II SA/Op 435/11

II SA/Op 435/11 - Wyrok WSA w Opolu
Data orzeczenia
2012-01-31
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2011-09-02
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu
Sędziowie
Jerzy Krupiński /przewodniczący/
Krzysztof Bogusz /sprawozdawca/
Teresa Cisyk
Symbol z opisem
6139 Inne o symbolu podstawowym 613
Hasła tematyczne
Administracyjne postępowanie
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
art. 7, art. 77 par. 1, art. 80,
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jerzy Krupiński Sędziowie Sędzia WSA Krzysztof Bogusz (spr.) Sędzia WSA Teresa Cisyk Protokolant St. sekretarz sądowy Joanna Szyndrowska po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 19 stycznia 2012 r. sprawy ze skargi H. S. i O. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu z dnia 29 kwietnia 2011 r. nr [...] w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań realizacji przedsięwzięcia oddala skargę.
Uzasadnienie
Przedmiotem skargi wniesionej przez H. S.-P. i O. P. była decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu z dnia 29 kwietnia 2011 r., nr [...] utrzymująca w mocy decyzję Prezydenta Miasta Opola z dnia 23 czerwca 2010 r., określającą środowiskowe uwarunkowania realizacji przedsięwzięcia pod nazwą "Przebudowa trybuny północnej stadionu Miejskiego przy ul. Oleskiej nr 51 w Opolu".
Wydanie tych aktów administracyjnych poprzedziło postępowanie o następującym przebiegu.
W dniu 23 lutego 2009 r. Miejski Ośrodek Sportu i Rekreacji w Opolu (jako jednostka organizacyjna Gminy Opole) wystąpił do Prezydenta Miasta Opola z wnioskiem o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji przedsięwzięcia określonego nazwą "Przebudowa trybuny północnej Stadionu Miejskiego przy ul. Oleskiej 51 w Opolu". Do wniosku załączono kartę informacyjną przedsięwzięcia wskazując, że ubieganie się o wydanie decyzji środowiskowej wynika z potrzeby uzyskania przez inwestora decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu.
W karcie informacyjnej w pierwszej kolejności określono rodzaj, skalę i usytuowanie przedsięwzięcia, z zaznaczeniem, że stadion przy ul. Oleskiej w Opolu aktualnie dysponuje 4.560 miejscami, a po zrealizowaniu przedsięwzięcia liczba miejsc wzrośnie o 4.158 i wyniesie razem 8.718 miejsc. Spowoduje to zaliczenie obiektu do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko (§ 3 ust. 1 pkt 48 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2004 r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięć do sporządzenia raportu oddziaływania na środowisko). Podano, że teren inwestycji nie jest objęty żadnym z obowiązujących miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego.
Wskazano, iż przedsięwzięcie ma być realizowane na dwóch działkach: nr 123/23 oraz nr 123/22, z k. m. 19, w obrębie Opole, stanowiących własność Gminy Opole oraz pozostających w trwałym zarządzie Miejskiego Ośrodka Sportu i Rekreacji w Opolu. Poza tym wymieniono działki, na które będzie oddziaływać przedsięwzięcie, do których zaliczono, położone w obrębie Opole, z k. m. 19, działki o następujących numerach: 123/14, 121/10, 123/1, 123/25, 123/26 (własność Gminy Opole), 123/22, 123/28, 121/2 (własność Gminy Opole, w trwałym zarządzie Miejskiego Ośrodka Sportu i Rekreacji w Opolu), a (własność Gminy Opole, w użytkowaniu wieczystym A S.A. Oddziału w [...]), b (współwłasność B. L., K. L., M. L. i P. L.) oraz c (współwłasność H. S.-P. i O. P.). Określono, że projektowana trybuna północna zostanie zrealizowana na terenie o powierzchni około 0,19 ha, układ komunikacyjny i zespół parkingowy będą zajmowały teren o powierzchni około 0,17 ha. Wskazano, iż szata roślinna w rejonie inwestycji jest bardzo uboga z uwagi na antropogeniczny charakter terenu. Jedynym walorem przyrodniczym jest pas zadrzewień pomiędzy trybuną północną a drogą dojazdową do niej oraz pas zadrzewień wzdłuż ogrodzenia po stronie północnej. Określono rodzaj technologii oraz ewentualne warianty przedsięwzięcia, a także przewidywaną ilość wykorzystywanej wody oraz innych surowców i materiałów, paliw i energii.
Poza tym wskazano na rozwiązania chroniące środowisko - w zakresie gospodarki wodno-ściekowej, gospodarki odpadami, w zakresie ochrony powietrza, ochrony przyrody, a także w zakresie ochrony przed hałasem. W tym ostatnim przypadku określono, że na etapie realizacji inwestycji uciążliwość akustyczna będzie związana z pracami budowlanymi. Z kolei po zrealizowaniu przedsięwzięcia obiekt będzie wyposażony w instalację wentylacyjną, której wloty i wyloty zostaną umiejscowione pod zadaszeniem trybuny. Dodatkowym źródłem hałasu będzie ruch samochodowy oraz hałas powstający w czasie trwania rozgrywek. Według wnioskodawcy wyniki przeprowadzonych obliczeń pozwalają na stwierdzenie, iż hałas ten nie będzie powodował uciążliwości dla terenów zabudowy mieszkaniowej, stąd też nie ma konieczności realizacji dodatkowych zabezpieczeń akustycznych w postaci ekranów lub barier dźwiękoizolacyjnych. Nadto określono rodzaj i przewidywane ilości wprowadzanych do środowiska substancji i energii przy zastosowaniu rozwiązań chroniących środowisko. Poza tym w zakresie emisji hałasu podkreślono, że przedsięwzięcie nie będzie powodowało naruszenia standardów akustycznych na terenach podlegających ochronie i nie będzie stanowiło uciążliwości. Zarazem stwierdzono, że funkcjonowanie przedsięwzięcia nie spowoduje wystąpienia transgranicznych oddziaływań wywiedziono, że na środowisko. Ze względu na odległość oraz spodziewany zakres i skalę oddziaływań, nie prognozuje się istotnych negatywnych oddziaływań dla istniejących i proponowanych obszarów objętych ochroną w ramach Europejskiej Sieci Ekologicznej Natura 2000. Do karty informacyjnej załączono poświadczony przez organ pierwszej instancji wyrys z mapy ewidencyjnej, obejmujący wymienione powyżej działki, a ponadto uproszczone wypisy z rejestru gruntów .
Do akt sprawy włączono decyzję Prezydenta Miasta Opola nr [...] z 9 lutego 2004 r. o oddaniu w trwały zarząd na rzecz Miejskiego Zarządu Obiektów Rekreacyjnych w Opolu nieruchomości zabudowanej, położonej przy ul. Oleskiej w Opolu, oznaczonej jako działka nr 123/23, z k. m. 19, obręb Opole.
Pismem z 16 marca 2009 r. organ pierwszej instancji zawiadomił o wszczęciu postępowania w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia określonego jako "Przebudowa trybuny północnej Stadionu Miejskiego przy ul. Oleskiej 51 w Opolu", planowanego na działkach nr 123/23 oraz 123/22, z k. m. 19, obręb Opole.
Następnie pismem z 18 marca 2009 r. organ pierwszej instancji wystąpił do Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Opolu o wydanie opinii w sprawie potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedmiotowego przedsięwzięcia na środowisko i określenia zakresu ewentualnego raportu.
W opinii z 3 kwietnia2009 r. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Opolu ocenił, iż dla przedmiotowego przedsięwzięcia nie zachodzi potrzeba przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko, gdyż zgodnie z przedłożoną kartą informacyjną wpływ projektowanego przedsięwzięcia na środowisko będzie niewielki.
Postanowieniem nr [...] z 22 kwietnia 2009 r. Prezydenta Opola nałożył na inwestora obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania planowanego przedsięwzięcia na środowisko, jak również sporządzenia raportu w zakresie zgodnym z art. 66 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. 2008 Nr 199, poz. 1227 ze zm.). W uzasadnieniu postanowienia wskazano, że w myśl § 3 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2004 r. planowane przedsięwzięcie zalicza się do inwestycji, dla których sporządzenie raportu może być wymagane (przedsięwzięcie realizowane na terenie zakładu lub obiektu będące przedsięwzięciem, którego realizacja spowoduje zaliczenie zakładu lub obiektu do przedsięwzięć wymienionych w ust. 1). Dodano, że po zrealizowaniu inwestycji liczba miejsc na stadionie wzrośnie o 4.158 i wyniesie ostatecznie 8.718, co spowoduje zaliczenie obiektu do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, o których mowa w § 3 ust. 1 pkt 48 cytowanego rozporządzenia.
W dniu 28 maja 2009 r. inwestor przedłożył organowi pierwszej instancji raport o oddziaływaniu przedmiotowego przedsięwzięcia na środowisko. W przedstawionym raporcie identycznie jak w karcie informacyjnej określono działki, na których będzie realizowane przedsięwzięcie oraz działki, na które przedsięwzięcie ma oddziaływać. Oceniając oddziaływanie inwestycji na środowisko wyszczególniono: oddziaływanie przedsięwzięcia na powietrze atmosferyczne (nie przewidziano możliwości wystąpienia stężeń ponadnormatywnych) ma klimat akustyczny (stwierdzono, że realizacja przedsięwzięcia nie spowoduje naruszenia standardów akustycznych określonych przepisami), na wody powierzchniowe i podziemne (nie stwierdzono zagrożenia ze strony przedsięwzięcia dla stanu tych wód) oraz emisję ścieków (odprowadzanych do komunalnej sieci kanalizacji sanitarnej oraz deszczowej), oddziaływanie w zakresie emisji odpadów (zostaną zagospodarowane zgodnie z obowiązującymi przepisami), w zakresie emisji promieniowania elektromagnetycznego (sieć elektroenergetyczna w przypadku projektowanej inwestycji, a także zasilane przez nią urządzenia nie są zdolne do wytworzenia pola elektroenergetycznego zagrażającego środowisku; z planowanym przedsięwzięciem nie będzie związana też instalacja urządzeń będących źródłem promieniowania elektromagnetycznego).
Pismem z 8 czerwca 2009 r. organ pierwszej instancji zwrócił się do Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Opolu w celu zaopiniowania przedmiotowego przedsięwzięcia na etapie przed wydaniem decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach.
Także w dniu 8 czerwca 2009 r. Prezydent Miasta Opola podał do publicznej wiadomości informację o wszczęciu postępowania w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia polegającego na przebudowie trybuny północnej stadionu miejskiego przy ul. Oleskiej w Opolu oraz o przystąpieniu do przeprowadzenia oceny oddziaływania przedmiotowego przedsięwzięcia na środowisko. W obwieszczeniu poinformowano o możliwości zapoznania się z dokumentacją sprawy, a także składania uwag i wniosków w Wydziale Ochrony Środowiska i Rolnictwa Urzędu Miasta Opola w terminie 21 dni od daty opublikowania zawiadomienia. Dodano, że organem właściwym do rozpatrzenia uwag i wniosków jest Prezydent Miasta Opola. Powyższa informacja została podana do publicznej wiadomości na stronie Biuletynu Informacji Publicznej Urzędu Miasta Opola, na tablicy ogłoszeń Wydziału Ochrony Środowiska i Rolnictwa Urzędu Miasta Opola, a także na tablicach ogłoszeń w miejscu planowanego przedsięwzięcia (tj. przy ulicach: [...], [...] oraz [...]), a nadto w "Gazecie Wyborczej. Dodatek Opole".
W dniu 19 czerwca 2009 r. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Opolu wydał opinię nr [...] w sprawie warunków realizacji przedsięwzięcia przed wydaniem decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, wskazując, iż przedsięwzięcie nie powinno stanowić zagrożenia dla zdrowia i życia ludzi na działkach sąsiednich, w związku z czym zaopiniowano je "bez uwag".
Pismem z dnia 29 czerwca 2009 r. do organu wystąpił O. P., wyrażając "swoją oraz okolicznych mieszkańców opinię o oddziaływaniu na środowisko planowanej przebudowy". W piśmie podniesiono, że projektowana inwestycja będzie miała negatywny wpływ na roślinność, środowisko zwierzęce, a także na samopoczucie okolicznej ludności. Zwrócił uwagę na niedobór miejsc parkingowych wokół stadionu oraz niekorzystne skutki "wynajmowania" przebudowanego stadionu drużynom z "wyższych lig". Nadto wyrażono obawy co do możliwości zwiększenia się poziomu hałasu oraz odnośnie "emisji zapachów pochodzenia restauracyjno-rekreacyjno-rozrywkowego". Pod pismem złożyło podpisy dziesięcioro mieszkańców domów "okolicznych i sąsiadujących ze stadionem".
Organ pierwszej instancji pismem z 29 czerwca 2009 r. zwrócił się do inwestora o udzielenie odpowiedzi na pytania odnoszące się do wątpliwości podniesionych w tym piśmie.
Decyzją nr [...] z 14 lipca 2009 r. Prezydent Opola określił na rzecz Miejskiego Ośrodka Sportu i Rekreacji w Opolu środowiskowe uwarunkowania przedsięwzięcia pod tytułem "Przebudowa trybuny północnej Stadionu Miejskiego w Opolu". Informację o wydanej decyzji i o możliwości zapoznania się z jej treścią podano do publicznej wiadomości w dniu 22 lipca 2009 r. (na stronie Biuletynu Informacji Publicznej Urzędu Miasta Opola, na tablicy ogłoszeń Wydziału Ochrony Środowiska i Rolnictwa Urzędu Miasta Opola, w "Nowej Trybunie Opolskiej" oraz w miejscu realizacji przedsięwzięcia).
Z rozstrzygnięciem organu pierwszej instancji nie zgodzili się H. S.- P. oraz O. P., którzy z zachowaniem ustawowego terminu wnieśli odwołanie.
W toku postępowania odwoławczego Kolegium uzupełniło akta sprawy o aktualne wypisy z rejestru gruntów dotyczące położonych w Opolu działek o numerach: 123/22, 123/23 (określone przez inwestora jako teren inwestycji), 123/28, b, 123/14, 123/15, 123/16, 123/17, 123/18, 123/19, 123/20, 123/21, c, 121/10, 121/2, a, 123/1, 123/25, 123/26, 124 (działki bezpośrednio sąsiadujące z oznaczonym przez inwestora terenem inwestycji), a także o decyzję Zarządu Miasta Opola nr [...] z 10 września 1998 r. w sprawie oddania w trwały zarząd na rzecz Miejskiego Zarządu Obiektów Rekreacyjnych w Opolu m. in. działki nr 123/22, położonej w Opolu przy ul. Oleskiej, z k. m. 19, obręb Opole. W odniesieniu do działek bezpośrednio sąsiadujących z oznaczonym przez inwestora terenem inwestycji stwierdzono, że działki o numerach: 123/15, 123/16, 123/17, 123/18, 123/19, 123/20, 123/21, 124 stanowią własność Gminy Opole oraz - z wyjątkiem działki nr 124 - objęte są księgą wieczystą nr [...]. Tożsamą księgą wieczystą objęte są działki o numerach: 123/22 (teren inwestycji), 123/14 oraz 121/2 (działki, na które przedsięwzięcie - zgodnie ze wskazaniem inwestora - ma oddziaływać). Działki o numerach: 123/14, 123/15, 123/16, 123/17, 123/18, 123/19, 123/20 oraz 123/21 bezpośrednio graniczą z działką nr 123/22.
Po rozpatrzeniu odwołania, decyzją nr [...] z 21 września 2009 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Opolu uchyliło zaskarżoną decyzję w całości i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji. W uzasadnieniu wskazano, że organ pierwszej instancji ustalił jako strony postępowania wyłącznie podmioty legitymujące się tytułem prawnym do położonych w obrębie Opole, k. m. 19, działek o następujących numerach ewidencyjnych: 123/23, 123/22, 123/28, b, d, c, 121/10, 121/2, a, 123/25, e oraz 123/1.
Nie przeprowadzono zaś jakiejkolwiek analizy co do pozostałych nieruchomości sąsiadujących z oznaczonym przez wnioskodawcę terenem inwestycji - w kontekście posiadania bądź też braku legitymacji procesowej do udziału w postępowaniu przez właścicieli tych nieruchomości bądź też przez podmioty dysponujące innym prawem rzeczowym. W tym względzie zauważono, iż oznaczone na mapie ewidencyjnej działki sąsiadujące bezpośrednio z terenem inwestycji, będące własnością Gminy Opole, położone w obrębie Opole, k. m. 19, o następujących numerach: 123/15, 123/16, 123/17, 123/18, 123/19, 123/20, 123/21 - graniczące bezpośrednio z działką nr 123/22 - objęte są tożsamą księgą wieczystą (Kw nr [...]), która prowadzona jest dla działki o numerze 123/22, będącej terenem inwestycji, a także dla graniczącej z nią działki nr 123/14, zaliczonej przez inwestora do obszaru oddziaływania. Z powyższego Kolegium wywiodło, iż wszystkie te działki (tj. działki o numerach: 123/14, 123/15, 123/16, 123/17, 123/18, 123/19, 123/20, 123/21 oraz 123/22) stanowią jedną nieruchomość gruntową. Dlatego też przeprowadzenie przez organ pierwszej instancji czynności w kierunku prawidłowego ustalenia kręgu stron niniejszego postępowania, w ocenie organu odwoławczego, wymagało przeprowadzenia analizy z uwzględnieniem właścicieli bądź użytkowników wieczystych nieruchomości sąsiadujących z działkami o numerach: 123/14, 123/15, 123/16, 123/17, 123/18, 123/19, 123/20, 123/21, mając na uwadze element oddziaływania zamierzonej inwestycji na te nieruchomości, ale także fakt bezpośredniego sąsiedztwa.
Przy ponownym rozpatrzeniu sprawy organ pierwszej instancji ustalił, że K. L. (jedna ze stron postępowania) zmieniła nazwisko na "O.".
Przy piśmie z 21 grudnia 2009 r. pełnomocnik inwestora przedłożył Prezydentowi Miasta Opola zaktualizowaną kartę informacyjną przedsięwzięcia. W karcie tej wskazano, że w ramach przedsięwzięcia przewidziano modernizację północnej trybuny stadionu typu piłkarskiego zgodnie z systemem licencji PZPN i UEFA dla klubów piłkarskich, przy czym doprecyzowano, że chodzi o przebudowę obecnie istniejącej trybuny ziemnej na trybunę o konstrukcji żelbetowej, a także wykonanie ogrzewania płyty stadionu oraz budowę parkingu i drogi dojazdowej wzdłuż północnej trybuny, pełniącej równocześnie funkcję drogi pożarowej. Nadto wskazano, że stadion zostanie wyposażony w funkcje komercyjne i gastronomiczne, tj. w bufety gastronomiczne i cateringowe, które będą funkcjonowały wyłącznie w czasie meczy (wyłączono ujęty w pierwotnej wersji karty informacyjnej zapis "restaurację mogącą funkcjonować również samodzielnie"). Dodano, że dostęp do lokali będzie możliwy jedynie w czasie imprez sportowych i będzie się odbywał za pomocą istniejących - zmodernizowanych wejść na stadion, znajdujących się od ul. Oleskiej. Posiłki nie będą przygotowywane na terenie lokali gastronomicznych; lokale te będą funkcjonowały na zasadzie cateringu.
Pismem z 22 kwietnia 2010 r. organ zwrócił się do Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Opolu o uzgodnienie warunków realizacji przedmiotowego przedsięwzięcia na etapie przed wydaniem decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach.
W dniu 21 maja 2010 r. Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w Opolu wydal postanowienie nr [...] uzgadniające realizację przedmiotowego przedsięwzięcia oraz określające warunki tej realizacji. W postanowieniu organ przedstawił stanowisko, zgodnie z którym przedmiotowe przedsięwzięcie nie wymaga przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko w ramach postępowania w sprawie wydania decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu.
Decyzją nr [...] z 23 czerwca 2010 r. Prezydent Opola na podstawie art. 71 ust. 1 i ust. 2 pkt 2, art. 72 ust. 1 pkt 1, art. 75 ust. 1 pkt 4, art. 80, art. 82 i art. 85 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. Nr 199, poz. 1227 z późn. zm.) oraz art. 104 Kodeksu postępowania administracyjnego określił na rzecz Miejskiego Ośrodka Sportu i Rekreacji w Opolu środowiskowe uwarunkowania przedsięwzięcia określonego jako "Przebudowa trybuny północnej Stadionu Miejskiego przy ul. Oleskiej 51 w Opolu". W rozstrzygnięciu określono: rodzaj i miejsce realizacji przedsięwzięcia; warunki wykorzystania terenu w fazie realizacji i eksploatacji lub użytkowania przedsięwzięcia - ze szczególnym uwzględnieniem konieczności ochrony cennych wartości przyrodniczych, zasobów naturalnych i zabytków oraz ograniczenia uciążliwości dla terenów sąsiednich; wymagania dotyczące ochrony środowiska konieczne do uwzględnienia w dokumentacji wymaganej do wydania decyzji o pozwoleniu na budowę. Zarazem wskazano, że przedmiotowe przedsięwzięcie nie jest zaliczane do stwarzających zagrożenie wystąpienia poważnych awarii oraz że nie ma konieczności przeprowadzania postępowania dotyczącego transgranicznego oddziaływania na środowisko. Nadto w rozstrzygnięciu zawarto stanowisko, zgodnie z którym przedmiotowe przedsięwzięcie nie wymaga przeprowadzenia ponownej oceny oddziaływania na środowisko oraz postępowania w sprawie transgranicznego oddziaływania na środowisko w ramach postępowania w sprawie wydania decyzji o pozwoleniu na budowę.
W uzasadnieniu decyzji wskazano, że teren lokalizacji planowanego przedsięwzięcia nie jest objęty granicami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Obszar ten graniczy od strony południowej z ciągiem ul. [...] oraz dalej przebiegającą linią kolejową. Od strony północno-wschodniej znajduje się zespół kortów tenisowych, natomiast od strony północno- zachodniej - otwarty basen letni. Najbliższe tereny zabudowy chronionej pod względem akustycznym znajdują się w kierunku północnym i stanowi je zabudowa mieszkaniowa jednorodzinna i wielorodzinna ul. [...] oraz ul. [...]. Przedmiotowa inwestycja zalicza się do przedsięwzięć, dla których sporządzenie raportu może być wymagane (§ 3 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2004 r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko. Wskazano, że aktualnie stadion dysponuje 4.560 miejscami, a po zrealizowaniu przedsięwzięcia liczba miejsc wzrośnie o 4.158 (w tym 4 miejsca dla osób niepełnosprawnych) i wyniesie razem 8.718, co spowoduje zaliczenie obiektu do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, o których mowa w § 3 ust. 1 pkt 48 cytowanego rozporządzenia. W dalszej kolejności szczegółowo opisano stan faktyczny sprawy oraz zrelacjonowano czynności podjęte w toku postępowania. Wskazano, że kwestia wycinki drzew i krzewów na terenie stadionu miejskiego podlega odrębnym regulacjom i zostanie objęta odrębnym postępowaniem administracyjnym. Zwrócono uwagę, że wycinka drzew mogłaby nastąpić poza okresem lęgowym ptaków. Poza tym wskazano, że z przedstawionych w raporcie obliczeń dotyczących rozprzestrzeniania się zanieczyszczeń wynika, iż w miejscu realizacji przedsięwzięcia oraz poza nim nie będą przekroczone stężenia dopuszczalne, przy czym - wbrew opinii wyrażonej w toku postępowania z udziałem społeczeństwa - skrzyżowanie ul. [...] z ul. [...] i ul. [...], znajdujące się od strony południowej, za wysokim nasypem kolejowym, nie kształtuje klimatu przy ul. [...]. Zaznaczono, że projektowane miejsca parkingowe zlokalizowane na terenie inwestycji, będą przeznaczone wyłącznie dla osób z obsługi stadionu, gości i sportowców, natomiast miejsca parkingowe dla kibiców usytuowane są na istniejących już parkingach: wzdłuż ul. [...], przy hali widowiskowo-sportowej "[...]", przy istniejącym basenie letnim bezpośrednio przylegającym do stadionu oraz wzdłuż ul. [...]. Wskazano także, iż zachowania kibiców podlegają kontroli stosownych służb porządkowych i nie są oceniane w postępowaniu środowiskowym. Zwrócono uwagę, że przeprowadzone w toku postępowania analizy pozwalają na stwierdzenie, iż funkcjonowanie obiektu (przy uwzględnieniu oddziaływania skumulowanego) nie będzie stanowiło zagrożenia dla środowiska akustycznego, a także dla zdrowia i życia mieszkańców, w związku z czym nie ma konieczności realizacji dodatkowych zabezpieczeń akustycznych w postaci ekranów lub barier dźwiękoizolacyjnych. Nadto, nowa trybuna wpłynie korzystnie na zlokalizowane przy ul. [...] posesje, gdyż jako masywny obiekt będzie skutecznie ograniczać uciążliwość związaną z głośnym zachowaniem kibiców. Dodano, że punkty cateringowe oraz lokale gastronomiczne zlokalizowane zostaną w wolnej przestrzeni pod projektowaną widownią; zostaną one zaprojektowane na zasadzie cateringowej (w oparciu o gotowe dowożone dania i produkty spożywcze), a dostęp i wykorzystywanie lokali będzie możliwe wyłącznie w czasie trwania imprez sportowych. Odnosząc się z kolei do treści raportu zwrócono uwagę, że przedstawione w nim analizy nie wykazały ponadnormatywnych oddziaływań w poszczególnych komponentach środowiska, pozwoliły zaś na określenie rzeczywistego oddziaływania inwestycji na środowisko. Organ nadto wyjaśnił, iż ustalając krąg stron postępowania, kierował się zasadą najbliższego sąsiedztwa. Poza tym wskazano, że treść uzgodnienia dokonanego przez Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Opolu została uwzględniona w rozstrzygnięciu w części dotyczącej warunków wykorzystania terenu w fazie realizacji i eksploatacji lub użytkowania przedsięwzięcia, a także w zakresie wymagań dotyczących ochrony środowiska koniecznych do uwzględnienia w dokumentacji potrzebnej do wydania pozwolenia na budowę.
O wydaniu decyzji podano do publicznej wiadomości w dniu 30 czerwca 2010 r. poprzez rozwieszenie ogłoszeń na tablicach ogłoszeń w Wydziale Ochrony Środowiska i Rolnictwa Urzędu Miasta Opola oraz w miejscu realizacji przedsięwzięcia (tj. przy ul. [...], ul. [...] oraz ul. [...]), a także poprzez zamieszczenie ogłoszenia w "Nowej Trybunie Opolskiej" i na stronie internetowej Biuletynu Informacji Publicznej Urzędu Miasta Opola.
Z rozstrzygnięciem organu pierwszej instancji nie zgodziła się H. S.-P. oraz O. P., którzy z zachowaniem ustawowego terminu wnieśli odwołanie. Skarżący zarzucili naruszenie art. 3 ust. 2 ustawy z dnia 3 października 2008 r., wskazując, iż w postępowaniu nie zbadano, a w decyzji nie odniesiono się do kwestii oddziaływania planowanej inwestycji na zdrowie ludzi. Odwołujący się zwrócili uwagę, że chodzi tu w głównej mierze o zwiększoną, ich zdaniem, emisję hałasu, wskazując przy tym na potrzebę przeprowadzenia w tym zakresie "specjalistycznych i niezależnych ekspertyz". W ocenie skarżących, ustalenia organu pierwszej instancji poczynione zostały "w sposób dowolny, bez przeprowadzenia jakichkolwiek dowodów". Poza tym, negatywne oddziaływanie na działki sąsiadujące z terenem inwestycji zmniejszy wartość tych nieruchomości. Strony ponownie podniosły kwestię negatywnych skutków wycinki drzew w rejonie inwestycji, zarzucając, iż organ pierwszej instancji uchylił się od oceny tego zagadnienia, poprzestając na odniesieniu się do odrębnego postępowania administracyjnego. Skarżący skrytykowali także uzgodnienie Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Opolu, wskazując, iż organ ten "odstąpił od konieczności przeprowadzenia oceny przedmiotowego przedsięwzięcia na środowisko", czym doprowadził do naruszenia art. 77 ust. 1 pkt 1 oraz ust. 3 ustawy z dnia 3 października 2008 r. Zarzucili również, iż Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w Opolu nie doręczył wszystkim stronom postępowania postanowienia w przedmiocie uzgodnienia. Poza tym, w ich ocenie, decyzja i jej uzasadnienie nie czynią zadość dyspozycji art. 62 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r., albowiem "nie wynika z niej, aby organ pierwszej instancji dokonał rzetelnej oraz całościowej oceny wpływu przedsięwzięcia nie tylko na środowisko przyrodnicze, ale także na warunki życia ludzi tam zamieszkujących oraz ich zdrowie". Zdaniem skarżących, organ pierwszej instancji nie uwzględnił, iż realizacja planowanego przedsięwzięcia doprowadzi do znacznego zwiększenia liczby osób, które będą brały udział w imprezach sportowych organizowanych na stadionie, nie zwrócono też uwagi na "potencjalne zwiększenie ruchu samochodowego". Nadto inwestycja nie posiada dostatecznej liczby miejsc parkingowych. Wreszcie odwołujący się zakwestionowali prawidłowość ustalonego przez organ kręgu stron postępowania, podnosząc, że "stronami postępowania powinni być wszyscy mieszkańcy ul. [...], gdyż znajdują się oni w takiej samej odległości od miejsca planowanej inwestycji i to niezależnie od tego, czy ich nieruchomość graniczy z miejscem planowanej budowy".
W toku postępowania odwoławczego Kolegium uzupełniło materiał dowodowy o aktualne wypisy z rejestru gruntów. Zawarte w nich dane pozwoliły na stwierdzenie, że stan prawny terenu inwestycji oraz działek objętych obszarem oddziaływania nie uległ zmianie. Nadto, na wezwanie Kolegium, inwestor uzupełnił raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko, przedkładając sporządzone w skali 1:700 mapy ewidencyjne stanowiące załączniki graficzne do raportu, tj. załączniki graficzne 1-4 z części raportu dotyczącej analizy oddziaływania przedsięwzięcia w zakresie emisji hałasu oraz cztery załączniki graficzne z części raportu dotyczącej analizy oddziaływania przedsięwzięcia w zakresie emisji substancji do powietrza - z wyraźnym oznaczeniem numerów ewidencyjnych działek oraz ich granic. Nadto w piśmie z 3 marca 2010 r. inwestor wyjaśnił, że położone w sąsiedztwie stadionu działki nr: f, g, c, 123/21, i, j, k, l, m, n, o, oraz b, są kwalifikowane jako tereny zabudowy jednorodzinnej, objęte ochroną w myśl art. 113 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony środowiska (Dz. U. z 2008 r. Nr 25, poz. 150 z późn. zm.), na których dopuszczalny poziom hałasu reguluje rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 14 czerwca 2007 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku (Dz. U. Nr 120, poz. 826). Zgodnie ze wskazaniem inwestora, w wyniku realizacji przedsięwzięcia polegającego na przebudowie trybuny północnej stadionu miejskiego przy ul. Oleskiej 51 w Opolu nie dojdzie do przekroczenia dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku na terenach podlegających ochronie akustycznej, zawartych w powołanym rozporządzeniu w kolumnie "od pozostałych obiektów i grup źródeł hałasu", tj. poziomu 50 dB(A) w dzień i 40 dB(A) w nocy, w związku z funkcjonowaniem stadionu. Odnosząc się do zawartych w raporcie obliczeń oraz załączników graficznych dotyczących oddziaływania skumulowanego z ul. [...] inwestor wyjaśnił, że na żadnej z działek, na których aktualnie dopuszczalne poziomy hałasu są nieprzekroczone, w związku z projektowaną inwestycją na skutek kumulacji oddziaływań, nie dojdzie do narażenia na ponadnormatywne oddziaływanie akustyczne.
Pismem z 4 kwietnia 2011 r. Kolegium zawiadomiło strony o uprawnieniach wynikających z art. 10 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego.
Wymienioną na wstępie decyzją z dnia 29 kwietnia 2011 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Opolu utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta Opola z dnia 23 czerwca 2010 r.
W uzasadnieniu podniesiono, że materialnoprawną podstawę orzekania stanowią przepisy ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. Nr 199, poz. 1227 z późn. zm.), zwanej dalej ustawą.
Decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach - w myśl art. 71 ustawy - określa środowiskowe uwarunkowania realizacji przedsięwzięcia (ust. 1). Uzyskanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach jest wymagane dla planowanych: 1) przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko; 2) przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko (ust. 2). Zgodnie z art. 72 ust. 1 ustawy wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach następuje m. in. przed uzyskaniem decyzji o pozwoleniu na budowę (pkt 1), a także przed uzyskaniem decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu (pkt 3). Przepis art. 60 ustawy zawiera delegację dla Rady Ministrów do określenia w drodze rozporządzenia rodzajów przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko oraz rodzajów przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko. W myśl § 4 wydanego w oparciu o tę podstawę rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. Nr 213, poz. 1397), do postępowań w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach wszczętych przed 15 listopada 2010 r. stosuje się przepisy dotychczasowe, tj. rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2004 r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko (Dz. U. Nr 257, poz. 2573 z późn. zm.), zwane dalej rozporządzeniem, wydane w oparciu o art. 51 ust. 8 Prawa ochrony środowiska. Wymaga przy tym podkreślenia, że za przedsięwzięcia mogące zawsze znacząco oddziaływać na środowisko uważa się określone w " dotychczas obowiązujących przepisach przedsięwzięcia mogące znacząco oddziaływać na środowisko, wymagające sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko, a za przedsięwzięcia mogące potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko uważa się określone w dotychczasowych przepisach przedsięwzięcia mogące znacząco oddziaływać na środowisko, dla których obowiązek sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko może być stwierdzony (art. 173 ust. 2 ustawy).
Stosownie do regulacji § 3 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia sporządzenia raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko mogą wymagać przedsięwzięcia realizowane na terenie zakładu lub obiektu, będące przedsięwzięciami, których realizacja spowoduje zaliczenie zakładu lub obiektu do przedsięwzięć wymienionych w ust. 1. Z kolei w myśl § 3 ust. 1 pkt 48 rozporządzenia sporządzenia raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko może wymagać realizacja stadionu dla nie mniej niż 5.000 osób.
Postępowanie w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach wszczyna się na wniosek podmiotu planującego podjęcie realizacji przedsięwzięcia (art. 73 ust. 1 ustawy). Do wniosku o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach należy dołączyć: w przypadku przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko - kartę informacyjną przedsięwzięcia; poświadczoną przez właściwy organ kopię mapy ewidencyjnej obejmującej przewidywany teren, na którym będzie realizowane przedsięwzięcie, oraz obejmującej obszar, na któiy będzie oddziaływać przedsięwzięcie; wypis z ewidencji gruntów obejmujący przewidywany teren, na którym będzie realizowane przedsięwzięcie oraz obejmujący obszar, na który będzie oddziaływać przedsięwzięcie (art. 74 ust. 1 pkt 2, 3 i 6 ustawy). W myśl art. 3 ust. 1 pkt 5 ustawy kartą informacyjną jest dokument zawierający podstawowe informacje o planowanym przedsięwzięciu, w szczególności dane o: a) rodzaju, skali i usytuowaniu przedsięwzięcia, b) powierzchni zajmowanej nieruchomości, a także obiektu budowlanego oraz dotychczasowym sposobie ich wykorzystywania i pokryciu nieruchomości szatą roślinną, c) rodzaju technologii, d) ewentualnych wariantach przedsięwzięcia, e) przewidywanej ilości wykorzystywanej wody, surowców, materiałów, paliw oraz energii, f) rozwiązaniach chroniących środowisko, g) rodzajach i przewidywanej ilości wprowadzanych do środowiska substancji lub energii przy zastosowaniu rozwiązań chroniących środowisko, h) możliwym transgranicznym oddziaływaniu na środowisko, i) obszarach podlegających ochronie na podstawie ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody, znajdujących się w zasięgu znaczącego oddziaływania przedsięwzięcia. Jeżeli liczba stron postępowania o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach przekracza 20, stosuje się przepisy art. 49 K.p.a.
Zgodnie z art. 75 ust. 1 pkt 4 ustawy organem właściwym do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach jest wójt, burmistrz, prezydent miasta w przypadku przedsięwzięć niewymienionych w pkt 1-3.
W myśl art. 59 ust. 1 ustawy przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko wymaga realizacja następujących planowanych przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko: 1) planowanego przedsięwzięcia mogącego zawsze znacząco oddziaływać na środowisko; 2) planowanego przedsięwzięcia mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, jeżeli obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko został stwierdzony na podstawie art. 63 ust. 1 ustawy. Zgodnie z art. 3 ust. 1 pkt 8 ustawy przez ocenę oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko rozumie się postępowanie w sprawie oceny oddziaływania na środowisko planowanego przedsięwzięcia, obejmujące w szczególności: a) weryfikację raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko, b) uzyskanie wymaganych ustawą opinii i uzgodnień, c) zapewnienie możliwości udziału społeczeństwa w postępowaniu. Przywołana regulacja art. 63 ust. 1 ustawy stanowi zaś, że obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko dla planowanego przedsięwzięcia mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko stwierdza, w drodze postanowienia, organ właściwy do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Stosownie do art. 63 ust. 2 ustawy postanowienie wydaje się również, jeżeli organ nie stwierdzi potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. W postanowieniu, o którym mowa w art. 63 ust. 1 ustawy, organ określa jednocześnie zakres raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko (art. 63 ust. 4 ustawy). Postanowienia, o których mowa w art. 63 ust. 1 i 2 ustawy, wydaje się po zasięgnięciu opinii regionalnego dyrektora ochrony środowiska oraz organu Państwowej Inspekcji Sanitarnej (art. 64 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy). Jeżeli jest przeprowadzana ocena oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, przed wydaniem decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach organ właściwy do wydania tej decyzji: 1) uzgadnia warunki realizacji przedsięwzięcia z regionalnym dyrektorem ochrony środowiska; 2) zasięga opinii właściwego organu Państwowej Inspekcji Sanitarnej (art. 77 ust. 1 ustawy). Do uzgodnienia i opinii, o których mowa powyżej, nie stosuje się przepisów art. 106 § 3, 5 i 6 K.p.a. Wymogu uzgodnienia lub opiniowania nie stosuje się, jeżeli organ prowadzący postępowanie jest jednocześnie organem uzgadniającym lub opiniującym (art. 6 ustawy). Wymaga przy tym podkreślenia, że zgodnie z art. 156 ustawy w odniesieniu do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, z wyłączeniem przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na obszar Natura 2000, zadania regionalnych dyrektorów ochrony środowiska, w zakresie dotyczącym opinii w sprawie potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko i zakresu raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko oraz uzgadniania warunków realizacji przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, w terminie roku od dnia wejścia w życie ustawy (tj. do 15 listopada 2009 r.), wykonywali starostowie (prezydenci miast na prawach powiatu).
Przed wydaniem decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach organ właściwy do jej wydania zapewnia możliwość udziału społeczeństwa w postępowaniu, w ramach którego przeprowadza ocenę oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko (art. 79 ust. 1 ustawy). W myśl art. 5 ustawy każdy, na warunkach określonych ustawą, ma prawo uczestniczenia w postępowaniu wymagającym udziału społeczeństwa. W oparciu o art. 33 ust. 1 ustawy przed wydaniem decyzji wymagających udziału społeczeństwa organ właściwy do wydania decyzji, bez zbędnej zwłoki, podaje do publicznej wiadomości informacje o: 1) przystąpieniu do przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko; 2) wszczęciu postępowania; 3) przedmiocie decyzji, która ma być wydana w sprawie; 4) organie właściwym do wydania decyzji oraz organach właściwych do wydania opinii i dokonania uzgodnień; 5) możliwościach zapoznania się z niezbędną dokumentacją sprawy oraz o miejscu, w którym jest ona wyłożona do wglądu; 6) możliwości składania uwag i wniosków; 7) sposobie i miejscu składania uwag i wniosków, wskazując jednocześnie 21-dniowy termin ich składania; 8) organie właściwym do rozpatrzenia uwag i wniosków; 9) terminie i miejscu rozprawy administracyjnej otwartej dla społeczeństwa, o której mowa w art. 36 ustawy, jeżeli ma być ona przeprowadzona; 10) postępowaniu w sprawie transgranicznego oddziaływania na środowisko, jeżeli jest prowadzone.
W razie przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, właściwy organ wydaje decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach, biorąc pod uwagę: 1) wyniki uzgodnień i opinii; 2) ustalenia zawarte w raporcie o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko; 3) wyniki postępowania z udziałem społeczeństwa; 4) wyniki postępowania w sprawie transgranicznego oddziaływania na środowisko, jeżeli zostało przeprowadzone (art. 80 ust. 1 ustawy), zarazem po stwierdzeniu zgodności lokalizacji przedsięwzięcia z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, jeżeli plan ten został uchwalony (art. 81 ust. 2 ustawy). Zgodnie z art. 81 ustawy, jeżeli z oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko wynika zasadność realizacji przedsięwzięcia w wariancie innym niż proponowany przez wnioskodawcę, organ właściwy do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, za zgodą wnioskodawcy, wskazuje w decyzji wariant dopuszczony do realizacji lub, w razie braku zgody wnioskodawcy, odmawia zgody na realizację przedsięwzięcia (ust. 1). Poza tym w myśl ust. 2 cytowanego przepisu jeżeli z oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko wynika, że przedsięwzięcie może znacząco negatywnie oddziaływać na obszar Natura 2000, organ właściwy do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach odmawia zgody na realizację przedsięwzięcia, o ile nie zachodzą przesłanki, o których mowa w art. 34 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody.
Elementy decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, wydawanej po przeprowadzeniu oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, określa art. 82 ust. 1 ustawy; zgodnie zaś z ust. 3 tego przepisu - charakterystyka przedsięwzięcia stanowi załącznik do decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. W myśl art. 85 ust. 1 i ust. 2 pkt 1 ustawy decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach wymaga uzasadnienia, które - niezależnie od wymagań wynikających z K.p.a. - w przypadku gdy została przeprowadzona ocena oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, powinno zawierać: a) informacje o przeprowadzonym postępowaniu wymagającym udziału społeczeństwa oraz o tym, w jaki sposób zostały wzięte pod uwagę, i w jakim zakresie zostały uwzględnione uwagi i wnioski zgłoszone w związku z udziałem społeczeństwa, b) informacje, w jaki sposób zostały wzięte pod uwagę i w jakim zakresie zostały uwzględnione: ustalenia zawarte w raporcie o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko, uzgodnienia regionalnego dyrektora ochrony środowiska oraz opinie właściwego organu Państwowej Inspekcji Sanitarnej. Organ właściwy do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach podaje do publicznej wiadomości informacje o wydanej decyzji i o możliwościach zapoznania się z jej treścią oraz z dokumentacją sprawy (art. 85 ust. 3 ustawy).
Z przytoczonych powyżej regulacji ustawy wynika, że postępowanie w sprawie określenia środowiskowych uwarunkowań przedsięwzięcia wszczyna się na wniosek podmiotu zainteresowanego realizacją przedsięwzięcia (art. 73 ust. 1 ustawy). Tak jak w przypadku każdej innej sprawy administracyjnej, również i w tym postępowaniu koniecznym jest rozważenie, czy podmiot ten będzie jedyną stroną postępowania w przedmiocie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji przedsięwzięcia w rozumieniu art. 28 K.p.a.
Jak wynika z opisanego na wstępie stanu faktycznego sprawy, organ pierwszej instancji ustalił jako strony postępowania podmioty legitymujące się tytułem prawnym do położonych w obrębie Opole, zk. m. 19, działek nr: 123/23, 123/22, 123/28, b, d, c, 121/10, 121/2, a, 123/25, e oraz 123/1 (w tym uwzględniono również jako stronę wnioskodawcę). Są to, obok inwestora, właściciele działek bezpośrednio sąsiadujących z terenem inwestycji. Jednocześnie, jak wynika ze sporządzonego raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko, planowana inwestycja nie będzie powodowała oddziaływań na środowisko w zakresie emisji hałasu, jak i emisji zanieczyszczeń do powietrza, przekraczających standardy przewidziane w obowiązujących przepisach. Z analizy przedłożonych w toku postępowania odwoławczego załączników graficznych 1 i 2 do raportu wynika, że na terenach objętych ochroną (tereny zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej i wielorodzinnej) sąsiadujących z terenem inwestycji, hałas podczas rozgrywek będzie kształtował się na poziomie maksymalnie 50 dB, a w porze nocnej maksymalnie na poziomie 40 dB, co odpowiada dopuszczalnym wartościom określonym dla terenów zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej w tabeli 3 rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 14 czerwca 2007 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku (Dz. U. Nr 120, poz. 826). Nadto, na żadnej z działek, na których aktualnie dopuszczalne poziomy hałasu są nieprzekroczone, w związku z projektowaną inwestycją na skutek kumulacji oddziaływań, nie dojdzie do narażenia na ponadnormatywne oddziaływanie akustyczne (vide: przedłożone w postępowaniu odwoławczym załączniki graficzne 3 i 4 do raportu oraz pismo inwestora z 3 marca 2011 r.). Realizacja inwestycji nie spowoduje także przekroczenia norm określonych w rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 26 stycznia 2010 r. w sprawie wartości odniesienia dla niektórych substancji w powietrzu (Dz. U. Nr 16, poz. 87), co potwierdzają przedłożone w toku postępowania odwoławczego, jako uzupełnienie raportu, załączniki obrazujące rozkład stężeń maksymalnych i średniorocznych dwutlenku azotu, tlenku węgla, węglowodorów aromatycznych oraz PM 10.
Kolegium podniosło, iż w analizowanej sprawie brak jest podstaw do poszerzenia kręgu stron postępowania ustalonego przez organ pierwszej instancji o działki nie sąsiadujące bezpośrednio z terenem inwestycji, skoro oddziaływanie przedsięwzięcia na te tereny pozostanie w granicach standardów określonych obowiązującymi przepisami. Odnosząc się zarazem podniesionego przez skarżących w odwołaniu zarzutu, zgodnie z którym w postępowaniu winni brać udział "wszyscy mieszkańcy ul. [...]", Kolegium wyjaśnia, że istotnie w myśl art. 79 ust. 1 ustawy przed wydaniem decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach organ właściwy do jej wydania winien zapewnić możliwość udziału społeczeństwa w postępowaniu, w ramach którego przeprowadza ocenę oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. Każdy ma prawo uczestniczenia w postępowaniu wymagającym udziału społeczeństwa (art. 5 ustawy), a w szczególności składania uwag i wniosków (art. 29). Okoliczność, iż danej osobie przysługuje takie uprawnienie nie czyni jej jednak stroną nie można bowiem wywodzić istnienia interesu prawnego z faktu, że ustawodawca pozwala wszystkim członkom społeczeństwa na aktywny udział w określonych kategoriach postępowań.
W analizowanej sprawie organ pierwszej instancji prawidłowo zakwalifikował przedmiotowe przedsięwzięcie zgodnie z regulacją § 3 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia, jako realizowane na terenie zakładu lub obiektu, będące inwestycją której realizacja spowoduje zaliczenie zakładu lub obiektu do przedsięwzięć wymienionych w ust. 1, co w analizowanej sprawie należy odnosić do realizacji stadionu dla nie mniej niż 5.000 osób (konkretnie dla 8.718 osób), określonej w § 3 ust. 1 pkt 48 rozporządzenia. Prawidłowo również ocenił jako kompletny przedłożony przez inwestora wniosek. W toku postępowania organ pierwszej instancji wypełnił dyspozycję art. 63 ust. 1 oraz art. 64 ust. 1 w związku z art. 6 i 156 ustawy, wydając postanowienie stwierdzające potrzebę przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, poprzedzone uzyskaniem opinii Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Opolu.
Zarazem przedłożony przez inwestora raport, sporządzony przez K. K. oraz T. P., po uzupełnieniu dokonanym w toku postępowania przed Kolegium, należy ocenić jako odpowiadający zakresowi określonemu w postanowieniu z 22 kwietnia 2009 r. i czyniący zadość wymaganiom określonym w art. 66 ustawy, co pozwala uznać go za wiarygodny dowód w sprawie, stanowiący podstawę ustaleń faktycznych. Jak wskazuje się bowiem w orzecznictwie sądów administracyjnych, jeżeli raport nie budzi zastrzeżeń, nie zawiera nieścisłości ani nieprawidłowości, co zasadniczo trzeba odnieść do stanu faktycznego analizowanej sprawy, nie ma podstaw, aby odmówić mu waloru wiarygodności. Kolegium podkreśliło, że fakt, iż raport został przedstawiony przez inwestora nie wpływa na ocenę jego wartości dowodowej. Ustawodawca wyraźnie bowiem określił, kto obowiązany jest do przedłożenia raportu, co w konsekwencji przesądza o jego charakterze. Raport taki składa strona, zaś osoba go sporządzająca nie musi legitymować się jakimiś szczególnymi uprawnieniami, wystarczające jest, aby posiadała dostateczną wiedzę, pozwalającą raport sporządzić. Raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko ma charakter dokumentu prywatnego inwestora będącego dowodem w postępowaniu administracyjnym. Jest on oceniany przez organ wydający decyzję określającą środowiskowe uwarunkowania, a uczestnicy postępowania mają możliwość zgłaszania zastrzeżeń dotyczących tego dowodu. Zastrzeżenia te jednak nie mogą być gołosłowne, lecz powinny być poparte np. ekspertyzą wskazującą w sposób udokumentowany na wady raportu (tak wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 18 marca 2009 r., sygn. akt II OSK 383/08, LEX nr 526577). Skarżący mieli zatem możliwość złożenia w toku postępowania przed organami obu instancji kontrraportu sporządzonego przez inną osobę, który podważałby ustalenia opinii przedłożonej przez inwestora dla potrzeb wydania decyzji środowiskowej (tak wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z 31 marca 2011 r., sygn. akt II SA/Bk 390/10, http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Tymczasem odwołujący się, obok mających czysto ogólny charakter zarzutów, jakoby ustalenia organu pierwszej instancji poczynione zostały w sposób dowolny, bez przeprowadzenia jakichkolwiek dowodów, a także wskazujących na potrzebę przeprowadzenia "specjalistycznych i niezależnych ekspertyz", faktycznie nie wskazali żadnej konkretnej wady omawianego dowodu. Nie można zatem przyjąć, że postępowanie dowodowe w tym zakresie wymagało weryfikacji.
W dalszej kolejności Kolegium zauważyło, że organ pierwszej instancji zapewnił możliwość udziału społeczeństwa w przedmiotowym postępowaniu, w ramach którego przeprowadzał ocenę oddziaływania inwestycji na środowisko. Informacje o których mowa w art. 33 ustawy, były podawane do publicznej wiadomości w sposób określony w art. 3 ust. 1 pkt 11 ustawy. Tym samym, zarzut naruszenia przez organ pierwszej instancji art. 5, względnie art. 33 ustawy nie znajduje uzasadnienia. Organ pierwszej instancji przeanalizował także uwagi zawarte w piśmie złożonym przez O. P. oraz 10 innych osób i odniósł się do nich w uzasadnieniu decyzji zgodnie z dyspozycją art. 85 ust. 2 pkt 1 lit. a ustawy. Należy przy tym podkreślić, że rozważenie ewentualnych wniosków i uwag społeczeństwa nie musi zawsze prowadzić do ich uwzględnienia, organ obowiązany jest bowiem do orzekania na podstawie obowiązujących przepisów prawa i tylko w jego granicach ma obowiązek ich analizy.
Niezależnie od tego godzi się jednak zauważyć, że przy ponownym rozpatrzeniu sprawy uwzględniono zgłoszony w piśmie z 29 czerwca 2009 r. sprzeciw "mieszkańców" wobec lokalizowania na terenie inwestycji lokalu restauracyjnego, ograniczając zamierzenie wyłącznie do punktów działających na zasadzie cateringu. Dokonana przez inwestora przy ponownym rozpatrzeniu sprawy aktualizacja karty informacyjnej nie zmieniła w sposób istotny parametrów przedmiotowego przedsięwzięcia, fakt pominięcia przez organ pierwszej instancji procedury ponownego podania do publicznej wiadomości informacji o wniosku należało ocenić jako nie mający znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy.
Organ pierwszej instancji zapewnił jednocześnie czynny udział prawidłowo ustalonym stronom postępowania zgodnie z regulacją art. 10 § 1 K.p.a., a zasadzie tej nie uchybiono w sposób mający znaczenie dla rozstrzygnięcia w przedmiocie sprawy w związku z niedoręczeniem wszystkim stronom przez Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Opolu wydanych w sprawie opinii, a przez Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Opolu postanowienia uzgadniającego przed wydaniem decyzji, bowiem organ przesłał stronom kopie tych dokumentów, które zresztą nie podlegały weryfikacji przez strony w toku instancji.
Dokonując oceny zaskarżonej decyzji, należy także zauważyć, że decyzja ustalająca środowiskowe uwarunkowania zgody na realizację przedsięwzięcia ma charakter decyzji związanej, co oznacza, że organ ma obowiązek wydać taką decyzje, jeśli wyraźny przepis prawa mu tego nie zabrania. Przy czym w sytuacji, gdy była przeprowadzana ocena oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, organ przy wydaniu decyzji obowiązany jest uwzględnić wyniki dokonanych uzgodnień i opinii, ustalenia zawarte w raporcie o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko, a także wyniki postępowania z udziałem społeczeństwa. Zaskarżona decyzja zdaniem SKO spełnia opisane warunki. Przede wszystkim realizacja planowanego przedsięwzięcia została pozytywnie zaopiniowana przez Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Opolu oraz uzgodniona przez Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Opolu, a ustalone przez te organy warunki uwzględniono w treści wydanej decyzji. Zaskarżona decyzja koresponduje zarazem z ustaleniami zawartymi w raporcie. W sprawie nie zachodziły też przesłanki warunkujące wydanie decyzji odmownej (art. 81 ustawy); z kolei zgodność inwestycji z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego nie podlegała badaniu z uwagi na brak planu miejscowego dla terenu inwestycji.
Jako całkowicie nieuprawniony Kolegium oceniło stawiany w odwołaniu wobec Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Opolu zarzut dotyczący odstąpienia od przeprowadzenia oceny oddziaływania inwestycji na środowisko, a także naruszenia art. 77 ust. 1 pkt 1 oraz ust. 3 ustawy. Jak słusznie bowiem zauważył organ pierwszej instancji, stanowisko Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Opolu o odstąpieniu od konieczności przeprowadzenia oceny oddziaływania inwestycji na środowisko dotyczyło wyłącznie kwestii przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko w ramach postępowania w sprawie wydania decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. W analizowanym postępowaniu ocena oddziaływania inwestycji na środowisko została przeprowadzona, a obowiązek w tym zakresie został nałożony na inwestora wydanym z upoważnienia Prezydenta Miasta Opola postanowieniem z 22 kwietnia 2009 r. Wbrew zarzutom odwołania, ocena ta została dokonana przy uwzględnieniu definicji zawartej w art. 3 ust. 1 pkt 8 ustawy, a wyniki przeprowadzonego w tym zakresie postępowania znajdują odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji, przy czym w znacznej mierze odnoszą się one do kwestii oddziaływania inwestycji na zdrowie ludzi, w tym m.in. w zakresie wzmożonej emisji hałasu czy ruchu samochodowego.
Nadto, dokonując oceny zaskarżonej decyzji pod kątem wymogów określonych w art. 82 ust. 1 i 3 ustawy, stwierdzono, że transponuje ona wszystkie elementy przewidziane cytowaną regulacją. Poza tym uzasadnienie faktyczne decyzji wskazuje fakty, które organ pierwszej instancji uznał za udowodnione oraz dowody, na których się oparł przy określeniu środowiskowych uwarunkowań realizacji przedmiotowego przedsięwzięcia. Organ pierwszej instancji wskazał też powody, dla których określił konkretne środowiskowe uwarunkowania zgody na realizację przedsięwzięcia lub odstąpił od ich określenia. Wprawdzie uzasadnienie prawne decyzji zostało sformułowane w sposób lakoniczny, tym niemniej okoliczność ta nie uzasadniała konieczności wyeliminowania decyzji z obrotu prawnego. Jednocześnie, jak wynika z przedstawionego na wstępie stanu faktycznego sprawy, uzasadnienie przedmiotowej decyzji czyni zadość wymaganiom określonym w art. 85 ust. 2 ustawy. Organ odwoławczy podziela przy tym stanowisko przedstawione w motywach zaskarżonej decyzji, zgodnie z którym podnoszona kwestia wycinki drzew posadowionych w rejonie inwestycji podlega rozpoznaniu w odrębnym postępowaniu, normowanym ustawą z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody zm.), nie może być zatem przedmiotem analizy w niniejszej sprawie. Na uwzględnienie nie zasługuje też zarzut skarżących, jakoby organ nie rozważył kwestii odpowiedniej liczby miejsc parkingowych w relacji do planowanej inwestycji. W uzasadnieniu decyzji wyjaśniono bowiem, że zasadnicza część miejsc parkingowych w czasie rozgrywek będzie zlokalizowana na istniejących już parkingach usytuowanych w pobliżu inwestycji.
Końcowo zauważono, że decyzja spełnia wymagania określone w ustawie, uwzględnia opinię Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Opolu oraz uzgodnienie Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Opolu, a także opiera się na wynikach oceny oddziaływania przedmiotowego przedsięwzięcia na środowisko zawartych w raporcie, należało przyjąć, iż winna ona zapewnić należytą ochronę dla środowiska przed ewentualnym negatywnym oddziaływaniem tej inwestycji.
W skardze sądowoadministracyjnej O. P. i H. S.-P. wnieśli o uchylenie decyzji SKO w Opolu z dnia 29 kwietnia 2011 r. i zasądzenie kosztów postępowania.
Decyzji tej zarzucili naruszenie: przepisów postępowania administracyjnego, w szczególności art. 77 § 1 i § 4 i art. 80 K.p.a., oraz naruszenie art. 66 ust.1 pkt. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko przez oparcie zaskarżonej decyzji na niepełnym materiale dowodowym w postaci raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko, który sporządzony został bądź to bez posiadania istotnych danych budowli przez sporządzającego, bądź oparty został na nieznanych stronie ustaleniach dotyczących istotnych cech fizycznych planowanej budowli, a to jej wysokości, szerokości, głębokości, cech jej wejść, wyjść oraz innych cech architektonicznych i użytkowych oraz na podstawie niezweryfikowanych czynności oraz użyciu nieznanych danych wejściowych do narzędzi informatycznych przy użyciu do wykonania raportu programu komputerowego nieznanego pochodzenia, co do którego nie przedstawiono certyfikatu lub innego poświadczenia świadczącego o jego przydatności do dokonywanych obliczeń i symulacji, przydatnych do sporządzenia raportu, przez co pozbawiono stronę możliwości działania i weryfikowania ustaleń postępowania, w wyniku czego dokonano niekorzystnych dla strony konkluzji, że planowany obiekt nie zagraża środowisku.
W uzasadnieniu podniesiono, że jednym z rozstrzygających w toku przedmiotowego postępowania dowodów jest raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko, którego cechy przedmiotowe oraz zakres określa ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko.
Jak wynika z treści wskazanej wyżej ustawy i jej art. 66 ust. 1 pkt. 1 raport powinien zawierać opis planowanego przedsięwzięcia, a w szczególności charakterystykę całego przedsięwzięcia i warunki użytkowania terenu w fazie budowy i eksploatacji lub użytkowania.
Ponieważ raport jest formą opinii to powinien on w swoje treści odnosić się do analizowanych danych wśród których powinny zostać wskazane przynajmniej podstawowe parametry projektu budowlanego stanowiące jego charakterystykę, w oparciu o które raport jest sporządzany , a zatem wysokość projektowanej budowli, jej szerokość, długość , wejścia, wyjścia oraz inne elementy niezabudowane w tym przerwy w "koronie" trybuny itp., którymi może dochodzić do emisji dźwięku, zapachów oraz substancji lotnych na sąsiadujące posesje.
Zdaniem strony trybuna doprowadzi do zasłonienia słońca dochodzącego do sąsiadujących działek, a także znaczącej zmiany widoku na stronę południową. Szczegółowa analiza raportu, nawet przy uwzględnieniu uzupełnień dokonanych na skutek wezwań SKO w Opolu nie pozwala na stwierdzenie jakie podstawowe parametry ma posiadać projektowana budowla, jak ma ona wyglądać, zwłaszcza w kontekście
ewentualnych "szczelin" umożliwiających emisję hałasu oraz innych zjawisk fizycznych i substancji.
Brak wskazania tych podstawowych parametrów, uniemożliwia dokonanie prawidłowej kontroli przez skarżącego, który jako strona postępowania administracyjnego ma pełne prawo zapoznać się z danymi użytymi do stworzenia raportu ( np. projektu budowlanego), który dla organu powinien być również punktem wyjścia do rozważań co do zasadności raportu oraz wpływu projektowanej inwestycji na środowisko przyrodnicze. Z dokumentacji z jaką zapoznawał się skarżący nie wynika to, czy i jakie dane dotyczące projektu przekazano twórcom raportu w ramach postępowania administracyjnego, która to czynność powinna być udokumentowana w formie pisemnej.
Z tych samych względów nie można uznać na uzasadnione wniosków płynących z analiz emisji hałasu przedstawionych w formie tabel i graficznych wydruków bowiem nie wskazano jako dane wejściowe zostały uwzględnione przy analizie emisji hałasu oraz innych zanieczyszczeń oraz, czy uwzględniono przy tym sam projekt budowlany w tym wysokość trybuny, wejścia i wyjścia oraz ewentualne "przerwy" korony trybuny.
Z wiedzy strony wynika, że w związku z przygotowywaniem raportu nie wykonano żadnych badań na terenie planowanej inwestycji, które pozwoliłyby w miarodajny i rzeczowy sposób ustalić skalę wpływu na środowisko planowanej budowli.
Obliczenia są oparte na nieznanych stronie zupełnie dowolnych danych, co do których nie ma żadnej pewności, że pochodzą one z projektu budowlanego lub innego miarodajnego źródła.
Brak jest jakiejkolwiek informacji, czy wykorzystany do dokonania symulacji emisji hałasu program jest dopuszczony do dokonywania takich obliczeń na terenie Rzeczypospolitej Polskiej oraz, czy posiada on certyfikat wydany albo przez właściwy urząd RP.
Zdaniem skarżącego wszelkie decyzje w niniejszej sprawie powinny być podjęte w oparciu o konkretne dane , dokładne pomiary, a nie jedynie szacunki dokonane w trakcie sporządzania raportu.
Tym samym organy miały obowiązek dokładnie zbadać istnienie tych przesłanek, korzystając z dostępnych środków dowodowych, a nie poprzestawać na niejasnych tezach raportu.
Zdaniem strony doświadczenie życiowe wskazuje, że inwestycja będzie miała wpływ nie tylko na środowisko mieszkańców ul. [...] w Opolu ale i na całe Śródmieście Opola z racji bliskiego położenia od centrum (parkingi, bezpieczeństwo - panowanie nad kibicami w trakcie imprez masowych , dojazd do stadionu i łączące się z tym zakłócenia w ruchu). Te aspekty nie są rozpatrywane w raporcie co wskazuje, iz jako opinia jest on niepełny .
Strona podniosła brak uzasadnienia wycięcia drzew, które są naturalną ochroną przed emisjami szkodliwych substancji oraz dźwięków pochodzących z pobliskich torów kolejowych, ul. [...] i jej skrzyżowania z ul. [...]. Te drzewa stanową także środowisko zamieszkałe przez chronione prawem ptactwo i biorąc pod uwagę ich aktualny stan wiek i walory żadne kompensacje do których odwołuje się raport nie są w stanie ich zastąpić. Nastąpi po prostu znaczące pogorszenie środowiska tak dla mieszkańców ulicy [...] w Opolu jak i dla zamieszkującego owe drzewa ptactwa, które jest niezbędne w mieście.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie.
Uczestnicy postępowania nie zajęli w sprawie żadnego stanowiska procesowego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Ponieważ strony nie były w sprawie reprezentowane przez adwokata lub radcę prawnego wypada rozpocząć od wskazania na przepisy regulujące zakres kognicji sądu administracyjnego.
Zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153 poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że w postępowaniu sądowym nie mogą być brane pod uwagę argumenty natury słusznościowej, czy celowościowej.
Ponadto, stosownie do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) – zwanej dalej P.p.s.a., sąd wydaje rozstrzygnięcie w granicach danej sprawy, nie będąc związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Ocena działalności organów administracji publicznej, dokonywana przez Wojewódzki Sąd Administracyjny, sprowadza się zatem do kontroli prawidłowości rozstrzygnięcia będącego przedmiotem tej oceny, pod względem zgodności z przepisami prawa materialnego oraz pod względem zgodności z przepisami postępowania administracyjnego. Dlatego od razu trzeba zaznaczyć, że nawet przy uwzględnieniu skargi Sąd nie wydaje rozstrzygnięć merytorycznie załatwiających postępowanie administracyjne. Kontrola zaskarżonego orzeczenia dokonana przez Sąd, w tak zakreślonych granicach kognicji, po poddaniu ocenie przeprowadzonego przez organ administracji publicznej postępowania, dała podstawę do oparcia orzeczenia o przepis art. 151 P.p.s.a.
Zaskarżone decyzje wydane zostały na podstawie przepisów ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnieniu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. Nr 199, poz. 1227 ze zm.), zwanej dalej ustawą.
Organy administracji obu instancji rozstrzygając sprawę dokonały prawidłowych ustaleń faktycznych, przeprowadziły postępowanie zgodnie z przepisami ustawy oraz Kodeksu postępowania administracyjnego a w oparciu o poczynione ustalenia sformułowały prawidłowe wnioski i zastosowały właściwe przepisy prawa materialnego.
W zakresie przepisów określających rodzaje przedsięwzięć oddziaływujących na środowisko organ administracji pierwszej instancji, zgodnie z dyspozycją art. 173 ustawy, rozstrzygał w oparciu o obowiązujące wówczas rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2004 r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzenia raportu oddziaływania na środowisko (Dz. U. Nr 257, poz. 2573 ze zm.). W myśl przepisu art. 173 ust. 1 ustawy dotychczasowe przepisy wykonawcze wydane między innymi na podstawie art. 51 ust. 8 prawa ochrony środowiska zachowywały moc do czasu wejścia w życie przepisów wykonawczych wydanych na podstawie art. 60 ustawy.
Dla przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko uzyskanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach jest obligatoryjne (art. 71 ust. 2 pkt 2 ustawy). Przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko wymaga realizacja planowanych przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, jeżeli obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko został stwierdzony na podstawie art. 63 ust. 1 ustawy. W tej sprawie taki obowiązek stwierdzono postanowieniem Prezydenta Opola z dnia 22 kwietnia 2009r.
Przez ocenę oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko według art. 3 ust. 1 pkt 8 ustawy rozumie się postępowanie w sprawie oceny oddziaływania na środowisko planowanego przedsięwzięcia, obejmujące w szczególności:
a) weryfikację raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko,
b) uzyskanie wymaganych ustawą opinii i uzgodnień,
c) zapewnienie możliwości udziału społeczeństwa w postępowaniu.
Na podstawie art. 62 ust. 1 ustawy w ramach oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko określa się, analizuje oraz ocenia bezpośredni i pośredni wpływ danego przedsięwzięcia na środowisko oraz zdrowie i warunki życia ludzi, dobra materialne, zabytki, wzajemne oddziaływanie między tymi elementami, dostępność do złóż kopalin, możliwości oraz sposoby zapobiegania i zmniejszania negatywnego oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko oraz wymagany zakres monitoringu.
Ponadto zgodnie z art. 77 ust. 1 ustawy, jeżeli wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach poprzedza ocena oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, przed wydaniem decyzji organ właściwy uzgadnia warunki realizacji przedsięwzięcia z regionalnym dyrektorem ochrony środowiska (...) oraz zasięga opinii właściwego organu Państwowej Inspekcji Sanitarnej. W tej sprawie takie uzgodnienia nastąpiły z Regionalnym Dyrektorem Ochrony Środowiska w Opolu i Państwowym Powiatowym Inspektorem Sanitarnym w Opolu.
Niezależnie od tego przed wydaniem decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach organ właściwy do jej wydania zapewnia możliwość udziału społeczeństwa w postępowaniu, w ramach którego przeprowadza ocenę oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko (art. 79 ust. 1 ustawy).
Na mocy art. 80 ust. 1 ustawy, jeżeli była przeprowadzona ocena oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, właściwy organ wydaje decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach, biorąc pod uwagę wyniki uzgodnień i opinii, o których mowa w art. 77 ust. 1, ustalenia zawarte w raporcie o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko, wyniki postępowania z udziałem społeczeństwa oraz wyniki postępowania w sprawie transgranicznego oddziaływania na środowisko, jeżeli zostało przeprowadzone.
Decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach wydaje się po stwierdzeniu zgodności lokalizacji przedsięwzięcia z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, jeżeli plan ten został uchwalony. W tej sprawie teren inwestycji nie był objęty planem miejscowym.
Wskazane uregulowania jednoznacznie dowodzą, że ustawodawca precyzyjnie określił sytuację mogące uzasadnić odmowę zgody na realizację przedsięwzięcia, w szczególności w razie :
a) niezgodności lokalizacji przedsięwzięcia z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, jeżeli plan ten został uchwalony (art. 80 ust. 2),
b) odmowy uzgodnienia warunków realizacji bądź wydania negatywnej opinii, przez organy o których mowa w art. 77 ust. 1 ustawy,
c) braku zgody wnioskodawcy na realizację przedsięwzięcia w wariancie innym niż proponowany, jeżeli z oceny oddziaływania na środowisko wynika zasadność realizacji przedsięwzięcia w innym wariancie (art. 81 ust. 1 ustawy),
d) gdy z oceny oddziaływania na środowisko wynika, że przedsięwzięcie może znacząco negatywnie oddziaływać na obszar Natura 2000, a za realizacją przedsięwzięcia nie przemawiają konieczne wymogi nadrzędnego interesu publicznego, w tym wymogi o charakterze społecznym lub gospodarczym i brak jest rozwiązań alternatywnych (art. 81 ust. 2 ustawy),
e) jeżeli z oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko wynika, że przedsięwzięcie może spowodować nie osiągnięcie celów środowiskowych zawartych w planie gospodarowania wodami na obszarze dorzecza (art. 81 ust. 3 ustawy).
W okolicznościach faktycznych rozpoznawanej sprawy że nie zaistniały warunki do odmowy zgody na realizację przedsięwzięcia, zgłoszonego przez inwestora.
W ramach postępowania w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach przeprowadzono ocenę oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko w oparciu o zapisy raportu o oddziaływaniu przedmiotowego przedsięwzięcia na środowisko. Oceniając charakter prawny tego dokumentu trzeba zważyć, że raport jest jednym z elementów postępowania w sprawie oceny oddziaływania na środowisko mającym ułatwić ustalenie wszystkich potencjalnych zagrożeń związanych z realizacją planowanego przedsięwzięcia. Raport jest dowodem z dokumentu i jak każdy inny dowód składany przez stronę, czy zgromadzony przez organ, podlega regułom postępowania dowodowego, w tym i swobodnej ocenie dowodów zgodnie z art. 80 K.p.a. (tak wyrok WSA w Warszawie z 9 lipca 2007r., Sygn. akt IV SA/Wa 15/07, opubl. LEX 362515).
Zgodnie z art. 80 K.p.a. organ administracji publicznej ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. Przepis ten statuuje w postępowaniu administracyjnym zasadę swobodnej oceny dowodów. Swobodna ocena dowodów, aby nie przerodziła się w dowolność, musi być dokonana zgodnie z normami prawa procesowego oraz z zachowaniem reguł tej oceny, do których między innymi zalicza się konieczność opierania się na materiale dowodowym zebranym przez organ, z zastrzeżeniem wyjątków przewidzianych w przepisach prawa oraz obowiązek oparcia dokonania przez organ oceny konkretnych okoliczności faktycznych w kontekście wszechstronnej oceny całokształtu materiału dowodowego.
Zapisy art. 66 ust. 1 ustawy zawierają z jednej strony bardzo szczegółową treść a z drugiej strony jest to treść w znacznej mierze techniczna. Nie jest zatem możliwe z prawnego punktu widzenia analizowanie każdego jej elementu (por. Krzysztof Gruszeczki "Ustawa o udostępnianiu informacji o środowisku (...) – komentarz Wydawnictwo Presscom Spółka z o.o. we Wrocławiu 2009 str. 179). Raport jest opracowaniem podjętym i wykonanym na zlecenie inwestora. Jako taki jest dokumentem prywatnym ocenianym przez organ administracji przeprowadzający ocenę oddziaływania na środowisko. Inne strony postępowania mają możliwość zgłaszania wniosków dowodowych zmierzających do podważenia tego dowodu. Może to być ocena sporządzona przez osobę posiadająca odpowiednie kwalifikacje i wiedzę. Jeżeli przedstawione zostaną różne oceny organ może zwrócić się do biegłego o wydanie opinii, gdy w sprawie wymagane są wiadomości specjalne. Będzie to miało miejsce w tych przypadkach w których dla rozstrzygnięcia sprawy potrzebna jest szczególna wiedza.
Celem dowodu z opinii biegłego nie jest zatem ustalenie faktów mających znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, lecz jedynie udzielenie organowi administracji publicznej wyjaśnień niezbędnych do rozstrzygnięcia sprawy. Opinia biegłego nie może więc sama być źródłem materiału faktycznego sprawy, ani tym bardziej stanowić podstawy ustalenia okoliczności będących przedmiotem opinii biegłego.
W konsekwencji opinia taka nie może jednak zastąpić swobodnej oceny dowodów dokonywanej przez organ w ramach postępowania dowodowego uregulowanego przepisami art. 77 § 1, art. 80 i art. 81 K.p.a., oraz ustalenia przesłanek wymaganych przepisami prawa materialnego.
Organy administracji orzekające tej sprawie w obu instancjach prawidłowo i zgodnie z art. 80 ust. 1 ustawy ustaliły środowiskowe uwarunkowania biorąc pod uwagę wyniki dokonanych uzgodnień z organem ochrony środowiska i inspektorem sanitarnym, wyniki postępowania z udziałem społeczeństwa, którego przebieg uzasadniono w zaskarżonej decyzji zgodnie z normą art. 85 ust. 1 , ust. 2 pkt 1 i ust. 3 ustawy oraz ustalenia zawarte w raporcie o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko.
W toku postępowania dotyczącego oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko organ ma obowiązek podawać do publicznej wiadomości określone informacje wskazane w art. 33 ustawy o udostępnianiu informacjo o środowisku. Z akt sprawy wynika, iż takie informacje dotyczące toczącego się postępowania i wydania przedmiotowej decyzji były wywieszane zarówno na stronie BIP organu, jak i w jego siedzibie, w prasie lokalnej i w miejscu przedsięwzięcia (rejon inwestycji). Taki tryb zawiadamiania stron jest zgodny z art. 74 ust. 3 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku, który stanowi, iż jeżeli liczba stron postępowania o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach przekracza 20, stosuje się przepis art. 49 K.p.a. Przepis ten uprawnia organ do zawiadamiania stron o decyzjach i innych czynnościach organu administracji publicznej przez obwieszczenie lub w inny zwyczajowo przyjęty w danej miejscowości sposób publicznego ogłaszania. W tym kontekście nie jest zatem także uzasadniony zarzut skarżących odnośnie braku zawiadomienia wszystkich stron o toczącym się postępowaniu. Skarżącym doręczono bezpośrednio zawiadomienia o czynnościach prowadzonych przez organy w toku postępowania oraz wydane decyzje.
Zatem w tym zakresie nie mają oni podstaw do powoływania się na naruszenie swojego interesu prawnego.
W ocenie Sądu postępowanie z udziałem społeczeństwa przeprowadzone zostało prawidłowo. Dokonywano obwieszczeń o kolejnych fazach postępowania. Umożliwiono na każdym etapie postępowania zarówno stronom, jak i społeczeństwu, składanie wniosków i wyjaśnień. Inwestor na każde żądanie organu udzielał wyjaśnień. Działania inwestora w toku postępowania, od przedstawienia karty informacyjnej przedsięwzięcia, poprzez sporządzony raport i dodatkowe wyjaśnienia zmierzały do ustalenia istotnych okoliczności stanu faktycznego sprawy.
W ocenie Sądu powyższe postępowanie nie sprzeciwia się wymogom stawianym przez dyspozycję przepisu art. 85 ust. 2 pkt 1 lit. a ustawy i nie powoduje naruszenia uprawnień społeczności lokalnej do udziału w postępowaniu.
Zauważyć trzeba, że zaskarżona decyzja dotyczy pierwszego z etapów procesu inwestycyjnego określającego środowiskowe uwarunkowania. Kolejnym będzie uzyskanie przez inwestora decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. To zastrzeżenie pozwala na stwierdzenie jakim wymaganiom decyzja środowiskowa powinna odpowiadać oraz ocenę konkretnej decyzji z tego punktu widzenia oczywiście na tle ustalonego prawidłowo stanu faktycznego.
Decyzja środowiskowa rozpoczyna proces inwestycyjny a jej merytoryczny charakter odzwierciedla pełna nazwa. Należy podkreślić, że decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji przedsięwzięcia powinna wskazać organowi rozstrzygającemu warunki i wymagania, jakie powinno spełniać zrealizowane przedsięwzięcie, w zakresie wymagań ochrony środowiska, w świetle oceny aktualnego stanu środowiska, na które projektowane przedsięwzięcie będzie oddziaływać i skutków projektowanego oddziaływania. Ustalenie warunków i wymagań ma nastąpić przed podjęciem realizacji przedsięwzięcia a ich wykonanie ocenione po zrealizowaniu przedsięwzięcia. W takim ujęciu decyzja środowiskowa jest bezpośrednio powiązana z rozstrzygnięciem wyrażającym zgodę na realizację i ustalającą wymagania, które dane przedsięwzięcie powinno spełnić podczas jego realizacji (budowy), dla zapewnienia przestrzegania wymagań ochrony środowiska.
W badanym postępowaniu administracyjnym, zgodnie z regułami wynikającymi z art. 7 K.p.a. i art. 77 § 1 K.p.a., organy dokonały wszechstronnego wyjaśnienia okoliczności stanu faktycznego. Organy oceniły, czy raport uwzględnia wszystkie ewentualne zagrożenia związane z realizacją przedmiotowego zamierzenia, aby następnie określić konkretne wymagania ochrony środowiska na etapie prac budowlanych. Trzeba przy tym poczynić zastrzeżenie, że nie wyklucza to późniejszej konkretyzacji wskazanych na tym etapie warunków w późniejszej decyzji o warunkach zabudowy i pozwoleniu na budowę. W kontekście odniesienia do konkretnego projektu budowlanego. Decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach wyznacza bowiem jedynie środowiskowe ramy realizacji przedsięwzięcia.
Dlatego nie dopatrzył się Sąd naruszenia zasad postępowania określonych przepisem art. 7, art. 77 § 1 i § 4 K.p.a. w zw. z art. 66 ust. 1 ustawy. Materiał dowodowy został zebrany w sprawie prawidłowo także w ramach obowiązku działania organu administracji z urzędu. Materiał ten ma charakter kompletny i składają się na niego karta informacyjna przedsięwzięcia i raport z uzupełniającymi danymi zebranymi przez organ II instancji. Skarżący ani pozostałe strony nie zgłaszały wniosków dowodowych na poparcie swoich twierdzeń, ograniczając się jedynie do powielania zarzutów pod adresem raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko. W szczególności skarżący nie przedstawili żadnych dowodów przeciwnych na potwierdzenie zasadności stawianych zarzutów, które organ powinien był wziąć pod uwagę i ocenić. Nie sformułowali też żadnych wniosków dowodowych w tym kierunku. Dlatego nie znajduje uzasadnienia zarzut naruszenia art. 77 § 1 i § 4 K. p.a. w zw. z art. 80 K.p.a. Jak już wyżej wskazano podstawą wydania zaskarżonej decyzji był raport oddziaływania na środowisko. Dokumentowi temu nie sposób postawić zarzutu "niepełnego materiału dowodowego".
W szczególności bezzasadny jest zarzut skarżących, że raport nie wymienia parametrów projektowanej inwestycji co wyłącza możliwość jego kontroli przez organ i stronę. Przede wszystkim trzeba zwrócić uwagę, że szczegółowe dane dotyczące inwestycji ustalane zostaną w postępowaniu o wydanie decyzji o warunkach zabudowy (por. § 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r., w sprawie sposobu ustalenia wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (Dz. U. 2003 Nr 164 poz. 1588) prowadzonego na podstawie ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. 2003 Nr 80 poz. 717 ze zm.). Już bowiem wniosek o wydanie decyzji będzie musiał zawierać jej charakterystykę (por. art. 52 ustawy z dnia 27 marca 200 3r. ust. 2 pkt 2 ).
Dalsza konkretyzacja inwestycji następuje w procedurze uzyskania pozwolenia na budowę prowadzonej w oparciu o ustawę z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U 2000 Nr 106 poz. 1126 ze zm.) Na podstawie art. 34 ust. 6 pkt 1 Prawa budowlanego wydano rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 3 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego (Dz. U. 2003 Nr 120 poz. 1133 ze zm.), który określa wymagania dla projektu zagospodarowania terenu (Rozdział 3), jak i projektu architektoniczno-budowlanego (Rozdział 4).
Niezależnie od tego trzeba zważyć, że trafne jest stanowisko organu odwoławczego, iż kwestia wycinki drzew w miejscu planowanej inwestycji podlega rozpoznaniu w odrębnym od uwarunkowań środowiskowych postępowaniu prowadzonym na podstawie ustawy z dnia 16 kwietnia 2007 r. o ochronie przyrody (Dz. U. 2009 Nr 151 poz 1220 ze zm.). Zgodnie z art. 83 ust. 1 tej ustawy usunięcie drzew lub krzewów z terenu nieruchomości może nastąpić po uzyskaniu zezwolenia wydanego przez wójta, burmistrza albo prezydenta miasta na wniosek posiadacza nieruchomości.
Nie ma zatem możliwości rozstrzygania w przedmiocie wycinki drzew na podstawie ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku. Nota bene z karty informacyjne przedsięwzięcia i raportu oraz załączonych do nich zdjęć i opracowań graficznych wynika, że wysokość drzew rosnących na koronie dotychczasowej trybuny północnej Stadionu Miejskiego w okresie wegetacji w większym stopniu zacienia teren od strony nieruchomości skarżących aniżeli projektowana trybuna, biorąc pod uwagę wysokość trybuny południowej. Na koniec wypada zaznaczyć, że obowiązujące przepisy nie nakazują autorowi raportu oddziaływania na środowisko wskazania technik komputerowych, albo programów użytych do opracowywania raportu. Raport mógłby być przecież sporządzony bez zastosowania jakichkolwiek technik informatycznych, gdyż wyliczenie zawarte w jego treści nie stanowią przetwarzania programów informacyjnych, lecz stanowią obliczenia matematyczne oparte na Polskiej Normie, literaturze przedmiotu i aktach prawnych wymienionych w części 1.4 raportu.
Wreszcie trzeba podkreślić, że zarzut obniżenia wartości nieruchomości sąsiednich przez ewentualne wykonanie inwestycji trybuny północnej nie ma w sprawie jakiegokolwiek znaczenia.
Na marginesie trzeba zważyć, że Stadion Miejski powstał przed zabudową ulicy [...], a zatem inwestorzy domów jednorodzinnych albo nabywcy takich nieruchomości zabudowanych mieli świadomość sąsiedztwa obiektu sportowego istniejącego w tym miejscu od lat przedwojennych.
Dlatego zdaniem Sądu organy administracji obu instancji dokonały prawidłowej weryfikacji raportu złożonego do akt przedmiotowej sprawy administracyjnej. Z faktu, iż oceniły go pozytywnie, przyjmując jako dowód przemawiający za określeniem uwarunkowań przyjętych w decyzji, nie można wyprowadzić wniosku, iż taka ocena narusza obowiązek wynikający z art. 80 K.p.a. Raport ten słusznie oceniono jako realizujący postanowienie Prezydenta Opola z dnia 22 kwietnia 2009 r.
Reasumując kwestionowana decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach spełnia wymogi przewidziane w art. 82 ust. 1 ustawy, albowiem zawiera wszystkie elementy tam określone. Załącznikiem do decyzji jest charakterystyka przedsięwzięcia, która jest odzwierciedleniem karty informacyjnej przedsięwzięcia (art. 3 ust. 1 pkt 5 ustawy), a zawierającej podstawowe informacje o przedsięwzięciu. W decyzji określono szczegółowo warunki wykorzystywania terenu w fazie realizacji i użytkowania przedsięwzięcia, w tym w zakresie ochrony przed hałasem, ochrony przed zanieczyszczeniami powietrza i gleby, z uwzględnieniem uzgodnionych w postępowaniu wymogów gospodarki wodnej i gospodarki odpadami. Ustalono również wymagania dotyczące ochrony środowiska konieczne do uwzględnienia w dokumentacji wymaganej do wydania decyzji o warunkach zabudowy i o pozwoleniu na budowę, w szczególności w projekcie budowlanym.
W rozpatrywanej sprawie organy administracji trafnie uznały, że informacje zawarte w karcie informacyjnej oraz w raporcie o oddziaływaniu na środowisko były wystarczające do określenia wszystkich skutków realizacji przedmiotowego przedsięwzięcia dla środowiska i określenia uwarunkowań dla decyzji o warunkach zabudowy i dla projektu budowlanego.
Z tych wszystkich względów skarga z mocy art. 151 P.p.s.a. podlegała oddaleniu.