Orzeczenie · 2025-06-10

II SA/Ol 830/24

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie
Miejsce
Olsztyn
Data
2025-06-10
NSAAdministracyjneŚredniawsa
paszportunieważnieniepostępowanie karneprokuratorustawa o dokumentach paszportowychsąd administracyjnydecyzja administracyjnastatus podejrzanegoprawo karne

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie rozpoznał skargę A. C. na decyzję Wojewody Warmińsko-Mazurskiego z dnia 28 sierpnia 2024 r. o unieważnieniu paszportu. Decyzja ta została wydana na podstawie wniosku Prokuratora Rejonowego, który nadzorował dochodzenie przeciwko skarżącemu o popełnienie przestępstwa z art. 286 § 1 Kodeksu karnego, zawieszone z powodu nieznanego miejsca pobytu skarżącego. Skarżący zarzucił organowi naruszenie prawa materialnego i procesowego, twierdząc, że nie uzyskał statusu podejrzanego, ponieważ postanowienie o przedstawieniu zarzutów nie zostało mu ogłoszone, a on sam nie ukrywał się ani nie opuszczał kraju. Podniósł również kwestię swojego stanu zdrowia oraz wadliwą podstawę prawną wniosku prokuratora. Pełnomocnik skarżącego powołał się także na pismo Rzecznika Praw Obywatelskich kwestionujące konstytucyjność przepisu pozwalającego na unieważnienie paszportu bez zastosowania środka zapobiegawczego z art. 277 § 1 k.p.k. Sąd administracyjny, kontrolując zaskarżoną decyzję, uznał skargę za niezasadną. Stwierdził, że zgodnie z art. 70 ust. 2 pkt 11 lit. b ustawy o dokumentach paszportowych, unieważnienie paszportu na wniosek organu prowadzącego postępowanie karne jest obligatoryjne po spełnieniu trzech przesłanek: posiadanie ważnego paszportu, wniosek uprawnionego organu oraz prowadzenie postępowania karnego przeciwko posiadaczowi. Sąd podkreślił, że kompetencje organu administracyjnego w tym zakresie są ograniczone do weryfikacji tych przesłanek, a nie do badania zasadności postępowania karnego czy prawidłowości przedstawienia zarzutów. Odnosząc się do pisma RPO i orzeczenia TK, sąd wskazał, że wyrok TK z 1999 r. nie stwierdzał niezgodności z Konstytucją przepisów podobnych do obecnego art. 70 ust. 2 pkt 11 lit. b u.o.d.p., a także nie warunkował zgodności z Konstytucją zastosowania instytucji unieważnienia paszportu uprzednim zastosowaniem środka zapobiegawczego. Sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a., a także orzekł o przyznaniu wynagrodzenia pełnomocnikowi z urzędu.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Potwierdzenie obligatoryjnego charakteru unieważnienia paszportu na wniosek prokuratora i ograniczonej kognicji sądu administracyjnego w takich sprawach.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji unieważnienia paszportu w związku z postępowaniem karnym; interpretacja przepisów dotyczących statusu podejrzanego w kontekście administracyjnym.

Zagadnienia prawne (2)

Czy organ administracji publicznej, unieważniając paszport na wniosek prokuratora, ma obowiązek badać zasadność postępowania karnego lub prawidłowość przedstawienia zarzutów podejrzanemu?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, kompetencje organu administracyjnego w postępowaniu o unieważnienie paszportu są ograniczone do weryfikacji przesłanek formalnych określonych w ustawie, a nie do badania zasadności postępowania karnego.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że ustawa o dokumentach paszportowych nakłada na wojewodę obowiązek unieważnienia paszportu po otrzymaniu wniosku od organu prowadzącego postępowanie karne, jeśli spełnione są określone przesłanki. Sąd administracyjny nie jest właściwy do oceny czynności prokuratora w postępowaniu przygotowawczym.

Czy unieważnienie paszportu na podstawie art. 70 ust. 2 pkt 11 lit. b ustawy o dokumentach paszportowych jest zgodne z Konstytucją, jeśli nie poprzedza go zastosowanie środka zapobiegawczego z art. 277 § 1 k.p.k.?

Odpowiedź sądu

Sąd administracyjny nie stwierdził niezgodności z Konstytucją, powołując się na orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego, które nie uznało za niezgodne z Konstytucją przepisów podobnych do obecnego art. 70 ust. 2 pkt 11 lit. b u.o.d.p., ani nie uzależniło zgodności z Konstytucją unieważnienia paszportu od uprzedniego zastosowania środka zapobiegawczego.

Uzasadnienie

Sąd analizował stanowisko Rzecznika Praw Obywatelskich i orzeczenie TK z 1999 r. (SK 20/98), wskazując, że TK nie stwierdził niekonstytucyjności przepisów dotyczących unieważnienia paszportu w związku ze stosowaniem środków zapobiegawczych, ani nie uznał, że jest to warunek zgodności z Konstytucją.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę na decyzję Wojewody o unieważnieniu paszportu.

Przepisy (10)

Główne

u.o.d.p. art. 70 § ust. 2 pkt 11 lit. b

Ustawa o dokumentach paszportowych

u.o.d.p. art. 72 § ust. 2 i 3

Ustawa o dokumentach paszportowych

p.p.s.a. art. 134 § § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 151

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1

Pomocnicze

k.p.k. art. 286 § § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 313 § § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 277 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa albo jednostki samorządu terytorialnego kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu art. 250

Argumenty

Odrzucone argumenty

Naruszenie prawa materialnego przez niewłaściwe zastosowanie i wykładnię. • Naruszenie przepisów postępowania. • Sprzeczność ustaleń faktycznych z materiałem dowodowym. • Niewłaściwe zastosowanie art. 70 ust. 2 pkt 11 lit. b u.o.d.p. z uwagi na brak statusu podejrzanego. • Niewłaściwe zastosowanie art. 6, 7, 7a § 1, 8 § 1, 11 k.p.a. z uwagi na brak skutecznego przedstawienia zarzutu karnego. • Wadliwa podstawa prawna wniosku prokuratora (art. 38 ust. 1 pkt 1 lit. c u.o.d.p.). • Niezgodność art. 70 ust. 2 pkt 11 lit. b u.o.d.p. z Konstytucją w kontekście braku zastosowania art. 277 § 1 k.p.k.

Godne uwagi sformułowania

decyzja ta ma charakter obligatoryjny • nie pozwala zatem na jakąkolwiek uznaniowość • Wojewoda był zobligowany do unieważnienia dokumentu paszportowego • Wojewoda nie może badać zasadności wniosku prokuratora, ani też weryfikować prawidłowości wszczęcia postępowania przygotowawczego • zakres ustaleń Sądu ograniczony jest do stwierdzenia czy wniosek o unieważnienie paszportu został złożony przez organ prowadzący postępowanie przygotowawcze.

Skład orzekający

Piotr Chybicki

przewodniczący

Beata Jezielska

sprawozdawca

Grzegorz Klimek

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Potwierdzenie obligatoryjnego charakteru unieważnienia paszportu na wniosek prokuratora i ograniczonej kognicji sądu administracyjnego w takich sprawach."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji unieważnienia paszportu w związku z postępowaniem karnym; interpretacja przepisów dotyczących statusu podejrzanego w kontekście administracyjnym.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje konflikt między prawem administracyjnym a karnym oraz ograniczenia jurysdykcji sądów administracyjnych. Jest interesująca dla prawników specjalizujących się w prawie administracyjnym i paszportowym.

Czy można stracić paszport przez postępowanie karne, nawet jeśli nie jesteś formalnie podejrzany?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane przepisy
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst