II SA/Ol 992/19

II SA/Ol 992/19 - Wyrok WSA w Olsztynie
Data orzeczenia
2020-01-23
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2019-12-09
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie
Sędziowie
Adam Matuszak
Ewa Osipuk /sprawozdawca/
Marzenna Glabas /przewodniczący/
Symbol z opisem
6200 Choroby zawodowe
Hasła tematyczne
Inspekcja sanitarna
Sygn. powiązane
II OSK 1335/20 - Wyrok NSA z 2023-05-11
Skarżony organ
Inspektor Sanitarny
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2019 poz 1040
art. 235
Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy - t.j.
Dz.U. 2018 poz 2096
art. 7,  art. 77
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
Dz.U. 2019 poz 2325
art. 134,  art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Marzenna Glabas Sędziowie sędzia WSA Adam Matuszak sędzia WSA Ewa Osipuk (spr.) Protokolant sekretarz sądowy Marta Kudła po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 stycznia 2020 r. sprawy ze skargi D. K. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia "[...]", nr "[...]" w przedmiocie choroby zawodowej oddala skargę.
Uzasadnienie
Decyzją z dnia "{[...]" Państwowy Graniczny Inspektor Sanitarny, działając na podstawie 104 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r., poz. 2096 z późn. zm.), dalej jako: "k.p.a." i art. 5 pkt 4a w zw. z art. 37 ust. 1 ustawy z dnia 14 marca 1985 r.
o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz. U z 2019 r. poz. 59) oraz art. 2351 i art. 2352 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy (Dz. U. z 2019 r., poz. 1040), dalej jako: "k.p.", § 8 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r.
w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. z 2013 r. poz. 1367), dalej jako: "rozporządzenie", po rozpatrzeniu zgłoszenia podejrzenia choroby zawodowej, nie stwierdził choroby zawodowej u D. K (skarżący) - przewlekłej choroby układu ruchu wywołanej sposobem wykonywania pracy: przewlekłe uszkodzenie łąkotki u osób wykonujących pracę w pozycji klęczącej lub kucznej.
W uzasadnieniu decyzji organ przedstawił przebieg postępowania, dotychczasowy przebieg zatrudnienia skarżącego i opis jego stanowiska pracy. Organ podkreślił, że w sprawie zostały wydane orzeczenia lekarskie o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej: nr "[..]" z dnia "[...]" wystawione przez Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy (dalej także "WOMP") oraz nr "[...]" z dnia ‘[...]", wystawione przez Instytut Medycyny Pracy (dalej także "IMP").
Zgodnie z art. 2351 k.p., warunkiem wydania decyzji o stwierdzeniu choroby zawodowej jest rozpoznanie choroby wymienionej w załączniku do rozporządzenia, jeśli w wyniku oceny warunków pracy można stwierdzić bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że została ona spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy albo w związku ze sposobem wykonywania pracy, zwanym - narażeniem zawodowym. Organ stwierdził, że – jak wskazały właściwe do orzekania w zakresie chorób zawodowych jednostki orzecznicze I-go i II-go stopnia, ocena warunków pracy D. K. nie pozwala na bezsporne lub wysoko uprawdopodobnione stwierdzenie, że jego choroba została spowodowana sposobem wykonywania pracy.
W odwołaniu od powyższej decyzji D. K. zarzucił organowi naruszenie:
- art. 2351 w zw. z art. 2352 k.p., poprzez ich niezastosowanie
w sytuacji, gdy doszło do wystąpienia choroby wymienionej w wykazie chorób
zawodowych (przewlekłego uszkodzenia łąkotki) i w wyniku oceny warunków
pracy można stwierdzić bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że została ona spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy albo w związku ze sposobem wykonywania
pracy (wykonywanie pracy w pozycji klęcznej lub kucznej);
- art. 11 k.p.a., poprzez niewyjaśnienie przyczyn, dla których organ doszedł do
wniosku, że do wystąpienia choroby nie doszło w związku ze sposobem
wykonywania pracy;
- art. 7 w zw. z art. 8 § 1 k.p.a., poprzez zignorowanie przez organ licznych
rozbieżności i sprzeczności występujących w materiale dowodowym
i zaniechanie dążenia do ich wyjaśnienia mimo obowiązku podejmowania
czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do
załatwienia sprawy.
Mając na uwadze powyższe, odwołujący się wniósł o uchylenie zaskarżonej
decyzji w całości i stwierdzenie wystąpienia choroby zawodowej -
przewlekłego uszkodzenia łąkotki u osób wykonujących pracę w pozycji klęczącej lub
kucznej.
Po rozpatrzeniu odwołania strony, Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny decyzją z dnia "[...]’ utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję o braku podstaw do stwierdzenia u D. K. choroby zawodowej – przewlekłej choroby układu ruchu wywołanej sposobem wykonywania pracy: przewlekłe uszkodzenie łąkotki u osób wykonujących pracę w pozycji klęczącej lub kucznej – wymienionej w poz. 19.3 wykazu chorób zawodowych, stanowiącego załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych.
Przedstawiając dotychczasowy przebieg zatrudnienia skarżącego i zajmowane stanowiska, organ wskazał, że szczegółowy opis wykonywanych przez skarżącego czynności wraz z pozycją ciała i czasem ich wykonywania zostały przedstawione
w sprawozdaniach: Nr ‘[...]" "Wydatek energetyczny na stanowiskach pracy" oraz Nr "[...]" "Ocena wydatku energetycznego." Wynika
z nich, że skarżący wykonywał czynności zawodowe w pozycji kucznej i klęczącej. Dalej organ podniósł, że skarżący był badany przez jednostkę uprawnioną do orzekania
w sprawie chorób zawodowych, tj. Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy, który na podstawie analizy całości zgromadzonej dokumentacji medycznej i w oparciu
o wyniki przeprowadzonych badań konsultacyjnych (ortopedyczne) rozpoznał przeciążeniowe uszkodzenie łąkotki przyśrodkowej, rozpoczynającą się gonartrozę prawostronną. W uzasadnieniu orzeczenia lekarskiego z dnia "[...]" WOMP wskazał m.in., że badany wykonywał różnorodne czynności obciążające różne grupy mięśniowe w zmiennych pozycjach ciała (stojąca, stojąco-pochylona, chodzenie, chodzenie po schodach, w kucki). Wskazano również, że nie była to stała praca
w wymuszonej pozycji ciała kucznej lub klęczącej. W związku z powyższym, WOMP
wydał orzeczenie lekarskie dnia "[...]" o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej, tj. przewlekłej choroby układu ruchu wywołanej sposobem wykonywania pracy: przewlekłego uszkodzenia łąkotki u osób wykonujących pracę w pozycji klęczącej lub kucznej wymienionej w poz. 19.3 wykazu chorób zawodowych, stanowiącego załącznik do rozporządzenia. Skarżący skorzystał z przysługującego prawa i wystąpił
z wnioskiem o przeprowadzenie ponownego badania przez jednostkę orzeczniczą II stopnia - zgodnie z § 7 ust. 1 ww. rozporządzenia.
Instytut Medycyny Pracy, w wyniku przeprowadzonej konsultacji
ortopedycznej, rozpoznał u D. K. zmiany zwyrodnieniowe przeciążeniowe prawego stawu kolanowego z bólem przedziału przyśrodkowego
i cechami chondromalacji. Ponadto, ww. jednostka orzecznicza wskazała, iż w chwili
obecnej u badanego brak jest zmian zwyrodnieniowych w strukturach lewego stawu
kolanowego, zaś w stawie prawym opisywane są zmiany zwyrodnieniowe
przeciążeniowe z bólem przedziału przyśrodkowego i cechami chondromalacji.
Instytut wyjaśnił, że tak wyraźna asymetria zmian w obrębie stawów kolanowych
sugeruje z wysokim prawdopodobieństwem, iż do rozwoju patologii w prawym
stawie kolanowym nie doszło w związku z wykonywaną pracą zawodową.
Nie stwierdzono uszkodzeń łąkotek w obrębie stawów kolanowych, a choroba
zwyrodnieniowa stawów obwodowych nie jest objęta wykazem chorób
zawodowych. D. K., nie zgadzając się z rozstrzygnięciem zawartym w powyższym orzeczeniu, dwukrotnie zwracał się o wyjaśnienie swoich wątpliwości. W związku z powyższym, IMP, pismami z "[...]", uzupełnił swoje orzeczenie, podtrzymując swoje stanowisko o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej. Ponowna analiza całości dostępnej dokumentacji medycznej, nie pozwoliła IMP na przyjęcie wystąpienia choroby zawodowej u strony. IMP po analizie opisu czynności i czasu ich trwania, na podstawie tabeli z wydatkiem energetycznym, wskazał, że D. K. w trakcie pracy nie wykonywał przez większą część zmiany roboczej pracy w pozycji klęczącej lub kucznej. Wyjaśniono również, że "wykonywanie pracy w warunkach szczególnych w latach "[...]" przez skarżącego nie wskazuje na istnienie związku między rozpatrywanymi chorobami układu ruchu a sposobem wykonywania pracy, ponieważ do takiej analizy jest brany pod uwagę chronometraż czasu pracy, elementy monotypii oraz sposób wykonywania pracy.
Organ wskazał, że w przedmiotowej sprawie, IMP nie rozpoznał u D. K. schorzenia tj. przewlekłego uszkodzenia łąkotki u osób wykonujących pracę
w pozycji klęczącej lub kucznej, które znajduje się w wykazie chorób zawodowych
w poz. 19.3. Instytut w uzasadnieniu orzeczenia lekarskiego, jednoznacznie stwierdził, że rozpoznana u skarżącego choroba zwyrodnieniowa stawów obwodowych nie jest objęta wykazem chorób zawodowych. Zatem brak jest jednego z warunków koniecznych do rozpoznania choroby zawodowej. Ponadto, IMP uznał róznież, iż D. K. w trakcie pracy nie wykonywał przez większą część zmiany roboczej pracy w pozycji klęczącej lub kucznej, co jest drugim niezbędnym warunkiem do tego, aby można było rozpoznać chorobę zawodową. Szczegółowy opis wykonywanych czynności wraz z pozycją ciała i czasem ich wykonywania zostały przedstawione
w sprawozdaniu "Wydatek energetyczny na stanowiskach pracy" oraz w sprawozdaniu "Ocena wydatku energetycznego." Na ich podstawie można określić, przy jakich czynnościach pracownik wykonywał pracę w pozycji klęcznej lub kucznej (bo tylko taka pozycja może być brana pod uwagę przy rozpatrywaniu schorzenia wymienionego w poz. 19.3, tj. przewlekłe uszkodzenie łąkotki u osób wykonujących pracę w pozycji klęczącej lub kucznej). Nie mają wpływu pozostałe pozycje ciała. Wobec powyższego, trudno uznać za wiarygodne stwierdzenie skarżącego, że swoje obowiązki wykonywał w pozycji klęczącej lub kucznej powyżej połowy zmiany roboczej. Dlatego też nie mają wpływu na rozstrzygnięcie
w przedmiotowym postępowaniu oświadczenia świadków dołączone do odwołania, bowiem dokumenty przeczą tym twierdzeniom.
W skardze wniesionej do tut. Sądu na decyzję organu odwoławczego, reprezentowany przez pełnomocnika D. K., zarzucił naruszenie:
- art. 2351 w zw. z art. 2352 k.p., poprzez ich niezastosowanie
w sytuacji, gdy u wnioskodawcy doszło do wystąpienia choroby wymienionej w wykazie chorób zawodowych (przewlekłego uszkodzenia łąkotki) i w wyniku oceny warunków pracy można stwierdzić bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że została ona spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy albo w związku ze sposobem wykonywania pracy (wykonywanie pracy w pozycji klęczącej lub kucznej);
- art. 7 k.p.a., poprzez zignorowanie przez organ licznych rozbieżności
i sprzeczności występujących w materiale dowodowym i zaniechanie dążenia do ich wyjaśnienia, mimo obowiązku podejmowania czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, co doprowadziło do błędnego ustalenia, że wnioskodawca nie pracował w pozycji kucznej lub klęcznej przez większą część czasu pracy, mimo że wykonywał on pracę o takim charakterze przez więcej niż połowę tego czasu;
- art. 77 § 1 w zw. z art. 80 k.p.a., poprzez odmowę przyznania wiarygodności
twierdzeniom wnioskodawcy oraz oświadczeniom świadków, podczas gdy skarżący
rzeczywiście wykonywał pracę w pozycji klęczącej lub kucznej przez większą część czasu pracy.
Wskazując na powyższe, skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji
w całości oraz o przyznanie zwrotu kosztów postępowania w sprawie.
W odpowiedzi na skargę, organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko
i argumentację, zawarte w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2019 r., poz. 2167 z póżn. zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej, sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Uwzględnienie skargi, zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U.
z 2019 r., poz. 2325 z późn. zm.), dalej jako: "p.p.s.a.", następuje w przypadku stwierdzenia naruszenia przez organ przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia przepisów postępowania dającego podstawę do wznowienia postępowania lub innego naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Z unormowania art. 134 § 1 p.p.s.a. wynika nadto, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami
i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Tym samym, sąd ma prawo
i obowiązek dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego, nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został w skardze podniesiony.
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ przeprowadzona przez Sąd kontrola legalności zaskarżonej decyzji wykazała, że zaskarżona decyzja została podjęta zgodnie z przepisami prawa.
Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie jest decyzja Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego, utrzymująca w mocy decyzję organu pierwszej instancji o braku podstaw do stwierdzenia u skarżącego choroby zawodowej - wskazanej
w punkcie 19.3 "Wykazu chorób zawodowych wraz z okresem, w którym wystąpienie udokumentowanych objawów chorobowych upoważnia do rozpoznania choroby zawodowej pomimo wcześniejszego zakończenia pracy w narażeniu zawodowym", zawartego w załączniku do rozporządzenia, tj. choroby zawodowej sklasyfikowanej jako: "przewlekłe uszkodzenie łąkotki u osób wykonujących pracę w pozycji klęczącej lub kucznej".
Zgodnie z art. 235¹ k.p., za chorobę zawodową uważa się schorzenie ujęte w wykazie chorób zawodowych, jeżeli w wyniku oceny warunków pracy można stwierdzić bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że choroba została spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy albo w związku ze sposobem wykonywania pracy, zwanych "narażeniem zawodowym".
W myśl § 8 ust. 1 rozporządzenia, decyzję o stwierdzeniu choroby zawodowej albo decyzję o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej wydaje się na podstawie materiału dowodowego, a w szczególności danych zawartych w orzeczeniu lekarskim oraz formularzu oceny narażenia zawodowego pracownika lub byłego pracownika. Analizując podstawy wydania decyzji o stwierdzeniu choroby zawodowej należy w szczególności zwrócić uwagę na regulację sposobu orzekania o rozpoznaniu choroby zawodowej. Stosownie do § 5 ust. 1 rozporządzenia, wydawanie orzeczeń w tym przedmiocie zostało powierzone lekarzom spełniającym wymagania kwalifikacyjne określone w przepisach wydanych na podstawie art. 9 ust. 3 ustawy
z dnia 27 czerwca 1997 r. o służbie medycyny pracy, zatrudnionym w jednostkach orzeczniczych I stopnia (wymienionych w § 5 ust. 2 rozporządzenia) oraz II stopnia (wskazanych w § 5 ust. 3 rozporządzenia).
Stosownie do § 6 ust. 1 rozporządzenia lekarz, o którym mowa w § 5 ust. 1, wydaje orzeczenie o rozpoznaniu choroby zawodowej albo o braku podstaw do jej rozpoznania, zwane dalej "orzeczeniem lekarskim", na podstawie wyników przeprowadzonych badań lekarskich i pomocniczych, dokumentacji medycznej pracownika lub byłego pracownika, dokumentacji przebiegu zatrudnienia oraz oceny narażenia zawodowego. Z kolei – zgodnie § 6 ust. 2 pkt 5 rozporządzenia - narażenie zawodowe podlega ocenie, przy dokonywaniu której uwzględnia się sposób wykonywania pracy - określenie stopnia obciążenia wysiłkiem fizycznym oraz chronometraż czynności, które mogą powodować nadmierne obciążenie odpowiednich narządów lub układów organizmu ludzkiego. Stosownie do § 6 ust. 3 rozporządzenia, taką ocenę narażenia zawodowego przeprowadza – w zależności od etapu, na którym znajduje się sprawa – m.in. lekarz zatrudniony w jednostce orzeczniczej, o której mowa w § 5 ust. 2 i 3 w toku ustalania rozpoznania choroby zawodowej (pkt 2), a także właściwy państwowy inspektor sanitarny, w toku podejmowania decyzji o stwierdzeniu choroby zawodowej lub decyzji o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej (pkt 3).
Z przytoczonych wyżej przepisów wynika, że decyzja o stwierdzeniu choroby zawodowej może być wydana – po przeprowadzeniu przez organy inspekcji sanitarnej - postępowania wyjaśniającego co do warunków i sposobu wykonywanej pracy oraz występującego w określonym czasie w środowisku pracy określonego narażenia zawodowego wiążącego się z podejrzeniem zaistnienia wskazanej w rozporządzeniu jednostki chorobowej - jeżeli spełnione zostaną następujące przesłanki: 1) schorzenie zostanie rozpoznane przez lekarza we właściwej jednostce orzeczniczej jako choroba zawodowa określona w wykazie; 2) w zakładzie (środowisku) pracy występowały czynniki szkodliwe dla zdrowia oraz 3) bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem można stwierdzić istnienie związku przyczynowego między stwierdzonym schorzeniem a warunkami pracy.
Specyfiką postępowania w sprawach dotyczących chorób zawodowych jest związanie organów Państwowej Inspekcji Sanitarnej orzeczeniem lekarskim wydanym w sprawie, w tym znaczeniu, że organy te nie są uprawnione do kontroli merytorycznej orzeczeń lekarskich jednostek uprawnionych do rozpoznawania chorób zawodowych, ani też do dokonywania własnych ustaleń prowadzących do odmiennego rozpoznania schorzenia (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 stycznia 2007 r. sygn. akt II OSK 1078/06; wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach
z dnia 18 maja 2007 r. sygn. akt IV SA/GL 794/06; wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 maja 2010 r. sygn. akt II OSK 335/10). Dotyczy to zarówno objawów choroby, jak i przyczyn jej powstania (etiologii). W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego oraz wojewódzkich sądów administracyjnych przyjmowany jest powszechnie pogląd o związaniu organów inspekcji sanitarnej orzeczeniem lekarskim, wydanym w trybie rozporządzenia w sprawie chorób zawodowych, a w konsekwencji o braku podstaw do przeprowadzenia przez organ samodzielnej oceny dokumentacji lekarskiej, prowadzącej do odmiennego rozpoznania schorzenia (por. wyrok NSA z dnia 5 stycznia 2007 r., sygn. akt II OSK 1078/06; wyrok WSA w Białymstoku z dnia 25 stycznia 2007 r., sygn. akt II SA/Bk 710/06; wyrok WSA w Krakowie z dnia 20 września 2016 r., sygn. akt III SA/Kr 388/16), co jest uzasadnione zakresem specjalistycznej wiedzy medycznej posiadanej przez lekarzy orzeczników, której to wiedzy nie posiadają organy administracyjne. Orzeczenie lekarskie, o jakim tutaj mowa, należy traktować tak jak opinię w rozumieniu art. 84 § 1 k.p.a., a ocena tego orzeczenia dokonywana przez właściwy organ podlegać musi kryteriom określonym w art. 80 k.p.a. Jeżeli zatem orzeczenie lekarskie poddane takiej ocenie zawiera w sobie logiczne i przekonujące wyjaśnienie zajętego przez lekarza-orzecznika stanowiska, to organ nie może sprzecznie z tą opinią dokonać we własnym zakresie rozpoznania choroby zawodowej czyli stwierdzenia, że wskazane schorzenie u danej osoby stanowi chorobę zawodową, tj. stanowi jedną z rodzaju chorób wyszczególnionych przez prawodawcę, która według dostępnej wiedzy medycznej bezsprzecznie lub z wysokim prawdopodobieństwem została spowodowana pracą w warunkach oddziaływania na określonego pracownika istniejących (stwierdzonych) w środowisku pracy czynników chorobotwórczych. Organy administracji są związane ustaleniami orzeczeń diagnostycznych i nie dysponując przeciwdowodami, które mogłyby orzeczenia te podważyć, nie mają w tym zakresie podstaw do przyjęcia, iż rzeczywisty stan zdrowia skarżącego kształtuje się odmiennie od wyników badań stanowiących postawę orzeczeń lekarskich (por. wyrok NSA z dnia 5 stycznia 2007 r., sygn. akt II OSK 1078/06). Aby zatem można było stwierdzić chorobę zawodową, koniecznym jest rozpoznanie jej przez uprawnioną placówkę diagnostyczną.
W sytuacji zaś, gdy orzeczenie lekarskie nie wyjaśnia wszystkich okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy (jest niewystarczające do wydania decyzji), organ może zażądać od lekarza, który wydał orzeczenie lekarskie, dodatkowego uzasadnienia tego orzeczenia, wystąpić do jednostki orzeczniczej II stopnia o dodatkową konsultację lub podjąć inne czynności niezbędne do uzupełnienia materiału dowodowego - § 8
ust. 2 rozporządzenia w sprawie chorób zawodowych (por. wyrok WSA w Warszawie
z dnia 5 listopada 2008 r., sygn. akt VIII SA/Wa 256/08; wyrok WSA w Warszawie
z dnia 19 marca 2007 r., sygn. akt VII SA/Wa 2429/06 – wszystkie cytowane
w niniejszym wyroku orzeczenia dostępne są na stronie www.orzeczenia.nsa.gov.pl).
Wobec powyższego, organ administracyjny nie ma uprawnienia do kontroli merytorycznej orzeczeń lekarskich uprawnionych do rozpoznawania chorób zawodowych jednostek orzeczniczych oraz do dokonywania własnych ustaleń, prowadzących do odmiennego rozpoznania jednostki chorobowej. Zakwestionowanie natomiast orzeczeń lekarskich może dotyczyć jedynie względów formalnych, np., że orzeczenie zostało wydane w niewłaściwej formie, bez uzasadnienia lub przez nieuprawnionego lekarza, bądź zawiera oczywiste sprzeczności. Innymi słowy, wydane orzeczenia lekarskie podlegają jedynie badaniu pod kątem logiki, spójności oraz prawidłowości uzasadnienia. Organ powinien więc ocenić orzeczenie lekarskie jako dowód w postępowaniu z zachowaniem zasad wyznaczonych przepisami k.p.a., ze szczególnym uwzględnieniem zasady prawdy obiektywnej wyrażonej w art. 7, art. 77 § 1 i art. 107 § 3 k.p.a. W konsekwencji, zakwestionowanie orzeczenia lekarskiego przez organ administracji publicznej lub sąd administracyjny jest dopuszczalne, ale wyłącznie w przypadku, jeżeli zostanie wykazane, że nie zawiera wyczerpującego uzasadnienia lub ewidentne błędy, niejasności, które dyskwalifikują jego walor dowodowy.
Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy stwierdzić należy, że kluczowe dla niej znaczenie miały wydane w niniejszej sprawie orzeczenia lekarskie jednostek orzeczniczych, tj. orzeczenie wydane przez WOMP w dniu "[...]" oraz wystawione przez IMP w dniu "[...]", jak również pisma IMP z dnia
"[...]", podtrzymujące stanowisko IMP o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej. Nie ma też wątpliwości co do tego, że ww. orzeczenia lekarskie zostały wydane przez uprawnione specjalistyczne jednostki diagnostyczne na podstawie przeprowadzonych badań oraz analizy dokumentacji medycznej.
Z orzeczeń tych wynika bezsprzecznie, że na podstawie analizy całości zgromadzonej dokumentacji medycznej i w oparciu o wyniki przeprowadzonych
badań konsultacyjnych (ortopedyczne) rozpoznano: przeciążeniowe uszkodzenie łąkotki przyśrodkowej z rozpoczynającą się gonartrozę prawostronną. Prace wykonywane w pozycji kucznej lub klęczącej obciążają kończyny dolne z przewagą strony dominującej, tj. kończyny dolnej, na którą pacjent klęka w pierwszej kolejności. W chwili obecnej u badanego brak jest zmian zwyrodnieniowych w strukturach lewego stawu kolanowego, zaś w stawie prawym opisywane są zmiany zwyrodnieniowe przeciążeniowe z bólem przedziału przyśrodkowego i cechami chondromalacji. Tak wyraźna asymetria zmian w obrębie stawów kolanowych sugeruje z wysokim prawdopodobieństwem, iż do rozwoju patologii w prawym stawie kolanowym nie doszło w związku z wykonywaną pracą zawodową. Ponadto, nie stwierdzono uszkodzeń łąkotek w obrębie stawów kolanowych, a choroba zwyrodnieniowa stawów obwodowych nie jest objęta wykazem chorób zawodowych.
Organy wskazały także, że analiza narażenia zawodowego (chronometraż czasu pracy, elementy monotypii oraz sposób wykonywania pracy - badany nie wykonywał stałej pracy w pozycji klęczącej lub kucznej), analiza całości zgromadzonej dokumentacji medycznej, w tym badań konsultacyjno-diagnostycznych, nie pozwala na rozpoznanie choroby zawodowej przewlekłej choroby układu ruchu wywołanej sposobem wykonywania pracy: przewlekłe uszkodzenie łąkotki u osób wykonujących pracę w pozycji klęczącej lub kucznej, wymienionej w poz. 19.3 wykazu chorób zawodowych.
Mając na uwadze treść ww. orzeczeń i opinii uzupełniających do tych orzeczeń oraz konkluzji z nich płynących (w szczególności w zakresie zakwestionowania przez jednostki lekarskie możliwości przyczynowo-skutkowego powiązania powstania u skarżącego patologii w prawym stawie kolanowym ze środowiskiem pracy), przyjąć należy, że organy w oparciu o stanowiska zajęte w wydanych w sprawie orzeczeniach, dokonały zgodnego z prawem rozstrzygnięcia sprawy. Skoro bowiem w niniejszej sprawie lekarze obu jednostek orzeczniczych wydali zgodne co do ustaleń orzeczenia, stwierdzające brak podstaw do rozpoznania choroby zawodowej, a wskazane powyżej orzeczenia lekarskie zawierają elementy merytorycznie istotne dla rozstrzygnięcia sprawy i wskazują, że z medycznego punktu widzenia, z uwzględnieniem charakteru
i sposobu wykonywania pracy oraz złożonej przez skarżącego dokumentacji medycznej – to nie było podstaw do wydania decyzji, która byłaby sprzeczna z rozpoznaniem zawartym w orzeczeniu.
W ocenie Sądu, postępowanie administracyjne zakończone wydaniem zaskarżonej decyzji odbyło się przy uwzględnieniu reguł wyznaczonych zarówno przepisami postępowania administracyjnego, w szczególności przywołanych przez skarżącego przepisów: art. 7, art. 77, art. 80 k.p.a., jak i przepisami cytowanego wyżej rozporządzenia w sprawie chorób zawodowych. Organy inspekcji sanitarnej dokonały bowiem ustaleń w oparciu o wymagane prawem dowody, a ocenę zebranego materiału uzasadniły w sposób przekonujący, opierając swe rozstrzygnięcie na wiarygodnych opiniach jednostek orzeczniczych. Pomimo stwierdzenia u skarżącego przeciążeniowego uszkodzenia łąkotki, warunek rozpoznania choroby zawodowej - przewlekłe uszkodzenie łąkotki u osób wykonujących pracę w pozycji klęczącej lub kucznej - jako następstwo działania czynników występujących w środowisku pracy, nie został spełniony.
Wobec powyższego, przyjąć należy, że zaskarżona decyzja jest prawidłowa
i wydana została po prawidłowym i wszechstronnym wyjaśnieniu i rozpoznaniu sprawy. W sprawie nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, ani też do naruszenia przepisów postępowania, które mogłoby mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Biorąc pod uwagę powyższe, Sąd - na podstawie art. 151 p.p.s.a - oddalił skargę jako niezasadną.