II SA/Op 352/18
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuPrzedmiotem sprawy była skarga T. K. na decyzję Wojewody Opolskiego, która w części uchyliła decyzję Starosty ograniczającą sposób korzystania z nieruchomości skarżącej pod budowę gazociągu. Skarżąca podnosiła zarzuty dotyczące naruszenia przepisów K.p.a. oraz ustawy o gospodarce nieruchomościami, kwestionując m.in. przeprowadzenie rokowań i szerokość pasa montażowego. Wojewoda Opolski uchylił w części decyzję Starosty, uznając, że kwestie przywrócenia nieruchomości do stanu poprzedniego i odszkodowania powinny być rozpatrywane w odrębnym postępowaniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu, kontrolując legalność zaskarżonej decyzji, oddalił skargę. Sąd uznał, że inwestycja była celem publicznym, a rokowania z właścicielką zostały przeprowadzone, mimo braku porozumienia. Sąd podkreślił, że w postępowaniu tym nie ocenia się zasadności proponowanych warunków ani nie bada przyczyn braku zgody stron, a jedynie fakt przeprowadzenia rokowań i ich negatywny wynik. Sąd uznał również, że szerokość pasa montażowego była uzasadniona potrzebami inwestycji, a brak wskazania terminu zajęcia nieruchomości w decyzji nie stanowi naruszenia prawa, gdyż przepis art. 124 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami nie nakłada takiego obowiązku. Sąd stwierdził, że decyzja Wojewody była zgodna z prawem, a zarzuty skargi nie zasługiwały na uwzględnienie.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja przepisów dotyczących ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości na cele inwestycji celu publicznego, w szczególności wymogu przeprowadzenia rokowań, wskazania terminu zajęcia nieruchomości oraz szerokości pasów montażowych.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji budowy gazociągu i ograniczeń wynikających z ustawy o gospodarce nieruchomościami. Interpretacja przepisów proceduralnych może mieć szersze zastosowanie.
Zagadnienia prawne (4)
Czy przeprowadzone rokowania z właścicielem nieruchomości w celu uzyskania zgody na ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości pod inwestycję celu publicznego były skuteczne i zgodne z wymogami art. 124 ust. 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, rokowania zostały przeprowadzone, a ich nieskuteczność, niezależnie od przyczyn, jest wystarczająca do wszczęcia postępowania administracyjnego.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że materiał dowodowy potwierdza przeprowadzenie rokowań, które zainicjował inwestor. Mimo braku porozumienia i odrzucenia propozycji przez właścicielkę, organ administracyjny miał podstawę do wydania decyzji ograniczającej sposób korzystania z nieruchomości. Nie podlega ocenie, czy zaproponowane warunki były dla właściciela akceptowalne.
Czy decyzja ograniczająca sposób korzystania z nieruchomości pod budowę gazociągu powinna zawierać termin, w jakim inwestor może zająć nieruchomość?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, przepis art. 124 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami nie nakłada na organ obowiązku wskazania w decyzji terminu zajęcia nieruchomości.
Uzasadnienie
Sąd powołał się na orzecznictwo NSA, zgodnie z którym wskazanie terminu zajęcia nieruchomości w decyzji wydanej na podstawie art. 124 ust. 1 u.g.n. byłoby działaniem bez podstawy prawnej, gdyż ustawodawca nie przewidział takiej możliwości w tym przepisie.
Czy szerokość pasa montażowego (20 m) dla budowy gazociągu była uzasadniona i zgodna z prawem?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, szerokość pasa montażowego była uzasadniona potrzebami inwestycji i nie stanowiła naruszenia prawa.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że choć przepisy prawa nie określają precyzyjnie szerokości pasów montażowych, to inwestor najlepiej ocenia niezbędną przestrzeń do wykonania prac budowlanych. Szerokość 20 m była konieczna dla wykonania wykopów, składowania ziemi i przemieszczania sprzętu, a po zakończeniu budowy obowiązuje węższa strefa kontrolowana zgodna z przepisami.
Czy Wojewoda Opolski mógł uchylić w części decyzję Starosty, która była korzystna dla skarżącej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, Wojewoda miał prawo kontrolować decyzję organu pierwszej instancji w całości i mógł uchylić jej część, która nie miała podstawy prawnej.
Uzasadnienie
Sąd stwierdził, że Wojewoda prawidłowo uchylił punkt drugi decyzji Starosty, który zobowiązywał inwestora do przywrócenia nieruchomości do stanu poprzedniego i sporządzenia opisów szkód, ponieważ kwestie te regulowane są przepisami ustawy lub rozstrzygane w odrębnym postępowaniu odszkodowawczym, a nie w decyzji o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości.
Przepisy (13)
Główne
u.g.n. art. 124 § 1-5, 7
Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami
Przepis ten stanowi podstawę do ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości w drodze decyzji, gdy właściciel nie wyraża na to zgody, w celu realizacji inwestycji celu publicznego. Udzielenie zezwolenia musi być poprzedzone rokowaniami.
Dz.U. 2018 poz 121 art. art. 6 pkt 2, art. 124 ust. 1-5, art. 128 ust. 4
Tekst jednolity ustawy o gospodarce nieruchomościami.
Pomocnicze
u.g.n. art. 128 § 4
Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami
Dotyczy ustalenia odszkodowania za szkody powstałe w wyniku ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości, gdy przywrócenie do stanu poprzedniego jest niemożliwe lub nadmiernie kosztowne.
u.g.n. art. 6 § 2
Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami
Definiuje inwestycje celu publicznego, do których zalicza się m.in. budowę sieci gazowych.
K.p.a. art. 138 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Określa zasady rozpatrywania odwołania przez organ odwoławczy, w tym możliwość uchylenia lub zmiany decyzji organu pierwszej instancji.
K.p.a. art. 8
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada pogłębiania zaufania obywateli do władzy publicznej.
K.p.a. art. 77 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada prawdy obiektywnej, nakazująca organowi wyczerpujące zebranie i rozpatrzenie materiału dowodowego.
K.p.a. art. 80
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada swobodnej oceny dowodów.
K.p.a. art. 107 § 3
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Wymogi dotyczące uzasadnienia decyzji administracyjnej.
P.u.s.a. art. 1
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych
Zakres kontroli sprawowanej przez sądy administracyjne.
P.p.s.a. art. 145 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawy do uwzględnienia skargi na decyzję.
P.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do oddalenia skargi.
Rozporządzenie Ministra Gospodarki z dnia 26 kwietnia 2013 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać sieci gazowe i ich usytuowanie
Określa szerokość stref kontrolowanych dla gazociągów.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Przeprowadzenie rokowań z właścicielem nieruchomości było wystarczające do wszczęcia postępowania administracyjnego, nawet jeśli nie doszło do porozumienia. • Decyzja ograniczająca sposób korzystania z nieruchomości nie musi zawierać terminu zajęcia nieruchomości, gdyż nie wynika to z przepisów ustawy. • Szerokość pasa montażowego (20 m) była uzasadniona potrzebami inwestycji budowlanej. • Wojewoda miał prawo uchylić część decyzji Starosty, która nie miała podstawy prawnej.
Odrzucone argumenty
Nieskuteczność rokowań z powodu nieakceptowalnych warunków zaproponowanych przez inwestora. • Brak wskazania w decyzciu terminu zajęcia nieruchomości. • Zbyt szeroki pas montażowy (20 m) nieuzasadniony potrzebami inwestycji. • Wojewoda nie mógł uchylić części decyzji Starosty korzystnej dla skarżącej, która nie była przedmiotem odwołania.
Godne uwagi sformułowania
Sąd nie może brać pod uwagę argumentów natury słusznościowej czy celowościowej. Badana jest wyłącznie legalność aktu administracyjnego. • Ustawodawca ustanowił pierwszeństwo umownego rozstrzygnięcia kwestii dysponowania przez inwestora nieruchomością przed rozstrzygnięciem jej w formie decyzji administracyjnej. • Rokowania nie mogą przebiegać w nieskończoność i dopuszczalne jest ich zakończenie w każdym czasie, zwłaszcza gdy w ocenie którejkolwiek ze stron nie ma szans na zawarcie porozumienia. • W postępowaniu prowadzonym na podstawie art. 124 ust. 1 ustawy organy nie oceniają treści dokumentacji z prowadzonych rokowań i nie wyjaśniają przyczyn braku zgody stron, lecz wyłącznie dokonują ustalenia faktu przeprowadzenia rokowań i ich negatywnego wyniku. • Brak jest obowiązku wskazania przez organ w decyzji terminu dokonania ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości.
Skład orzekający
Daria Sachanbińska
przewodniczący sprawozdawca
Ewa Janowska
członek
Krzysztof Bogusz
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości na cele inwestycji celu publicznego, w szczególności wymogu przeprowadzenia rokowań, wskazania terminu zajęcia nieruchomości oraz szerokości pasów montażowych."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji budowy gazociągu i ograniczeń wynikających z ustawy o gospodarce nieruchomościami. Interpretacja przepisów proceduralnych może mieć szersze zastosowanie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy konfliktu między prawem własności a realizacją inwestycji celu publicznego, co jest częstym problemem prawnym. Interpretacja przepisów dotyczących rokowań i ograniczeń w korzystaniu z nieruchomości jest istotna dla praktyków.
“Czy inwestor może zająć Twoją ziemię bez Twojej zgody? Sąd wyjaśnia, kiedy rokowania to za mało.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.