III OSK 2851/22

III OSK 2851/22 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2024-01-16
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-12-15
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Małgorzata Masternak - Kubiak
Mariusz Kotulski /sprawozdawca/
Piotr Korzeniowski /przewodniczący/
Symbol z opisem
6213 Inne  świadczenia finansowe związane z lokalem mieszkalnym
658
Hasła tematyczne
Administracyjne postępowanie
Sygn. powiązane
II SAB/Ol 163/22 - Wyrok WSA w Olsztynie z 2022-09-28
Skarżony organ
Dyrektor Okręgowy Służby Więziennej
Treść wyniku
Uchylono zaskarżony wyrok i odrzucono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 329
art. 161 § 1 pkt 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Piotr Korzeniowski Sędziowie: Sędzia NSA Małgorzata Masternak - Kubiak Sędzia del. WSA Mariusz Kotulski (spr.) po rozpoznaniu w dniu 16 stycznia 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej R. W. od punktu I wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 28 września 2022 r. sygn. akt II SAB/Ol 163/22 w sprawie ze skargi R. W. na bezczynność Dyrektora Okręgowego Służby Więziennej w [...] w rozpoznaniu wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji o przyznaniu pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego 1. uchyla zaskarżony wyrok i odrzuca skargę, 2. odstępuje od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego w całości.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie wyrokiem z dnia 28 września 2022 r. sygn. akt II SAB/Ol 163/22, po rozpoznaniu sprawy ze skargi R. W. na bezczynność Dyrektora Okręgowego Służby Więziennej w [...] w rozpoznaniu wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji o przyznaniu pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego, zobowiązał Dyrektora Okręgowego Służby Więziennej w [...] do rozpoznania wniosku skarżącego z [...] stycznia 2022 r. - w terminie 7 dni (pkt I), a także stwierdził, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa (pkt II).
Wyrok zapadł w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy.
W dniu [...] stycznia 2022 r. R. W. (dalej: "skarżący") - działający przez swojego pełnomocnika - zwrócił się drogą elektroniczną (ePUAP) do organu z wnioskiem o stwierdzenie nieważności decyzji z [...] maja 2020 r. Dyrektora Zakładu Karnego w [...] w przedmiocie zobowiązania skarżącego do zwrotu świadczenia.
Pismem z dnia 11 stycznia 2022 r. zawiadomiono skarżącego o wszczęciu postępowania w przedmiotowej sprawie.
Dyrektor Okręgowego Inspektoratu Służby Więziennej (dalej: "organ") decyzją z [...] lutego 2022 r. rozpoznał przedmiotowy wniosek i postanowił: "odmówić stwierdzenia nieważności decyzji z dnia [...] maja 2020 r. Dyrektora Zakładu Karnego w [...] w przedmiocie zobowiązania R. W. do zwrotu na rzecz Zakładu Karnego w [...] przyznanej pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego w zwaloryzowanej kwocie 57.557,00 zł. w terminie do dnia 9 czerwca 2020 r." Decyzję doręczono pisemnie oraz na adres mailowy pełnomocnika skarżącego.
Pełnomocnik R. W. pismem z dnia 13 lipca 2022 r. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie na bezczynność Dyrektora Okręgowego Inspektoratu Służby Więziennej w [...] w rozpoznaniu jego wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji z dnia [...] maja 2020 r. Dyrektora Zakładu Karnego w [...]. W uzasadnieniu skargi podniesiono, że pełnomocnikowi do dnia wniesienia skargi nie doręczono decyzji w tym zakresie - zgodnie z art. 39¹ pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r. poz. 735 z późn. zm., zwana dalej: "k.p.a.").
W odpowiedzi na skargę, organ wniósł o jej oddalenie. Podniósł, że przedmiotową decyzję, zgodnie z prośbą z 4 lutego 2022 r. radcy prawnego P. B. - pełnomocnika R. W. przesłano drogą elektroniczną z sekretariatu OISW w [...] z adresu oisw_olsztyn@sw.gov.pl na adres: [...]@interia.pl w dniu 10.02.2022r. (wydruk komputerowy w załączeniu). Ponadto ww. decyzję przesłaną przesyłką poleconą na ostatni adres podany w aktach sprawy przez R. W., czyli ul. [...] w [...], nie podjęto w terminie (nastąpił zwrot przesyłki).
Ponadto dodano, że skarga jest niezasadna również i z tego powodu, iż pismem z dnia 19 lipca 2022 r. przesłanym drogą elektroniczną podpisanym przez radcę prawnego P. B., wpłynęło odwołanie od decyzji z [...] lutego 2022 r. Dyrektora Okręgowego SW w [...], której rzekomo nie dostarczono.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w powołanym wyżej wyroku uznał, że skarga była zasadna i zasługiwała na uwzględnienie.
Uzasadniając swoje stanowisko Sąd I instancji wskazał, że organ nie ma możliwości odstąpienia od wskazanego przez stronę doręczenia drogą elektroniczną na adres do doręczeń elektronicznych, o czym świadczy konstrukcja art. 39¹ § 1 k.p.a., stanowiąca, że w przypadku doręczenia w sposób, o którym mowa w art. 39 § 1, pisma doręcza się stronie lub innemu uczestnikowi postępowania na: 1) adres do doręczeń elektronicznych wpisany do bazy adresów elektronicznych, o której mowa w art. 25 ustawy z dnia 18 listopada 2020 r. o doręczeniach elektronicznych, zwanej dalej "bazą adresów elektronicznych", a w przypadku pełnomocnika - na adres do doręczeń elektronicznych wskazany w podaniu, albo 2) adres do doręczeń elektronicznych powiązany z kwalifikowaną usługą rejestrowanego doręczenia elektronicznego, za pomocą której wniesiono podanie, jeżeli adres do doręczeń elektronicznych strony lub innego uczestnika postępowania nie został wpisany do bazy adresów elektronicznych.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie podkreślił, że zgodnie więc z art. 39¹ § 1 pkt 1 i 2 k.p.a. organ miał obowiązek doręczać pisma za pomocą środków komunikacji elektronicznej.
Sąd I instancji stwierdził, że z akt rozpoznawanej sprawy nie wynika, aby doręczanie elektroniczne było z jakiś przyczyn niemożliwe lub bezskuteczne. Skarżący działający przez pełnomocnika zasadniczo składał pisma za pomocą platformy ePUAP, a więc organ dysponował możliwościami technicznymi pozwalającymi na doręczanie mu pism w formie elektronicznej, stosownie do art. 39¹ § 1 k.p.a. Organ zobligowany jest uczynić zadość temu obowiązkowi, dlatego też Sąd na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 329 z późn. zm., zwana dalej: "p.p.s.a.") orzekł jak w punkcie I sentencji wyroku, zobowiązując Dyrektora Okręgowego Służby Więziennej w [...] do rozpoznania wniosku skarżącego z [...] stycznia 2022 r. - w terminie 7 dni.
Mając powyższe na uwadze Sąd doszedł do wniosku, że organ nadal pozostawał bezczynny. Niemniej jednak bezczynność ta nie miała charakteru rażącego, ponieważ dotyczyła jedynie ostatniej fazy, tj. samego faktu doręczenia decyzji. Organ pozostawał w przekonaniu, że sprawę zakończył (decyzja została wydana [...] lutego 2022 r. i w jego przekonaniu skutecznie doręczona).
Skargę kasacyjną od tego wyroku wniósł R. W., zaskarżając wyrok w punkcie I oraz zarzucając mu naruszenie przepisów postępowania: art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. wobec nieumorzenia postępowania sądowego w zakresie bezczynności, podczas gdy organ (dzień po wniesieniu skargi) usunął stan bezczynności poprzez doręczenie decyzji w formie ePUAP.
Mając powyższe na uwadze skarżący kasacyjnie wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w pkt I. i umorzenie postępowania w tym zakresie, zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego według norm przepisanych, a także skierowanie sprawy na posiedzenie niejawne - zrzekł się rozprawy.
Powyższe zarzuty rozwinięto w uzasadnieniu skargi kasacyjnej.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną Dyrektor Okręgowej Służby Więziennej w [...] wniósł o jej oddalenie, zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego według norm przepisanych, a także zrzekł się rozpoznania skargi kasacyjnej na rozprawie.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Skoro w niniejszej sprawie pełnomocnik strony skarżącej kasacyjnie – na podstawie art. 176 § 2 p.p.s.a. – zrzekł się rozprawy, a strona przeciwna w ustawowym terminie nie zawnioskowała o jej przeprowadzenie, to rozpoznanie skargi kasacyjnej nastąpiło na posiedzeniu niejawnym, zgodnie z art. 182 § 2 i 3 p.p.s.a.
Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny przy rozpatrywaniu sprawy na skutek wniesienia skargi kasacyjnej związany jest granicami tej skargi, a z urzędu bierze pod rozwagę tylko nieważność postępowania w wypadkach określonych w § 2, z których żaden w rozpoznawanej sprawie nie zachodzi. Oznacza to, że przytoczone w skardze kasacyjnej przyczyny wadliwości prawnej zaskarżonego orzeczenia determinują zakres kontroli dokonywanej przez Naczelny Sąd Administracyjny. Sąd ten, w odróżnieniu od wojewódzkiego sądu administracyjnego, nie bada całokształtu sprawy, lecz tylko weryfikuje zasadność zarzutów postawionych w skardze kasacyjnej.
Podstawy, na których można oprzeć skargę kasacyjną zostały określone w art. 174 p.p.s.a. Przepis art. 174 pkt 1 p.p.s.a. przewiduje dwie postacie naruszenia prawa materialnego, a mianowicie błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie. Przez błędną wykładnię należy rozumieć niewłaściwe zrekonstruowanie treści normy prawnej wynikającej z konkretnego przepisu, natomiast przez niewłaściwe zastosowanie, dokonanie wadliwej subsumcji przepisu do ustalonego stanu faktycznego. Również druga podstawa kasacyjna wymieniona w art. 174 pkt 2 p.p.s.a. – naruszenie przepisów postępowania – może przejawiać się w tych samych postaciach, co naruszenie prawa materialnego, przy czym w wypadku oparcia skargi kasacyjnej na tej podstawie skarżący powinien nadto wykazać istotny wpływ wytkniętego uchybienia na wynik sprawy.
Na wstępie wskazać należy, że istota niniejszej sprawy sprowadza się do wyjaśnienia dopuszczalności wniesienia skargi do sądu administracyjnego. Sąd I instancji przed przystąpieniem do merytorycznej oceny zasadności skargi, zobowiązany był bowiem ustalić jej dopuszczalność.
W myśl bowiem art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a., skarga podlega odrzuceniu, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego, a w przypadku art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a., gdy innych przyczyn wniesienie skargi jest niedopuszczalne.
W przedmiotowej sprawie wskazać należy, że pismem z dnia [...] maja 2020 r., nr [...] Dyrektor Zakładu Karnego w [...] działając na podstawie art. 186 w zw. z art.192 pkt 4 ustawy z 9 kwietnia 2010 r. o Służbie Więziennej (t.j. Dz. U. z 2000 poz. 848) zobowiązał R. W. do zwrotu świadczenia polegającego na przyznaniu pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego. Następnie pełnomocnik skarżącego złożył wniosek z dnia [...] stycznia 2022 r. o stwierdzenie nieważności "decyzji z dnia [...] maja 2020 r. Dyrektora Zakładu Karnego w [...] w przedmiocie zobowiązania R. W. do zwrotu świadczenia [[...]]" na podstawie art. 157 § 1 w zw. z art. 156 § 1 pkt 1 i 2 i 5 k.p.a. I w przedmiocie tej sprawy skarżący wniósł skargę na bezczynność organu.
Zatem, aby stwierdzić dopuszczalność skargi na bezczynność w przedmiocie postępowania o stwierdzenie nieważności "decyzji" zobowiązującej do zwrotu świadczenia, w pierwszej kolejności rozważyć należy, czy mamy tu do czynienia z postępowaniem administracyjnym kończącym się wydaniem decyzji administracyjnej.
Przepis ten zamieszczony jest w Rozdziale 18 ustawy o Służbie Więziennej – Mieszkania funkcjonariuszy. Pomoc finansowa jest jednym z uprawnień funkcjonariusza Służby Więziennej, a więc uprawnień wynikających ze stosunku służbowego. Wynika to z art. 184 ust.1, a także z brzmienia art. 170 ust.1 oraz art. 171 ustawy o Służbie Więziennej. Określenie charakteru sprawy dotyczącej przysługiwania pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego i jej zwrotu jest o tyle istotne, że ma znaczenie dla rozpatrzenia sporu o roszczenie dotyczące przysługiwania funkcjonariuszowi tej pomocy.
Rozpatrywanie sporów o roszczenia funkcjonariuszy ze stosunku służbowego regulują przepisy Rozdziału 20 ustawy o Służbie Więziennej. Na wstępie stwierdzić trzeba, że sprawy o przyznanie pomocy na uzyskanie lokalu mieszkalnego należą do spraw ze stosunku służbowego. Przepis art. 217 ust. 2 wymienia sprawy ze stosunku służbowego. Przez takie sprawy należy rozumieć także czynności związane z realizacją uprawnień wynikających z treści stosunku służbowego (art. 217 ust.2 in fine). Bez wątpienia czynności związane z realizacją pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego są czynnościami związanymi z realizacją uprawnień wynikających ze stosunku służbowego. Niezależnie od treści art. 170, art. 171, art. 184 i art. 186 ustawy o Służbie Więziennej, o takim rozumieniu uprawnienia do pomocy finansowej świadczy także art. 192 omawianej ustawy, w którym jest mowa o "decyzjach w sprawach realizacji uprawnień funkcjonariusza wynikających z przepisów niniejszego rozdziału". W rezultacie należy przyjąć, że także postępowanie w sprawach roszczeń wynikających z przepisów Rozdziału 18 ustawy o Służbie Więziennej – Mieszkania funkcjonariuszy jest regulowane przepisami Rozdziału 20 ustawy – Rozpatrywanie sporów o roszczenia funkcjonariuszy ze stosunku służbowego.
Przepisy art. 217 – 220 ustawy o Służbie Więziennej ustanawiają trzy rodzaje procedur regulujących postępowania w sprawach ze stosunku służbowego. Po pierwsze, w myśl art. 218 ust. 1 pkt 1-4, sprawy dotyczące: zwolnienia ze służby, przeniesienia z urzędu do pełnienia służby w innej jednostce organizacyjnej, przeniesienia na niższe stanowisko służbowe i zawieszenia w czynnościach służbowych są rozstrzygane w formie decyzji. Od decyzji tych przysługuje odwołanie do wyższego przełożonego (art. 218 ust. 2). Do postępowań tych stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego (art. 218 ust. 4), zaś od decyzji organu odwoławczego przysługuje prawo wniesienia skargi do sądu administracyjnego (art. 218 ust. 5). Po drugie, stosownie do art. 219 ust. 1 pkt 1-6, sprawy wynikające z podległości służbowej, dotyczące: powołania oraz mianowania na stanowiska służbowe, odwoływania oraz zwalniania ze stanowisk służbowych i przenoszenia do dyspozycji, nadawania stopni Służby Więziennej, delegowania do czasowego pełnienia służby w innej jednostce organizacyjnej, oddelegowania do wykonywania zadań służbowych poza Służbą Więzienną w kraju lub poza granicami państwa i powierzenia obowiązków służbowych na innym stanowisku służbowym, rozstrzyga się w formie rozkazu personalnego. Zgodnie z art. 219 ust. 2 formę rozkazu personalnego stosuje się również do stwierdzenia wygaśnięcia stosunku służbowego. Od rozkazu personalnego odwołanie nie przysługuje (art. 219 ust.3). Po trzecie, są inne sprawy ze stosunków służbowych, wymienione w art. 217 ust. 2, a niewymienione w art. 218 ust.1 i w art. 219 ust.1 i 2. Sprawy te, zgodnie z dyspozycją art. 220 ustawy o Służbie Więziennej, rozpatruje sąd właściwy w sprawach z zakresu prawa pracy. Tym samym droga sądowoadministracyjna jest wyjątkiem od generalnej zasady wyrażonej w art. 220 ustawy o służbie więziennej i jako wyjątek, podlega wykładni zawężającej.
Do tej ostatniej wspomnianej grupy należą sprawy o realizację uprawnień wynikających ze stosunku służbowego, a więc także sprawy o przyznanie pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego art. 184 ustawy o Służbie Więziennej i jej zwrotu w przypadku zwolnienia funkcjonariusza art. 186 ustawy o Służbie Więziennej.
Treść art. 220 w związku z art. 217 ust. 2, art. 218 ust. 1 i art. 219 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 9 kwietnia 2010 r. o Służbie Więziennej (Dz.U. Nr 79, poz. 523) oznacza, że sprawy przyznania funkcjonariuszowi Służby Więziennej pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego (art. 184 ust. 1 tej ustawy), a także zwrotu pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego na nie należą do właściwości sądu administracyjnego. Artykuł 220 ustawy o Służbie Więziennej nie ma zastosowania do spraw, w których, w rozdziale 18 tej ustawy przewidziano wydanie rozstrzygnięcia w formie decyzji administracyjnej. Sprawy te dotyczą wyłącznie: przydziału lokalu mieszkalnego (art. 172 i art. 175), zwrotu równoważnika z tytułu braku mieszkania (art. 181 ust. 1), zwrotu równoważnika za remont lokalu mieszkalnego (art. 182 ust. 6), opróżnienia lokalu mieszkalnego (art. 188 ust. 1) i opróżnienia kwatery tymczasowej (art. 190).
Wskazać należy, iż przepis art. 220 ustawy o Służbie Więziennej wprost wskazuje kognicję sądu pracy w zakresie roszczeń nieprzekazanych na drogę innych postępowań (por. Tadeusz Kuczyński "Wybrane problemy orzecznictwa sądowoadministracyjnego w sprawach z zakresu stosunków służbowych", ZNSA 2010/5-6/ s.257). Takie odesłanie wyklucza możliwość stosowania domniemań co do właściwości sądu powszechnego lub sądu administracyjnego w sprawach ze stosunków służbowych funkcjonariuszy Służby Więziennej.
Zatem w niniejszej sprawie zaistniała pierwotna bezprzedmiotowość postępowania, polegająca na wniesieniu żądania o wszczęcie postępowania w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji w sprawie, która nie podlega załatwieniu w formie decyzji. W niniejszej sprawie pismem z dnia [...] maja 2020 r. znak: [...] (co nie oznacza, że była to decyzja administracyjna) Dyrektor Zakładu Karnego w [...] zobowiązał sierż. R. W. do zwrotu przyznanej pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego. Skoro brak jest podstawy prawnej do wydania decyzji administracyjnej w przedmiocie zwrotu przyznanej pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego, to brak jest możliwości prowadzenia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej, która nie została wydana. Tym samym wniosek skarżącego z dnia [...] stycznia 2022 r. o stwierdzenie nieważności "decyzji" Dyrektora Zakładu Karnego w [...] z dnia [...] maja 2020 r. nie mógł wywołać takiego skutku, tj. nie mogło zostać wszczęte postępowanie w trybie nadzwyczajnym w celu stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej, której nie było, a prawo nie przewiduje w tym zakresie drogi administracyjnej.
Tym samym nie sposób złożyć skutecznie skargi na bezczynność organu, które nie kończy się decyzją (art. 3 § 2 pkt 8 w zw. z art. 3 § 2 pkt 1 p.p.s.a.). W konsekwencji skarga wniesiona do WSA w Olsztynie podlegała zatem odrzuceniu, w myśl art. 58 § 1 pkt 1 oraz art. 58 § 3 p.p.s.a.
W świetle powyższego ubocznie jedynie przypomnieć należy, że warunkiem dopuszczalności skargi jest uprzednie wyczerpanie środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie (art. 52 § 1 p.p.s.a.).
Zgodnie z brzmieniem art. 53 § 2b p.p.s.a. formalnym wymogiem dla skutecznego wniesienia skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest, co do zasady, poprzedzenie jej ponagleniem skierowanym do właściwego organu, o czym stanowi art. 37 § 3 k.p.a. Przy tym ponaglenie dla jego skuteczności musi zostać wniesione w toku postępowania, którego dotyczy zarzucana organowi opieszałość. Natomiast to, czy w ogóle, i ewentualnie w jaki sposób, ponaglenie zostało rozpatrzone przez właściwy organ, nie ma znaczenia dla dopuszczalności skargi, ani dla jej skuteczności. Dopiero po wyczerpaniu wskazanego trybu strona może wnieść skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania.
Zarówno z przedstawionych akt sprawy administracyjnej, jak i akt sądowych nie wynika, aby złożenie skargi z dnia 13 lipca 2022 r. do WSA w Olsztynie przez fachowego pełnomocnika skarżącego zostało poprzedzone wniesieniem ponaglenia na niezałatwienie sprawy w terminie. Nie wykazał on również w skardze lub w innych pismach procesowych, aby przed wniesieniem skargi do Sądu I instancji składał uprzednio ponaglenie w tym zakresie.
Wreszcie wskazać należy, że jak wynika z pkt I. zaskarżonego wyroku, Sąd I instancji zobowiązał Dyrektora Okręgowego Inspektoratu Służby Więziennej w [...] do rozpoznania wniosku skarżącego z [...] stycznia 2022 r. Jak wynika z treści wniosku R. W. z dnia [...] stycznia 2022 r. wnosił on w nim o wszczęcie postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji z [...] maja 2020 r. Dyrektora Zakładu Karnego w [...] w przedmiocie zobowiązania skarżącego do zwrotu świadczenia. W odniesieniu do tego wniosku Dyrektor Okręgowego Inspektoratu Służby Więziennej ustosunkował się już w dniu 10 lutego 2022 r., a więc na długo zanim została wniesiona skarga z dnia 13 lipca 2022 r. na bezczynność tego organu będąca przedmiotem niniejszego postępowania. Sąd I instancji nie mógł więc nakazać organowi rozpoznania wniosku skarżącego z dnia [...] stycznia 2022 r. – w terminie 7 dni (nie wskazując zresztą od czego liczyć te 7 dni), skoro wniosek ten został już rozpoznany.
Wprawdzie w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku Sąd I instancji wskazał, że chodzi mu o bezczynność dotyczącą "samego faktu doręczenia decyzji", ale nie znalazło to swojego właściwego odzwierciedlenia w punkcie I. sentencji, z którego wynika zupełnie inne rozstrzygnięcie. Zachodzi zatem niespójność pomiędzy zapadłym rozstrzygnięciem, a jego uzasadnieniem. Podkreślić także należy, że WSA w Olsztynie sam wskazał w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, iż "w myśl art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a., kontrola ta obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a. W tym zakresie przedmiotem sądowej kontroli nie jest określony akt lub czynność organu administracji, lecz ich brak, w sytuacji gdy organ miał obowiązek podjąć działanie w danej formie i w określonym przez prawo terminie. Instytucja skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ administracji ma na celu ochronę praw strony, przez doprowadzenie do wydania w sprawie rozstrzygnięcia lub podjęcia innej czynności dotyczącej uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa." Sąd I instancji sam zatem zakreślił przedmiot swojej kontroli na podstawie art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a jako bezczynność w wydaniu aktu administracyjnego kończącego wszczęte postępowanie administracyjne i w tym zakresie prowadził swoją kontrolę.
Wobec stwierdzenia istnienia podstaw do odrzucenia skargi z uwagi na brak kognicji sądowoadministracyjnej (art. 58 § 1 pkt 1 i 6 p.p.s.a.), nie jest konieczne odniesienie się przez Naczelny Sąd Administracyjny do pozostałych zarzutów skargi kasacyjnej.
Konsekwencją powyższego stwierdzenia jest zastosowanie przez Naczelny Sąd Administracyjny art. 189 p.p.s.a., tj. uchylenie zaskarżonego wyroku i odrzucenie skargi na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i 6 p.p.s.a.
Odstąpienie od orzeczenia o kosztach postępowania ma swoją podstawę w art. 207 § 2 p.p.s.a. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego ponoszenie przez strony kosztów postępowania wynikających ze skutków błędnego poglądu Sądu I instancji byłoby trudne do zaakceptowania ze względu na zasady sądowej kontroli aktów administracyjnych.