II SA/Ol 873/24

II SA/Ol 873/24 - Wyrok WSA w Olsztynie
Data orzeczenia
2025-03-06
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2024-11-22
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie
Sędziowie
Bogusław Jażdżyk /przewodniczący sprawozdawca/
Ewa Osipuk
Tadeusz Lipiński
Symbol z opisem
6030 Dopuszczenie pojazdu do ruchu
Hasła tematyczne
Ruch drogowy
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 1047
art. 73aa ust. 1 pkt 1, art. 140 mb ust. 1,  art. 140n ust. 6
Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (t. j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Bogusław Jażdżyk (spr.) Sędziowie sędzia WSA Ewa Osipuk sędzia WSA Tadeusz Lipiński po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 6 marca 2025 r. sprawy ze skargi K. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Olsztynie z dnia [...], nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej z tytułu naruszenia obowiązku złożenia wniosku o rejestrację pojazdu oddala skargę.
Uzasadnienie
Decyzją z 8 maja 2024 r., Prezydent [...] (dalej jako "organ pierwszej instancji"), nałożył na K. S. (dalej jako: "strona", "skarżący") karę pieniężną w wysokości 500 zł z tytułu naruszenia obowiązku złożenia wniosku o rejestrację pojazdu w terminie 30 dni od daty nabycia pojazdu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.
W uzasadnieniu wskazano, że pojazd marki [...] numer
[...] został przez stronę nabyty na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, czego dowodem jest faktura z 15 stycznia 2024 r. Strona nie jest przedsiębiorcą prowadzącym na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej działalność gospodarczą w zakresie obrotu pojazdami.
Zgodnie z art. 73aa ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym (Dz.U. z 2023 r. poz. 1047 z późn. zm.), dalej jako "u.p.r.d.". właściciel pojazdu jest obowiązany złożyć wniosek o jego rejestrację w terminie 30 dni od dnia nabycia pojazdu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. W związku z tym, do dnia 14 lutego 2024 r. strona miała obowiązek złożyć wniosek o rejestrację pojazdu. Obowiązku tego w wymaganym terminie nie dopełniła, składając wniosek o rejestrację pojazdu 23 lutego 2024 r.
W myśl art. 140mb ust. 1 p.r.d., kto będąc właścicielem pojazdu obowiązanym do złożenia wniosku o rejestrację pojazdu w terminie, o którym mowa w art. 73aa ust. 1, nie złoży wniosku w terminie, podlega karze pieniężnej w wysokości 500 zł.
Zgodnie z art. 140n ust. 6 u.p.r.d. do kar pieniężnych, o których mowa w art. 140ma i art. 140mb, przepisów art. 189d-189f ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego nie stosuje się.
W wyniku analizy zakresu, w jakim strona dopuściła się przedmiotowego naruszenia, organ pierwszej instancji stwierdził, że od dnia 14 lutego 2024 r. do dnia 23 lutego 2024 r. strona pozostawała w stanie niezgodności z przepisami prawa, polegającej na niezłożeniu wniosku o rejestrację pojazdu w terminie 30 dni od dnia nabycia pojazdu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.
Biorąc powyższe pod uwagę, ustalił, że zasadne jest nałożenie na stronę kary
w przedmiocie stwierdzonego naruszenia w wysokości 500 zł.
Od decyzji odwołała się strona, która zarzuciła wydanie zaskarżonej decyzji
z naruszeniem art. 2 Konstytucji RP, poprzez zastosowanie niekonstytucyjnego przepisu art. 140n ust. 6 u.p.r.d., w sytuacji gdy za zastosowaniem przepisów k.p.a. przemawiają zasada demokratycznego państwa prawa oraz zasada sprawiedliwości społecznej.
Wskazując na powyższe zarzuty, strona wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i umorzenie postępowania, ewentualnie o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia Prezydentowi [...].
W uzasadnieniu strona wskazała, że nieznacznie przekroczyła termin na złożenie wniosku o rejestrację pojazdu marki [...] numer [...] i nie wynikało to ze złej woli, ale z sytuacji w pracy. W związku z zawirowaniami w pracy, nie miała ona możliwości wzięcia dnia wolnego. Ponadto strona ma problemy zdrowotne, wynikające ze schorzenia, które kwalifikuje ją do osób niepełnosprawnych w stopniu umiarkowanym.
Po rozpatrzeniu odwołania strony od decyzji organu pierwszej instancji, decyzją
z 20 września 2024 r., Samorządowe Kolegium odwoławcze w Olsztynie (dalej jako" Kolegium", "organ odwoławczy"), utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji będącą przedmiotem odwołania.
Kolegium wskazało, że podstawę materialnoprawną rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie stanowią przepisu ustawy u.p.r.d. Zmiany ustawy weszły w życie z dniem 1 stycznia 2024 r. Wskazano na postawienia u.p.r.d., w tym na postanowienia art. 140ma, art. 140mb, art. 140n u.p.r.d.
W ocenie Kolegium, postępowanie organu pierwszej instancji, jak też zaskarżona decyzja są prawidłowe i odpowiadają treści w/w przepisów u.p.r.d. Decyzja ma charakter związany, co oznacza, że starosta zobligowany jest do wydania decyzji w sprawie nałożenia kary pieniężnej w przypadku zaistnienia przesłanek przewidzianych
w art. 140mb u.p.r.d. Skoro w rozpatrywanej sprawie organ pierwszej instancji stwierdził, że strona nie złożyła w wymaganym terminie wniosku o rejestrację pojazdu, to organ zobowiązany był do wszczęcia postępowania i wydania decyzji o nałożeniu kary. Organ nie ma przy tym żadnej dowolności.
W uzasadnieniu decyzji organ pierwszej instancji, stosownie do art. 107 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2024 r. poz. 572), dalej jako "k.p.a.", wyjaśnił motywy swojego rozstrzygnięcia. Decyzję organ pierwszej instancji uznać należy za prawidłową.
Przyczyny, wskazane przez skarżącego, dotyczące niezłożenia wniosku o rejestrację pojazdu w ustawowym terminie – zdaniem Kolegium – należy uznać za niemające znaczenia w sprawie. Przepisy u.p.r.d. nie przewidują możliwości uwzględnienia okoliczności powoływanych przez stronę. Ponadto do kar pieniężnych nie stosuje się przepisów art. 189d-189f k.p.a. Organ nie miarkuje już wysokości kary z uwzględnieniem okoliczności wymienionych w art. 140n ust. 4 u.p.r.d., ponieważ przepis ten od 1 stycznia 2024 r. również już nie obowiązuje. Powołane przepisy są powszechnie obowiązującymi przepisami prawa i organy administracji publicznej są zobowiązane do ich stosowania.
Wskazano też na postanowienia art. 189k § 1 k.p.a., dotyczące odroczenia terminu wykonania lub umorzenia kary administracyjnej i odsetek za zwłokę.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie pełnomocnik skarżącego zarzucił zaskarżonej decyzji:
I. naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy
a. tj. naruszenie art. 7, 77 § 1 i art. 80 k.p.a., poprzez dokonanie dowolnej, fragmentarycznej, sprzecznej z zasadami doświadczenia życiowego i logicznego rozumowania oceny materiału dowodowego, poprzez nieodstąpienie od wymierzenia kary w sytuacji, gdy zachodzą przesłanki do zastosowania instytucji odstąpienia od wymierzenia kary pieniężnej;
Ponadto, zaskarżonej decyzji skarżący zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego:
1. poprzez zastosowanie niekonstytucyjnego przepisu art. 140n ust. 6 u.p.r.d., który wyklucza możliwość powołania się na przepisy k.p.a. dotyczące odstąpienie od wymierzenia kary, podczas gdy za zastosowaniem przepisów k.p.a. odnośnie odstąpienia od wymierzenia kary przemawiają zasady demokratycznego państwa prawa oraz zasada sprawiedliwości społecznej.
W oparciu o tak sformułowane zarzuty, skarżący wniósł o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji jako wydanej z rażącym naruszeniem prawa, ewentualnie, z ostrożności procesowej – o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości, a ponadto o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego.
W ocenie skarżącego, decyzja w przedmiocie naruszenia obowiązku złożenia wniosku o rejestrację pojazdu stanowi pogwałcenie podstawowych zasad prawa, tj. zasady demokratycznego państwa prawa, zasady praworządności oraz zasady sprawiedliwości społecznej. Wykluczenie z możliwości skorzystania z art. 189f pkt 1 k.p.a. należy uznać za zabieg niezgodny z zasadą praworządności, a co za tym idzie – z Konstytucją RP.
W żadnym wypadku nie doszło do celowego i umyślnego zaniedbania obowiązku wynikającego z u.p.r.d. Ponadto skarżący ma poważne problemy zdrowotne wynikające ze schorzenia, które kwalifikuje go do osób niepełnosprawnych w stopniu umiarkowanym.
W odpowiedzi na skargę, Kolegium wniosło o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje:
Zgodnie z zasadami wyrażonymi w art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo
o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2024 r. poz. 1627) i art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r. poz. 935 z późn. zm., dalej jako: "p.p.s.a."), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę legalności zaskarżonego aktu, czyli ocenia jego zgodność
z powszechnie obowiązującymi przepisami prawa, według stanu prawnego i faktycznego sprawy z daty jego podjęcia, nie będąc przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Oznacza to, że zadaniem sądu administracyjnego jest sprawdzenie, czy zaskarżony akt prawny został wydany zgodnie z przepisami prawa materialnego oraz czy przy podejmowaniu zaskarżonego aktu nie zostały naruszone przepisy prawa procesowego.
W pierwszej kolejności należy wyjaśnić, że przedmiotowa skarga została przez sąd rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym na podstawie
art. 119 pkt 2 p.p.s.a., zgodnie z którym sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli strona zgłosi wniosek o skierowanie sprawy do rozpoznania
w trybie uproszczonym, a żadna z pozostałych stron w terminie czternastu dni od zawiadomienia o złożeniu wniosku nie zażąda przeprowadzenia rozprawy. Jak wynika z akt sprawy, wniosek taki został złożony przez organ w odpowiedzi na skargę, a skarżący nie sprzeciwił się temu w przepisanym terminie.
W rozpoznawanej sprawie sąd nie stwierdził naruszeń, które uzasadniałyby wyeliminowanie z obrotu prawnego zaskarżonej decyzji i utrzymanej nią w mocy decyzji organu pierwszej instancji. Z akt sprawy wynika bezspornie, że skarżący nabył pojazd marki [...] numer VIN [...] w dniu 15 stycznia 2024 r., a wniosek o jego rejestrację złożył w dniu 23 lutego 2024 r.
Od 1 stycznia 2024 r. zasady odpowiedzialności administracyjnej za naruszenie obowiązków związanych z nabyciem, zbyciem i rejestracją pojazdu uległy zmianie.
Zgodnie z art. 73aa ust. 1 u.p.r.d. – właściciel pojazdu jest obowiązany złożyć wniosek o jego rejestrację w terminie 30 dni od dnia nabycia pojazdu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.
W myśl zaś art. 140mb ust. 1 u.p.r.d. – kto będąc właścicielem pojazdu obowiązanym do złożenia wniosku o rejestrację pojazdu w terminie, o którym mowa w art. 73aa ust. 1, nie złoży tego wniosku w terminie, podlega karze pieniężnej w wysokości 500 zł.
Organy orzekające w sprawie słusznie przyjęły, że nabycie przez skarżącego pojazdu nastąpiło w dniu 15 stycznia 2024 r., co udokumentowane zostało wystawioną w tym dniu fakturą. Stąd też konsekwencją tego ustalenia było prawidłowe zastosowanie przez organy przepisów art. 140mb ust. 1 u.p.r.d. nakładających na stronę karę pieniężną w wysokości 500 zł z tytułu uchybienia terminu określonego w art. 73aa. ust. 1 p.r.d do złożenia wniosku o rejestrację pojazdu w terminie nieprzekraczalnym 30 dni od dnia nabycia pojazdu na terytorium RP.
Nie budzi przy tym wątpliwości, że przedmiotowa przyczepka jest pojazdem w rozumieniu przepisów ustawy Prawo o ruchu drogowym.
W skardze strona zarzuciła, że zastosowano niekonstytucyjny przepis art. 140n
ust. 6 u.p.r.d., który wyklucza możliwość powołania się na przepisy k.p.a. dotyczące odstąpienia od wymierzenia kary, podczas gdy za zastosowaniem przepisów k.p.a. odnośnie od odstąpienia od wymierzenia kary przemawiają zasada demokratycznego państwa prawa oraz zasada sprawiedliwości społecznej.
Zgodnie z art. 140n ust. 6 u.p.r.d. – do kar pieniężnych, o których mowa
w art. 140ma i art. 140mb, przepisów art. 189d-189f ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego nie stosuje się.
Sąd nie ma żadnych przesłanek do przyjęcia, że ww. przepis jest niekonstytucyjny i z pewnością ma on zastosowanie w przedmiotowej sprawie. Oznacza to, że do wymierzania kar nie stosuje się przepisów k.p.a. dotyczących brania pod uwagę okoliczności wskazanych w art. 189d k.p.a., czy przesłanek odstąpienia od nałożenia kary, wskazanych w art. 189f k.p.a.
W przedmiotowej sprawie nie mają też znaczenia wskazane przez skarżącego okoliczności opóźnienia w złożeniu wniosku o rejestrację pojazdu.
Z podanych przyczyn sąd oddalił skargę jako niezasadną, na podstawie art. 151 p.p.s.a.