II SA/OL 983/11
Podsumowanie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił postanowienie organu stwierdzające niedopuszczalność odwołania, uznając, że organ nieprawidłowo ocenił żądanie strony i nie wezwał jej do jego sprecyzowania.
Strona wniosła o sprostowanie mapy do celów prawnych, jednak Starosta Łódzki Wschodni uznał, że nie jest to możliwe. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego stwierdził niedopuszczalność odwołania od pisma Starosty, uznając je za informację, a nie decyzję. WSA w Łodzi uchylił postanowienie Inspektora, wskazując na naruszenie przepisów postępowania. Sąd uznał, że organ powinien był wezwać stronę do sprecyzowania żądania, zamiast od razu stwierdzać niedopuszczalność odwołania.
Sprawa dotyczyła wniosku B. K. o sprostowanie mapy do celów prawnych nr 507-753/07 w zakresie ustalenia właściwej granicy między działkami. Starosta Łódzki Wschodni odmówił sprostowania, wskazując na brak możliwości anulowania lub poprawy przyjętego operatu geodezyjnego. Strona wniosła odwołanie, które Łódzki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego uznał za niedopuszczalne, ponieważ pismo Starosty nie było decyzją administracyjną. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi uchylił postanowienie Inspektora, stwierdzając naruszenie przepisów postępowania. Sąd uznał, że organ nieprawidłowo ocenił żądanie strony i nie wezwał jej do jego sprecyzowania zgodnie z art. 64 § 2 k.p.a. Wskazano, że organ powinien był wyjaśnić intencję strony i umożliwić jej doprecyzowanie żądania, zamiast przedwcześnie odmawiać wszczęcia postępowania lub stwierdzać niedopuszczalność odwołania. Postanowienie organu zostało uchylone, a sprawa przekazana do ponownego rozpatrzenia.
Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.
SprawdźZagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Nie, odwołanie nie przysługuje od aktu, który nie jest decyzją administracyjną.
Uzasadnienie
Organ stwierdził niedopuszczalność odwołania, ponieważ pismo Starosty było jedynie informacją, a nie decyzją administracyjną.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (9)
Główne
p.p.s.a. art. 145 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla je w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania lub inne naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
p.p.s.a. art. 135
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd rozstrzyga sprawę w granicach danej sprawy, nie będąc przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
p.p.s.a. art. 205 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd zasądza od organu na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.
Pomocnicze
k.p.a. art. 61a § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Organ wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania, gdy żądanie zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte.
k.p.a. art. 63 § 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Podanie powinno zawierać co najmniej wskazanie osoby, od której pochodzi, jej adres i żądanie.
k.p.a. art. 63 § 3
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Podanie powinno być podpisane przez wnoszącego.
k.p.a. art. 7
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Organ obowiązany jest do działania w sposób budzący zaufanie do organów państwa.
k.p.a. art. 64 § 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
W przypadku nieusunięcia braków podania w terminie, pozostawia się je bez rozpoznania.
p.g.k.
Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne
Przepisy ustawy regulujące kwestie związane z ewidencją gruntów i budynków oraz mapami do celów prawnych.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Organ dopuścił się naruszenia przepisów postępowania, nie wzywając strony do sprecyzowania żądania. Pismo Starosty nie było decyzją administracyjną, a odwołanie od niego było niedopuszczalne, jednak organ powinien był wydać postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania.
Godne uwagi sformułowania
ciężar zapewnienia legalności wszelkich czynności postępowania spoczywa na organach prowadzących postępowanie Instytucja odmowy wszczęcia postępowania kończy się bowiem aktem formalnym, a nie merytorycznym nie może być wątpliwości co do tego, że o tym, jaki charakter ma mieć pismo wniesione przez stronę w postępowaniu administracyjnym decyduje ostatecznie sama strona, a nie organ administracyjny organ powinien podjąć działania zmierzające do wyjaśnienia treści żądania (intencji strony), tak aby nie było w tym zakresie żadnych wątpliwości
Skład orzekający
Joanna Wyporska-Frankiewicz
przewodniczący sprawozdawca
Małgorzata Kowalska
sędzia
Agnieszka Krawczyk
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów k.p.a. dotyczących wszczęcia postępowania, odmowy wszczęcia postępowania oraz oceny formalnej podania, zwłaszcza w kontekście prawa geodezyjnego i kartograficznego."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji proceduralnej i może wymagać dostosowania do innych rodzajów spraw.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje, jak ważne są formalne aspekty postępowania administracyjnego i jak błędy proceduralne organów mogą prowadzić do uchylenia ich rozstrzygnięć. Jest to pouczające dla prawników procesualistów.
“Błąd proceduralny organu uchyla postanowienie o niedopuszczalności odwołania.”
Sektor
nieruchomości
Masz pytanie dotyczące tej sprawy?
Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
III SA/Łd 636/24 - Wyrok WSA w Łodzi Data orzeczenia 2024-11-06 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2024-08-21 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Sędziowie Agnieszka Krawczyk Joanna Wyporska-Frankiewicz /przewodniczący sprawozdawca/ Małgorzata Kowalska Symbol z opisem 6129 Inne o symbolu podstawowym 612 Hasła tematyczne Ewidencja gruntów Skarżony organ Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego Treść wyniku Uchylono zaskarżone postanowienie Powołane przepisy Dz.U. 2024 poz 935 art. 145 par. 1 pkt 1 lit.c w zw. z art. 135 i art. 200 i art. 205 par. 1 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.) Dz.U. 2022 poz 2000 art. 63 par. 2 i 3, art. 61a par. 1 i art. 7 Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j. Sentencja Dnia 6 listopada 2024 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Wyporska-Frankiewicz (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Kowalska, Sędzia WSA Agnieszka Krawczyk, , po rozpoznaniu w dniu 6 listopada 2024 roku na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi B. K. na postanowienie Łódzkiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia 5 lipca 2024 roku nr GiK-II.7221.54.2024 w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności odwołania 1. uchyla zaskarżone postanowienie; 2. zasądza od Łódzkiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego na rzecz B. K. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Uzasadnienie Postanowieniem z 5 lipca 2024 r., Łódzki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego stwierdził niedopuszczalność odwołania B. K. od pisma Starosty Łódzkiego Wschodniego z 31 maja 2024 r. dotyczącego sprostowania mapy do celów prawnych nr 507-753/07. W sprawie ustalono następujące okoliczności faktyczne i prawne: Pismem z dnia 16 kwietnia 2024 r. B. K. (dalej również: strona, strona skarżąca lub skarżący) zwrócił się do Starosty Łódzkiego Wschodniego z wnioskiem o sprostowanie mapy do celów prawnych nr 507-753/07 w zakresie ustalenia właściwej granicy pomiędzy działkami nr [...] a [...]. We wniosku podniesiono, że działki na mapie prawnej nr 507-753/07 nr [...] i nr [...] o łącznej pow. 0.0485 odpowiadają działce nr [...] o pow. 0,0486 w księdze wieczystej [...]. Granica na mapie prawnej nr 507-753/07 pomiędzy działkami nr [...] i [...] nie została ustalona na gruncie, w związku z czym nie odpowiada faktycznemu stanowi zajęcia części placu 17 z księgi wieczystej [...] pod ulicę [...], albowiem jak wynika z mapy zasadniczej nie przebiega po istniejącym już od 1985 roku ogrodzeniu lecz około 1 metr za płotem, czyli na terenie, który strona skarżąca użytkuje. W związku z powyższym strona zawnioskował o poprawienie mapy nr 507-753/07 w zakresie właściwego rozliczenia działki nr [...] w księdze wieczystej [...], polegającego na ustaleniu faktycznej granicy terenu zajętego pod ulicę [...] i wprowadzeniu tych właściwych danych do ewidencji gruntów. W odpowiedzi na wskazany powyżej wniosek strony skarżącej Starosta Łódzki Wschodni w piśmie z 31 maja 2024 r. udzielił wyjaśnień, tj. - przywołując przepisy ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz.U. z 2023 r., poz. 1752 ze zm.) wskazał, że operat geodezyjny po jego przyjęciu do państwowego zasobu geodezyjnego, staje się integralną częścią państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego. Operat został przyjęty do zasobu 19 lipca 2007 r., była to mapa do celów prawnych służąca do rozliczenia nieruchomości zajętej pod drogi publiczne. Przedmiotowy operat do celów prawnych został pozytywnie zweryfikowany pod względem zgodności z obowiązującymi przepisami prawa w zakresie geodezji i kartografii. Nadto wskazano, iż ewidencja gruntów i budynków jest rejestrem publicznym, który wprowadza zmiany zgodnie z obowiązującymi przepisami. Anulowanie oraz jakakolwiek poprawa operatu/mapy prawnej nie jest przewidziana w przepisach prawnych, ponieważ mogłoby to prowadzić do utraty danych istotnych dla prowadzenia ewidencji gruntów i budynków oraz innych baz geodezyjnych. W związku z powyższym brak jest możliwości sprostowania mapy do celów prawnych nr 507-753/07. Pismem z dnia 14 czerwca 2024 r. strona skierowała do Wojewody Łódzkiego, za pośrednictwem Starosty Powiatu Łódzkiego Wschodniego, pismo zatytułowane odwołanie od decyzji Starosty Łódzkiego Wschodniego z dnia 31 maja 2024 r. W piśmie tym podniesiono, że Starosta Łódzki Wschodni decyzją z dnia 31 maja 2024 r. odmówił sprostowania błędnego ustalenia granicy działki zajętej pod drogę publiczną, powiatową - ulica [...] w B., na sporządzonej mapie do celów prawnych nr 507-753/07 w zakresie podnoszonym we wniosku. Zdaniem strony organ pominął zupełnie istotę problemu wynikającego z art. 73 ust. 1 i ust. 3a ustawy z dnia 13 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną. Zaznaczono przy tym, iż błąd na mapie już przyjętej do zasobów, prostuje się nową dokumentacją, nową mapą opracowaną w zakresie błędu. Nie jest więc prawdą, że nie można wykonać sprostowania błędu. Łódzki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego po rozpoznaniu sprawy – postanowieniem z 5 lipca 2024 r. - stwierdził, że pismo Starosty Łódzkiego Wschodniego z dnia 31 maja 2024 r. nie było decyzją administracyjną, a jedynie skierowaną do strony skarżącej informacją dotyczącą braku możliwości sprostowania mapy do celów prawnych nr 507-753/07. Organ zaznaczył przy tym, iż z akt sprawy nie wynika aby w rozpoznawanej sprawie wszczęto, na podstawie przepisów ustawy dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne postępowanie w sprawie aktualizacji danych ewidencji gruntów i budynków dotyczące działek [...] i [...] położonych w obrębie B., gmina A.. Nadto wyjaśniono co należy rozumieć pod pojęciem decyzji administracyjnej wskazując, iż treść pisma Starosty Łódzkiego z dnia 31 maja 2024 r. nie daje podstaw do uznania go za decyzję. Dalej organ przywołał art. 127 § 1 k.p.a. wskazując, iż stronie służy odwołanie od decyzji zaznaczając przy tym, że odwołanie nie przysługuje od aktu, który nie jest decyzją administracyjną i z tego względu wniesione przez stronę skarżącą odwołanie uznano za niedopuszczalne. Na powyżej wskazane postanowienie Łódzkiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z 5 lipca 2024 r. strona skarżąca wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi wnosząc o jego uchylenie w całości. W uzasadnieniu skargi strona podniosła, że pismo pochodzące od organu administracji, aby stanowiło i było uznane za decyzję administracyjną musi zawierać przynajmniej cztery elementy formalne, tj.: oznaczenie organu, wskazanie adresata, rozstrzygnięcie sprawy i podpis pracownika reprezentującego organ. Dalej strona skarżąca wskazała, iż pismo Starosty Powiatu Łódzkiego Wschodniego z dnia 31 maja 2024. zawiera wskazane cztery elementy, a nadto podaje jako podstawę prawną odmowy ustawę z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne wypełniając tym samym minimalne elementy formalne decyzji administracyjnej. Nadto skarżący zaznaczył, iż sprawa dotyczy również Wydziału Gospodarki Nieruchomościami Łódzkiego Urzędu Wojewódzkiego w którego gestii leży wydawanie decyzji komunalizacyjnych dotyczących dróg publicznych w trybie art 73 ustawy wprowadzającej przepisy reformujące administrację publiczną. W odpowiedzi na skargę Łódzki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonym rozstrzygnięciu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje: Skarga okazała się być zasadną, ale z innych przyczyn niż wskazane przez stronę skarżącą. Na wstępie wskazać trzeba, że skarga została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym, na podstawie art. 119 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2024 r., poz. 935 ze zm.) – dalej: "p.p.s.a.", zgodnie z którym sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienie wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. W niniejszym przypadku przedmiotem skargi jest postanowienie wydane na podstawie art. 134 k.p.a. stwierdzające niedopuszczalność odwołania, a więc postanowienie kończące postępowanie. Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz.U. z 2024 r., poz. 1267), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Z kolei w myśl do art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. 2024 r., poz. 935 ze zm.) – dalej: "p.p.s.a." - sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrola, o której mowa, sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Stosownie zaś do art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd wydaje rozstrzygnięcie w granicach danej sprawy, nie będąc przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Oznacza to, że sąd bada w pełnym zakresie zgodność z prawem działania organu administracji publicznej, a nie tylko zgodność z przepisami, których naruszenie zarzucono w skardze (brak związania podstawami skargi) i wobec tego może wydać orzeczenie innej treści niż to, o które wnosił skarżący (brak związania wnioskami skargi). W ramach kontroli działalności administracji publicznej sąd uprawniony jest do badania, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego, określającego prawa i obowiązki stron oraz prawa procesowego, regulującego postępowanie przed organami administracji publicznej. W myśl art. 145 p.p.s.a. sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie: po pierwsze, uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi: naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit a) p.p.s.a.); naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 pkt 1 lit b) p.p.s.a.); inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit c) p.p.s.a.); po drugie, stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny wymienione w art. 156 k.p.a. lub w innych przepisach (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.); oraz po trzecie, stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w k.p.a. lub w innych przepisach (art. 145 § 1 pkt 3 p.p.s.a.). Zdaniem sądu w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od treści zarzutów i wniosków skargi, należało uchylić zaskarżone postanowienie Łódzkiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego, gdyż organ ten dopuścił się naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na jego wynik. Na wstępie wskazać należy, że w myśl art. 7 k.p.a. ciężar zapewnienia legalności wszelkich czynności postępowania spoczywa na organach prowadzących postępowanie. Zgodnie z treścią art. 61 § 1 k.p.a. postępowanie administracyjne wszczyna się na żądanie strony lub z urzędu. Równocześnie zgodnie z art. 61a § 1 k.p.a. gdy żądanie, o którym mowa w art. 61 (tj. żądanie wszczęcia postępowania), został wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania. Przy czym, w myśl art. 61a § 2 k.p.a. na postanowienie, o którym mowa w art. 61a § 1 k.p.a. służy zażalenie. Odnotować należy, iż owe inne uzasadnione przyczyny, o których mowa w art. 61a § 1 k.p.a. nie zostały przez ustawodawcę skonkretyzowane. Niemniej jednak należy przez nie rozumieć takie sytuacje, które w sposób oczywisty, jednoznaczny, przy pierwszym zestawieniu stanu faktycznego (zakresu żądania zawartego we wniosku) i obowiązującego stanu prawnego stanowią przeszkodę do wszczęcia postępowania, tj. np. gdy w tej samej sprawie postępowanie administracyjne już się toczy albo w sprawie tej zapadło już rozstrzygnięcie lub, gdy w przepisach prawa brak jest podstawy materialnoprawnej do rozpatrzenia żądania w trybie administracyjnym. Podkreślić należy, iż na skutek odmowy wszczęcia postępowania, organ nie prowadzi postępowania administracyjnego i nie rozstrzyga sprawy co do jej istoty. W związku z czym w postanowieniu wydanym w trybie art. 61a § 1 k.p.a. organ nie może formułować wniosków i ocen dotyczących meritum żądania. Instytucja odmowy wszczęcia postępowania kończy się bowiem aktem formalnym, a nie merytorycznym (por. np. wyrok WSA w Olsztynie z dnia 13 grudnia 2011 r., sygn. akt II SA/Ol 983/11, Lex/el nr 1094438; wyrok WSA w Poznaniu z dnia 6 września 2012 r., sygn. akt IV SA/Po 332/12; wyrok WSA w Gliwicach z dnia 27 marca 2013 r., sygn. akt II SA/Gl 1161/12, Lex/el nr 1307335). Zastosowanie instytucji określonej w art. 61a § 1 k.p.a. powinno być ograniczone co do zasady do sytuacji, w której brak możliwości wszczęcia postępowania z przyczyny podmiotowej lub przedmiotowej jest oczywisty i nie wymaga prowadzenia postępowania wyjaśniającego. Instytucja odmowy wszczęcia postępowania znajduje zastosowanie również na gruncie Prawa geodezyjnego i kartograficznego, gdyż przepisy tej ustawy nie przewidują wyłączenia zastosowania przepisów k.p.a. w sprawach nie uregulowanych w tej ustawie (tj. w Prawie geodezyjnym i kartograficznym). Zaznaczyć należy, że obowiązkiem organu, do którego wpłynęło podanie inicjujące postępowanie w sprawie jest w pierwszej kolejności jego weryfikacja pod względem dopuszczalności wszczęcia postępowania, a więc oceny spełnienia przesłanek procesowych. Nie może też ujść uwadze i to, że zgodnie z art. 63 § 2 k.p.a. podanie (tj. jak stanowi art. 63 § 1 in fine k.p.a: żądanie, wyjaśnienie, odwołanie, zażalenie) powinno zawierać co najmniej wskazanie osoby, od której pochodzi, jej adres i żądanie oraz czynić zadość innym wymaganiom ustalonym w przepisach szczególnych oraz być podpisane przez wnoszącego (art. 63 § 3 zd. 1 k.p.a.). Zarówno w doktrynie, jak i w judykaturze wskazuje się, iż ustanowienie w przepisach k.p.a. jedynie minimalnych wymagań co do danych zawartych w podaniu urzeczywistnia zasadę ograniczonego formalizmu postępowania administracyjnego (por. A. Wróbel, Komentarz do art. 63 k.p.a. [w:] M. Jaśkowska, M. Wilbrandt-Gotowicz, A. Wróbel, Komentarz aktualizowany do Kodeksu postępowania administracyjnego, LEX/el. 2024 r., oraz podane tam poglądy J. Borkowskiego). Tym samym więc w art. 63 k.p.a. ustawodawca wyraził zasadę odformalizowania postępowania na korzyść strony, chodzi bowiem o to aby sprawa mogła być rozpoznana zgodnie z jej intencją i interesem (podkreślić należy, że stanowisko takie prezentują sądy administracyjne już od dawana - por. chociażby wyrok NSA z 20 lipca 1981 r., sygn. akt SA 1461/81, ONSA z 1981/2, poz. 71). Nie można przy tym pominąć i tego, że spełnienie powyżej wskazanych wymagań umożliwia organowi administracji publicznej dokonanie oceny chociażby co do tego, czy podanie pochodzi od osoby uprawnionej (strony lub uczestnika postępowania) oraz czy żądanie dotyczy sprawy załatwianej w drodze decyzji administracyjnej, ewentualnie czy spełnia inne warunki przewidziane przepisami prawa. Zatem zachowanie tych wymagań ma szczególnie doniosłe znaczenie w fazie wszczęcia postępowania, gdy organ przeprowadza formalną i procesową ocenę podania i zawartego w nim żądania załatwienia sprawy administracyjnej. W świetle powyższego nie może być więc wątpliwości co do tego, że wymagane przez ustawodawcę w art. 63 § 2 i 3 k.p.a. elementy treści podania są konieczne do przyjęcia, że podanie wniesiono skutecznie, że można nadać mu bieg i że postępowanie może być prowadzone. Natomiast w przypadku, gdy podanie nie czyni zadość wymaganiom ustalonym w przepisach prawa, należy wezwać wnoszącego do usunięcia braków w terminie nie krótszym niż siedem dni z pouczeniem, że nieusunięcie tych braków spowoduje pozostawienie podania bez rozpoznania (art. 64 § 2 k.p.a.). Do braków formalnych, które rodzą po stronie organu obowiązek wezwania strony do ich usunięcia w ustawowym terminie, należą bez wątpienia braki podania wymienione w art. 63 § 2 k.p.a. Jednym z elementów podania, na które ustawodawca wskazał wprost w treści art. 63 § 2 k.p.a. jest żądanie. Przy czym, na co zwraca się uwagę w doktrynie, z przepisu tego (art. 63 § 2 k.p.a.) nie wynika obowiązek uzasadnienia żądania zawartego w podaniu (choć obowiązek taki może wynikać z przepisów szczególnych - w takim przypadku niespełnienie tego wymagania powoduje skutki określone w art. 64 § 2 k.p.a.). Należy jednak podkreślić, że funkcją uzasadnienia podania jest konkretyzacja żądania, a co za tym idzie jego całkowity brak, lub brak precyzji w tym zakresie mogą powodować wątpliwości co do treści żądania (por. P.M. Przybysz, Komentarz do art. 63 k.p.a. [w:] Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz aktualizowany, LEX/el. 2024 r.). Przy czym wątpliwości takie organ powinien rozstrzygnąć wzywając stronę do sprecyzowania żądania. Jest ono - żądanie - bardzo ważnym elementem podania – jego treść wyznacza bowiem przedmiot postępowania administracyjnego (por. B. Adamiak, Komentarz do art. 63 k.p.a. [w:] B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Warszawa 2012 r., s. 308; a także chociażby wyrok NSA z dnia 12 grudnia 2023 r., sygn. akt I OSK 681/23, Lex/el nr 3657474). W judykaturze podnosi się przy tym, iż związanie organu rozpatrującego sprawę zakresem żądania strony co do przedmiotu postępowania dotyczy określonej we wniosku podstawy faktycznej żądania (por. np. wyrok NSA z dnia 16 grudnia 1987 r., sygn. Akt IV SA 757/87, ONSA 1988/1, poz. 20). Jasnym jest przy tym, że żądania zawarte w podaniach bywają zredagowane niezręcznie, niedbale, częściowo nieczytelnie, a nawet niezrozumiale. Niemniej jednak w przypadku, gdy treść żądania budzi wątpliwości, organ administracji publicznej nie jest uprawniony do samodzielnego precyzowania treści żądania, gdyż mogłoby to prowadzić do niedopuszczalnej zmiany kwalifikacji prawnej żądania, wbrew intencjom osoby wnoszącej podanie. Nie oznacza to jednak, że w takim przypadku organ może pozostać bezczynny – wręcz przeciwnie, powinien on podjąć działania zmierzające do wyjaśnienia treści żądania (intencji strony), tak aby nie było w tym zakresie żadnych wątpliwości. Co więcej, wzywając do sprecyzowania żądania organ powinien udzielić wnoszącemu podanie niezbędnych wskazówek i wyjaśnień w tym zakresie. Zatem w świetle powyższego nie może być wątpliwości co do tego, że o tym, jaki charakter ma mieć pismo wniesione przez stronę w postępowaniu administracyjnym decyduje ostatecznie sama strona, a nie organ administracyjny, do którego strona pismo to skierowała. Tym samym więc w razie jakichkolwiek wątpliwości, organ administracyjny - mając na względzie postanowienia art. 7, art. 8 i art. 9 k.p.a. - powinien zapytać stronę o wyrażenie swojego stanowiska – gdyż ciąży na nim obowiązek wyjaśnienia rzeczywistej woli strony. Podkreślić przy tym należy, że na organie administracji spoczywa bowiem, na podstawie art. 9 k.p.a., obowiązek czuwania nad tym, aby strona nie poniosła szkody z powodu nieznajomości prawa i w tym celu powinien udzielić jej w razie potrzeby niezbędnych wyjaśnień i wskazówek, które powinny dotyczyć w szczególności dopuszczalności pisma (stanowisko takie jest prezentowane w judykaturze już od dawna, zob. np. wyrok NSA z dnia 17 września 1992 r., sygn. akt III SA 949/92, LEX nr 1688562; a także wyrok NSA z dnia 23 kwietnia 1993 r., sygn. akt SA/Kr 2342/92, LEX nr 1688557). W świetle powyższego nie może być więc wątpliwości co do tego, że uprawnienie do określenia żądania, w razie wątpliwości, należy wyłącznie do strony, a nie do sfery ocennej organu, który nie może wyręczyć strony i zdecydować za nią, w jakim przedmiocie będzie toczyć się postępowanie zainicjowane jej podaniem. A co za tym idzie brak precyzyjnego (nienasuwającego żadnych wątpliwości) określenia w podaniu żądania jest brakiem formalnym, który uniemożliwia wszczęcie i prowadzenie postępowania administracyjnego. Tym samym więc w przypadku, gdy treść żądania nie jest jednoznaczna lub nasuwa wątpliwości organu powinien, na podstawie art. 64 § 2 k.p.a., wezwać stronę o wyjaśnienie bądź sprecyzowanie złożonego żądania, a więc do usunięcia braków w wyznaczonym terminie, nie krótszym niż siedem dni, z pouczeniem, że nieusunięcie tych braków spowoduje pozostawienie podania bez rozpoznania (por. wyrok WSA w Krakowie z dnia 12 września 2024 r., sygn. akt III SAB/Kr 40/24, Lex/el nr 3760577). Podkreślić przy tym należy, że skoro o tym, jaki charakter ma mieć ostateczne pismo decyduje strona to w razie wątpliwości w tym zakresie obowiązkiem organu administracji publicznej jest przekazanie stronie informacji o jej sytuacji procesowej, przysługujących jej środkach obrony jej praw oraz uwarunkowaniach ich złożenia, aby nie poniosła ona szkody z powodu nieznajomości prawa (por. chociażby A. Wróbel, Komentarz do art. 63 k.p.a. [w:] M. Jaśkowska, M. Wilbrandt-Gotowicz, A. Wróbel, Komentarz aktualizowany do Kodeksu postępowania administracyjnego, LEX/el 2024 r. Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy stwierdzić należy, iż żądanie sformułowane przez stroną skarżącą w piśmie z dnia 16 kwietnia 2024 r. wymagało – zdaniem sądu – wyjaśnienia. Równocześnie wydaje się, iż pewne wątpliwości co do intencji strony skarżącej miał również organ odwoławczy, który w uzasadnieniu zaskarżonego do sądu postanowienia wskazał, iż "z akt sprawy nie wynika, aby w rozpatrywanej sprawie wszczęto, na podstawie przepisów ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (...) postępowanie w sprawie aktualizacji danych ewidencji gruntów i budynków dotyczące działek [...] i [...] położonych w obrębie B., gmina A.". Zdaniem sądu, w niniejszej sprawie nie ustalono w sposób nie budzący wątpliwości intencji strony skarżącej, z uwzględnieniem przepisów ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne. Tym samym, wbrew ciążącemu na organach obowiązkowi, nie dokonało wyczerpującej kontroli formalnej podania (żądania) strony skarżącej. Brak poczynienia stosownych ustaleń w powiazaniu z przepisami Prawa geodezyjnego i kartograficznego – a więc brak wezwania strony skarżącej do wypowiedzenia się w tym zakresie, ze wskazaniem możliwej ścieżki działania zgodnej z przepisami obowiązującego prawa, stanowi uchybienie przepisom postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Zdaniem sądu pismo wyjaśniające Starosty Łódzkiego Wschodniego z dnia 31 maja 2014 r. wystosowane do strony skarżącej w odpowiedzi na jej wniosek z dnia 16 kwietnia 2024 r., którym poinformowano stroną, że jej wniosek nie może zostać uwzględniony było przedwczesne, gdyż nie poprzedzały go stosowne ustalenia co do żądania strony w świetle możliwości jakie dają przepisy ustawy Prawo Geodezyjne i Kartograficzne, a nadto jeżeli organ stał na stanowisku, iż brak jest przepisu prawnego określającego prawo strony do żądania sprostowania mapy do celów prawnych to należało uznać, że tego typu stanowisko nie zostało wyrażone we właściwej formie procesowej – postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania, które gwarantuje możliwość obrony swoich praw wnioskodawcy. Jeśli bowiem brak przepisu prawnego, w oparciu o który można wydać rozstrzygnięcie w przedmiocie żądania strony to uzasadnia to odmowę wszczęcia postępowania w rozumieniu art. 61a § 1 k.p.a. Wobec powyższego sąd uznał, iż w niniejszej sprawie doszło do uchybienia przepisom postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, co skutkuje koniecznością uchylenia przez sąd zaskarżonego doń postanowienia z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 1 lit c) p.p.s.a. Mając na uwadze powyższe sąd, działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w związku z art. 135 p.p.s.a. uchylił zaskarżone doń postanowienie Łódzkiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego (pkt 1 wyroku). Ponownie rozpatrując sprawę organ uwzględni wskazane powyżej stanowisko sądu. O kosztach postępowania rozstrzygnięto w pkt 2 wyroku stosownie do art. 200 oraz art. 205 § 1 p.p.s.a. Na koszty te składa się wpis od skargi w kwocie 100 zł. a. kr
Nie znalazłeś odpowiedzi?
Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.
Rozpocznij analizę