II SA/OL 911/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę radnego na uchwałę Rady Miasta wyrażającą zgodę na rozwiązanie z nim stosunku pracy, uznając, że przyczyny zwolnienia nie były związane z wykonywaniem mandatu radnego.
Skarżący radny zaskarżył uchwałę Rady Miasta wyrażającą zgodę na rozwiązanie z nim stosunku pracy przez pracodawcę. Zarzucał naruszenie art. 25 ust. 2 ustawy o samorządzie gminnym, twierdząc, że przyczyny zwolnienia były związane z jego działalnością radnego i związkową. Sąd administracyjny oddalił skargę, stwierdzając, że ochrona stosunku pracy radnego ma zastosowanie tylko wtedy, gdy przyczyny zwolnienia są bezpośrednio związane z wykonywaniem mandatu, a w tym przypadku były to ciężkie naruszenia obowiązków pracowniczych, które należą do kognicji sądu pracy.
Sprawa dotyczyła skargi radnego D. K. na uchwałę Rady Miasta wyrażającą zgodę na rozwiązanie z nim stosunku pracy przez pracodawcę (I. Sp. z o.o.) w trybie art. 52 § 1 pkt 1 Kodeksu pracy. Pracodawca wskazał jako przyczyny rozwiązania umowy powtarzające się, ciężkie naruszenia obowiązków pracowniczych, niezwiązane z wykonywaniem mandatu radnego. Radny zarzucił naruszenie art. 25 ust. 2 ustawy o samorządzie gminnym, twierdząc, że przyczyny zwolnienia były w istocie związane z jego działalnością radnego i przewodniczącego związku zawodowego, a także podnosząc kwestie formalne dotyczące pisma pracodawcy i uzasadnienia uchwały. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie oddalił skargę. Sąd oparł swoje rozstrzygnięcie na utrwalonym orzecznictwie, zgodnie z którym rada gminy może odmówić zgody na rozwiązanie stosunku pracy z radnym tylko wtedy, gdy podstawą rozwiązania są zdarzenia związane z wykonywaniem mandatu. W pozostałych przypadkach, gdy przyczyny zwolnienia nie są związane z mandatem, rada nie może odmówić zgody, a ocena zasadności tych przyczyn należy do sądu pracy. Sąd uznał, że przedstawione przez pracodawcę zarzuty dotyczące naruszeń obowiązków pracowniczych (zasad współżycia społecznego, BHP, porządku pracy) nie miały związku z wykonywaniem mandatu radnego, a zatem Rada Miasta zasadnie wyraziła zgodę na rozwiązanie stosunku pracy. Sąd podkreślił, że ochrona stosunku pracy radnego nie stanowi immunitetu przed konsekwencjami ciężkiego naruszenia obowiązków pracowniczych.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Nie, rada gminy nie może odmówić zgody na rozwiązanie stosunku pracy z radnym, jeżeli podstawą rozwiązania tego stosunku nie są zdarzenia związane z wykonywaniem przez radnego mandatu. W takiej sytuacji ocena zasadności przyczyn rozwiązania stosunku pracy należy do sądu pracy.
Uzasadnienie
Sąd administracyjny, opierając się na orzecznictwie NSA, stwierdził, że art. 25 ust. 2 ustawy o samorządzie gminnym należy interpretować w ten sposób, że rada gminy ma obowiązek odmówić zgody tylko wtedy, gdy przyczyny zwolnienia są związane z wykonywaniem mandatu. W pozostałych przypadkach, gdy przyczyny są niezwiązane z mandatem, rada nie może odmówić zgody, a ocena zasadności tych przyczyn należy do sądu pracy, który dysponuje szerszymi instrumentami dowodowymi.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (13)
Główne
u.s.g. art. 25 § ust. 2
Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym
Rada gminy odmawia zgody na rozwiązanie stosunku pracy z radnym tylko wtedy, gdy podstawą rozwiązania są zdarzenia związane z wykonywaniem przez radnego mandatu. W pozostałych przypadkach ocena zasadności rozwiązania należy do sądu pracy.
Pomocnicze
k.p. art. 52 § § 1 pkt 1
Kodeks pracy
k.p. art. 100 § § 1
Kodeks pracy
k.p. art. 100 § § 2 pkt 2
Kodeks pracy
k.p. art. 100 § § 2 pkt 3
Kodeks pracy
k.p. art. 100 § § 2 pkt 4
Kodeks pracy
k.p. art. 100 § § 2 pkt 6
Kodeks pracy
p.u.s.a. art. 1 § § 1 i 2
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych
p.p.s.a. art. 134 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
k.c. art. 38
Kodeks cywilny
k.c. art. 39 § § 4
Kodeks cywilny
k.c. art. 104
Kodeks cywilny
Argumenty
Skuteczne argumenty
Przyczyny rozwiązania stosunku pracy z radnym nie były związane z wykonywaniem mandatu radnego, lecz stanowiły ciężkie naruszenia obowiązków pracowniczych. Ocena zasadności przyczyn rozwiązania stosunku pracy, niezwiązanych z mandatem, należy do kompetencji sądu pracy, a nie rady gminy. Ochrona stosunku pracy radnego nie stanowi immunitetu przed zwolnieniem z powodu rażących naruszeń obowiązków pracowniczych.
Odrzucone argumenty
Zarzut naruszenia art. 25 ust. 2 u.s.g. poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, polegające na uznaniu, że przyczyny zwolnienia były związane z wykonywaniem mandatu. Zarzut naruszenia przepisów Kodeksu cywilnego dotyczących reprezentacji spółki. Zarzut niewyjaśnienia wszystkich istotnych okoliczności faktycznych i braku pełnego uzasadnienia uchwały.
Godne uwagi sformułowania
Rada gminy nie może odmówić zgody na rozwiązanie stosunku pracy z radnym, jeżeli podstawą rozwiązania tego stosunku są zdarzenia związane z wykonywaniem przez radnego mandatu. Ochrona stosunku pracy radnego nie ma charakteru bezwzględnego. Nie ma żadnych powodów, aby rada gminy wkraczała w kompetencje sądu pracy i oceniała zasadność przyczyn rozwiązania stosunku pracy z radnym, z wyłączeniem jedynie sytuacji, gdy ma to związek z oceną, czy rzeczywista przyczyna rozwiązania stosunku pracy nie jest jednak związana z wykonywaniem mandatu radnego.
Skład orzekający
Alicja Jaszczak-Sikora
przewodniczący
Grzegorz Klimek
sprawozdawca
Piotr Chybicki
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja art. 25 ust. 2 ustawy o samorządzie gminnym w kontekście zgody rady na rozwiązanie stosunku pracy z radnym, gdy przyczyny zwolnienia nie są związane z wykonywaniem mandatu."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji radnego zatrudnionego przez podmiot zewnętrzny, gdzie przyczyny zwolnienia są niezwiązane z mandatem.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia ochrony radnych i ich stosunku pracy, pokazując granice tej ochrony w kontekście obowiązków pracowniczych. Jest to istotne dla samorządowców i pracodawców.
“Czy radny może być zwolniony za ciężkie naruszenie obowiązków pracowniczych? Sąd wyjaśnia granice ochrony.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Ol 911/22 - Wyrok WSA w Olsztynie Data orzeczenia 2023-05-30 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2022-12-30 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie Sędziowie Alicja Jaszczak-Sikora /przewodniczący/ Grzegorz Klimek /sprawozdawca/ Piotr Chybicki Symbol z opisem 6262 Radni 6391 Skargi na uchwały rady gminy w przedmiocie ... (art. 100 i 101a ustawy o samorządzie gminnym) Hasła tematyczne Samorząd terytorialny Sygn. powiązane III OZ 125/23 - Postanowienie NSA z 2023-03-17 Skarżony organ Burmistrz Miasta i Gminy Treść wyniku Oddalono skargę Powołane przepisy Dz.U. 2022 poz 559 art. 25 ust. 2 Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t.j.) Sentencja Dnia 30 maja 2023 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Alicja Jaszczak-Sikora Sędziowie: sędzia WSA Piotr Chybicki asesor WSA Grzegorz Klimek (spr.) Protokolant specjalista Wojciech Grabowski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 maja 2023 roku sprawy ze skargi D. K. na uchwałę Rady Miasta L. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie wyrażenia zgody na rozwiązanie z radnym stosunku pracy - oddala skargę. Uzasadnienie Pismem z dnia 15 listopada 2022 r. I. Sp. z o.o. (pracodawca) zawiadomiła Radę Miasta (organ) o zamiarze rozwiązania umowy o pracę bez wypowiedzenia, w trybie art. 52 § 1 pkt 1 Kodeksu pracy, z radnym miasta D. K. (skarżący, pracownik) oraz wniosła o wyrażenie na to zgody. Wskazano, że podstawą rozwiązania stosunku pracy z D. K. nie są zdarzenia związane z wykonywaniem przez niego mandatu radnego miasta. Natomiast przyczynami uzasadniającymi rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia są powtarzające się, ciężkie naruszenia przez pracownika podstawowych obowiązków pracowniczych. Uchwałą z dnia 18 listopada 2022 r., Nr XLVII/401/2022, podjętą na podstawie art. 25 ust. 2 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2022 r. poz. 559 – u.s.g.), Rada Miasta wyraziła zgodę na rozwiązanie stosunku pracy z radnym Rady Miasta D. K., zatrudnionym przez firmę I. Sp. z o.o. W uzasadnieniu wskazano, że zgodnie z art. 25 ust. 2 u.s.g. "rozwiązanie z radnym stosunku pracy wymaga uprzedniej zgody rady gminy, której jest członkiem. Rada gminy odmówi zgody na rozwiązanie stosunku pracy z radnym, jeżeli podstawą rozwiązania tego stosunku są zdarzenia związane z wykonywaniem przez radnego mandatu". Celem tej regulacji jest zapewnienie radnemu swobodnego sprawowania mandatu, nie natomiast zabezpieczenie go przed utratą pracy. Z zawiadomienia pracodawcy jednoznacznie wynika, że podstawą rozwiązania stosunku pracy z radnym są okoliczności zupełnie niezwiązane z wykonywaniem mandatu radnego. Rada gminy nie może odmówić zgody na rozwiązanie stosunku pracy z radnym, jeżeli podstawą rozwiązania stosunku pracy są okoliczności niezwiązane ze sprawowaniem mandatu radnego. Rada nie posiada również kompetencji do oceny zasadności podstaw rozwiązania stosunku pracy, gdyż wchodziłaby w kompetencje sądu pracy. Rada Miasta uznaje, że przyczyny podane przez pracodawcę w uzasadnieniu zawiadomienia nie mają żadnego związku z wykonywaniem przez radnego D. K. mandatu radnego. Skarżący, reprezentowany przez pełnomocnika, zaskarżył wyżej wskazaną uchwałę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie zarzucając jej naruszenie: art. 25 ust. 2 u.s.g. polegające jego niewłaściwym zastosowaniu, tj. wyrażeniu przez Radę Miasta zgody na rozwiązanie stosunku pracy radnego pomimo faktu, że podstawą rozwiązania tego stosunku w istocie są zdarzenia związane z wykonywaniem przez radnego mandatu; art. 25 ust. 2 u.s.g. poprzez jego błędną wykładnię polegającą na uznaniu przez organ, iż rada miasta nie może odmówić zgody na rozwiązanie stosunku pracy z radnym, jeżeli podstawą rozwiązania stosunku pracy z radnym są okoliczności niezwiązane ze sprawowaniem mandatu radnego, podczas gdy w orzecznictwie administracyjnym istnieje pogląd odmienny; art. 38, art. 39 § 4 i art. 104 Kodeksu cywilnego poprzez przyjęcie do rozpoznania pisma podpisanego przez osobę działającą bez umocowania I. sp. z o.o., nie wzywając wnioskodawcy do uzupełnienia ww. braku, mimo że jednostronna czynność prawna dokonana w cudzym imieniu jest nieważna. Powyższe skutkowało dalszym procedowaniem Rady Gminy i udzieleniem zgody na wypowiedzenie stosunku pracy z D. K.; niewyjaśnienie i nieuwzględnienie wszystkich istotnych okoliczności faktycznych sprawy, w szczególności podnoszonych w argumentacji i występujących na posiedzeniu członków organizacji związkowej, co skutkowało bezprawnym wyrażeniem przez Radę Gminy zgody na wypowiedzenie stosunku pracy z D. K., skupiając się w uzasadnieniu uchwały jedynie na twierdzeniach pracodawcy wskazanych w piśmie z dnia 15 listopada 2022 odczytanym na sesji Rady Miasta w dniu 18 listopada 2022 r., przy jednoczesnym pominięciu twierdzeń i okoliczności wskazywanych przez skarżącego i członków organizacji związkowych, mimo, że organ winien był w uzasadnieniu zaskarżonej uchwały wskazać przyczyny rozstrzygnięcia, czego w całościowy sposób nie uczynił, dopuszczając się tym samym rażącego naruszenia zasad demokratycznego państwa prawa i zasady praworządności. Uzasadnienie uchwały nie zawiera wymaganych elementów, a w szczególności pełnego uzasadnienia faktycznego. Organ pominął także fakt oczywistej bezprawności ewentualnego wypowiedzenia umowy o pracę ze skarżącym w trybie 52 Kodeksu pracy, bowiem został przekroczony 30 dniowy termin na rozwiązanie umowy z winy pracownika po powzięciu wiadomości o okoliczności uzasadniającej rozwiązanie umowy. W uzasadnieniu skargi podniesiono, że chęć rozwiązania stosunku pracy ze skarżącym przez pracodawcę jest w istocie umotywowana działalnością społeczną skarżącego jako przewodniczącego NSZZ Solidarność i jako radnego działającego w interesie mieszkańców miasta. Skarżący podejmował liczne działania w związku z obniżaniem przez pracodawcę wynagrodzeń do poziomu minimalnego wynagrodzenia za pracę, mając na uwadze dobro pracowników, a także ich rodzin i dzieci. Szczególnie znamiennym jest fakt, iż większość zarzutów kierowanych wobec skarżącego przez pracodawcę jest związana z szeroko rozumianą komunikacją i interakcjami z innymi pracownikami oraz rzekomym przeszkadzaniem im w obowiązkach czy też narażaniu siebie i innych na niebezpieczeństwo. Skarżący jest radnym miasta przez 24 godziny na dobę i kontakty z mieszkańcami (w tym pracownikami I.) stanowią istotną część jego obowiązków z racji pełnionej roli. Działania pracodawcy bez wątpienia związane są z tym, że organizacja związkowa, której przewodniczy skarżący jest jedną z 3 organizacji funkcjonujących na terenie zakładu pracy i jako jedyna sprzeciwia się niekorzystnym dla pracowników działaniom pracodawcy. W związku z powyższym nie sposób rozdzielić dwóch funkcji pełnionych przez skarżącego, bowiem w swoich zakresach obowiązków przenikają i nakładają się na siebie. Wskazano na występujący w literaturze pogląd, który opowiada się za pełną uznaniowością rady gminy przy odmowie wyrażenia zgody na rozwiązanie stosunku pracy z radnym. W ocenie skarżącego powyższy pogląd rezonuje z ratio legis art. 25 ust. 2 u.s.g., bowiem ochrona stosunku pracy radnego ma na celu umożliwienie radnym, ze względu na szczególną rolę, jaka została powierzona gminom, jak najskuteczniejszego i najbezpieczniejszego sprawowania funkcji. Następstwem tej ochrony jest ograniczenie swobody podmiotu, który w określony w kodeksie pracy sposób nawiązał stosunek pracy z pracownikiem - radnym, w rozwiązaniu tego stosunku bez zgody rady gminy. W orzecznictwie sądowym przyjęto także, iż art. 25 ust. 2 u.s.g. ma na celu umożliwić radnym skuteczne i bezpieczne sprawowanie ich funkcji, ograniczając swobodę pracodawców w rozwiązywaniu stosunków pracy łączących ich z radnymi. Prawo do szczególnej ochrony trwałości stosunku pracy radnego zostało uregulowane po to, aby pracownik radny mógł bez przeszkód realizować zadania, które nakładają na niego normy płynące z prawa samorządowego. Na gruncie niniejszej sprawy poczynania pracodawcy względem skarżącego są niczym innym jak represją za działalność społeczną, którą powyższa regulacja chroni. Dodano, że pismo pracodawcy jest dotknięte brakiem formalnym, bowiem zostało podpisane przez osobę nieumocowaną do reprezentacji I. Sp. z o.o. Ponadto brak uzasadnienia uchwały w konkretnym przypadku jest sprzeczny z zasadą praworządności, ogranicza możliwość stwierdzenia, czy wszystkie ważne kwestie zostały rozważone. Podniesiono również zarzut braku podstaw do wypowiedzenia umowy w trybie art. 52 Kodeksu pracy, ponieważ zgodnie z § 2 wspomnianego przepisu rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia z winy pracownika nie może nastąpić po upływie 1 miesiąca od uzyskania przez pracodawcę wiadomości o okoliczności uzasadniającej rozwiązanie umowy. Wskazując na powyższe pełnomocnik strony skarżącej wniósł o stwierdzenie nieważności zaskarżonej uchwały w całości. W odpowiedzi na skargę pełnomocnik organu wniósł o jej oddalenie. Stwierdził, że organ oceniając zasadność rozwiązania stosunku pracy posiada swobodę i uznaniowość swej oceny, ale nie arbitralność, jednakże określoną granicami prawa, tj. art. 25 ust. 2 u.s.g. i tymi przesłankami Rada Miasta się kierowała, podejmując przedmiotową uchwałę. Rada gminy nie może odmówić zgody na rozwiązanie stosunku pracy z radnym, jeżeli podstawą rozwiązania stosunku pracy są okoliczności nie związane z wykonywaniem przez radnego mandatu. Ochrona stosunku pracy radnego nie ma charakteru bezwzględnego. Z przepisów ustrojowych ustawy o samorządzie gminnym - art. 25 wynika, że rada gminy może odmówić zgody na rozwiązanie stosunku pracy z radnym tylko wtedy, jeżeli podstawą rozwiązania stosunku pracy są okoliczności związane z wykonywaniem mandatu radnego i zgoda wówczas jest obligatoryjna. Ponadto zgoda rady gminy nie zamyka skarżącemu drogi odwoławczej do sądu pracy. Dodano, że przestrzeganie obowiązków pracowniczych i regulaminu pracy nie stanowi elementu wykonywania mandatu radnego i nie może być uznane za pozostające w związku przyczynowym z wykonywaniem mandatu radnego. Postanowieniem z dnia 18 kwietnia 2023 r. Sąd dopuścił I. Sp. z o.o. do udziału w sprawie w charakterze uczestnika postępowania. Pismem procesowym z 22 maja 2023 r. pełnomocnik I. Sp. z o.o. wniosła o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje: Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie. Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2022 r., poz. 2492) sądy administracyjne sprawują kontrolę nad działalnością administracji publicznej przyjmując jako kryterium kontroli zgodność z prawem. Ponadto, zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 259 - p.p.s.a.) w zakresie realizowanej kontroli, Sąd nie jest związany granicami skargi, w związku z czym zarzuty podniesione w jej treści nie wyznaczają kierunku analizy podejmowanej przez Sąd. Przedmiotem kontroli sądowoadministracyjnej pod względem legalności jest opisana na wstępie uchwała Rady Miasta z dnia 18 listopada 2022 r. w sprawie wyrażania zgody na rozwiązanie z radnym stosunku pracy. Podstawę materialną zaskarżonej uchwały stanowił art. 25 ust. 2 u.s.g., zgodnie z którym rozwiązanie z radnym stosunku pracy wymaga uprzedniej zgody rady gminy, której jest członkiem. Rada gminy odmówi zgody na rozwiązanie stosunku pracy z radnym, jeżeli podstawą rozwiązania tego stosunku są zdarzenia związane z wykonywaniem przez radnego mandatu. Rolą przepisu art. 25 ust. 2 u.s.g. jest umożliwienie radnemu skutecznego sprawowania funkcji. Z jednej strony celem powyższego przepisu jest zapewnienie radnemu swobody w wykonywaniu mandatu, z drugiej nie służy on tworzeniu szczególnych przywilejów w zakresie trwałości stosunku pracy (por. uchwałę SN 7 sędziów z dnia 24 listopada 1992 r., sygn. I PZP 55/92, OSNC 1993 r., nr 7-8, poz. 116). Ustrojowe ustawy samorządowe kształtujące ochronę stosunku pracy nie określają ściśle przesłanek, zgodnie z którymi powinien podejmować uchwałę organ rozważający objęcie danej osoby ochroną, gdy chodzi o wiążący ją stosunek pracy. Jedyny element obligatoryjny to stwierdzenie, iż rada odmówi zgody na rozwiązanie stosunku pracy z radnym, jeżeli podstawą rozwiązania tego stosunku są zdarzenia związane z wykonywaniem przez radnego mandatu. Ustawy te, w tym powołana ustawa o samorządzie gminnym, będącą podstawą zaskarżonej uchwały, przewidują dwie postacie ochrony trwałości stosunku pracy radnego - ochronę bezwzględną i względną. Ochrona bezwzględna przejawia się w zobowiązaniu rady do odmowy wyrażenia zgody na rozwiązanie stosunku pracy radnego, jeżeli podstawą rozwiązania są zdarzenia związane z wykonywaniem mandatu radnego. Oznacza to prawną niemożliwość rozwiązania w takiej sytuacji i z takiej przyczyny stosunku pracy radnego w trakcie trwania okresu ochronnego. Względna ochrona zachodzi natomiast wtedy, gdy przyczyną rozwiązania stosunku pracy radnego nie są zdarzenia związane z wykonywaniem mandatu, i w takiej sytuacji rozwiązanie tego stosunku jest zależne od woli rady, która może takiej ochrony udzielić, ale nie ma takiego obowiązku jak przy ochronie bezwzględnej. Instytucja ochrony stosunku pracy radnego ma chronić radnego przed szykanami ze strony pracodawcy, ale nie ma spełniać funkcji swoistego immunitetu czy parawanu, za którym radny mógłby się skutecznie chronić, mimo ciężkiego naruszenia obowiązków pracowniczych (por. B. Jaworska-Dębska, Formuła wykonywania mandatu radnego, w: Instytucje współczesnego prawa administracyjnego. Księga Jubileuszowa prof. zw. dr hab. Józefa Filipka, red. Iwona Skrzydło-Niżnik i in., Kraków 2001 r., s. 292, P. Sitniewski, Zasady ochrony stosunku pracy radnego, zakres ochrony oraz zwolnienia grupowe, LEX 2011.) Natomiast w orzecznictwie ostatecznie przyjęto bardziej restrykcyjną dla radnego wykładnię powyższego przepisu wskazując, że art. 25 ust. 2 u.s.g. powinien być interpretowany w ten sposób, że rada gminy nie może odmówić zgody na rozwiązanie stosunku pracy z radnym, jeżeli podstawą rozwiązania tego stosunku nie są zdarzenia związane z wykonywaniem przez radnego mandatu (por. wyrok NSA z 7 czerwca 2018 r., II OSK 923/18, publ.: orzeczenia.nsa.gov.pl, CBOSA). Dokonując takiej wykładni NSA wskazał, że w orzecznictwie Sądu Najwyższego i sądów administracyjnych wykładnia art. 25 ust. 2 u.s.g. przeszła ewolucję od stanowiska, które się sprowadzało do tego, że wyrażenie zgody przez radę gminy na rozwiązanie z radnym stosunku pracy jest pozostawione do swobodnej decyzji rady, z wyjątkiem sytuacji, gdy podstawą tego rozwiązania są zdarzenia związane z wykonywaniem przez radnego mandatu (tak w uzasadnieniu uchwały SN z 24 listopada 1992 r., I PZP 55/92), do stanowiska, w którym podnosi się, że jeżeli podstawą odmowy wyrażenia zgody na rozwiązanie stosunku pracy z radnym nie są zdarzenia związane z wykonywaniem przez radnego mandatu, rada gminy ma obowiązek wykazać przyczyny usprawiedliwiające odmowę i nie może ograniczać się do oceny, czy podane przez pracodawcę powody uzasadniają rozwiązanie stosunku pracy z radnym (wyrok NSA z 27 lipca 2017 r., II OSK 1445/17, CBOSA). Dalej NSA podkreślił, że art. 25 ust. 2 u.s.g., w którym stanowi się, że po pierwsze, rozwiązanie z radnym stosunku pracy wymaga uprzedniej zgody rady gminy, której jest członkiem, a po drugie, że rada gminy odmówi zgody na rozwiązanie stosunku pracy z radnym, jeżeli podstawą rozwiązania tego stosunku są zdarzenia związane z wykonywaniem przez radnego mandatu, nie należy odczytywać w ten sposób, że w sytuacji opisanej w zdaniu drugim tego przepisu rada ma obowiązek odmówić zgody na rozwiązanie stosunku pracy, zaś w innych przypadkach jest to pozostawione jej uznaniu. Prowadziłoby to do nieuzasadnionego uprzywilejowania radnych kosztem ich pracodawców, gdyż rada gminy mogłaby odmówić zgody na rozwiązanie z radnym stosunku pracy, gdy to rozwiązanie nie ma żadnego związku z wykonywaniem przez pracownika mandatu radnego. Uprzywilejowanie radnych w zakresie możliwości rozwiązania z nimi stosunku pracy jest uzasadnione jedynie wtedy, gdy to rozwiązanie ma związek ze sprawowaniem mandatu radnego. W związku z tym drugie zdanie art. 25 ust. 2 u.s.g. należy odczytywać jako wskazanie okoliczności uzasadniających odmowę wyrażenia zgody na rozwiązanie stosunku pracy z radnym. Taka wykładnia uwzględnia też i to, że radny, jak każdy inny pracownik może przed sądem pracy wykazywać, że powody rozwiązania z nim stosunku pracy, niezwiązane z wykonywanym mandatem radnego, są niezgodne z prawem i nieuzasadnione. Tym samym, nie ma żadnych powodów, aby rada gminy wkraczała w kompetencje sądu pracy i oceniała zasadność przyczyn rozwiązania stosunku pracy z radnym, z wyłączeniem jedynie sytuacji, gdy ma to związek z oceną, czy rzeczywista przyczyna rozwiązania stosunku pracy nie jest jednak związana z wykonywaniem mandatu radnego (tak Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 24 października 2018 r.; sygn. akt II OSK 2532/17, CBOSA). Sąd orzekający w niniejszej sprawie podziela powyższe stanowisko. W realiach niniejszej sprawy przyczynami uzasadniającymi rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia, jak wskazał pracodawca w uzasadnieniu pisma z 15 listopada 2022 r., były powtarzające się, ciężkie naruszenia przez pracownika podstawowych obowiązków pracowniczych polegające na: - uporczywym, umyślnym, powtarzającym się naruszaniu obowiązku przestrzegania zasad współżycia społecznego oraz wartości obowiązujących w zakładzie pracy, tj. podstawowego obowiązku pracowniczego, o którym mowa w art. 100 § 2 pkt 6 Kodeksu pracy, w tym naruszaniu zasady poszanowania godności i innych dóbr współpracowników, zasady wzajemnego szacunku, koleżeństwa, etycznego zachowania, dbania o dobrą atmosferę w zakładzie pracy oraz poszanowania przynależności do związków zawodowych. Pracownik dopuszczał się działań polegających m. in. na używaniu wobec współpracowników obraźliwego języka, słownym atakowaniu ich (również w obecności innych pracowników) oraz kierowaniu obraźliwych oskarżeń. - uporczywym, umyślnym i powtarzającym się naruszeniu obowiązków w zakresie BHP, obowiązku przestrzegania Regulaminu pracy oraz niewykonywanie i ignorowanie kierowanych do pracownika poleceń pracodawcy o zaprzestanie naruszeń zasad BHP obowiązujących w Oddziale, tj. naruszenie podstawowych obowiązków pracowniczych z art. 100 § 1 i art. 100 § 2 pkt 2 i 3 Kodeksu pracy, w szczególności poprzez wielokrotne wchodzenie i przebywanie pracownika na obszarze linii produkcyjnych pomimo braku uprawnienia do wejścia na ich teren oraz rozpraszanie uwagi współpracowników wykonujących obowiązki pracownicze na terenie tych linii, czym pracownik powodował zagrożenie dla zdrowia i życia tych współpracowników oraz samego siebie. - uporczywym, umyślnym i powtarzającym się naruszaniu obowiązku przestrzegania ustalonego w zakładzie pracy porządku oraz organizacji pracy, tj. naruszenie podstawowych obowiązków pracowniczych z art. 100 § 2 pkt 2 Kodeksu pracy, a także Regulaminu pracy, przejawiające się w szczególności poprzez: wielokrotne, nieuprawnione przebywanie w obszarze linii produkcyjnych i zakłócanie porządku pracy na ich terenie, a także nagabywanie i zaczepianie współpracowników podczas wykonywania przez nich obowiązków pracowniczych na ich stanowiskach na terenie linii produkcyjnych i prowadzenie z nimi rozmów w sprawach niezwiązanych z wykonywaniem obowiązków pracowniczych, co przeszkadzało współpracownikom w wykonywaniu pracy i odrywało ich od pracy w czasie, kiedy powinni ją wykonywać. - systemowych, powtarzalnych i intencjonalnych działaniach, godzących w wizerunek i inne dobra osobiste pracodawcy i jego przedstawicieli oraz mające na celu narażenie pracodawcy na szkody i jego zdyskredytowanie w oczach pracowników i kandydatów do pracy, tj. naruszenie podstawowego obowiązku dbałości o dobro zakładu pracy z art. 100 § 2 pkt 4 Kodeksu pracy, będące również naruszeniami obowiązku przestrzegania aktów wewnątrzzakładowych obowiązujących u pracodawcy. Zdaniem Sądu w takim stanie faktycznym nie można uznać, że podstawą rozwiązania stosunku pracy były zdarzenia związane z wykonywaniem przez radnego mandatu. Należy podkreślić, że przestrzeganie obowiązków pracowniczych nie stanowi elementu wykonywania mandatu radnego, a tym samym rozwiązanie umowy z powodu ich naruszenia nie może zostać uznane za pozostające w związku przyczynowym z wykonywaniem tego mandatu. Nie można zatem art. 25 ust. 2 u.s.g. wykładać w taki sposób, iż wskazany w nim związek przyczynowy nie byłby zakreślony żadnymi racjonalnymi granicami, tak aby w efekcie stanowił swoisty immunitet, gwarantujący radnemu ochronę jego stosunku pracy w sytuacji działań niezgodnych z prawem czy rażących naruszeń obowiązków pracowniczych. Należy jeszcze raz podkreślić, że bezwzględna odmowa wyrażenia zgody na rozwiązanie stosunku pracy może mieć miejsce tylko w przypadku, gdy podstawą rozwiązania stosunku pracy są wyłącznie zdarzenia związane z wykonywaniem przez radnego mandatu (por. wyrok NSA z 24 października 2018 r., II OSK 659/17, CBOSA), co nie miało miejsca w niniejszej sprawie, gdyż podstawą rozwiązania umowy o pracę bez wypowiedzenia były naruszenia przez pracownika podstawowych obowiązków pracowniczych. Jak wskazał NSA w wyroku z 26 listopada 2021 r. (sygn. III OSK 4632/21, CBOSA) "przepis art. 25 ust. 2 u.s.g. powinien być wykładany w ten sposób, że rada gminy nie może odmówić zgody na rozwiązanie stosunku z radnym, jeżeli podstawą rozwiązania tego stosunku nie są zdarzenia związane z wykonywaniem przez radnego mandatu oraz, że w związku z tym rada gminy jest uprawniona do oceny zasadności podstaw rozwiązania z radnym stosunku pracy tylko w takim zakresie, jaki jest konieczny do wykazania, że podane przez pracodawcę przyczyny są pozorne, zaś rzeczywistymi przyczynami są zdarzenia związane z wykonywaniem przez radnego mandatu". Wobec powyższego zasadnie organ wyraził zgodę na rozwiązanie stosunku pracy z radnym oceniając, że motywy rozwiązania stosunku pracy nie są pozorne i nie mają związku z wykonywaniem mandatu radnego. Nie było natomiast rolą Rady Miasta rozstrzyganie sporu między pracodawcą a pracownikiem co do prawdziwości tych okoliczności i ocena zasadności rozwiązania stosunku pracy, gdyż należy to do kognicji właściwego sądu pracy, jeżeli powstanie spór dotyczący zasadności rozwiązania stosunku pracy. Jak wskazał NSA w wyroku z 24 października 2018 r. (sygn. II OSK 1168/17, CBOSA) "nie ma żadnych powodów, aby rada gminy wkraczała w kompetencje sądu pracy i oceniała zasadność przyczyn rozwiązania stosunku pracy z radnym, z wyłączeniem jedynie sytuacji, gdy ma to związek z oceną, czy rzeczywista przyczyna rozwiązania stosunku pracy nie jest jednak związana z wykonywaniem mandatu radnego". Uchwała rady o wyrażeniu zgody na rozwiązanie stosunku pracy z radnym nie rozstrzyga o tym, że radny ma być zwolniony, a jedynie usuwa przeszkodę rozwiązania stosunku pracy i pozwala na rozwiązanie stosunku pracy z radnym przez pracodawcę. Radny, jak każdy inny pracownik, będzie mógł przed sądem pracy wykazywać, że powody rozwiązania z nim stosunku pracy, niezwiązane z wykonywanym mandatem radnego, są niezgodne z prawem i nieuzasadnione (por. wyrok NSA z 13 maja 2016 r., II OSK 211/16, CBOSA). Sąd pracy - w przeciwieństwie do rady gminy - dysponuje realnymi instrumentami do prawidłowego ustalenia stanu faktycznego w zakresie oceny pracy skarżącego dokonanej przez pracodawcę. O ile Rada Miasta nie dysponuje pełnymi środkami dowodowymi w tym zakresie (np. nie ma możliwości przesłuchiwania świadków na tą okoliczność) i nie posiada kompetencji fachowej w tym zakresie, o tyle właściwy sąd pracy taką kompetencję posiada i dysponuje pełną gamą środków dowodowych, m.in. dowody z dokumentów, z zeznań świadków, opinii biegłych (por. wyroki NSA z: 30 lipca 2019 r., II OSK 1714/18 oraz 29 września 2020 r., II OSK 1456/20. CBOSA). W kontekście powyższego niezasadny jest zarzut skargi wskazujący na brak podstaw do wypowiedzenia umowy w trybie art. 52 Kodeksu pracy, ponieważ powyższa kwestia może być oceniona wyłącznie przez właściwy sąd pracy. Nie zasługuje również na uwzględnienie zarzut dotyczący podpisania pisma z 15 listopada 2022 r. przez osobę nieumocowaną do reprezentacji pracodawcy. W aktach sprawy znajduje się bowiem pełnomocnictwo z dnia 1 września 2022 r. udzielone R. W. – Dyrektorowi Personalnemu w I. Sp. z o.o., z którego wynika, że została upoważniona do dokonywania wszelkich czynności z zakresu prawa pracy, w tym do sporządzenia i wniesienia pisma z 15 listopada 2022 r. Dodatkowo Sąd wskazuje, że skoro Rada ma możliwość skontrolowania, czy planowane rozwiązanie stosunku pracy z jej radnym ma związek z wykonywaniem przez niego mandatu, to istotnym elementem procesu uchwałodawczego w tym zakresie jest zaś wyczerpujące i przekonujące uzasadnienie. Sposób rozstrzygnięcia przyjęty w uchwale Rady Miasta musi wynikać z jej uzasadnienia, które jest w tym przypadku, z mocy § 131 ust. 1 w zw. z § 143 Załącznika do rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 20 czerwca 2002 r. w sprawie "Zasad techniki prawodawczej" , obowiązkowe. W uzasadnieniu zakwestionowanej uchwały wskazano jednoznacznie jej podstawę prawną, jak również szeroko odwołano się do orzecznictwa. Ponadto w uzasadnieniu opisano okoliczności faktyczne, które zdecydowały o podjęciu uchwały – były to zdarzenia przedstawione w piśmie z 15 listopada 2022 r. W ocenie Sądu motywy jakimi kierowała się rada były zrozumiałe i logiczne oraz wynikają z kompletnego uzasadnienia. W tym stanie rzeczy Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a., skargę oddalił.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI