s.a.
Sposób rozpoznania sprawy przez sąd administracyjny regulują dwa przepisy: art. 134 oraz art. 135 P.p.s.a. Stosownie do treści art. 134 § 1 P.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, co istotne, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz wskazaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a, który nie miał w sprawie zastosowania. Przy czym, przeprowadzając kontrolę, sąd bierze pod uwagę stan faktyczny oraz stan prawny istniejący w momencie podejmowania przez organ administracji kontrolowanego aktu administracyjnego. Natomiast zgodnie z art. 135 P.p.s.a., sąd stosuje przewidziane ustawą środki (w odniesieniu do decyzji sankcję wzruszalności lub sankcję nieważności) w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia.
Skarga jako nieuzasadniona podlega oddaleniu.
Zgodnie z przepisami art. 71 ust. 1 i ust. 2 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. z 2022 r. poz. 1029 ze zm.), nadal zwanej ustawą, decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach określa środowiskowe uwarunkowania realizacji przedsięwzięcia, a uzyskanie tej decyzji jest wymagane dla planowanych przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko oraz przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko. Natomiast zgodnie z art. 59 ust. 1 pkt 1 i pkt 2 powołanej ustawy przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko wymaga realizacja: planowanego przedsięwzięcia mogącego zawsze znacząco oddziaływać na środowisko, a także planowanego przedsięwzięcia mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, jeżeli obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko został stwierdzony na podstawie art. 63 ust. 1 powołanej ustawy.
Rolą ustawodawcy, w zakresie w jakim obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko wynika z mocy prawa, jest określenie, jakiego rodzaju przedsięwzięć to dotyczy. W praktyce może to zostać wskazane dwojako: albo przez wprowadzenie ich listy bezpośrednio do ustawy, albo przez upoważnienie do tego organu wykonawczego. Polski prawodawca wybrał drugi wariant i w art. 60 powołanej powyżej ustawy zamieścił delegację dla Rady Ministrów do określenia w drodze rozporządzenia: rodzajów przedsięwzięć, które mogą zawsze znacząco oddziaływać na środowisko, rodzajów przedsięwzięć, które mogą potencjalnie oddziaływać na środowisko, przypadków, w których zmiany dokonywane w obiektach są kwalifikowane jako jedno z wyżej wymienionych przedsięwzięć (K. Gruszecki (w:) Komentarz do ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko, wyd. III, LEX/el. 2020, art. 60.).
Na etapie rozstrzygania kontrolowanej sprawy w postępowaniu administracyjnym już przed organem pierwszej instancji weszło w życie rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 5 maja 2022 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. z 2022 r. poz. 1071), nadal zwane rozporządzeniem zmieniającym. Zgodnie z § 5 wskazanego rozporządzenia weszło ono w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia, tj. z dniem 4 czerwca 2022 r.
Na mocy powołanego powyżej aktu prawnego w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. z 2019 r. poz. 1839) wprowadzono, między innymi, następujące zmiany: w § 2 w ust. 1 uchylono pkt 7 oraz w § 3 w ust. 1 uchylono pkt 8. Na skutek powyższej zmiany, od dnia 4 czerwca 2022 r. do przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oraz potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko nie zalicza się już instalacji radiokomunikacyjnych emitujących pola elektromagnetyczne o częstotliwościach od 0,03 MHz do 300 000 MHz, w których równoważna moc promieniowana izotropowo wyznaczona dla pojedynczej anteny także w przypadku, gdy na terenie tego samego zakładu lub obiektu jest realizowana lub została zrealizowana inna instalacja radiokomunikacyjna, radionawigacyjna lub radiolokacyjna wynosi nie mniej niż 10000 W, a miejsca dostępne dla ludności znajdują się w odległości nie większej niż 200 m od środka elektrycznego w osi głównej wiązki promieniowania tej anteny.
W tak zmienionym stanie prawnym inwestycja objęta kontrolowanym postępowaniem administracyjnym przestała być przedsięwzięciem, co do którego wymagane jest uzyskanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach w rozumieniu art. 71 ust. 2 pkt 2 ustawy. W świetle treści art. 105 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego, nadal zwanej K.p.a., gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe w całości albo w części, organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania odpowiednio w całości albo w części. W orzecznictwie i doktrynie jednolicie przyjmuje się, że okoliczności stanowiące podstawę do umorzenia postępowania mogą pojawić się zarówno przed wszczęciem postępowania, jak i w jego trakcie. Zmiana przepisów prawa materialnego w toku postępowania administracyjnego, między wydaniem decyzji w pierwszej instancji a rozpatrzeniem odwołania, zobowiązuje organ odwoławczy do uwzględnienia nowego stanu prawnego. Jeżeli zatem nowe przepisy nie dopuszczają możliwości wydania decyzji w sprawach określonego rodzaju, to organ odwoławczy powinien uchylić zaskarżoną decyzję i umorzyć postępowanie (P. M. Przybysz (w:) Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz aktualizowany, LEX/el. 2022, art. 105 oraz powołane tam orzecznictwo oraz stanowisko doktryny prawniczej).
Organ pierwszej instancji prawidłowo uznał, że w sprawie zaktualizowała się konieczność umorzenia postępowania w sprawie. Po zamianie przepisów prawa w sprawach takich jak objęta wnioskiem inwestora brak jest podstaw prawnych do określania środowiskowych uwarunkowań realizacji przedsięwzięcia w formie decyzji administracyjnej.
Niezależnie od powyższego wskazać również należy, że zgodnie z § 3 rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 5 maja 2022 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. z 2022 r. poz. 1071), postępowania o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dotyczących przedsięwzięć, o których mowa w § 2 ust. 1 pkt 7 oraz w § 3 ust. 1 pkt 8 rozporządzenia zmienianego w § 1, wszczęte i niezakończone przed dniem wejścia w życie wskazanego rozporządzenia umarza się.
W tym stanie faktycznym i prawnym skarga podlega zatem oddaleniu.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI