II SA/Ol 775/08
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę na uchwałę Rady Gminy zaliczającą drogę wewnętrzną do kategorii dróg gminnych, uznając jej zgodność z prawem.
Skarga dotyczyła uchwały Rady Gminy G. zaliczającej działkę nr "[...]" do kategorii dróg gminnych. Skarżący, współwłaściciel działki, zarzucał naruszenie przepisów ustawy o drogach publicznych i Konstytucji RP, twierdząc, że działka stanowi drogę wewnętrzną i nie może być zaliczona do dróg gminnych bez zgody właścicieli. Sąd oddalił skargę, uznając, że uchwała została podjęta zgodnie z prawem, a działka, ze względu na jej przeznaczenie w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego do obsługi terenów publicznych, mogła zostać zaliczona do dróg gminnych.
Sprawa dotyczyła skargi R. R. na uchwałę Rady Gminy G. z dnia "[...]" nr "[...]", która zaliczyła działkę nr "[...]" o powierzchni 514 m2 do kategorii dróg gminnych. Skarżący, będący współwłaścicielem tej działki, zarzucił naruszenie przepisów ustawy o drogach publicznych oraz Konstytucji RP, argumentując, że działka stanowi drogę wewnętrzną i nie może być zaliczona do dróg gminnych bez jego zgody, a także że nie spełnia warunków technicznych. Rada Gminy podjęła uchwałę po zasięgnięciu opinii zarządu powiatu, uznając, że działka, mimo pierwotnego charakteru drogi wewnętrznej, ze względu na jej przeznaczenie w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego do obsługi terenów o różnym przeznaczeniu (w tym zakładu produkcyjno-usługowego), ma znaczenie lokalne i może zostać zaliczona do dróg gminnych. Sąd administracyjny, analizując sprawę, podzielił argumentację Rady Gminy. Stwierdził, że o charakterze drogi decydują przepisy ustawy o drogach publicznych, a zaliczenie do kategorii dróg gminnych następuje w drodze uchwały rady gminy po zasięgnięciu opinii zarządu powiatu. Sąd uznał, że działka nr "[...]" została zaprojektowana i wydzielona geodezyjnie w taki sposób, by komunikacyjnie obsługiwać także inne tereny, co nadaje jej charakter lokalny, a nie wewnętrzny. Sąd oddalił skargę, uznając uchwałę za legalną i zgodną z prawem, a także odniósł się do kwestii braku uzasadnienia uchwały oraz zastosowania przepisów dotyczących warunków technicznych i terminów.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Tak, droga wewnętrzna może zostać zaliczona do kategorii dróg gminnych, jeśli spełnia kryteria drogi o znaczeniu lokalnym, stanowiącej uzupełniającą sieć dróg służących miejscowym potrzebom, nawet jeśli stanowi współwłasność osób fizycznych i nie została przeznaczona na cele publiczne w pierwotnym rozumieniu.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że o charakterze drogi decydują przepisy ustawy o drogach publicznych, a zaliczenie do dróg gminnych następuje w drodze uchwały rady gminy po zasięgnięciu opinii zarządu powiatu. Działka nr "[...]", zaprojektowana do obsługi różnych terenów, ma znaczenie lokalne i może być zaliczona do dróg gminnych, co umożliwia wszczęcie procedury wywłaszczeniowej.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (14)
Główne
u.d.p. art. 7 § ust. 1 i 2
Ustawa o drogach publicznych
Do dróg gminnych zalicza się drogi o znaczeniu lokalnym, niezaliczone do innej kategorii, stanowiące uzupełniającą sieć dróg służących miejscowym potrzebom, z wyłączeniem dróg wewnętrznych. Zaliczenie do kategorii dróg gminnych następuje w drodze uchwały rady gminy po zasięgnięciu opinii właściwego zarządu powiatu.
Pomocnicze
u.d.p. art. 8 § ust. 1
Ustawa o drogach publicznych
Drogi wewnętrzne to drogi nie zaliczone do żadnej kategorii dróg publicznych, w szczególności drogi w osiedlach mieszkaniowych, dojazdowe do gruntów rolnych i leśnych, dojazdowe do obiektów użytkowych przez przedsiębiorców, place przed dworcami kolejowymi, autobusami i portami oraz pętle autobusowe.
u.d.p. art. 10 § ust. 3
Ustawa o drogach publicznych
Przepis ten dotyczy zmiany kategorii drogi publicznej i nie ma zastosowania do zaliczenia drogi nie posiadającej żadnej kategorii do dróg gminnych.
u.g.n. art. 112 § § 1
Ustawa o gospodarce nieruchomościami
Podstawa do wszczęcia postępowania wywłaszczeniowego w przypadku, gdy gmina przejmuje drogę do zarządu.
u.s.g.
Ustawa o samorządzie gminnym
Nie zawiera wymogu uzasadniania uchwał organu stanowiącego.
p.p.s.a. art. 133 § § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd rozpoznaje sprawę na podstawie akt sprawy.
p.p.s.a. art. 151
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd oddala skargę, jeśli nie ma podstaw do jej uwzględnienia.
Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1
Sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę legalności zaskarżonego aktu.
p.p.s.a. art. 134 § § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd bada legalność zaskarżonego aktu, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi.
Rozporządzenie Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej art. § 1 § w zw. z § 10
Przepisy wykonawcze do Prawa budowlanego, mające zastosowanie do budowy drogi publicznej, a nie do jej kwalifikowania.
Konstytucja RP art. 64
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Prawo własności.
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego.
k.p.a. art. 77
Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego.
k.p.a. art. 107
Kodeks postępowania administracyjnego
Wymogi dotyczące uzasadnienia decyzji.
Argumenty
Odrzucone argumenty
Naruszenie art. 7 ust. 1 ustawy o drogach publicznych poprzez zaliczenie drogi wewnętrznej do dróg gminnych. Naruszenie art. 10 ust. 3 ustawy o drogach publicznych w zakresie terminów zaliczenia. Naruszenie art. 112 ustawy o gospodarce nieruchomościami i art. 64 Konstytucji RP poprzez ograniczenie prawa własności bez zgody właścicieli. Naruszenie przepisów rozporządzenia w sprawie warunków technicznych dróg publicznych. Naruszenie art. 7 Konstytucji RP oraz art. 7, 77 i 107 kpa poprzez brak uzasadnienia uchwały. Naruszenie art. 6, 7 i 77 kpa poprzez brak dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i zebrania materiału dowodowego.
Godne uwagi sformułowania
o charakterze drogi decydują wyłącznie przepisy cytowanej powyżej ustawy z 1985r. o drogach publicznych z drogi takiej może korzystać każdy zgodnie z jej przeznaczeniem gmina może przejąć pod własny zarząd każdą drogę, która dotychczas nie posiadała żadnej kategorii, a więc była co do zasady drogą wewnętrzną, bez względu na występujące stosunki własnościowe Skorzystanie przez radę gminy z uprawnienia do zaliczenia drogi do kategorii dróg gminnych, nie jest uzależnione od spełnienia przez nią warunków technicznych określonych w rozporządzeniu Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej
Skład orzekający
Marzenna Glabas
przewodniczący sprawozdawca
S. Katarzyna Matczak
członek
Zbigniew Ślusarczyk
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących zaliczania dróg wewnętrznych do kategorii dróg gminnych, znaczenie planów zagospodarowania przestrzennego dla określenia charakteru drogi, oraz brak konieczności spełniania warunków technicznych przy zaliczaniu drogi do kategorii dróg gminnych."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego związanego z przeznaczeniem działki w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego oraz jej faktycznym wykorzystaniem jako drogi dojazdowej do różnych terenów.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnej kwestii prawnej związanej z własnością nieruchomości i drogami publicznymi, co jest istotne dla prawników zajmujących się prawem administracyjnym i nieruchomości.
“Droga wewnętrzna staje się gminną: Sąd wyjaśnia zasady zaliczania nieruchomości.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Ol 775/08 - Wyrok WSA w Olsztynie Data orzeczenia 2008-11-06 orzeczenie nieprawomocne Data wpływu 2008-09-29 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie Sędziowie Marzenna Glabas /przewodniczący sprawozdawca/ S. Katarzyna Matczak Zbigniew Ślusarczyk Symbol z opisem 6036 Inne sprawy dotyczące dróg publicznych 6391 Skargi na uchwały rady gminy w przedmiocie ... (art. 100 i 101a ustawy o samorządzie gminnym) Hasła tematyczne Drogi publiczne Sygn. powiązane I OSK 148/09 - Wyrok NSA z 2009-05-28 Skarżony organ Rada Gminy Treść wyniku Oddalono skargę Powołane przepisy Dz.U. 2007 nr 19 poz 115 art. 7 ust. 1 i 2, art. 8 ust. 1, art. 10 ust. 3 Ustawa z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych - tekst jednolity Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270 art. 151 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzenna Glabas (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Zbigniew Ślusarczyk Sędzia WSA Katarzyna Matczak Protokolant Małgorzata Krajewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 listopada 2008 r. sprawy ze skargi R. R. na uchwałę Rady Gminy z dnia "[...]", nr "[...]" w przedmiocie zaliczenia drogi do kategorii dróg gminnych oddala skargę. Uzasadnienie Uchwałą z dnia "[...]". Nr "[...]" Rada Gminy G. zaliczyła do kategorii dróg gminnych drogę oznaczoną jako działka nr "[...]" o powierzchni 514 m2, położoną w miejscowości Sz. Pismem z dnia 22 lutego 2008r., czternastu współwłaścicieli powyższej działki, w tym R. R., wezwali Wójta Gminy do usunięcia naruszenia prawa poprzez stwierdzenie nieważności wskazanej uchwały, ewentualnie jej uchylenie. Zarzucili, iż z naruszeniem art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 21 marca 1985r. o drogach publicznych i art. 64 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej pozbawieni zostali prawa własności przedmiotowej działki. Podnieśli, iż jest to droga wewnętrzna i w świetle wskazanego przepisu ustawy o drogach publicznych nie może zostać zaliczona do kategorii dróg gminnych. Uchwałą z dnia "[...]". nr "[...]’ Rada Gminy G. zmieniła powyższą uchwałę w ten sposób, że w § 1 tej uchwały skreślono wyrazy "stanowiące własność gminy". Natomiast w dniu "[...]". organ stanowiący Gminy G. podjął uchwałę Nr "[...]" o nieuwzględnieniu powyższego wezwania wobec niestwierdzenia naruszenia prawa uchwałą z dnia "[...]". W dniu "[...]" (data nadania pocztowego) współwłaściciele działki nr "[...]" zaskarżyli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie uchwałę Rady Gminy G. Nr "[...]" z dnia "[...]". Jednakże, jedynie skarga wniesiona przez R. R. spełniała wymogi formalne, umożliwiające jej merytoryczne rozpoznanie. Skargi pozostałych współwłaścicieli podlegały odrzuceniu i orzeczono w tym przedmiocie postanowieniem z dnia 30 września 2008r., sygn. akt ii SA/Ol 477/08. Skarżący, reprezentowany przez radcę prawnego A. Z., wniósł o stwierdzenie nieważności wymienionej uchwały i zasądzenie od organu kosztów postępowania według norm przepisanych. Uchwale tej zarzucił: 1. naruszenie prawa materialnego poprzez niezastosowanie art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (t. j. Dz. U. z 2007 r., Nr 19, poz. 115) i zaliczenie działki nr "[...]", stanowiącej współwłasność skarżącego, do kategorii dróg gminnych, podczas gdy przedmiotowa działka stanowi drogę wewnętrzną i nie może podlegać zaliczeniu do kategorii dróg gminnych; 2. naruszenie prawa materialnego poprzez niezastosowanie art. 10 ust. 3 ustawy o drogach publicznych i podjęcie uchwały o zaliczeniu działki nr "[...]" do kategorii dróg gminnych w dniu 25 października 2007 r., podczas gdy zaliczenie nie może być dokonane później niż do końca trzeciego kwartału danego roku, tj. do 30 września; 3. naruszenie prawa materialnego poprzez niezastosowanie art. 112 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (t. j. Dz. U. 2004 r. Nr 261 poz. 2603), prowadzące do naruszenia art. 64 Konstytucji RP i ograniczenie (a w następstwie tego dążenie do pozbawienia) skarżącego prawa własności bez zachowania właściwego trybu i warunków określonych w ustawie, przy jednoczesnym braku zgody właścicieli na wykup nieruchomości; 4. naruszenie prawa materialnego poprzez niezastosowanie § 1 w zw. z § 10 Rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 2 marca 1999 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie, wydanego na podstawie art. 7 ust. 2 pkt. 2 ustawy Prawo budowlane i nie wzięcie pod uwagę faktu, iż zaliczona do określonej kategorii droga (tu droga gminna) winna spełniać określone warunki techniczne; 5. naruszenie art. 7 Konstytucji RP oraz art. 7, art. 77 i art. 107 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. kodeks postępowania administracyjnego (t. j. Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071), powoływanej dalej jako kpa, w związku z brakiem uzasadnienia zaskarżonej uchwały; 6. naruszenie przepisów postępowania tj. art. 6, 7 i 77 kpa poprzez brak podjęcia działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego. W uzasadnieniu skargi podniesiono, iż w myśl art. 8 ustawy o drogach publicznych, drogi wewnętrzne nie mają charakteru dróg publicznych. W przeciwieństwie do dróg gminnych drogi te mogą, ale nie muszą stanowić własności gminy. Droga taka może być własnością właścicieli gruntów do których prowadzi. Taką drogą jest właśnie działka nr "[...]" o powierzchni 514 m2, położona w Sz.. Została ona nabyta przez właścicieli działek pod zabudowę od poprzedniej właścicielki nieruchomości. Zaznaczono, że zgodnie z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, wskazana działka położona jest na terenie oznaczonym symbolem MU1 – zabudowa jednorodzinna z wjazdem na teren z drogi powiatowej. Zaś działka granicząca z działkami współwłaścicieli drogi, która posiada oznaczenie PM – teren nieuciążliwego zakładu produkcyjno-usługowego oraz domu mieszkalnego jednorodzinnego, posiada dojazd do drogi publicznej i dojazd drogą stanowiącą działkę nr "[...]" nie jest potrzebny do jej gospodarczego wykorzystania. Skarżący podkreślił, iż sporna działka nie została przeznaczona na cele publiczne, a nadto jej właściciele nie wyrazili i nie wyrażają zgody na wywłaszczenie ani też na wykup tej nieruchomości, co ewentualnie musiałoby poprzedzić, w ocenie skarżącego, podjęcie uchwały o zaliczeniu do kategorii dróg gminnych. W odpowiedzi na skargę pełnomocnik Rady Gminy, radca prawny H. D., wniosła o oddalenie skargi, podnosząc, że zaskarżona uchwała podjęta została z zachowaniem obowiązujących przepisów prawa. Odnosząc się po kolei do zarzutów skargi, podniesiono, iż nie zachodzi zarzucane niezastosowanie art. 7 ust. 1 ustawy o drogach publicznych. Zgodnie z tym przepisem do dróg gminnych zalicza się drogi o znaczeniu lokalnym niezaliczone do innych kategorii, stanowiące uzupełniającą sieć dróg służących miejscowym potrzebom, z wyłączeniem dróg wewnętrznych. Zgodnie z art. 7 ust. 2 tej ustawy, zaliczenie do kategorii dróg gminnych następuje w drodze uchwały rady gminy po zasięgnięciu opinii właściwego zarządu powiatu. Wskazano, że działka gruntu oznaczona nr "[...]" o pow. 514 m2 w Sz. stanowiła drogę wewnętrzną. Jednak obecnie na podstawie zaskarżonej uchwały została zaliczona do gminnych dróg publicznych. Podjęcie tej uchwały zostało poprzedzone zasięgnięciem opinii Zarządu Powiatu O., który uchwałą nr "[...]" z dnia "[...]" pozytywnie zaopiniował wniosek Wójta Gminy w sprawie zaliczenia wymienionej drogi wewnętrznej do kategorii dróg gminnych. Zaliczenie to nastąpiło z zachowaniem obowiązujących w tym zakresie przepisów. Zaznaczono, że cytowany w skardze wyrok WSA w Warszawie z dnia 4.03.2005 r. sygn. akt IV SA 3935/03, nie dotyczy omawianej sprawy, ponieważ nie jest to "realizacja drogi wewnętrznej dla celów publicznych." Zdaniem radcy prawnego nie zachodzi też zarzucane naruszenie art. 10 ust. 3 ustawy o drogach publicznych - co do terminów. Przepis ten dotyczy bowiem pozbawienia drogi dotychczasowej kategorii i zaliczenia jej do nowej kategorii. Natomiast drogi wewnętrzne nie są zaliczone do żadnej z kategorii dróg (art. 2 ustawy o drogach publicznych), zatem nie mogło dojść do pozbawienia tej drogi (działki nr "[...]") dotychczasowej kategorii. Dlatego przepis ten nie dotyczy zaliczenia drogi nie posiadającej żadnej kategorii do gminnych dróg publicznych. Pełnomocnik stwierdził również bezpodstawność zarzutu, iż Rada Gminy podejmując zaskarżoną uchwałę zaniechała przeprowadzenia dowodów zmierzających do szczegółowego ustalenia czy działka nr "[...]" spełnia parametry techniczne określone w rozporządzeniu Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 2.03.1999 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie. Wskazano, że Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 22.02.2006 r. sygn. akt I OSK 1381/05 orzekł, że "Skorzystanie przez radę gminy z uprawnienia do zaliczenia drogi do kategorii dróg gminnych, nie jest uzależnione od spełnienia przez nią warunków technicznych określonych w rozporządzeniu Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 2 marca 1999 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie." Przepisy te, jak zauważył NSA, są przepisami wykonawczymi do prawa budowlanego i mają zastosowanie tylko do budowy drogi publicznej. Radca prawny podniósł, iż teren, na którym położona jest omawiana działka nr "[...]" w Sz., zgodnie z uchwałą Rady Gminy G. Nr "[...]" z dnia "[...]". w przedmiocie zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, oznaczony jest symbolem MU1 i przeznaczony został pod zabudowę jednorodzinną z wjazdem z drogi powiatowej. W planie tym został określony wymóg: "Wniosek o wydanie decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu winien być poparty koncepcją zagospodarowania terenu na aktualnej mapie sytuacyjno-wysokościowej w skali 1:1000. Koncepcja winna obejmować obszar oznaczony symbolami "MU1" i "PM" oraz precyzować sposób podziału na działki budowlane z obsługą komunikacyjną i uzbrojenie terenu w podstawowe urządzenia infrastruktury technicznej (woda, kanalizacja sanitarna, energia elektryczna)." Jednocześnie sąsiedni teren oznaczony symbolem PM został określony jako: "Teren nieuciążliwego zakładu produkcyjno usługowego (produkcja zespołów elektronicznych do obsługi rolnictwa) oraz domu mieszkalnego jednorodzinnego. Warunki architektoniczne, obsługa komunikacyjna i urządzenia infrastruktury technicznej jak dla trenu o symbolu "MU1". Wniosek o decyzję o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu winien być poparty koncepcją zagospodarowania terenu jak dla symbolu "MU1". Radca prawny wyjaśnił, iż w opracowanej w 2000r. koncepcji zagospodarowania terenu MU1, uwzględniono również obsługę działki "[...]" - układ dróg dojazdowych przeprowadzono tak, by tę działkę oraz parcele wynikające z podziału działki "[...]" obsłużyć jednym wlotem z drogi powiatowej. Zapewniono również obsługę działki "[...]" instalacjami wodociągową i kanalizacyjną. Pełnomocnik zaznaczył, że jak z powyższego wynika, wjazd na działkę Nr "[...]" (teren oznaczony symbolem PM w planie miejscowym) zaprojektowano przez działkę nr "[...]", a po jej podziale na działki budowlane, przez działkę nr "[...]", wydzieloną od pozostałej części drogi w osiedlu, oznaczonej jako działka nr "[...]". Zauważył też, że działka nr "[...]" (w planie PM) nie posiada dostępu do drogi publicznej. Bowiem znajdująca się po przeciwnej stronie tej nieruchomości droga oznaczona jako działka nr "[...]" w swojej szerokości schodzi do ,,0" w punkcie granicy rowu melioracyjnego i nie ma połączenia z działką nr "[...]". W tej sytuacji, zdaniem pełnomocnika, zarzut, że działka "[...]" posiada dostęp do drogi publicznej i że dojazd drogą należącą do skarżących nie jest potrzebny, jest nieuzasadniony. Przypisywanie Radzie Gminy zaniechania badania tej kwestii, z naruszeniem art. 7 i 77 Kpa, jest bezpodstawne. Pełnomocnik organu wskazał także, że właściciele działki oznaczonej symbolem PM, są obecnie również współwłaścicielami spornej drogi, w związku z nabyciem nieruchomości od państwa G. Podkreślono, że działka nr "[...]" została zaprojektowana i wydzielona geodezyjnie w taki sposób, by komunikacyjnie obsługiwać także działkę Nr "[...]". Przez to nadano tej drodze charakter lokalny w rozumieniu art. 7 ust. 1 ustawy o drogach publicznych. Radca prawny podał też, iż uchwałą Nr "[...]" Zarządu Województwa z dnia "[...]"., drodze gminnej oznaczonej jako działka nr "[...]" nadany został Nr "[...]". W tej sytuacji, jak wskazano, o ile nie dojdzie do wykupu działki nr "[...]" na rzecz gminy w drodze umowy notarialnej, uzasadnione będzie podjęcie czynności związanych z wszczęciem postępowania wywłaszczeniowego na podstawie przepisów art. 112 i następnych ustawy z dnia 21.08.1997 r. o gospodarce nieruchomościami. Odnosząc się do zarzucanego Radzie Gminy braku uzasadnienia uchwały, pełnomocnik wskazał, że ustawa o samorządzie gminnym nie zawiera wymogu uzasadnienia uchwał organu stanowiącego. Na rozprawie w dniu 6 listopada 2008r. pełnomocnik skarżącego podtrzymał skargę i argumenty w niej zawarte. Zaznaczył, że wywłaszczenie powinno zostać przeprowadzone przed podjęciem zaskarżonej uchwały. Pełnomocnik organu również podtrzymał argumenty zawarte w odpowiedzi na skargę. Oświadczył, że od początku sporna działka była przeznaczona w miejscowym planie do obsługi dwóch terenów oznaczonych symbolami: MU1 i PM, dlatego też przy podziale, działka stanowiąca drogę została podzielona na dwie części: jedną mniejszą działkę o numerze "[...]’, która miała być drogą dojazdową do obu wskazanych terenów oraz drugą działkę o numerze "[...]", która służy wyłącznie do obsługi terenu mieszkaniowego. Podniósł, że zarówno koncepcja zagospodarowania terenu, jak i warunki zabudowy uwzględniały fakt, iż ten odcinek drogi (działka "[...]") ma charakter dojazdowy do terenów o różnym przeznaczeniu, a nie wyłącznie do obsługi mieszkańców osiedla. Dlatego też działka nr "[...]" ma charakter lokalny. W ocenie organu, cel publiczny został osiągnięty poprzez takie właśnie zapisy w planie i decyzji o warunkach zabudowy. Tym samym Rada Gminy miała prawo podjąć taką uchwałę w oparciu o art. 7 ust. 1 ustawy o drogach publicznych, co umożliwi wszczęcie procedury wywłaszczeniowej. Radca prawny uznał, iż kolejność, którą zastosowała Gmina jest prawidłowa: najpierw uchwała o zaliczeniu drogi do kategorii dróg publicznych, stanowiąca punkt wyjścia do podejmowania wszelkich działań, a dopiero potem ingerencja w stosunki własnościowe. Dodatkowo wskazał, że teren oznaczony symbolem "PM’ oddzielony jest od drogi powiatowej działką leśną. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje: Skarga nie ma usprawiedliwionych podstaw, a zatem nie może odnieść zamierzonego skutku. Na wstępie należy wskazać, iż zgodnie z zasadami wyrażonymi w art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) i art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej jako p.p.s.a.), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę legalności zaskarżonego aktu, czyli ocenia jego zgodność z powszechnie obowiązującymi przepisami prawa, według stanu prawnego i faktycznego sprawy z daty jego podjęcia, nie będąc przy tym związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Oznacza to, że zadaniem sądu administracyjnego jest sprawdzenie, czy zaskarżony akt prawny został wydany zgodnie z przepisami prawa materialnego, tzn. czy organy administracji publicznej prawidłowo zastosowały przepisy prawa w odniesieniu do istniejącego w sprawie stanu faktycznego i dokonały prawidłowej wykładni tych przepisów oraz czy przy podejmowaniu zaskarżonego aktu nie zostały naruszone przepisy prawa procesowego. Rozpoznając skargę w świetle powołanych wyżej kryteriów oraz w oparciu o akta sprawy, zgodnie z art. 133 § 1 p.p.s.a., Sąd nie dopatrzył się naruszeń prawa, które skutkowałyby koniecznością wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonej uchwały. W szczególności Sąd nie stwierdził naruszenia przepisów wskazanych w skardze, a argumenty podniesione w tym zakresie przez Radę Gminy zostały niemal w całości podzielone przez Sąd. R. R. żądał stwierdzenia nieważności uchwały, którą Rada Gminy G., działając w trybie art. 7 ust. 2 cytowanej ustawy o drogach publicznych, zaliczyła do kategorii dróg gminnych działkę nr "[...]", stanowiącą współwłasność skarżącego i innych osób fizycznych. Zdaniem strony przepis ten nie powinien mieć zastosowania w stanie faktycznym i prawnym niniejszej sprawy z uwagi na charakter tej działki, która w ocenie skarżącego stanowi drogę wewnętrzną oraz ze względu na posiadanie przez skarżącego prawa własności do tej działki. Sąd nie podziela powyższych twierdzeń. Podnieść należy, iż w obowiązującym stanie prawnym, o charakterze drogi decydują wyłącznie przepisy cytowanej powyżej ustawy z 1985r. o drogach publicznych. Ustawa ta odróżnia drogi publiczne i drogi wewnętrzne. Zgodnie z art. 8 ust. 1 tej ustawy, drogi wewnętrzne to drogi nie zaliczone do żadnej kategorii dróg publicznych, w szczególności drogi w osiedlach mieszkaniowych, dojazdowe do gruntów rolnych i leśnych, dojazdowe do obiektów użytkowych przez przedsiębiorców, place przed dworcami kolejowymi, autobusami i portami oraz pętle autobusowe. Powyższe wyliczenie jest przykładowe. Zatem o tym, czy dana droga jest wewnętrzną czy publiczną, decyduje przede wszystkim zaliczenie danej drogi do jednej z kategorii dróg publicznych. Ustawa o drogach publicznych dość precyzyjnie określa tryb owego zaliczenia, przyznając m.in. gminie uprawnienie do zaliczenia dróg do kategorii dróg gminnych. W myśl art. 7ust. 1 omawianej ustawy - do dróg gminnych zalicza się drogi o znaczeniu lokalnym, niezaliczone do innej kategorii, stanowiące uzupełniającą sieć dróg służących miejscowym potrzebom, z wyłączeniem dróg wewnętrznych. Natomiast stosownie do ust. 2 tego artykułu - zaliczenie do kategorii dróg gminnych następuje w formie uchwały rady gminy po zasięgnięciu opinii właściwego zarządu powiatu. Istota tego zaliczenia sprowadza się do tego, iż według art. 1 omawianej ustawy - z drogi takiej może korzystać każdy zgodnie z jej przeznaczeniem, z ograniczeniami i wyjątkami określonymi w tej ustawie lub innych przepisach szczególnych. Bez wątpienia wymienione przepisy, w przypadku powzięcia przez jednostkę samorządu terytorialnego stopnia podstawowego zamiaru nadania drodze statusu drogi gminnej, obligują jej organ stanowiący nie tylko do zachowania odpowiedniej procedury wynikającej z przepisu art. 7 ust. 2 ustawy, ale również zobowiązują ten organ do ustalenia, czy dana droga spełnia kryteria umożliwiające jej zaliczenie do kategorii drogi gminnej. W tym zakresie rada gminy obowiązana jest, stosownie do zapisu ust. 1 art. 7, ocenić jakie jest przeznaczenie danej drogi i jakie ma ona znaczenie dla społeczności lokalnej. Zważyć należy, iż zadaniem gminy jest zaspokajanie zbiorowych potrzeb wspólnoty i jeżeli realizacja tego celu wymaga nadania danej drodze statusu drogi publicznej, to wówczas gmina może przejąć pod własny zarząd każdą drogę, która dotychczas nie posiadała żadnej kategorii, a więc była co do zasady drogą wewnętrzną, bez względu na występujące stosunki własnościowe. W rozpoznawanej sprawie Rada Gminy wykazała, że działka nr "[...]’ od początku przeznaczona była dla celów publicznych o znaczeniu lokalnym. Materialnoprawną podstawę do nadania spornej działce nr "[...]" statusu drogi gminnej należy wywodzić z zapisów obowiązującego na terenie Gminy G. miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego w obrębach geodezyjnych Sz. i N., przyjętego uchwałą Rady Gminy G. Nr "[...]" z dnia "[...]" Z ustaleń planu wynika, iż już w tym akcie doszło do powiązania terenu oznaczonego symbolem PM (działka nr "[...]", teren nieuciążliwego zakładu produkcyjno-usługowego oraz domu mieszkalnego jednorodzinnego) z terenem o symbolu MU1 (zabudowa jednorodzinna z wjazdem na teren z drogi powiatowej, pierwotnie działka "[...]"), poprzez zaprojektowanie jednego zjazdu z drogi powiatowej, znajdującego się na terenie działki "[...]", który zapewnić miał dostęp do tej drogi zarówno działce "[...]", jak i działce "[...]". Dostęp działki nr "[...]" do drogi publicznej, gwarantować miał zapis zawarty w § 3 cytowanej uchwały, który zezwalał na podział terenu MU1, ale pod warunkiem zapewnienia obsługi komunikacyjnej dla terenu PM. Zatwierdzona - decyzją z dnia 27 kwietnia 2000r. o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu - koncepcja podziału działki "[...]" uwzględniała powyższy wymóg. W konsekwencji w wyniku podziału tej działki wydzielona została droga, którą podzielono na dwie części: jedną mniejszą działkę o nr "[...]" stanowiącą drogę dojazdową do obu wskazanych terenów oraz drugą działkę o nr "[...]", która służy wyłącznie do obsługi terenu mieszkaniowego. Podkreślić należy, iż w miejscowym planie szczegółowo zakreślono sposób podziału terenu MU1 i dokonanie tego podziału było możliwe tylko przy uwzględnieniu zastrzeżonych warunków. Dlatego też, w wykonaniu zapisów tego aktu prawa miejscowego, drogę powstałą w wyniku podziału działki "[...]", podzielono na dwie działki o różnym charakterze. Biorąc powyższe pod uwagę, nie budzi wątpliwości Sądu, iż skoro sporny fragment drogi (działka nr "[...]") zaprojektowany został jako dojazd do działek o różnym przeznaczeniu, zapewniając tym samym ogólną jego dostępność, to nie jest to droga o charakterze wewnętrznym. Takie znaczenie ma z pewnością pozostała część tej drogi, wydzielona odrębnie jako działka "[...]", stanowiąca typową drogę osiedlową. Jednak działka nr "[...]" jest drogą, do której według założeń miejscowego planu, miała mieć dostęp nieograniczona ilość osób, właśnie z uwagi na konieczność zapewnienia dojazdu do terenu PM, na którym znajduje się zakład produkcyjno-usługowy. Stwierdzić należy, iż z zapisów miejscowego planu jednoznacznie wynika wola organu stanowiącego gminy przeznaczenia działki, wyodrębnionej w następstwie podziału, która miała zapewnić dojazd do drogi powiatowej z obu wskazanych terenów, na cele publiczne, tak aby mógł z niej skorzystać każdy, a nie tylko mieszkańcy osiedla. Cel ten został skonkretyzowany w zaskarżonej uchwale, co umożliwi wszczęcie trybu wywłaszczeniowego na zasadzie art. 112 § 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. z 2004r. Nr 261, poz. 2603 ze zm.), o ile nie dojdzie do porozumienia z właścicielami przedmiotowej działki i przeniesienia prawa własności na rzecz Gminy G. na drodze cywilnoprawnej. Odnosząc się w kolejności do pozostałych podniesionych w skardze zarzutów, stwierdzi należy, iż przepis art. 10 ust. 3 ustawy o drogach publicznych nie mógł mieć w niniejszej sprawie zastosowania, gdyż terminy wskazane w tym przepisie wiążą tylko przy zmianie kategorii drogi publicznej (pozbawienie dotychczasowej kategorii i zaliczenie do nowej). Kategorie dróg publicznych wymienia art. 2 ust. 1 cytowanej ustawy. Droga wewnętrzna zaś, nie będąc drogą publiczną, nie posiada żadnej kategorii. Niezasadny jest również zarzut z punktu 4 skargi, dotyczący niespełnienia przez przedmiotową drogę warunków technicznych do jej zaliczenia do kategorii dróg gminnych. Kwestia ta, na co zasadnie zwróciła uwagę pełnomocnik organu, była już przedmiotem oceny Naczelnego Sądu Administracyjnego, który w wyroku z dnia 22.02.2006 r. sygn. akt I OSK 1381/05 orzekł, że "Skorzystanie przez radę gminy z uprawnienia do zaliczenia drogi do kategorii dróg gminnych, nie jest uzależnione od spełnienia przez nią warunków technicznych określonych w rozporządzeniu Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 2 marca 1999 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie." Sąd w składzie orzekającym podziela to stanowisko. Wskazane rozporządzenie zawiera bowiem przepisy wykonawcze do Prawa budowlanego, które mają zastosowanie do budowy drogi publicznej. Tym samym nie mogą być one stosowane przy kwalifikowaniu drogi do jednej z kategorii dróg przewidzianych ustawą o drogach publicznych. Chybiony jest także zarzut naruszenia przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego. Przepisy tej ustawy nie są wprost stosowane przez organ stanowiący jednostki samorządu terytorialnego przy podejmowaniu uchwał. Rada gminy, podejmując uchwałę w konkretnym przedmiocie, działa na podstawie przepisów ustrojowych zawartych w ustawie o samorządzie gminnym oraz przepisów prawa materialnego, zawierających delegację do jej działania. W niniejszej sprawie przepis art. 7 ust. 1 ustawy o drogach publicznych obligował organ stanowiący do ustalenia charakteru spornej działki. Organ takiej oceny dokonał, wyjaśnił także, iż działka nr "[...]" nie ma innego dostępu do drogi publicznej, jak tylko przez działkę nr "[...]". Rada wykazała, co znajduje potwierdzenie w przedstawionych Sądowi aktach administracyjnych, iż znajdująca się po przeciwnej stronie tej nieruchomości droga, oznaczona jako działka nr "[...]’, w swojej szerokości schodzi do ,,0" w punkcie granicy rowu melioracyjnego i nie ma połączenia z działką nr "[...]". Zgodzić się należy jednak ze stroną skarżącą, iż nic nie stało na przeszkodzie , aby organ przedstawił powyższe okoliczności właścicielom drogi, zanim zaskarżyli przedmiotową uchwałę, chociażby ustosunkowując się do wystosowanego przez mieszkańców wezwania do usunięcia naruszenia prawa. Wynika to z ogólnych standardów działania administracji publicznej. Niemniej jednak, skoro żaden przepis prawa nie obliguje rady gminy do uzasadniania podjętych uchwał, to nie można postawić skutecznego zarzutu co do jego braku. W tym stanie rzeczy, wobec braku podstaw do kwestionowania legalności przedmiotowej uchwały, skarga, jako nieuzasadniona, podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 p.p.s.a..
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI