II SA/OP 290/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w OpoluOpole2005-04-12
NSAAdministracyjneŚredniawsa
świadczenia rodzinnezasiłek rodzinnydodatki do zasiłkuurlop wychowawczydziecko niepełnosprawnesamotne wychowywanieprawo administracyjneustawa o świadczeniach rodzinnych

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu oddalił skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego dotyczącą świadczeń rodzinnych, uznając prawidłowość ustaleń organów w zakresie przyznanych dodatków i okresów ich wypłaty.

Skarga dotyczyła decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu w przedmiocie świadczeń rodzinnych. Skarżąca kwestionowała sposób przyznania dodatku z tytułu opieki nad dzieckiem w okresie urlopu wychowawczego oraz dodatku z tytułu samotnego wychowywania dzieci. Sąd analizując przepisy ustawy o świadczeniach rodzinnych, w tym definicję osoby samotnie wychowującej dziecko oraz przepisy przejściowe, uznał, że organy prawidłowo zastosowały prawo, w szczególności w zakresie okresu przyznania dodatków i ich wysokości, oddalając tym samym skargę.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu rozpoznał skargę A. H. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego dotyczącą świadczeń rodzinnych. Skarżąca kwestionowała przyznanie dodatku z tytułu opieki nad dzieckiem w okresie urlopu wychowawczego oraz dodatku z tytułu samotnego wychowywania dzieci, zarzucając niewłaściwą wykładnię przepisów i nieprawidłowe ustalenie okresu ich przyznania. Sąd, po analizie akt sprawy i przepisów ustawy o świadczeniach rodzinnych, stwierdził, że organy prawidłowo ustaliły prawo do zasiłku rodzinnego oraz dodatków. W szczególności Sąd podkreślił, że skarżąca, będąc w związku małżeńskim, nie spełnia definicji osoby samotnie wychowującej dziecko, co skutkowało prawidłowym zastosowaniem przepisów dotyczących przyznania dodatku na okres jednego roku. Sąd uznał również za prawidłowe ustalenie okresu przyznania dodatku z tytułu opieki nad dzieckiem w okresie urlopu wychowawczego oraz dodatku z tytułu kształcenia i rehabilitacji dziecka niepełnosprawnego, zgodnie z przepisami przejściowymi i terminem ważności orzeczenia o niepełnosprawności. W konsekwencji, Sąd oddalił skargę jako niezasadną.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (4)

Odpowiedź sądu

Dodatek z tytułu opieki nad dzieckiem w okresie urlopu wychowawczego, przyznany na podstawie przepisów przejściowych (art. 59 ust. 4 ustawy), przysługuje do dnia 31 grudnia 2004 r., jeśli osoba otrzymywała przed wejściem w życie ustawy zasiłek wychowawczy na podstawie orzeczenia lekarskiego o stanie zdrowia dziecka.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że przepis art. 59 ust. 4 ustawy o świadczeniach rodzinnych, mający charakter przejściowy, prawidłowo ograniczył okres przyznania dodatku do dnia 31 grudnia 2004 r. dla osób otrzymujących wcześniej zasiłek wychowawczy na podstawie orzeczenia lekarskiego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (17)

Główne

u.ś.r. art. 10

Ustawa o świadczeniach rodzinnych

u.ś.r. art. 12

Ustawa o świadczeniach rodzinnych

u.ś.r. art. 13

Ustawa o świadczeniach rodzinnych

u.ś.r. art. 14

Ustawa o świadczeniach rodzinnych

u.ś.r. art. 4

Ustawa o świadczeniach rodzinnych

u.ś.r. art. 8

Ustawa o świadczeniach rodzinnych

u.ś.r. art. 59 § ust. 4

Ustawa o świadczeniach rodzinnych

u.ś.r. art. 3 § pkt 17

Ustawa o świadczeniach rodzinnych

u.ś.r. art. 60 § ust. 2

Ustawa o świadczeniach rodzinnych

u.ś.r. art. 24 § ust. 3

Ustawa o świadczeniach rodzinnych

u.ś.r. art. 47

Ustawa o świadczeniach rodzinnych

u.ś.r. art. 5

Ustawa o świadczeniach rodzinnych

p.u.s.a. art. 1 § § 1

Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.u.s.a. art. 1 § § 2

Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.p.s.a. art. 151

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

u.ś.r. art. 6 § ust. 1

Ustawa o świadczeniach rodzinnych

k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 2

Kodeks postępowania administracyjnego

Argumenty

Odrzucone argumenty

Niewłaściwa wykładnia przepisów ustawy o świadczeniach rodzinnych przez organy. Nieprawidłowe ustalenie okresu przyznania dodatków z tytułu samotnego wychowywania dzieci. Niewłaściwe ustalenie okresu przyznania dodatku z tytułu opieki nad dzieckiem w okresie urlopu wychowawczego.

Godne uwagi sformułowania

Skarżąca będąc mężatką nie spełnia warunku do uznania za osobę samotnie wychowującą dziecko w rozumieniu art. 3 pkt. 17. Ustawa o świadczeniach rodzinnych zawiera własną, legalną definicję osoby samotnie wychowującej dziecko.

Skład orzekający

Elżbieta Kmiecik

przewodniczący

Ewa Janowska

sprawozdawca

Grażyna Jeżewska

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących świadczeń rodzinnych, w szczególności definicji osoby samotnie wychowującej dziecko oraz stosowania przepisów przejściowych."

Ograniczenia: Dotyczy konkretnej sytuacji faktycznej i przepisów ustawy o świadczeniach rodzinnych z 2003 roku.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnych kwestii związanych z prawem do świadczeń rodzinnych, które są istotne dla wielu obywateli. Interpretacja definicji samotnego wychowywania dziecka i przepisów przejściowych może być pomocna dla prawników i osób zainteresowanych prawem socjalnym.

Kto naprawdę jest samotnym rodzicem w świetle prawa? Sąd wyjaśnia kluczowe definicje.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Op 290/04 - Wyrok WSA w Opolu
Data orzeczenia
2005-04-12
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2004-09-16
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu
Sędziowie
Elżbieta Kmiecik /przewodniczący/
Ewa Janowska /sprawozdawca/
Grażyna Jeżewska
Symbol z opisem
6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Elżbieta Kmiecik Sędziowie: Sędzia WSA Ewa Janowska – spraw. Asesor sądowy Grażyna Jeżewska Protokolant: sekretarz sądowy Dorota Rak po rozpoznaniu w dniu 12 kwietnia 2005 r. na rozprawie sprawy ze skargi A. H. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w O. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie świadczenia rodzinnego oddala skargę.
Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] Nr [...] Dyrektor Ośrodka Integracji i Pomocy Społecznej w O. działając z upoważnienia Burmistrza [...], na podstawie art. 6 ust. 1 oraz art. 10, 12, 13, 14 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych postanowił przyznać A. H. świadczenie w formie:
- zasiłku rodzinnego przyznanego na J. J. w kwocie 43 zł miesięcznie na okres od dnia 1 maja 2004 r. do dnia 31 sierpnia 2005 r.
- zasiłku rodzinnego przyznanego na M. J. w kwocie 43 zł miesięcznie na okres od 1 maja 2004 r. do dnia 31 sierpnia 2005 r.
- zasiłku rodzinnego przyznanego na M. H. w kwocie 53 zł miesięcznie na okres od 1 maja 2004 r. do dnia 31 sierpnia 2005 r.
- dodatku z tytułu kształcenia i rehabilitacji dziecka niepełnosprawnego, przyznanego na J. J., w kwocie 70 zł miesięcznie na okres od 1 maja 2004 r. do 31 sierpnia 2005 r.
- dodatku z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego – wyprawkę, przyznaną na J. J., w kwocie 90 zł, jednorazowo
- dodatku z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego-wyprawkę, przyznaną na M. J. w kwocie 90 zł jednorazowo.
- dodatku z tytułu opieki nad dzieckiem w okresie korzystania z urlopu wychowawczego, opieka nad jednym dzieckiem, przyznanego na J. J. w kwocie 505,80 zł miesięcznie na okres od 1 maja 2004 r. do 31 grudnia 2004 r.
- dodatku z tytułu samotnego wychowywania dziecka przyznany na J. J. w kwocie 250 zł miesięcznie, na okres od 1 maja 2004 r. do 31 maja 2005 r.
- dodatku z tytułu samotnego wychowywania dziecka, przyznanego na M. J., w kwocie 70 zł miesięcznie na okres od 1 maja 2004 r. 31 maja 2005 r.
Od decyzji tej odwołanie wniosła A. H. wnosząc o jej zmianę w zakresie wszystkich świadczeń przyznanych na córkę J. J. oraz o zmianę wysokości świadczenia rodzinnego przyznanego na syna M. J. a dotyczącego dodatku z tytułu samotnego wychowywania dziecka.
Organ odwoławczy – Samorządowe Kolegium Odwoławcze w O. decyzją z dnia [...] Nr [...] wydaną w oparciu o przepis art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. uchylił zaskarżoną decyzję w części dotyczącej przyznania dodatku z tytułu kształcenia i rehabilitacji dziecka niepełnosprawnego J. J. w kwocie 70 zł miesięcznie na okres od 1 maja 2004 r., do dnia 31 sierpnia 2005 r. i orzekł o przyznaniu dodatku z tytułu kształcenia i rehabilitacji dziecka niepełnosprawnego J. J., w kwocie 70 miesięcznie na okres od 1 maja 2004 r., do 31 sierpnia 2006 r.
W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ odwoławczy ustalił, że strona występując o przyznanie prawa do zasiłku rodzinnego oraz dodatków do zasiłku rodzinnego przedłożyła wszystkie wymagane dokumenty i oświadczenia niezbędne do ustalenia prawa do świadczeń rodzinnych, z których wynika, że w skład rodziny wchodzi strona, jej współmałżonek J. H. i troje dzieci. A. H. uzyskała rozwód z D. J. dnia 20 listopada 1996 r. i zawarła związek małżeński z J. H. w dniu 30 sierpnia 1997 r. Z zaświadczeń o dochodzie podlegającym opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych na zasadach ogólnych, wydanych przez Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego w O. wynika, że J. H. w 2002 r. uzyskał dochód pomniejszony o podatek należny, składki na ubezpieczenia społeczne odliczone od dochodu –w kwocie 18.447,63 zł a A. H. w kwocie 79 zł. Zatem, jak ustalił organ odwoławczy łączny dochód rodziny wyniósł 18.525,63 zł, a dochód rodziny w przeliczeniu na osobę wyniósł 308,777 zł. Organ ustalił, że A. H. była zatrudniona w firmie [...] od 31 stycznia 2000 r. i od dnia 1 lutego 2002 r. przebywała na płatnym urlopie wychowawczym zaplanowanym do dnia 31 stycznia 2005 r., z prawem do zasiłku wychowawczego w wysokości 505,80 zł.
Organ odwoławczy wyjaśnił, że warunki nabywania prawa do świadczeń rodzinnych oraz zasady ustalania, przyznawania i wypłacania tych świadczeń określa ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. Nr 228,poz. 2255 ze zm.).
Świadczeniami rodzinnymi są: zasiłek rodzinny i dodatki do zasiłku rodzinnego, świadczenia opiekuńcze, zasiłek pielęgnacyjny i świadczenie pielęgnacyjne. Zgodnie z art. 4 cyt. ustawy zasiłek rodzinny ma na celu częściowe pokrycie wydatków na utrzymanie dziecka. Prawo do zasiłku rodzinnego przysługuje rodzicom, jednemu z rodziców, albo opiekunowi prawnemu lub faktycznemu dziecka, osobie uczącej się, jeżeli dochód rodzinny w przeliczeniu na osobę lub dochód osoby uczącej się nie przekracza kwoty 504 zł, a w przypadku, gdy członkiem rodziny jest dziecko legitymujące się orzeczeniem o niepełnosprawności lub orzeczeniem o umiarkowanym lub znacznym stopniu niepełnosprawności, gdy dochód ten nie przekracza 583 zł.
Zgodnie z art. 8 ustawy do zasiłku rodzinnego przysługują dodatki m. in. z tytułu; opieki nad dzieckiem w okresie korzystania z urlopu wychowawczego, samotnego wychowywania dziecka kształcenia i rehabilitacji dziecka niepełnosprawnego, rozpoczęcia roku szkolnego.
W myśl art. 10 powołanej ustawy dodatek z tytułu opieki nad dzieckiem w okresie korzystania z urlopu wychowawczego przysługuje m.in. matce jeżeli dziecko pozostaje pod jej faktyczną opieką, uprawnionej do urlopu wychowawczego, nie dłużej jednak niż przez okres 72 miesięcy kalendarzowych, jeżeli sprawuje opiekę nad dzieckiem legitymującym się orzeczeniem o niepełnosprawności. Dodatek ten przysługuje w wysokości 400 zł miesięcznie. Organ podkreślił, że zgodnie z art. 59 ustawy osoba samotnie wychowująca dziecko oraz osoba wychowująca troje lub więcej dzieci, otrzymująca do dnia wejścia w życie ustawy podwyższony zasiłek wychowawczy, nabywa prawo do podwyższonego dodatku na dziecko, na które korzystała z urlopu wychowawczego do dnia wejścia w życie ustawy, w wysokości 505,80 zł jeżeli spełnia warunki określone w dotychczasowych przepisach. Do okresów, o których mowa w art. 10 ust. 1 ustawy wlicza się okresy, za które zostały wypłacone zasiłki wychowawcze z tytułu wychowywania tego samego dziecka, do dnia wejścia w życie ustawy. Osoba otrzymująca przed dniem wejścia życie ustawy zasiłek wychowawczy przyznawany na podstawie orzeczenia lekarskiego o stanie zdrowia dziecka, nabywa prawo do powyższego dodatku do dnia 31 grudnia 2004 r. jeżeli spełnia warunki określone w ustawie.
Natomiast art. 12 powołanej ustawy, jak argumentował organ, stanowi, że dodatek z tytułu samotnego wychowywania dziecka przysługuje matce dziecka w wysokości 170 zł na dziecko, a w przypadku samotnego wychowywania dziecka legitymującego się orzeczeniem o niepełnosprawności lub znacznym stopniu niepełnosprawności dodatek przysługuje w wysokości 250 zł na dziecko. W myśl art. 3 pkt 17 ustawy o świadczeniach rodzinnych, samotne wychowanie dziecka oznacza wychowywanie dziecka przez pannę, kawalera, osobę pozostającą w separacji, orzeczonej wyrokiem sądu, osobę rozwiedzioną, wdowę lub wdowca, jeżeli wspólnie nie wychowuje dziecka z ojcem lub matką dziecka. Zgodnie z art. 60 ustawy, osoba pozostająca w związku małżeńskim otrzymująca do dnia wejścia w życie ustawy świadczenie z funduszu alimentacyjnego, nabywa prawo do powyższego dodatku przez okres jednego roku, jeżeli spełnia warunki określone w ustawie. Dodatek z tytułu kształcenia i rehabilitacji dziecka przysługuje osobie uprawnionej na pokrycie zwiększonych wydatków związanych z rehabilitacją lub kształceniem dziecka w wieku do ukończenia 16 roku życia, jeżeli legitymuje się orzeczeniem o niepełnosprawności, w wysokości 70 zł na dziecko.
Organ odwoławczy wyjaśnił także, że zgodnie z art. 24 ustawy prawo do świadczeń rodzinnych ustala się na okres zasiłkowy, który w myśl art. 3 pkt 10 ustawy liczy się od dnia 1 września do dnia 31 sierpnia następnego roku kalendarzowego począwszy od miesiąca, w którym wpłynął wniosek prawidłowo wypełnionymi dokumentami, do końca okresu zasiłkowego.
Organ drugiej instancji uznał za prawidłowo ustalone zasiłki rodzinne przyznane stronie na dzieci J. w kwocie 43, M. w kwocie 43 zł, i K. w kwocie 53 zł, mając na uwadze przepis art. 47 ustawy o świadczeniach rodzinnych, zgodnie z którym, w okresie od 1 maja 2004 r. do dnia 31 sierpnia 2005 r. wysokość miesięcznego zasiłku wynosi 43 zł na pierwsze i drugie dziecko, 53 zł na trzecie dziecko. Organ podkreślił, że stosownie do art. 24 ust. 3 cyt. ustawy że w przypadku ustalenia prawa do świadczeń rodzinnych uzależnionych od niepełnosprawności (a więc nie dotyczy zasada ta zasiłków rodzinnych) prawo ustala się do ostatniego miesiąca, w którym upływa termin ważności orzeczenia.
Przyznał również że w prawidłowej wysokości został przyznany dodatek z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego na dzieci J. i M.
Dodatek z tytułu opieki nad dzieckiem w okresie korzystania z urlopu wychowawczego, przyznany na córkę J. w kwocie 505, 80 zł miesięcznie na okres od 1 maja 2004 r. do dnia 31 grudnia 2004 r. został ustalony zgodnie z art. 59 ust. 4 ustawy albowiem strona otrzymywała przed dniem wejścia w życie ustawy zasiłek wychowawczy na podstawie orzeczenia o niepełnosprawności, zatem nabyła prawo do powyższego dodatku do dnia 31 grudnia 2004 r. został ustalony.
Organ wywodził, że dodatek z tytułu samotnego wychowania dziecka J. w kwocie 250 zł i dodatek z tytułu samotnego wychowywania dziecka M. w kwocie 170 zł przysługuje stronie na podstawie art. 60 ustawy, albowiem jako osoba pozostająca w związku małżeńskim z J. H., otrzymująca na dzieci do dnia wejścia w życie ustawy tj. do dnia 30 kwietnia 2004 r. świadczenia z funduszu alimentacyjnego, nabyła prawo do powyższych dodatków, prze okres jednego roku.
Dodatek z tytułu kształcenia i rehabilitacji dziecka J. J. został ustalony przez organ odwoławczy, odmiennie niż przez organ pierwszej instancji, w wysokości 70 zł miesięcznie na okres od 1 maja 2004 r. do dnia 31 sierpnia 2006 r. na podstawie przepisu art. 24 ust. 3 omawianej ustawy. Organ wywodził, że w przypadku ustalenia świadczeń rodzinnych uzależnionych od niepełnosprawności prawo do tych świadczeń ustala się na okres zasiłkowy, chyba, że orzeczenie o niepełnosprawności zostało wydane na czas określony, wówczas prawo ustala się do ostatniego dnia miesiąca, w którym upływa termin ważności orzeczenia, orzeczenie to w przypadku J. J. wydane zostało do dnia 31 sierpnia 2006 r. tj. do ukończenia 16 roku życia przez dziecko.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skarżąca A. H. wniosła o uchylnie zaskarżonej decyzji zarzucając, że organy nieprawidłowo ustaliły należne jej świadczenia rodzinne w tym:
- dodatek z tytułu opieki nad dzieckiem w okresie korzystania z urlopu wychowawczego przyznanego na córkę J. J.
- dodatek tytułu samotnego wychowywania dziecka przyznanego na córkę J. J. i syna M. J.
Skarżąca podniosła zarzut niewłaściwej wykładni przepisów ustawy o świadczeniach rodzinnych w zakresie przyznania prawa do kwestionowanych dodatków zarówno przez organ pierwszej jak i drugiej instancji oraz zarzut nieprawidłowego ustalenia okresu czasu na jaki zostały przyznane dodatki z tytułu samotnego wychowywania dzieci. Podniosła, że spełnia warunki do uzyskiwania świadczeń za okres zasiłkowy ponieważ, przed wejściem w życie ustawy otrzymywała alimenty z funduszu alimentacyjnego, wychowuje dzieci bez udziału ich ojca po uzyskaniu z nim rozwodu, a więc spełnia warunki do uzyskania statusu osoby samotnie wychowującej dzieci określone w art. 3 pkt. 14 ustawy o świadczeniach rodzinnych.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji, uznając za nieuzasadniony zarzut skarżącej, iż dodatek z tytułu opieki nad dzieckiem w okresie kontynuowania urlopu wychowawczego powinien zostać przyznany do dnia 31 sierpnia 2006 r. na podstawie art. 10 i art. 24 ust. 3 ustawy o świadczeniach rodzinnych. Organ wywodził, że w rozpatrywanym przypadku ma zastosowanie art. 59 ust. 1 i ust. 4 ustawy gwarantujący dodatek w wysokości 505,80 zł, a nie w wysokości 400 zł, o której mowa w art. 10 ust. 2 ustawy. Zdaniem organu termin przyznania przedmiotowego dodatku do dnia 31 grudnia 2004 r. określa wyraźnie art. 59 ust. 4 ustawy i ma zastosowanie w rozpatrywanej sprawie, gdyż urlop wychowawczy na córkę J. zakład pracy udzielił skarżącej w celu sprawowania opieki nad dzieckiem niepełnosprawnym. Organ uznał również za nieuzasadniony zarzut dotyczący przyznania dodatków z tytułu samotnego wychowywania dzieci na okres zasiłkowy do dnia 31 sierpnia 2005 r., ponieważ skarżąca nie jest osobą samotnie wychowującą dzieci w rozumieniu art. 3 pkt 17 cyt. ustawy, lecz jest mężatką, zatem prawidłowo zastosowano przepis art. 60 ust. 2 ustawy o świadczeniach rodzinnych, dający możliwość przyznania prawa do powyższego dodatku przez okres jednego roku.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Na zasadzie art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153. poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzygają spory kompetencyjne i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej. Kontrola, o której mowa wyżej, sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 § 2). Oznacza to, że badaniu w postępowaniu sądowym, podlega prawidłowość zastosowania przepisów prawa w odniesieniu do istniejącego w sprawie stanu faktycznego oraz trafność wykładni tych przepisów.
Tak przeprowadzona kontrola zaskarżonej decyzji pozwoliła na stwierdzenie, że nie narusza ona przepisów prawa.
Z lektury akt wynika, że w rozpatrywanej sprawie strona wniosła o przyznanie prawa do zasiłku rodzinnego oraz dodatków do zasiłku rodzinnego.
Przedłożyła wszystkie wymagane dokumenty i oświadczenia, których wynika, że w skład rodziny chodzi ona sama, jej współmałżonek i troje dzieci - córka J. J. (legitymująca się orzeczeniem o niepełnosprawności wydanym na czas określony do dnia 31 sierpnia 2006 r.), synowie M. J. i K. H., przy czym dwoje starszych dzieci pochodzi z poprzedniego związku małżeńskiego. Udokumentowany został dochód na osobę w rodzinie wynoszący 308, 77 zł. Niesporne jest, że skarżąca przebywała na płatnym urlopie wychowawczym w prawem do zasiłku wychowawczego w wysokości 505, 80 zł.
Materialnoprawną przesłanką, na podstawie, której należało rozpoznać żądanie strony były przepisy ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. Nr 228, poz. 2255 ze zm.), które określają warunki nabywania prawa do świadczeń rodzinnych oraz zasady ustalania, przyznawania i wypłacania tych świadczeń. Świadczeniami rodzinnymi są: zasiłek rodzinny i dodatki do zasiłku rodzinnego, świadczenia opiekuńcze, zasiłek pielęgnacyjny i świadczenie pielęgnacyjne - art. 2 ustawy.
Do zasiłku rodzinnego, zgodnie z art. 8 ustawy, przysługują dodatki z tytułu:
1) urodzenia dziecka;
2) opieki nad dzieckiem w okresie korzystania z urlopu wychowawczego;
1) samotnego wychowywania dziecka i utraty prawa do zasiłku dla bezrobotnych na skutek upływu ustawowego okresu jego pobierania;
3) samotnego wychowywania dziecka;
5) kształcenia i rehabilitacji dziecka niepełnosprawnego; o) rozpoczęcia roku szkolnego;
7) podjęcia przez dziecko nauki w szkole poza miejscem zamieszkania.
Przepisy art. 4 i 5 cytowanej wyżej ustawy, pozwalają na przyznanie zasiłku rodzinnego mającego na celu częściowe pokrycie wydatków na utrzymanie dziecka, jeżeli dochód rodzinny w przeliczeniu na osobę, w przypadku gdy członkiem rodziny jest dziecko legitymujące się orzeczeniem o niepełnosprawności nie przekracza kwoty 583 zł.
Zgodnie z art. 24 ustawy prawo do świadczeń rodzinnych ustala się na okres zasiłkowy, który w myśl art. 3 pkt 10 ustawy liczy się od dnia 1 września do dnia 31 sierpnia następnego roku kalendarzowego, począwszy od miesiąca w którym wpłynął wniosek prawidłowo wypełnionymi dokumentami, przy czym należy zważyć, że stosownie do art. 47 ustawy w okresie od 1 maja 2003 r. do dnia 31 sierpnia wysokość miesięcznego zasiłku wynosi 43 zł, na pierwsze i drugie dziecko, 53 zł na trzecie dziecko. W tym miejscu należy także zauważyć, że prawo do zasiłków rodzinnych przysługuje na okres zasiłkowy, albowiem przepis art. 24 ust. 3 pozwala na ustalenie prawa do świadczeń rodzinnych uzależnionych od niepełnosprawności w odstępstwie od zasady wyrażonej w ust. 1, jedynie w przypadku, gdy orzeczenie o stopniu niepełnosprawności zostało wydane na czas określony. W takim przypadku prawo do świadczeń rodzinnych ustala się do ostatniego dnia miesiąca, w którym upływa termin ważności orzeczenia. Z treści przepisu art. 5 ustawy wynika, ustawa nie uzależnia prawa do zasiłku rodzinnego od niepełnosprawności dziecka pozostającego na utrzymaniu, co oznacza iż prawo to przysługuje na zasadach określonych w powołanym przepisie art. 24 ust. 1 omawianej ustawy.
Dodatek z tytułu opieki nad dzieckiem w okresie korzystania z urlopu wychowawczego przysługuje matce lub ojcu, opiekunowi faktycznemu dziecka albo opiekunowi prawnemu dziecka, jeżeli dziecko pozostaje pod jego faktyczną opieką, uprawnionemu do urlopu wychowawczego, nie dłużej jednak niż przez okres 72 miesięcy kalendarzowych, jeżeli sprawuje opiekę nad dzieckiem legitymującym się orzeczeniem o niepełnosprawności. Natomiast stosownie do art. 59 ust. 4 osoba otrzymująca przed dniem wejścia w życie ustawy zasiłek wychowawczy przyznany na podstawie orzeczenia lekarskiego o stanie zdrowia dziecka nabywa prawo do dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu samotnego wychowywania dziecka do dnia 31 grudnia 2004 r. jeżeli spełnia warunki określone w ustawie.
Dodatek z tytułu samotnego wychowania dziecka przysługuje matce lub ojcu albo opiekunowi prawnemu dziecka w wysokości 170 zł na dziecko, a w przypadku samotnego wychowywania dziecka legitymującego się orzeczeniem o niepełnosprawności lub znacznym stopniu niepełnosprawności dodatek ten przysługuje w wysokości 250 zł. W myśl art. 3 pkt 17 ustawy samotne wychowywanie dziecka oznacza wychowywanie dziecka przez pannę, kawalera, osobę pozostającą w separacji orzeczonej wyrokiem sądu, osobę rozwiedzioną, wdowę lub wdowca jeżeli wspólnie nie wychowuje dziecka z ojcem lub matką. Zgodnie z art. 60 ust. 2 ustawy osoba pozostająca w związku małżeńskim otrzymująca na dzieci do dnia wejścia w życie ustawy świadczenia z funduszu alimentacyjnego, nabywa prawo do powyższego dodatku przez okres jednego roku, jeżeli spełnia warunki określone w ustawie.
Zasady przyznania dodatku z tytułu kształcenia i rehabilitacji dziecka niepełnosprawnego określa art. 13 ustawy, stanowiąc, że dodatek ten w wysokości 70 zł, przysługuje osobie uprawnionej na pokrycie zwiększonych wydatków związanych z rehabilitacją lub kształceniem dziecka w wieku do ukończenia 16 roku życia, jeżeli legitymuje się orzeczeniem o niepełnosprawności.
Natomiast dodatek z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego w wysokości 90 zł, przysługuje matce lub ojcu lub opiekunowi pranemu czy też faktycznemu, na pokrycie wydatków związanych z rozpoczęciem roku szkolnego - art. 14 powołanej ustawy o świadczeniach rodzinnych.
Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy należy stwierdzić, że skarżąca spełniała kryterium dochodowe w rozumieniu przepisów art. 3 i 4 pozwalające na przyznanie zasiłku rodzinnego oraz dodatków do tego zasiłku określonych w art. 10, 12, 13 i 14 komentowanej ustawy.
Organ odwoławczy w sposób właściwy zastosował przepisy w zakresie ustalenia prawa do zasiłku rodzinnego na córkę oraz synów skarżącej ustalając to prawo w wysokości określonej w przepisie art. 47 ustawy o świadczeniach rodzinnych i określając czas trwania tego prawa na okres od 1 maja 2004 r. do 31 sierpnia 2005 r. Z przepisu art. 4 ustawy wynika jednoznacznie, że zasiłek rodzinny jest świadczeniem niezwiązanym z niepełnosprawnością dziecka, stąd w ocenie Sądu, nie jest możliwe inne niż wynikające z cytowanego przepisu art. 24 ust. 1 ustalenie okresu tego prawa, a wiec na okres zasiłkowy.
Nie budzi wątpliwości ustalenie dodatku z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego przysługującego na córkę J. i syna M. J. w świetle art. 14 ustawy.
Dodatek z tytułu opieki nad dzieckiem w okresie korzystania z urlopu wychowawczego, przyznany na córkę J. w kwocie 505, 80 zł na okres od dnia 1 maja 2004 r. do dnia 31 sierpnia 2005 r. znajduje oparcie w art. 10 ustawy, a czas trwania tego dodatku został ustalony prawidłowo w oparciu o normę art. 59 ust. 4 mającej charakter przepisu przejściowego, bowiem skarżąca otrzymywała przed dniem wejścia ustawy w życie, zasiłek wychowawczy na córkę J., na podstawie zaświadczenia lekarskiego o stanie zdrowia dziecka z dnia 21.12.2001 r. (przedłożonego na rozprawie).
Nie budzi zastrzeżeń Sądu ustalenie przez organ odwoławczy dodatku z tytułu samotnego wychowywania córki J. w kwocie 250 zł i syna M. w kwocie 170 zł, na podstawie art. 12 i art. 60 ustawy. Sąd podzielił argumenty organu odwoławczego, że skarżąca jako osoba pozostająca w związku małżeńskim, a uprzednio otrzymująca na dzieci świadczenia z funduszu alimentacyjnego, nabyła prawo do dodatku o którym mowa w art. 10 ustawy przez okres jednego roku, jeżeli spełnia warunki określone w ustawie.
W tym miejscu, w kontekście skargi, należy podnieść, iż w stosunku do skarżącej nie może mieć miejsca, ustalenie bez cezury czasowej dodatku z tytułu samotnego wychowywania dziecka. Skarżąca będąc mężatką nie spełnia warunku do uznania za osobę samotnie wychowująca dziecko w rozumieniu art. 3 pkt. 17. Ustawa o świadczeniach rodzinnych zawiera własną, legalną definicję osoby samotnie wychowującej dziecko, uznając jedynie za takie - wychowywanie dziecka przez pannę, kawalera, osobę pozostającą w separacji, orzeczonej prawomocnym wyrokiem sądu, osobę rozwiedzioną, wdowę lub wdowca, jeżeli wspólnie nie wychowuje dziecka z ojcem lub matką dziecka.
Również zasadnie, zdaniem Sądu, organ odwoławczy określił czas trwania dodatku z tytułu kształcenia i rehabilitacji dziecka legitymującego się orzeczeniem o niepełnosprawności (J. J.) do dnia 31 sierpnia 2006 r., bowiem właśnie to świadczenie uzależnione jest od niepełnosprawności osoby, a wiec prawo do takiego świadczenia ustala się do ostatniego dnia miesiąca w którym upływa termin ważności orzeczenia - art. 24 ust. 3 ustawy.
Rekapitulując należy powtórzyć, że Sąd Administracyjny w zakresie swojej kompetencji sprawuje jedynie kontrolę decyzji administracyjnej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że rozpoznając skargę na daną decyzję administracyjną ocenia, czy nie zostały naruszone określone przepisy prawa, nie może jednak wyręczać organów administracyjnych i wydawać orzeczenia o charakterze administracyjnym.
W tym stanie rzeczy, Sąd nie widząc naruszenia przepisów ustawy z dnia 3 czerwca 2004 r. o świadczeniach rodzinnych, pozostawił w obrocie prawnym zaskarżoną decyzję i uznając skargę za nie zasługującą na uwzględnienie orzekł o jej oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270).

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI