II SA/OL 894/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi Gminy Dobre Miasto na rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody Warmińsko-Mazurskiego, które stwierdziło nieważność uchwały Rady Miejskiej w sprawie przeprowadzenia referendum odwoławczego burmistrza. Wojewoda uzasadnił swoją decyzję rażącym naruszeniem prawa, wskazując na brak w uchwale elementów wymaganych przez art. 9 ust. 2 ustawy o referendum lokalnym, takich jak termin referendum, wzór karty do głosowania czy kalendarz czynności. Gmina Dobre Miasto argumentowała, że w przypadku referendum odwoławczego burmistrza zastosowanie mają przepisy szczególne, a mianowicie art. 24a i 25 ustawy o referendum lokalnym, które określają zakres postanowienia komisarza wyborczego, a nie uchwały rady. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie, rozpoznając skargę, uznał ją za zasadną. Sąd podkreślił, że przepisy dotyczące referendum w sprawie odwołania wójta (burmistrza) mają charakter przepisów szczególnych (lex specialis) i późniejszych (lex posteriori) w stosunku do ogólnych przepisów dotyczących referendum (art. 9 ust. 2), wprowadzonych mocą ustawy z dnia 20 czerwca 2002 r. o bezpośrednim wyborze wójta. W związku z tym, uchwała rady gminy w sprawie referendum odwoławczego nie musiała zawierać wszystkich elementów wymienionych w art. 9 ust. 2 ustawy. Sąd stwierdził, że Wojewoda błędnie przyjął istotne naruszenie prawa i na mocy art. 148 p.p.s.a. uchylił zaskarżone rozstrzygnięcie nadzorcze. Dodatkowo, sąd zaznaczył, że nawet gdyby uznać naruszenie za istniejące, nie byłoby ono istotne, ponieważ z uchwały jasno wynikał przedmiot referendum.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów dotyczących referendum odwoławczego wójta/burmistrza, rozróżnienie między ogólnymi a szczególnymi przepisami ustawy o referendum lokalnym, oraz kryteria istotnego naruszenia prawa uzasadniające stwierdzenie nieważności uchwały przez organ nadzoru.
Dotyczy specyficznej sytuacji referendum odwoławczego burmistrza z powodu nieudzielenia wotum zaufania, ale zasady interpretacji przepisów mogą mieć szersze zastosowanie.
Zagadnienia prawne (2)
Czy uchwała rady gminy w sprawie przeprowadzenia referendum odwoławczego burmistrza musi zawierać wszystkie elementy wymienione w art. 9 ust. 2 ustawy o referendum lokalnym, czy też zastosowanie mają przepisy szczególne dotyczące referendum odwoławczego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, uchwała rady gminy w sprawie referendum odwoławczego burmistrza nie musi zawierać wszystkich elementów wymienionych w art. 9 ust. 2 ustawy o referendum lokalnym, ponieważ w tym zakresie zastosowanie mają przepisy szczególne (art. 24a i 25 ustawy), które określają zakres postanowienia komisarza wyborczego.
Uzasadnienie
Przepisy dotyczące referendum w sprawie odwołania wójta (burmistrza) są przepisami szczególnymi (lex specialis) i późniejszymi (lex posteriori) w stosunku do ogólnych przepisów dotyczących referendum, dlatego mają pierwszeństwo. Uchwała rady gminy w tej sprawie nie musi zawierać elementów, które są obowiązkiem komisarza wyborczego do określenia w swoim postanowieniu.
Czy brak w uchwale rady gminy o referendum odwoławczym elementów takich jak termin referendum, wzór karty czy kalendarz czynności stanowi istotne naruszenie prawa, skutkujące stwierdzeniem nieważności uchwały przez Wojewodę?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, brak tych elementów w uchwale rady gminy nie stanowi istotnego naruszenia prawa, które uzasadniałoby stwierdzenie nieważności uchwały przez Wojewodę, zwłaszcza gdy z uchwały jasno wynika przedmiot referendum.
Uzasadnienie
Naruszenie prawa musi być istotne, aby skutkować stwierdzeniem nieważności uchwały. W tym przypadku, nawet gdyby uznać naruszenie za istniejące, nie byłoby ono istotne, ponieważ przepisy szczególne regulują te kwestie na etapie postanowienia komisarza wyborczego, a nie uchwały rady.
Przepisy (11)
Główne
u.o.r.l. art. 24a § ust. 1
Ustawa o referendum lokalnym
Reguluje przekazanie uchwały rady gminy o referendum w sprawie odwołania wójta (burmistrza) komisarzowi wyborczemu.
u.o.r.l. art. 25 § ust. 1
Ustawa o referendum lokalnym
Określa elementy postanowienia komisarza wyborczego o przeprowadzeniu referendum (termin, wzór i treść karty, kalendarz).
p.p.s.a. art. 148
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Stanowi, że sąd uwzględniając skargę na akt nadzoru uchyla ten akt.
Pomocnicze
u.o.r.l. art. 9 § ust. 1
Ustawa o referendum lokalnym
Określa ogólne wymogi dotyczące uchwały o przeprowadzeniu referendum, ale nie ma zastosowania do uchwał o odwołaniu organu.
u.o.r.l. art. 9 § ust. 2
Ustawa o referendum lokalnym
Wymienia elementy, które powinna zawierać uchwała o referendum (pytanie, termin, wzór karty, kalendarz). Sąd uznał, że nie dotyczy to uchwały o odwołaniu burmistrza.
u.s.g. art. 91 § ust. 1
Ustawa o samorządzie gminnym
Stanowi o nieważności uchwały lub zarządzenia organu gminy sprzecznych z prawem.
u.s.g. art. 91 § ust. 4
Ustawa o samorządzie gminnym
Wskazuje, że nieistotne naruszenie prawa nie prowadzi do stwierdzenia nieważności uchwały.
P.u.s.a. art. 1 § § 2
Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych
Określa zakres kontroli sądów administracyjnych nad aktami nadzoru.
p.p.s.a. art. 3 § § 2 pkt 7
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Określa zakres kontroli sądów administracyjnych nad aktami nadzoru.
u.s.g. art. 28a
Ustawa o samorządzie gminnym
Reguluje tryb podejmowania uchwały o odwołaniu wójta (burmistrza).
u.s.g. art. 28aa
Ustawa o samorządzie gminnym
Dotyczy odwołania wójta (burmistrza) z powodu nieudzielenia wotum zaufania.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Przepisy dotyczące referendum odwoławczego (art. 24a i 25 u.o.r.l.) mają pierwszeństwo przed ogólnymi przepisami (art. 9 ust. 2 u.o.r.l.) w zakresie uchwały rady gminy o odwołaniu burmistrza. • Uchwała rady gminy o referendum odwoławczym nie musi zawierać elementów, które są obowiązkiem komisarza wyborczego do określenia w swoim postanowieniu. • Naruszenie prawa, jeśli nawet wystąpiło, nie było istotne w rozumieniu art. 91 ust. 4 u.s.g.
Odrzucone argumenty
Uchwała Rady Miejskiej w Dobrym Mieście naruszała prawo, ponieważ nie zawierała wszystkich elementów wymaganych przez art. 9 ust. 2 ustawy o referendum lokalnym (stanowisko Wojewody).
Godne uwagi sformułowania
zasada lex specialis derogat legi generali • nie każde naruszenie prawa prowadzi do nieważności aktu wydanego przez organ gminy. Dotyczy to wyłącznie naruszeń istotnych. • nie dochodzi do istotnego naruszenia prawa w rozumieniu art. 91 ust. 1 u.s.g. jeżeli rozstrzygniecie zawarte w uchwale lub zarządzeniu nie jest wyraźnie zakazane przez ustawodawcę i mieści się w granicach swobodnego uznania organu. • przepisy dotyczące stricte referendum w sprawie odwołania wójta mają charakter lex posteriori w stosunku do przepisów dotyczących referendów przeprowadzanych z inicjatywy organu stanowiącego (lex priori).
Skład orzekający
Tadeusz Lipiński
przewodniczący sprawozdawca
Ewa Osipuk
sędzia
Grzegorz Klimek
asesor
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących referendum odwoławczego wójta/burmistrza, rozróżnienie między ogólnymi a szczególnymi przepisami ustawy o referendum lokalnym, oraz kryteria istotnego naruszenia prawa uzasadniające stwierdzenie nieważności uchwały przez organ nadzoru."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji referendum odwoławczego burmistrza z powodu nieudzielenia wotum zaufania, ale zasady interpretacji przepisów mogą mieć szersze zastosowanie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnego aspektu samorządności lokalnej – możliwości odwołania burmistrza i procedury referendalnej. Interpretacja przepisów przez sąd jest kluczowa dla zrozumienia kompetencji organów gminy i wojewody.
“Czy uchwała o referendum odwoławczym burmistrza musi spełniać wszystkie formalne wymogi? WSA wyjaśnia.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.