II SA/Ol 772/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie odrzucił skargę Stowarzyszenia na uchwałę Rady Miejskiej w Mikołajkach dotyczącą zmiany przebiegu drogi gminnej z powodu braku interesu prawnego skarżącego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie rozpoznał skargę Stowarzyszenia na uchwałę Rady Miejskiej w Mikołajkach zmieniającą przebieg drogi gminnej. Sąd, po zbadaniu dopuszczalności skargi, stwierdził, że Stowarzyszenie nie wykazało naruszenia swojego interesu prawnego lub uprawnienia, które wynikałoby z normy prawa materialnego. W związku z tym, skarga została odrzucona na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sprawa dotyczyła skargi Stowarzyszenia na uchwałę Rady Miejskiej w Mikołajkach z dnia 29 kwietnia 2022 r. nr XXXV/33/2022, która zmieniała przebieg drogi gminnej nr 171525N – ul. Plac Wolności w Mikołajkach. Stowarzyszenie zarzuciło naruszenie prawa i wniosło o uchylenie uchwały. Rada Miejska wniosła o odrzucenie skargi, argumentując, że skarżący nie udowodnił naruszenia swojego interesu prawnego, a jedynie powołał się na cele statutowe Stowarzyszenia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie, rozpoznając sprawę na posiedzeniu niejawnym, podkreślił, że kontrola sądowa poprzedzona jest badaniem dopuszczalności skargi. Zgodnie z art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, legitymację do zaskarżenia uchwały organu gminy posiada każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone. Sąd wyjaśnił, że interes prawny musi wynikać z normy prawa materialnego, która kształtuje sytuację prawną skarżącego i musi być bezpośredni oraz realny. W tej sprawie Stowarzyszenie nie wykazało, aby zaskarżona uchwała naruszała jego interes prawny lub nakładała na nie obowiązki. Odwołanie się do hipotetycznej możliwości naruszenia zasady uczciwej konkurencji czy wpływu na budżet Gminy nie było wystarczające, zwłaszcza że Stowarzyszenie nie prowadzi działalności gospodarczej. Sąd uznał, że brak jest przepisów prawa materialnego, z których wynikałoby dla skarżącego uprawnienie lub obowiązek, które zostały naruszone. W konsekwencji, skarga została odrzucona na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, a skarżącemu zwrócono wpis od skargi na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 P.p.s.a.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Nie, Stowarzyszenie nie posiada legitymacji procesowej, ponieważ nie wykazało naruszenia swojego interesu prawnego lub uprawnienia wynikającego z normy prawa materialnego.
Uzasadnienie
Sąd podkreślił, że legitymacja skargowa w sprawach z zakresu administracji publicznej, dotyczących uchwał organów samorządu terytorialnego, wymaga wykazania naruszenia interesu prawnego lub uprawnienia. Interes ten musi wynikać z normy prawa materialnego, być bezpośredni i realny, a jego naruszenie musi wpływać na sferę prawno-materialną skarżącego. Stowarzyszenie nie wykazało takiego związku, odwołując się jedynie do celów statutowych i hipotetycznych naruszeń.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
odrzucono_skargę
Przepisy (5)
Główne
p.p.s.a. art. 58 § 1 pkt 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
u.s.g. art. 101 § 1
Ustawa o samorządzie gminnym
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 3 § 2 pkt 6
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 232 § 1 pkt 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Ustawa o drogach publicznych art. 1
Argumenty
Skuteczne argumenty
Brak wykazania przez skarżącego naruszenia interesu prawnego lub uprawnienia wynikającego z normy prawa materialnego.
Godne uwagi sformułowania
Merytoryczne rozpoznanie zasadności skargi poprzedzone jest w postępowaniu przed sądem administracyjnym badaniem dopuszczalności jej wniesienia. Prawo do zaskarżenia zatwierdzenia organizacji ruchu drogowego wynika z art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1996 r. o samorządzie gminnym. Interes prawny wnoszącego skargę w trybie art. 101 ust. 1 u.s.g. musi wynikać z normy prawa materialnego kształtującej jego sytuację prawną. Stwierdzenie istnienia interesu prawnego sprowadza się zatem do ustalenia związku o charakterze materialnoprawnym między obowiązującą normą a sytuacją prawną konkretnego podmiotu. Podkreślenia przy tym wymaga, że interes prawny podmiotu wnoszącego skargę do sądu w tym trybie powinien być bezpośredni i realny, o jego naruszeniu rozstrzyga zmiana w sytuacji prawnej skarżącego.
Skład orzekający
Tadeusz Lipiński
przewodniczący sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Uzasadnienie legitymacji procesowej w sprawach dotyczących uchwał organów samorządu terytorialnego, w szczególności w kontekście braku interesu prawnego."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku interesu prawnego przez organizację pozarządową w kontekście uchwały dotyczącej drogi gminnej.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje kluczowe zasady dopuszczalności skargi w postępowaniu administracyjnym, co jest istotne dla praktyków prawa, choć sam stan faktyczny nie jest wyjątkowy.
“Kiedy organizacja społeczna nie może zaskarżyć uchwały? Sąd wyjaśnia kluczowe znaczenie interesu prawnego.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Ol 772/24 - Postanowienie WSA w Olsztynie Data orzeczenia 2024-11-18 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2024-10-04 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie Sędziowie Tadeusz Lipiński /przewodniczący sprawozdawca/ Symbol z opisem 6036 Inne sprawy dotyczące dróg publicznych 6391 Skargi na uchwały rady gminy w przedmiocie ... (art. 100 i 101a ustawy o samorządzie gminnym) Hasła tematyczne Odrzucenie skargi Skarżony organ Rada Gminy Treść wyniku Odrzucono skargę Powołane przepisy Dz.U. 2024 poz 935 art. 58 par. 1 pkt 1, art. 232 par. 1 pkt 1 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.) Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tadeusz Lipiński po rozpoznaniu w dniu 18 listopada 2024 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Stowarzyszenia [...] na uchwałę Rady Miejskiej w Mikołajkach z 29 kwietnia 2022 r. nr XXXV/33/2022 w przedmiocie zmiany przebiegu drogi gminnej nr 171525N – ul. Plac Wolności w Mikołajkach postanawia 1) odrzucić skargę, 2) zwrócić skarżącemu Stowarzyszeniu [...] 300 zł (trzysta złotych) tytułem uiszczonego wpisu od skargi. Uzasadnienie Rada Miejska w Mikołajkach podjęła 29 kwietnia 2022 r. uchwałę nr XXXV/33/2022 w przedmiocie zmiany przebiegu drogi gminnej nr 171525N – ul. Plac Wolności w Mikołajkach. W skardze na tę uchwałę Stowarzyszenie [...] zarzuciło, że została ona podjęta z naruszeniem prawa. Wniosło o uchylenie tego aktu w całości z powodu naruszenia zasad legalności i interesu publicznego. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie, ewentualnie - oddalenie. Stwierdził, że skarżący nie udowodnił naruszenia interesu prawnego, który umożliwiłby mu wywiedzenie przedmiotowej skargi, gdyż nie powołał się na swój interes prawny, a utożsamia możliwość zaskarżenia uchwały z celami Stowarzyszenia, m.in. kontrolą społeczną wszelkiej aktywności organów władzy publicznej oraz inicjowaniem i udziale w postępowaniach administracyjnych przed organami administracji publicznej, przed sądami administracyjnymi, a także zaskarżanie uchwał organów stanowiących samorządów terytorialnych do sądów administracyjnych (§ 2 ust. 1 regulaminu Stowarzyszenia). Rada Miejska wywiodła ponadto, że uchwała została podjęta zgodnie z prawem, a zarzuty skargi wskazują na nieznajomość prawa jej autora. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Merytoryczne rozpoznanie zasadności skargi poprzedzone jest w postępowaniu przed sądem administracyjnym badaniem dopuszczalności jej wniesienia. Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935, dalej "p.p.s.a.") kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej. Prawo do zaskarżenia zatwierdzenia organizacji ruchu drogowego wynika z art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1996 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2024 r. poz. 1465, dalej: u.s.g.). Zgodnie z tym przepisem, każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem, podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może zaskarżyć uchwałę lub zarządzenie do sądu administracyjnego. Cytowany przepis powiązał legitymację skargową z naruszeniem interesu prawnego. Co za tym idzie naruszenie interesu prawnego lub uprawnienia wnoszącego skargę na uchwałę organu gminy otwiera dopiero drogę do merytorycznego rozpoznania skargi. Interes prawny wnoszącego skargę w trybie art. 101 ust. 1 u.s.g. musi wynikać z normy prawa materialnego kształtującej jego sytuację prawną. Podstawę legitymacji procesowej strony musi zatem stanowić przepis prawa materialnego wskazujący na własne prawo (interes prawny) lub obowiązek podmiotu, które podlegają skonkretyzowaniu w postępowaniu administracyjnym. Tak więc istotą interesu prawnego jest jego związek z konkretną normą prawa materialnego - taką normą, którą można wskazać jako jego podstawę i z której podmiot legitymujący się tym interesem może wywodzić swoje racje. Stwierdzenie istnienia interesu prawnego sprowadza się zatem do ustalenia związku o charakterze materialnoprawnym między obowiązującą normą a sytuacją prawną konkretnego podmiotu. Podkreślenia przy tym wymaga, że interes prawny podmiotu wnoszącego skargę do sądu w tym trybie powinien być bezpośredni i realny, o jego naruszeniu rozstrzyga zmiana w sytuacji prawnej skarżącego (zob. postanowienie NSA z 6.11.2024 r. II OSK 2194/24). Powyższe oznacza, że skarżący jest zobligowany wykazać, że kwestionowany akt, naruszając prawo, jednocześnie negatywnie wpływa na jego sferę prawno-materialną. W rozpoznawanej sprawie przedmiotem skargi stowarzyszenie uczyniło uchwałę Rady Miejskiej w Mikołajkach z 29 kwietnia 2024 r. nr XXXV/33/2022 w przedmiocie zmiany przebiegu drogi gminnej nr 171525N – ul. Plac Wolności w Mikołajkach. Zaskarżona uchwała nie narusza bezpośrednio żadnego interesu prawnego skarżącego stowarzyszenia ani nie nakłada na nie żadnych obowiązków. Podkreślić należy, że skarżący nie wskazał takich okoliczności, a odwołał się wyłącznie do hipotetycznej możliwości naruszenia zasady uczciwej konkurencji i równości wobec prawa w odniesieniu do przedsiębiorców dzierżawiących nieruchomości znajdującej się w pasie drogowym i ewentualne zmniejszenie wpływów do budżetu Gminy z tytułu czynszu dzierżawnego. Zaznaczyć należy, że z dołączonego do skargi statutu wynika jednoznacznie, że stowarzyszenie nie prowadzi żadnej działalności gospodarczej. Dodatkowo wskazać należy, że źródłem interesu prawnego nie może być sam charakter drogi publicznej i prawo do korzystania z niej na podstawie art. 1 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2024 r. poz. 320), gdyż przy takim podejściu katalog podmiotów uprawnionych do wniesienia skargi byłby w zasadzie nieograniczony. Krąg podmiotów uprawnionych do wniesienia skargi powinien być weryfikowany w okolicznościach danej sprawy. W sprawie brak jest przepisów prawa materialnego, z których wynika dla strony skarżącej jakieś uprawnienie lub obowiązek, których ochrony może dochodzić w postępowaniu sądowym, a które nadto zostały naruszone. W tym stanie rzeczy, skargę należało odrzucić na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Jednocześnie, wobec faktu, że skarga została odrzucona, stronie skarżącej przysługuje zwrot uiszczonego wpisu, na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI