II SA/Ol 812/22

Wojewódzki Sąd Administracyjny w OlsztynieOlsztyn2023-04-27
NSAbudowlaneŚredniawsa
prawo budowlanepozwolenie na budowęprzebudowa drogidroga powiatowaprojekt budowlanyplan miejscowyzjazdymediaWSA Olsztyn

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie oddalił skargi na decyzję Wojewody dotyczącą zatwierdzenia projektu budowlanego i pozwolenia na przebudowę drogi powiatowej, uznając zgodność inwestycji z planem miejscowym i brak podstaw do uwzględnienia żądań skarżących dotyczących zjazdów i przyłączy.

Skarżący kwestionowali decyzję Wojewody o zatwierdzeniu projektu budowlanego i pozwoleniu na przebudowę drogi powiatowej, zarzucając naruszenie przepisów prawa budowlanego, brak uwzględnienia istniejącego zjazdu oraz potrzebę doprowadzenia mediów. Sąd administracyjny oddalił skargi, stwierdzając, że inwestycja jest zgodna z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Sąd podkreślił, że nie istniał formalny zjazd na działkę skarżącego, a jego urządzenie wymagałoby zgody zarządcy drogi i konserwatora zabytków. Brak było również obowiązku inwestora do doprowadzania mediów do działek skarżących.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie rozpoznał skargi A. B. i L. C. na decyzję Wojewody Warmińsko-Mazurskiego, która utrzymała w mocy decyzję Starosty zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na przebudowę drogi powiatowej. Skarżący podnosili zarzuty dotyczące braku uwzględnienia istniejącego zjazdu na ich działkę, konieczności doprowadzenia przyłączy mediów oraz naruszenia procedury administracyjnej w stosunku do A. B. Sąd oddalił skargi, uznając, że inwestycja jest zgodna z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Sąd podkreślił, że nie stwierdzono istnienia formalnego zjazdu na działkę skarżącego, a jedynie tzw. "zwyczajowy", który nie rodzi obowiązku jego modernizacji przez zarządcę drogi. Ponadto, urządzenie takiego zjazdu wymagałoby zgody zarządcy drogi i konserwatora zabytków. Sąd uznał również, że inwestor nie miał obowiązku doprowadzania przyłączy mediów do działek skarżących, gdyż jest to zadanie gminy. W odniesieniu do zarzutu naruszenia procedury wobec A. B., sąd stwierdził, że choć doszło do wadliwego doręczenia decyzji organu I instancji, nie miało to istotnego wpływu na wynik sprawy, gdyż zarzuty materialnoprawne zostały rozpatrzone przez organ odwoławczy i sąd. W konsekwencji, sąd oddalił skargi na podstawie art. 151 p.p.s.a.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, "zwyczajowy" zjazd, który nie został formalnie zalegalizowany przez zarządcę drogi, nie musi być uwzględniany w projekcie budowlanym przebudowy drogi. Jego urządzenie wymagałoby zgody zarządcy drogi i konserwatora zabytków.

Uzasadnienie

Sąd powołał się na orzecznictwo NSA, zgodnie z którym urządzenie zjazdów na podstawie art. 29 ust. 2 ustawy o drogach publicznych dotyczy tylko zjazdów legalnych. "Zwyczajowy" zjazd, jeśli nie spełnia wymogów ustawowych, nie jest traktowany jako istniejący przez zarządcę drogi.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (13)

Główne

Prawo budowlane art. 35 § ust. 1

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Określa zakres czynności wyjaśniających, jakie organ administracji architektoniczno-budowlanej winien podjąć przed zatwierdzeniem projektu budowlanego lub udzieleniem pozwolenia na budowę, w tym sprawdzenie zgodności projektu z planem miejscowym, przepisami technicznymi, kompletności projektu oraz posiadania uprawnień przez projektantów.

Prawo budowlane art. 34 § ust. 3

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Definiuje projekt budowlany jako składający się z projektu zagospodarowania działki lub terenu oraz projektu architektoniczno-budowlanego, przy czym kontrola organu dotyczy w pełnym zakresie projektu zagospodarowania, a projektu architektoniczno-budowlanego w ograniczonym zakresie.

Prawo budowlane art. 35 § ust. 1 pkt 1 i 2

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Podkreśla, że projekt zagospodarowania działki podlega kontroli w pełnym zakresie, w tym pod względem zgodności z przepisami technicznymi, podczas gdy projekt architektoniczno-budowlany podlega kontroli głównie pod kątem zgodności z planem miejscowym.

m.p.z.p. art. 239

Uchwała nr [...] Rady Miejskiej z 21 maja 2009 r.

Określa symbol KDD.33 - teren drogi publicznej, przeznaczenie podstawowe droga klasy D (dojazdowa) w ciągu istniejących ulic [...] i [...]

m.p.z.p. art. 65 § ust. 15

Uchwała nr [...] Rady Miejskiej z 21 maja 2009 r.

Określa obsługę komunikacyjną dla terenu oznaczonego symbolem MU.29 z dróg publicznych [...] i [...]

m.p.z.p. art. 65 § ust. 4

Uchwała nr [...] Rady Miejskiej z 21 maja 2009 r.

Określa, że teren położony jest w granicach I strefy ochrony miejskiej historycznej struktury przestrzennej i zabytkowej substancji architektonicznej oraz IV strefy ochrony archeologicznej.

m.p.z.p. art. 8 § ust. 3 pkt 1 ppkt 1c) i 1d)

Uchwała nr [...] Rady Miejskiej z 21 maja 2009 r.

Określa warunki uzyskania zgody zarządcy drogi oraz pozwolenia wojewódzkiego konserwatora zabytków dla zjazdów.

Pomocnicze

Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 roku Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Określa zakres kontroli sądowej działalności administracji publicznej jako ocenę zgodności z prawem.

p.p.s.a. art. 133 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Stanowi, że sąd orzeka na podstawie akt sprawy.

p.p.s.a. art. 134 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa, że sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi ani powołaną podstawą prawną.

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa prawna do oddalenia skargi.

u.o.ś. art. 71 § ust. 1

Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko

Dotyczy decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach.

u.o. art. 29 § ust. 2

Ustawa z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach

Dotyczy urządzenia zjazdów z dróg publicznych.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zgodność inwestycji z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Brak formalnego zjazdu na działkę skarżącego, który wymagałby uwzględnienia w projekcie. Brak obowiązku inwestora do doprowadzania przyłączy mediów do działek skarżących.

Odrzucone argumenty

Żądanie uwzględnienia w projekcie budowlanym istniejącego "zwyczajowego" zjazdu na działkę nr [...]. Żądanie doprowadzenia przyłączy mediów do działek nr [...] i [...]. Zarzut rażącego naruszenia prawa przez organ I instancji z powodu braku doręczenia decyzji skarżącej A. B.

Godne uwagi sformułowania

Sądowa kontrola działalności administracji publicznej ogranicza się do oceny zgodności zaskarżonego aktu lub czynności z prawem. Sąd orzeka na podstawie akt sprawy. Sąd rozstrzygając sprawę nie jest też związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Tylko pierwszy z wymienionych projektów składowych – projekt zagospodarowania działki (terenu) – podlega kontroli właściwych organów w pełnym zakresie, tj. pod względem zgodności z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi. Co jest szczególnie istotne, tylko pierwszy z wymienionych projektów składowych – projekt zagospodarowania działki (terenu) – podlega kontroli właściwych organów w pełnym zakresie, tj. pod względem zgodności z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi. Natomiast skoro istniejące w dacie przebudowy drogi publicznej zjazdy nie były zjazdami wybudowanymi na podstawie decyzji zezwalającej i za zezwoleniem zarządcy drogi, to taki nielegalnie wybudowany przez właściciela działki wjazd i wyjazd, niespełniający wymogów ustawowych, powodujący, z uwagi na niekontrolowany wyjazd pojazdów, bezpośrednie niebezpieczeństwo utraty zdrowia lub życia przez innych użytkowników drogi, nie będzie traktowany, jako istniejący przez zarządcę drogi. Z żadnego przepisu prawa nie wynika również, że Powiat jako inwestor w niniejszej sprawie posiada obowiązek doprowadzenia mediów do działek skarżących nr [...] i [...].

Skład orzekający

Bogusław Jażdżyk

sprawozdawca

Ewa Osipuk

członek

Katarzyna Matczak

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów Prawa budowlanego dotyczących projektu zagospodarowania terenu i projektu architektoniczno-budowlanego, kwestia \"zwyczajowych\" zjazdów z dróg publicznych, obowiązki inwestora w zakresie infrastruktury technicznej przy przebudowie dróg."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej i planu miejscowego. Kwestia naruszenia procedury administracyjnej została oceniona jako nieistotna dla wyniku sprawy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy typowych problemów związanych z inwestycjami drogowymi, takich jak dostęp do drogi i infrastruktura, co jest interesujące dla prawników specjalizujących się w prawie budowlanym i administracyjnym.

Przebudowa drogi powiatowej: czy "zwyczajowy" zjazd to legalny zjazd?

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Ol 812/22 - Wyrok WSA w Olsztynie
Data orzeczenia
2023-04-27
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-11-17
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie
Sędziowie
Bogusław Jażdżyk /sprawozdawca/
Ewa Osipuk
Katarzyna Matczak /przewodniczący/
Symbol z opisem
6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne
Budowlane prawo
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
Oddalono skargi
Powołane przepisy
Dz.U. 2021 poz 2351
art. 34 ust. 3, art. 35 ust. 1
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Katarzyna Matczak Sędziowie sędzia WSA Ewa Osipuk sędzia WSA Bogusław Jażdżyk (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 27 kwietnia 2023 r. sprawy ze skarg A. B. i L. C. na decyzję Wojewody Warmińsko-Mazurskiego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na przebudowę drogi powiatowej oddala skargi.
Uzasadnienie
Z akt administracyjnych przekazanych wraz ze skargą wynika, że 1 lipca 2020 r. do Starostwa Powiatowego wpłynął wniosek Powiatu A o pozwolenie na przebudowę drogi powiatowej nr [...] ulica [...] w [...] na działkach nr [...], [...], [...] obręb [...].
Starosta (organ I instancji) decyzją z 5 maja 2022 r. (dwie poprzednie decyzje zostały uchylone przez organ odwoławczy) zatwierdził projekt budowlany i udzielił Powiatowi [...] pozwolenia na przebudowę drogi powiatowej nr [...] ulica [...] wraz z budową sieci wodociągowej, kanalizacji sanitarnej oraz przykanalików do istniejącej sieci kanalizacji deszczowej na działkach nr [...], [...],[...] obręb [...].
Odwołanie od decyzji organu I instancji wnieśli: R. C. i L. C. (odwołujący). Zwrócili się o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i orzeczenie o odmowie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenie pozwolenia na budowę, ewentualnie przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji. Zarzucili zaskarżonej decyzji naruszenie przepisów prawa budowlanego, prawa administracyjnego, ustawy o drogach publicznych i rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie. Podnieśli, że zatwierdzony projekt budowlany nie uwzględnia istniejącego obecnie zjazdu na działkę nr [...], podczas gdy zjazdy na inne działki zostały w projekcie budowlanym uwzględnione. Wskazali, że w przypadku budowy lub przebudowy drogi budowa lub przebudowa zjazdów dotychczas istniejących należy do zarządcy drogi. Ponadto wnieśli o uwzględnienie w projekcie budowlanym doprowadzenia mediów do działek nr [...] i nr [...], gdyż budowa przyłączy do sieci wodociągowej i kanalizacji sanitarnej w późniejszym okresie, tj. po przebudowie drogi doprowadzi do konieczności ponownego ingerowania w nawierzchnię i infrastrukturę podziemną, co jest niezasadne ze względów technicznych i ekonomicznych. L. C. dodatkowo podniósł, że kwestionowana decyzja Starosty zatwierdza projekt budowlany, którego zakres ingeruje w jego własność, tj. działkę nr [...]. Wskazał również, że nie wyrażał zgody na prowadzenie robót na jego działce, a projektant cyt.: "dowiązał się do istniejącego chodnika, a istniejące obrzeże chodnikowe jest we fragmencie na działce nr [...]". L. C. wskazał na błędy w zatwierdzonym projekcie budowlanym dotyczące wysokości usytuowania krawężnika i podniósł, że projekt zagospodarowania terenu nie został sporządzony na kopii aktualnej mapy do celów projektowych poświadczonej przez projektanta za zgodność z oryginałem.
Po rozpatrzeniu odwołania Wojewoda (Wojewoda, organ odwoławczy) decyzją z 14 września 2022 r. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Organ odwoławczy podniósł, że obszar na którym ma powstać inwestycja objęty jest miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego miasta [...], wsi [...] i drogi pielgrzymkowej na trasie [...], powołanym uchwałą nr [...] Rady Miejskiej z 21 maja 2009 r., (ogłoszoną w Dz. Urz. Województwa [...]), dalej m.p.z.p. Przedmiotowa inwestycja zlokalizowana jest na dz. nr [...], [...], [...] obręb [...]. Teren dz. nr [...] obręb [...] oznaczony jest symbolem KDD.33 - teren drogi publicznej, przeznaczenie podstawowe droga klasy D (dojazdowa) w ciągu istniejących ulic [...] i [...] (zgodnie z § 239 m.p.z.p.). Teren dz. nr [...], [...] obręb [...], na którym zaprojektowano chodniki i zjazdy z ulicy [...] oznaczony jest symbolem MU.29 - tereny mieszkaniowo-usługowe (zgodnie z § 65 m.p.z.p.).
W związku z tym stwierdzono, że przedmiotowa inwestycja jest zgodna z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta [...], [...] i drogi pielgrzymkowej na trasie [...]. Kontrola projektu zagospodarowania terenu nie wykazała naruszenia przepisów, w tym przepisów techniczno-budowlanych.
Projekt budowlany zatwierdzony decyzją Starosty z 5 maja 2022 r. jest kompletny, posiada wymagane pozwolenia, w tym pozwolenie Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków z 16 czerwca 2020 r. na prowadzenie działań związanych z przebudową drogi powiatowej nr [...] ul. [...] w [...].
Wojewoda wskazał, że z analizy akt sprawy wynika, że R. C. jest współwłaścicielem działki nr [...] obręb [...], która nie przylega bezpośrednio do pasa drogowego drogi powiatowej, tj. dz. nr [...] obręb [...]. Działka nr [...] obręb [...], będąca własnością Gminy [...], oddziela wskazaną działkę skarżącego od pasa drogowego wąskim pasem gruntu o szerokości około 1,2 m. Działka nr [...] obręb [...] znajduje się na terenie oznaczonym w m.p.z.p. symbolem MU.29. Plan miejscowy ustala obsługę komunikacyjną dla terenu oznaczonego symbolem MU.29 z dróg publicznych [...] i [...] (zgodnie z § 65 ust. 15 m.p.z.p.). Natomiast zgodnie z § 65 ust. 4 m.p.z.p. przedmiotowy teren położony jest w granicach I strefy ochrony miejskiej historycznej struktury przestrzennej i zabytkowej substancji architektonicznej, dla której obowiązują odpowiednie ustalenia zawarte w § 8 ust. 3 pkt 1 oraz w granicach IV strefy ochrony archeologicznej (podstrefa IV.1), dla której obowiązują ustalenia zawarte w § 8 ust. 3 pkt 4. Z planu miejscowego wynika, że ulica [...] w A ([...]) nie jest jedyną drogą publiczną ustaloną w m.p.z.p. do obsługi działki nr [...] obręb [...], gdyż m.p.z.p. ustala możliwość obsługi powyższego terenu z ul. [...] ([...]). Ponadto uwzględnienie zjazdu na działkę nr [...] obręb [...] w projekcie budowlanym przebudowy ul. [...] wymaga uzyskania przez współwłaścicieli tej działki zgody zarządcy drogi oraz pozwolenia wojewódzkiego konserwatora zabytków zgodnie z zapisami zawartymi w § 8 ust. 3 pkt 1 ppkt 1c) i ppkt 1d) m.p.z.p. Zjazd na działkę nr [...] obręb [...] powinien uwzględniać planowane zagospodarowanie ww. działki, a w szczególności ustalenia w m.p.z.p. dostosowania nowej zabudowy przy spełnieniu określonych warunków. Brak pozwoleń i uzgodnień powoduje, że żądanie skarżących objęcia przez inwestora projektem przebudowy ulicy [...] również budowy zjazdu na działkę nr [...] obręb [...] nie znajduje uzasadnienia. Posiadany materiał dowodowy nie potwierdza bowiem, że aktualnie istnieje zjazd na działkę nr [...] obręb [...], który powinien być objęty wnioskiem o przebudowę ul. [...] w [...].
W ocenie Wojewody na podstawie akt sprawy można także stwierdzić, że zakres projektu budowlanego ogranicza się do objętych wnioskiem o pozwolenie na budowę działek o nr [...], [...] i [...] obręb [...]. Działka o nr [...], której współwłaścicielem jest L. C. oddzielona jest od działki inwestycyjnej o nr [...] działką o nr [...] (pas gruntu o szerokości ok. 1,2 m), nieobjętą kwestionowanym pozwoleniem na budowę.
Skargę na decyzję Wojewody wywiodła A. B. (dalej jako skarżąca). Wniosła o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji, bądź uchylenie decyzji w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.
W ocenie skarżącej decyzja została podjęta z rażącym naruszeniem prawa. Wskazała, że pomimo, że od początku jest stroną toczącego się postępowania to postępowanie administracyjne prowadzone przez Starostę w ostatnim okresie toczyło się bez jej udziału. Nie doręczano jej żadnych zawiadomień, postanowień ani też nie doręczono wydanej przez Starostę decyzji z 5 maja 2022 r. orzekającej o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na przebudowę drogi. Starostwo zleciło poprawienie projektu budowlanego przebudowy drogi, jednak nie doręczając skarżącej decyzji pozbawiono skarżącą prawa do złożenia odwołania od wydanej decyzji i wskazania zarzutów. Organ I instancji miał zaś informację na temat jej aktualnego adresu do doręczeń korespondencji. Podkreśliła, że jako strona postępowania została pozbawiona obrony jej praw na etapie wydania decyzji przez organ I instancji, a organ II instancji, pomimo pełnej wiedzy i świadomości, że decyzja organu I instancji została wydana z rażącym naruszeniem prawa, tego nie poprawił. Wojewoda, pomimo posiadanej wiedzy o nie doręczeniu decyzji skarżącej, wydał w dniu 14 września 2022 r. decyzję i orzekł o utrzymaniu w mocy decyzji organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu decyzji, jako odniesienie się do zarzutów zgłoszonych przez osoby, które się odwołały od decyzji organu I instancji Wojewoda zaprzeczył, jakoby aktualnie istniał zjazd na działkę nr [...], który powinien być objęty wnioskiem o przebudowę ul. [...] w [...]. Tymczasem taki zjazd był urządzony od zawsze w sposób faktyczny i formalny a nie, jak uzasadnia to Wojewoda, tylko w sposób zwyczajowy. Jest uwzględniony w istniejących dokumentach geodezyjnych i projektach, dlatego żądanie uwzględnienia tego zjazdu przy przebudowie drogi zgodnie z prawem jest uzasadnione i konieczne. Z kolei nieuwzględnienie tego w projekcie przebudowy drogi jest naruszeniem obowiązującego prawa. Podobnie w zakresie wykonania przyłączy do działek budowlanych w trakcie przebudowy drogi i całkowitego remontu infrastruktury technicznej żądanie uwzględnienia w projekcie przyłączy do działki jest uzasadnione.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko i argumentację zaprezentowane w zaskarżonej decyzji.
Skargę na decyzję Wojewody wywiódł również L. C. (dalej jako skarżący), wnosząc o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji, bądź uchylenie decyzji w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. W ocenie skarżącego decyzja została wydana z rażącym naruszeniem prawa, jest wadliwa, a w związku z powyższym powinna być uchylona w całości lub powinna zostać stwierdzona nieważność tej decyzji w całości. W uzasadnieniu skargi wskazano na wszystkie zarzuty zgłoszone przez skarżącego w odwołaniu od decyzji organu I instancji.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko i argumentację zaprezentowane w zaskarżonej decyzji.
W piśmie procesowym z 23 kwietnia 2023 r. skarżąca działająca przez pełnomocnika podtrzymała stanowisko zaprezentowane w skardze.
Zarządzeniem z 1 marca 2023 r. sąd połączył wniesione skargi do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje:
Na wstępie wyjaśnienia wymaga, że sądowa kontrola działalności administracji publicznej ogranicza się do oceny zgodności zaskarżonego aktu lub czynności
z prawem. Wynika to z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t. j. Dz. U z 2022 r., poz. 2325).
Sąd administracyjny, kontrolując zgodność zaskarżonego rozstrzygnięcia
z prawem, nie rozstrzyga merytorycznie o zgłoszonych przez stronę żądaniach,
a jedynie w przypadku stwierdzenia, iż zaskarżony akt został wydany z naruszeniem prawa uchyla go lub stwierdza jego nieważność.
Nadto wskazania wymaga, że sąd orzeka na podstawie akt sprawy
co wynika z treści art. 133 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U z 2023 r., poz. 259 – zwanej w dalszym ciągu uzasadnienia jako p.p.s.a.). Sąd rozstrzygając sprawę nie jest też związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.).
Materialnoprawną podstawę kontrolowanego aktu stanowiły przepisy ustawy z 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (t. j. Dz. U. z 2021 r. poz. 2351; w skrócie "Prawo budowlane"). W pierwszej kolejności należy wskazać na przepis art. 35 ust. 1 Prawa budowlanego określający przedmiot i zakres czynności wyjaśniających, jakie winien podjąć organ administracji architektoniczno-budowlanej przed zatwierdzeniem projektu budowlanego lub udzieleniem pozwolenia na budowę. Zgodnie z tym przepisem przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego organ administracji architektoniczno-budowlanej sprawdza:
1) zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu oraz projektu architektoniczno-budowlanego z:
a) ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i innymi aktami prawa miejscowego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu,
b) wymaganiami ochrony środowiska, w szczególności określonymi w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, o której mowa w art. 71 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko,
c) ustaleniami uchwały o ustaleniu lokalizacji inwestycji mieszkaniowej;
2) zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi;
3) kompletność projektu zagospodarowania działki lub terenu oraz projektu architektoniczno-budowlanego, w tym dołączenie:
a) wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń,
b) informacji dotyczącej bezpieczeństwa i ochrony zdrowia, o której mowa w art. 20 ust. 1 pkt 1b,
c) kopii zaświadczenia, o którym mowa w art. 12 ust. 7, dotyczącego projektanta i projektanta sprawdzającego,
d) oświadczeń, o których mowa w art. 33 ust. 2 pkt 9 i 10;
4) posiadanie przez projektanta i projektanta sprawdzającego odpowiednich uprawnień budowlanych oraz aktualność zaświadczenia, o którym mowa w art. 12 ust. 7.
Przywołany przepis określa zakres obowiązków organu, których celem jest kompleksowe sprawdzenie projektu budowlanego w fazie wyjaśniającej postępowania administracyjnego o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę.
Podnieść należy również, w kontekście art. 35 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy Prawo budowlane, że zgodnie z art. 34 ust. 3 Prawa budowlanego projekt budowlany składa się z dwóch zasadniczych części: (1) projektu zagospodarowania działki lub terenu (sporządzonego na aktualnej mapie, obejmującego: określenie granic działki lub terenu, usytuowanie, obrys i układy istniejących i projektowanych obiektów budowlanych, sieci uzbrojenia terenu, sposób odprowadzania lub oczyszczania ścieków, układ komunikacyjny i układ zieleni, ze wskazaniem charakterystycznych elementów, wymiarów, rzędnych i wzajemnych odległości obiektów, w nawiązaniu do istniejącej i projektowanej zabudowy terenów sąsiednich) oraz (2) projektu architektoniczno-budowlanego (określającego funkcję, formę i konstrukcję obiektu budowlanego, jego charakterystykę energetyczną i ekologiczną oraz proponowane niezbędne rozwiązania techniczne, a także materiałowe, ukazujące zasady nawiązania do otoczenia, a w stosunku do obiektów budowlanych, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 4 – również opis dostępności dla osób niepełnosprawnych, o których mowa w art. 1 Konwencji o prawach osób niepełnosprawnych, sporządzonej w Nowym Jorku dnia 13 grudnia 2006 r., w tym osób starszych).
Co jest szczególnie istotne, tylko pierwszy z wymienionych projektów składowych – projekt zagospodarowania działki (terenu) – podlega kontroli właściwych organów w pełnym zakresie, tj. pod względem zgodności z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi (zob. art. 35 ust. 1 pkt 2). Natomiast kontrola projektu architektoniczno-budowlanego, poza sprawdzeniem wymogów z art. 35 ust. 1 pkt 3–5 Prawa budowlanego, ograniczona została do kryteriów określonych w art. 35 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego, tj. zgodności z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i innymi aktami prawa miejscowego albo decyzji o warunkach zabudowy w przypadku braku miejscowego planu (decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego), a także wymaganiami ochrony środowiska, w szczególności określonymi w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, o której mowa w art. 71 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. z 2021 r. poz. 2373, ze zm.).
Zróżnicowany zakres badania poszczególnych części projektu budowlanego jest silnie akcentowany w orzecznictwie sądowym (por. np. wyrok NSA z 13.01.2017 r. II OSK 1003/15, orzeczenia wymienione w uzasadnieniu dostępne w Internecie w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, dalej jako CBOSA), w którym zwraca się uwagę, że co do części architektoniczno-budowlanej organ administracji pozbawiony został zasadniczo możliwości ingerencji w merytoryczną zawartość projektu (zob. wyrok WSA z 02.08.2018 r., II SA/Po 128/18, CBOSA).
Przede wszystkim należy wskazać, że obszar na którym ma powstać inwestycja objęty jest miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego miasta [...], wsi [...] i drogi pielgrzymkowej na trasie [...], przyjętym uchwałą nr [...] Rady Miejskiej z 21 maja 2009 r. (ogłoszoną w Dz. Urz. Województwa [...] Nr 94, poz. 1537), zwanym dalej: planem miejscowym lub m.p.z.p. Przedmiotowa inwestycja zlokalizowana jest na dz. nr [...], [...], [...] obręb [...]. Teren dz. nr [...] obręb [...] oznaczony jest symbolem [...] - teren drogi publicznej, przeznaczenie podstawowe droga klasy D (dojazdowa) w ciągu istniejących ulic [...] i [...] (zgodnie z § 239 m.p.z.p.). Obszar działek o nr [...], [...] obręb [...], na którym zaprojektowano chodniki i zjazdy z ulicy [...] oznaczono symbolem MU.29 - tereny mieszkaniowo-usługowe (stosownie do § 65 m.p.z.p.). Prawidłowo zatem organy uznały, że sporna inwestycja jest zgodna z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta [...], [...] i drogi pielgrzymkowej na trasie [...].
Niewątpliwie też projekt budowlany zatwierdzony decyzją Starosty z 5 maja 2022 r. jest kompletny. Uzyskane zostały niezbędne, wymagane pozwolenia, w tym pozwolenie Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków z 16 czerwca 2020 r. na prowadzenie działań związanych z przebudową drogi powiatowej nr [...] ul. [...] w [...].
Odnosząc się zaś do kluczowej kwestii podnoszonej przez skarżących, dotyczącej zjazdów z przebudowywanej drogi powiatowej do obsługi działek nr [...] i [...] podnieść należy, że w piśmie z 6 września 2022 r. (akta adm. ) Dyrektor Zarządu Dróg Powiatowych wskazał, że nie istnieje legalny zjazd z drogi powiatowej nr [...] przy ulicy [...] w [...]. Ponadto stwierdził, że działka nr [...] obręb [...] nie posiada bezpośredniego dostępu do drogi powiatowej nr [...] przy ulicy [...] w [...] (działka drogowa nr [...] obręb [...]). Pomiędzy zaś drogą powiatową a powyższą działką jest wąski pas działki nr [...] obręb [...] o szerokości około 1,40 m. Ponadto po dokonaniu oględzin w terenie nie stwierdzono istniejącego zjazdu z drogi powiatowej nr [...] przy ulicy [...] w [...] (działka drogowa nr [...] obręb [...]) na działkę nr [...] obręb [...].
Bezsprzecznie zatem działka nr [...] obręb [...], będąca własnością Gminy [...], oddziela wskazaną działkę skarżącego od pasa drogowego wąskim pasem gruntu o szerokości około 1,2 m. Działka nr [...] obręb [...] znajduje się na terenie oznaczonym w m.p.z.p. symbolem MU.29. Plan miejscowy określa obsługę komunikacyjną dla terenu oznaczonego symbolem MU.29 z dróg publicznych [...] i [...] (stosownie do § 65 ust. 15 m.p.z.p.).
W ocenie Sądu organy prawidłowo zatem ustaliły, że ulica [...] w [...] ([...]) nie jest jedyną drogą publiczną uwzględnioną w planie miejscowym do obsługi działki nr [...] obręb [...], ponieważ plan ten przewiduje możliwość obsługi wskazanego obszaru z ul. [...] – [...]. Dodatkowo z projektu budowlanego dotyczącego przebudowy przedmiotowej drogi powiatowej nie wynika, że planowane roboty będą odbywały się na terenie działek skarżących (nr [...] i [...]) Natomiast uwzględnienie zjazdu na działkę nr [...] obręb [...] w projekcie budowlanym przebudowy ul. [...] wymagałoby uzyskania przez współwłaścicieli tej działki zgody zarządcy drogi oraz pozwolenia wojewódzkiego konserwatora zabytków, stosownie do ustaleń § 8 ust. 3 pkt 1 ppkt 1c) i ppkt 1d) planu miejscowego.
Co najistotniejsze jednak, brak jest w aktach sprawy jakichkolwiek dokumentów i dowodów, które potwierdzałyby istnienie formalnego zjazdu na działkę nr [...] obręb [...], który powinien być objęty wnioskiem o przebudowę ul. [...] w [...]. Samo zaś istnienie tzw. zwyczajowego zjazdu nie rodzi po stronie organu obowiązków związanych z modernizacją takiego nieoficjalnego zjazdu. Słusznie wskazał Wojewoda powołując się na wyrok WSA w Krakowie z 24 maja 2021 r. III SA/Kr 1308/20 i wyrok NSA z 28 grudnia 2021 r. I OSK 599/19, że urządzenie zjazdów przez zarządcę drogi na podstawie art. 29 ust. 2 ustawy o drogach publicznych nie dotyczy sytuacji, gdy zjazd taki przed realizacją inwestycji drogowej urządzony był tylko faktycznie, zwyczajowo. W takim bowiem przypadku, w sensie prawnym - bez stosownych zgód zarządcy drogi - zjazd taki jest nielegalny. Trafnie też wskazano, że wykładnia systemowa i celowościowa art. 29 ust. 2 ustawy o drogach publicznych prowadzi do wniosku, że tylko zjazd zgodny z ww. normami stanowi zjazd indywidualny, "istniejący", a niedopuszczalna jest interpretacja, że przepis ten dotyczy każdego zjazdu, niezależnie od legalności bądź nielegalności. Z kolei w wyroku z 28 grudnia 2021 r., sygn. akt I OSK 599/19 Naczelny Sąd Administracyjny zajął stanowisko, że jeżeli zarządca drogi, który przebudowuje drogę publiczną nie dokona przebudowy istniejących, nawet legalnych zjazdów do nieruchomości osób trzecich, to organy administracji publicznej nie mogą w drodze jakiejkolwiek decyzji przymusić inwestora do takiej czynności. Natomiast skoro istniejące w dacie przebudowy drogi publicznej zjazdy nie były zjazdami wybudowanymi na podstawie decyzji zezwalającej i za zezwoleniem zarządcy drogi, to taki nielegalnie wybudowany przez właściciela działki wjazd i wyjazd, niespełniający wymogów ustawowych, powodujący, z uwagi na niekontrolowany wyjazd pojazdów, bezpośrednie niebezpieczeństwo utraty zdrowia lub życia przez innych użytkowników drogi, nie będzie traktowany, jako istniejący przez zarządcę drogi.
Z żadnego przepisu prawa nie wynika również, że Powiat jako inwestor w niniejszej sprawie posiada obowiązek doprowadzenia mediów do działek skarżących nr [...] i [...]. Należy zauważyć, że przebudowywana droga to droga powiatowa. Natomiast zapewnienie infrastruktury takiej jak np. kanalizacja czy wodociągi należy do zadań gminy. Dlatego też brak jest podstaw do żądania od inwestora zapewnienia wskazanym działkom infrastruktury technicznej przy okazji realizacji przebudowy drogi powiatowej nr [...] ulica [...] w [...] na działkach nr [...], [...], [...] obręb [...].
Potwierdził się natomiast zarzut skarżącej dotyczący braku skutecznego doręczenia jej (na właściwy adres) decyzji organu I instancji. W ocenie sądu jednak naruszenie to nie miało charakteru istotnego i nie wpłynęło na wynik toczącego się postępowania. Zauważyć trzeba, że skarżąca sformułowała na etapie skargi do sądu takie same zarzuty materialnoprawne co pozostali odwołujący się (z których jeden jest skarżącym w sprawie). Niewątpliwie zatem zarzuty te zostały rozpatrzone przez organ odwoławczy jak również zostały zweryfikowane w toku postępowania sądowoadministracyjnego. Potencjalny brak możliwości wniesienia przez skarżącą odwołania nie miał zatem wpływu na rozstrzygnięcie sprawy.
Należy uznać, że zakwestionowane decyzje wydane zostały w oparciu o właściwie ustalony stan faktyczny i przy prawidłowym zastosowaniu obowiązujących przepisów prawa w tym zakresie. W sprawie zebrano wystarczającą ilość materiału dowodowego i dokonano jego właściwej oceny.
Mając powyższe na uwadze, Sąd - na podstawie art. 151 p.p.s.a. - orzekł o oddaleniu skargi.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI