II SA/Ol 737/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w OlsztynieOlsztyn2006-11-09
NSAAdministracyjneWysokawsa
służba wojskowakategoria zdrowiakomisja lekarskaprawo administracyjnepostępowanie administracyjnenaruszenie prawanieważność decyzjiWSAorzecznictwo

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie stwierdził nieważność decyzji Szefa Wojewódzkiego Sztabu Wojskowego dotyczącej zmiany kategorii zdolności do służby wojskowej z powodu rażących naruszeń proceduralnych.

Skarżący W. O. domagał się skierowania na komisję lekarską w celu zmiany kategorii zdolności do służby wojskowej z D na A, argumentując poprawę stanu zdrowia. Organy wojskowe odmawiały, powołując się na brak uzupełnieniowych potrzeb Sił Zbrojnych. Sąd stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji oraz poprzedzających ją decyzji organu II instancji z powodu rażących naruszeń proceduralnych, w tym rozpatrzenia niepodpisanego odwołania i błędnego zastosowania art. 54 § 3 PPSA.

Skarżący W. O. złożył wniosek o skierowanie na komisję lekarską w celu zmiany kategorii zdolności do służby wojskowej z D na A, wskazując na poprawę stanu zdrowia. Wojskowy Komendant Uzupełnień odmówił, a Szef Wojewódzkiego Sztabu Wojskowego utrzymał tę decyzję w mocy, argumentując brakiem uzupełnieniowych potrzeb Sił Zbrojnych. Sąd administracyjny, rozpoznając skargę, stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji oraz poprzedzających ją decyzji organu II instancji. Kluczowe wady proceduralne obejmowały rozpatrzenie przez organ odwoławczy niepodpisanego odwołania, co stanowiło rażące naruszenie przepisów KPA, oraz błędne zastosowanie art. 54 § 3 PPSA przez organ II instancji, który uchylił własną decyzję z innych względów niż podnoszone w skardze, nie rozstrzygając merytorycznie żądania skarżącego. Sąd uznał, że postępowanie administracyjne było dotknięte wadami nieważności, co uniemożliwiło merytoryczne badanie zarzutów skargi i wymagało ponownego, prawidłowego przeprowadzenia postępowania.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, rozpatrzenie niepodpisanego odwołania przez organ odwoławczy skutkuje nieważnością decyzji.

Uzasadnienie

Zgodnie z art. 63 § 3 KPA, podanie musi być podpisane. Brak podpisu, bez wezwania do jego uzupełnienia, powoduje, że organ II instancji działa bez podstawy prawnej, a wydana decyzja jest dotknięta wadą nieważności z art. 156 § 1 pkt 2 KPA.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

stwierdzono_nieważność

Przepisy (24)

Główne

u.p.o. RP art. 29 § 5

Ustawa o powszechnym obowiązku obrony Rzeczypospolitej Polskiej

p.p.s.a. art. 54 § 3

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 156 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 127 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 138 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Pomocnicze

u.p.o. RP art. 29 § 1

Ustawa o powszechnym obowiązku obrony Rzeczypospolitej Polskiej

u.p.o. RP art. 29 § 2

Ustawa o powszechnym obowiązku obrony Rzeczypospolitej Polskiej

u.p.o. RP art. 14

Ustawa o powszechnym obowiązku obrony Rzeczypospolitej Polskiej

u.p.o. RP art. 55

Ustawa o powszechnym obowiązku obrony Rzeczypospolitej Polskiej

p.p.s.a. art. 152

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 200

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 205 § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.u.s.a. art. 1 § 2

Ustawa - Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.p.s.a. art. 3 § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 134 § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 63 § 2

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 63 § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 64 § 2

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 16 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 16 § 2

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 9

Kodeks postępowania administracyjnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Decyzja organu odwoławczego została wydana na skutek niepodpisanego odwołania, co stanowi rażące naruszenie prawa. Organ II instancji błędnie zastosował art. 54 § 3 PPSA, uchylając własną decyzję z innych względów niż podnoszone w skardze i nie rozstrzygając o żądaniu skarżącego. Postępowanie administracyjne było dotknięte wadami nieważności na wszystkich etapach.

Godne uwagi sformułowania

organ odwoławczy bez podstawy prawnej wystąpił w charakterze organu odwoławczego decyzja dotknięta wadą nieważności określoną w art. 156 § 1 pkt 2 Kpa takie zakwalifikowanie pisma strony, bez wcześniejszego ustalenia z nią charakteru prawnego wniesionego pisma stanowi niedozwolone nadużycie prawa ze strony organu administracji tj. art. 7 i 9 Kpa organ II instancji błędnie zastosował art. 54 § 3 ustawy ppsa organ podjął tę decyzję na podstawie pisma skarżącego z dnia 8 maja 2006r., które także nie zostało własnoręcznie podpisane, co stanowi kolejną przesłankę do stwierdzenia nieważności rozstrzygnięcia organu II instancji.

Skład orzekający

Adam Matuszak

przewodniczący

Tadeusz Lipiński

członek

Katarzyna Matczak

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Naruszenia proceduralne w postępowaniu administracyjnym, w szczególności dotyczące wymogów formalnych pism procesowych (podpis) oraz stosowania instytucji autokontroli przez organy administracji (art. 54 § 3 PPSA)."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z prawem do służby wojskowej i procedurami administracyjnymi w tym zakresie, ale zasady proceduralne są uniwersalne.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje, jak drobne błędy proceduralne organów administracji mogą prowadzić do stwierdzenia nieważności decyzji, nawet jeśli merytoryczne zarzuty skarżącego nie były badane. Podkreśla znaczenie prawidłowego prowadzenia postępowania.

Błąd formalny w dokumentach zniweczył decyzję wojskową – sąd stwierdza nieważność postępowania.

Dane finansowe

WPS: 44 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Ol 737/06 - Wyrok WSA w Olsztynie
Data orzeczenia
2006-11-09
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2006-09-20
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie
Sędziowie
A. Katarzyna Matczak /sprawozdawca/
Adam Matuszak /przewodniczący/
Tadeusz Lipiński
Symbol z opisem
6240 Zmiana  kategorii zdolności do służby wojskowej
Skarżony organ
Szef Wojewódzkiego Sztabu Wojskowego
Treść wyniku
Stwierdzono nieważność zaskarżonej decyzji
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Adam Matuszak Sędzia WSA Tadeusz Lipiński Asesor WSA Katarzyna Matczak (spr.) Protokolant Małgorzata Krajewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 listopada 2006 r. sprawy ze skargi W. O. na decyzję Szefa Wojewódzkiego Sztabu Wojskowego z dnia "[...]", nr "[...]". w przedmiocie zmiany kategorii zdolności do służby wojskowej I. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji Szefa Wojewódzkiego Sztabu Wojskowego z dnia "[...]", "[...]". oraz stwierdza nieważność decyzji tego organu z dnia "[...]"maja 2006 r., Nr "[...]" oraz stwierdza nieważność decyzji tego organu z dnia "[...]"maja 2006 r., Nr "[...]".; II. zasądza od Szefa Wojewódzkiego Sztabu Wojskowego na rzecz W. O. kwotę 44 zł. (słownie: czterdziestu czterech złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego; III. orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu. WSA/wyr.1 - sentencja wyroku
Uzasadnienie
UZASADNIENIE:
W. O. wystąpił w dniu 6 kwietnia 2006r. do Komendanta Wojskowej Komendy Uzupełnień z wnioskiem o skierowanie go na komisję lekarską w celu określenia przydatności do służby wojskowej w związku z poprawą stanu zdrowia. Podał, że jest sprawny fizycznie i winien mieć kategorię zdrowia A, a nie jak obecnie kategorię D.
Wojskowy Komendant Uzupełnień, decyzją Nr "[...]". z dnia "[...]"kwietnia 2006r., wydaną na podstawie art. 29 ust. 1, 2 oraz 5, art. 99 ustawy z dnia 21 listopada 1967r. o powszechnym obowiązku obrony Rzeczypospolitej Polskiej (Dz.U. z 2004r. Nr 241, poz. 2416, ze zm.), odmówił skierowania szer. rez. W. O. do Terenowej Wojskowej Komisji Lekarskiej.
W uzasadnieniu podał, że z posiadanych danych ewidencyjnych wynika, iż orzeczeniem PKL z "[...]"kwietnia 2001r. W. O. otrzymał kategorię "D" wskutek czego został uznany za niezdolnego do służby wojskowej w czasie pokoju. Nie skorzystał z przysługującego prawa odwołania od tego orzeczenia. Wskazano, że w świetle art. 29 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 21 listopada 1967r. o powszechnym obowiązku obrony Rzeczypospolitej Polskiej katalog osób kierowanych przez wojskowego komendanta uzupełnień do wojskowej komisji lekarskiej jest katalogiem zamkniętym. Zgodnie z art. 29 ust. 5 tej ustawy skierowanie do komisji na wniosek osób, o których mowa w ust. 1 pkt 1 i 3 może nastąpić wyłącznie w przypadku istnienia uzupełnieniowych potrzeb Sił Zbrojnych. Z uwagi na brak potrzeb Sił Zbrojnych odmówiono żądaniu strony.
Od decyzji tej odwołał się W. O., wnosząc o skierowanie go na komisję lekarską celem określenia kategorii zdrowia. Podkreślił, że jego stan zdrowia poprawił się na tyle aby odbyć służbę wojskową w formacjach uzbrojonych. Wyjaśnił, że po określeniu stanu zdrowia chciałby odbyć służbę wojskową w zastępstwie w Policji lub Straży Pożarnej.
Decyzją z dnia "[...]"maja 2006r. Nr "[...]" Szef Wojewódzkiego Sztabu Wojskowego utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.
W uzasadnieniu podał, iż W. O. nie odbył zasadniczej służby wojskowej. Dnia 19 kwietnia 2001r. został przeniesiony do rezerwy, a zatem należy do kategorii osób, o których mowa w art. 29 ust. 1 pkt 3 ustawy o powszechnym obowiązku obrony Rzeczypospolitej Polskiej. Wyjaśniono, iż stosownie do ust. 5 art. 29 ww. ustawy skierowanie do wojskowej komisji lekarskiej na wniosek osób, o których mowa w ust. 1 pkt 1 i 3 może nastąpić wyłącznie w przypadku istnienia uzupełnieniowych potrzeb Sił Zbrojnych. Organ wskazał, iż na podstawie materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie nie stwierdzono aby decyzja organu I instancji była niezgodna z obowiązującymi przepisami prawa. Decyzje tę skarżący otrzymał w dniu 8 maja 2006r.
Kolejną decyzją z "[...]"maja 2006r. Nr "[...]", Szef Wojewódzkiego Sztabu Wojskowego, działając na podstawie art. 54 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2003r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270) w zw. z art. 63 § 2 i 3 Kodeks postępowania administracyjnego, uchylił własną decyzję z dnia "[...]"maja 2006r.
W uzasadnieniu wskazał, że decyzja podlega uchyleniu w całości lecz z innych względów niż podane w skardze. Podniesiono, iż stosownie do art. 63 § 2 i 2 Kpa, jeżeli podanie nie czyni zadość wymaganiom ustalonym w przepisach prawa wówczas należy wezwać wnoszącego do usunięcia braków. Uchylona decyzja została wydana bez wezwania strony do usunięcia braku w postaci własnoręcznie złożonego podpisu na odwołaniu z dnia 20 kwietnia 2006r., co stanowi naruszenie wskazanych przepisów. Podkreślono, iż art. 54 § 3 ww. ustawy "reguluje instytucję samokontroli, umożliwiając organom weryfikację własnych decyzji, które z przyczyn innych niż podnoszone w skardze do sądu administracyjnego, mogą być uchylane bez konieczności uruchamiania postępowania sądowego z tych przyczyn i uchylenia tej decyzji przez tenże sąd mogą". Decyzję tę doręczono skarżącemu w dniu 20 maja 2006r.
Pismem z 17 maja 2006r. organ II instancji przesłał W. O. jego odwołanie z dnia 8 maja 2006r. w celu usunięcia braku tego pisma poprzez złożenie pod nim własnoręcznego podpisu, które to uchybienie zostało przez skarżącego uzupełnione i podpisane odwołanie przesłane organowi w dniu 23 maja 2006r.
Po rozpatrzeniu tego odwołania, Szef Wojewódzkiego Sztabu Wojskowego kolejną decyzją z "[...]"lipca 2006r. Nr "[...]", działając na podstawie art. 29 ust. 1 pkt 1 i ust. 5 ustawy z dnia 21 listopada 1967r. o powszechnym obowiązku obrony Rzeczypospolitej Polskiej oraz art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Wojskowego Komendanta Uzupełnień z dnia "[...]"kwietnia 2006r.
W motywach ponownie wskazano, iż wnioskodawca nie odbył zasadniczej służby wojskowej. W dniu 19 kwietnia 2001r. został przeniesiony do rezerwy w związku z czym należy do kategorii osób określonych w art. 29 ust. 1 pkt 3 ww. ustawy. W tym stanie sprawy zgodnie z art. 29 ust. 5 ww. ustawy skierowanie do wojskowej komisji lekarskiej może nastąpić wyłącznie w przypadku istnienia uzupełnieniowych potrzeb Sił Zbrojnych.
Na tę decyzję W. O. złożył po raz kolejny pismo zatytułowane "odwołaniem", w którym ponowiony został wniosek o skierowanie na badania lekarskie w celu określenia kategorii zdrowia w celu odbycia służby wojskowej w zastępstwie w Policji lub Straży Pożarnej.
Odwołującego się pouczono, iż od wydanej decyzji nie przysługuje odwołanie a jedynie skarga do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie. Wezwano do sprecyzowania, czy złożone pismo należy potraktować jako skargę do Sądu.
W dniu 5 września 2006r. W. O. skierował skargę na decyzję Szefa Wojewódzkiego Sztabu Wojskowego z dnia "[...]"lipca 2006r. W całości ponowił wcześniejsze argumenty, iż z uwagi na poprawę stanu zdrowia ubiega się o badanie przed komisją lekarską. Dodatkowo zarzucił, iż nigdy nie został poinformowany o fakcie przeniesienia go do rezerwy w dniu 19 kwietnia 2001r. Zarzucił, iż od pierwotnego badania w 2001r. upłynęło 5 lat i nikt nie sprawdził czy jego stan zdrowia uległ poprawie oraz nie potwierdzono słuszności wcześniej przyznanej kategorii zdrowia. Takie działanie organów skarżący uznał za naruszające Konstytucję.
W odpowiedzi na skargę pełnomocnik Szefa Wojewódzkiego Sztabu Wojskowego wniósł o jej oddalenie. Podtrzymał w całości dotychczasowe stanowisko organu odwoławczego wyrażone w zaskarżonej decyzji.
Dodatkowo podał, iż wprawdzie ustawa o powszechnym obowiązku obrony RP zawiera zasadę powszechności obowiązku obrony, jednakże podlegają jej obywatele polscy zdolni ze względu na wiek i stan zdrowia do wykonywania tego obowiązku. Zgodnie z art. 14 tej ustawy wojskowi komendanci uzupełnień oraz szefowie wojewódzkich sztabów wojskowych mają za zadanie m.in. zapewnić uzupełnianie potrzeb osobowych jednostek wojskowych, zapewnić mobilizacyjne rozwiniecie tych jednostek oraz administrowanie rezerwami osobowymi. Uzupełnienie Sił Zbrojnych musi być poprzedzone określeniem zdolności do służby wojskowej, a to leży w gestii powiatowych i wojewódzkich komisji lekarskich. Skarżący takie orzeczenie powiatowej komisji lekarskiej już posiada, wobec czego jedyną podstawą faktyczną uwzględnienia jego żądania byłoby rzeczywiste istnienie potrzeb Sił Zbrojnych rozumianych jako konieczność powołania go do pełnienia służby wojskowej w jednej z form wymienionych w art. 55 ustawy. Jednak ani w dacie wydania decyzji przez organ I instancji, ani obecnie takie potrzeby nie występują. Nadto wyjaśniono, że twierdzenia skarżącego, iż ma on prawo żądać ustalenia aktualnego stanu zdrowia do celów innych niż wynikające z przepisów ustawy nie znajduje oparcia w tej ustawie. Organy administracji wojskowej nie tylko nie mają obowiązku lecz także i prawa do kierowania osób takich jak skarżący do wojskowych komisji lekarskich celem ustalenia stanu zdrowia na użytek ewentualnego nawiązania stosunku pracy, czy też podjęcia służby w innych służbach mundurowych. Każda z tych służb posiada bowiem autonomiczne procedury naboru, w tym procedury dotyczące ustalenia zdrowotnych predyspozycji kandydatów do pełnienia tej służby.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Podnieść należy, iż w myśl art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153 poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę wykonywania administracji publicznej pod względem jej legalności. Sąd kontroluje zaskarżone decyzje pod kątem ich zgodności z prawem, przy czym nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi w granicach danej sprawy - art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270, ze zm. zwana dalej: ustawą ppsa.).
Zatem wzruszenie decyzji następuje w razie, gdy kontrola wykaże, że decyzja narusza przepisy prawa materialnego lub postępowania w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy (art. 3 § 1 w zw. z art. 145 § 1 ustawy p.p.s.a.).
Skarga zasługuje na uwzględnienie aczkolwiek Sąd z urzędu zobowiązany był do stwierdzenia, iż zaskarżona decyzja dotknięta jest wadą nieważności, jak również poprzedzające ją decyzje Szefa Wojewódzkiego Sztabu Wojskowego z dnia "[...]"maja 2006r. oraz z dnia "[...]"maja 2006r. wydane w tej samej sprawie.
Po pierwsze należy stwierdzić, iż decyzja organu odwoławczego z dnia "[...]"maja 2006r. o "[...]" wydana na skutek odwołania złożonego przez skarżącego w dniu 24 kwietnia 2006r. dotknięta jest wadą nieważności.
Stosownie do art. 127 § 1 Kpa stronie służy odwołanie od decyzji wydanej w pierwszej instancji. Zgodnie z ugruntowanym orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego oraz poglądami wyrażonymi w doktrynie postępowanie odwoławcze w postępowaniu administracyjnym oparte jest na zasadzie skargowości co oznacza, iż jego uruchomienie jest zawsze wynikiem odwołania i nigdy nie może być wszczęte z urzędu. Odwołanie może wywołać skutek prawny tylko wtedy, gdy spełnia wymogi formalne określone w art. 63 Kpa i zostanie wniesione w ustawowym terminie. Jednym z takich wymogów jest podpisanie podania przez wnoszącego (art. 63 § 3 Kpa). Zgodnie zaś z art. 64 § 2 Kpa, jeżeli podanie nie czyni zadość wymogom ustalonym w przepisach prawa, należy wezwać wnoszącego do usunięcia braków w terminie siedmiu dni z pouczeniem, że nieusunięcie tych braków spowoduje pozostawienie podania bez rozpoznania. Natomiast rozpatrzenie sprawy pomimo braku podpisu strony na złożonym odwołaniu skutkuje nieważnością decyzji w postępowaniu odwoławczym (por. wyrok NSA z dnia 15 września 2000r. sygn. akt III SA 417/00 oraz wyrok NSA z dnia 18 maja 1994r. sygn. akt SA/Gd 2365/93, publik. POP 1997/3/62). W ostatnim z powołanych wyroków trafnie przyjęto, że "uznanie za odwołanie pisma nie podpisanego przez osobę wnoszącą odwołanie, powoduje, że organ II instancji bez podstawy prawnej wystąpił w charakterze organu odwoławczego. W tej sytuacji decyzja organu odwoławczego dotknięta jest wadą nieważności określoną w art. 156 § 1 pkt 2 Kpa". Pogląd ten w pełni podziela Sąd orzekający w rzeczonej sprawie.
Znajdujące się w aktach sprawy odwołanie z dnia 20 kwietnia 2006r., opatrzone datą wpływu do organu w terminie do skutecznego wniesienia odwołania, nie zostało przez stronę podpisane. Z akt nie wynika, aby organ odwoławczy wzywał stronę do uzupełnienia tego braku formalnego. W związku z tym decyzja Szefa Wojewódzkiego Sztabu Wojskowego z dnia "[...]"maja 2006r. wydana na skutek rozpatrzenia odwołania niepodpisanego przez stronę rażąco narusza prawo.
Z akt administracyjnych rzeczonej sprawy wynika, że pomimo prawidłowego pouczenia skarżącego o przysługującym mu środku zaskarżenia od decyzji wydanej przez organ II instancji - skardze do sądu administracyjnego - W. O. złożył w dniu 9 maja 2006r. pismo zatytułowane "odwołaniem", które organ odwoławczy traktuje jak skargę wniesioną do sądu administracyjnego.
W tym miejscu należy podnieść, iż takie zakwalifikowanie pisma strony, bez wcześniejszego ustalenia z nią charakteru prawnego wniesionego pisma stanowi niedozwolone nadużycie prawa ze strony organu administracji tj. art. 7 i 9 Kpa. Efektem dowolnego zakwalifikowania wniesionego pisma jako skargi do sądu administracyjnego jest wydanie przez organ II instancji kolejnej decyzji w tej sprawie z dnia "[...]"maja 2006r. Nr "[...]", którą na zasadzie art. 54 § 3 ustawy ppsa uchylono swoją wcześniejszą decyzję z dnia "[...]"maja 2006r.
Art. 54 § 3 ustawy ppsa. stanowi, że organ, którego działanie lub bezczynność zaskarżono, może w zakresie swojej właściwości uwzględnić skargę w całości do dnia rozpoczęcia rozprawy.
Powołany wyżej przepis, pobodnie jak poprzednio obowiązujący art. 38 ust. 2 ustawy z dnia 11 maja 1995r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (Dz.U. Nr 74, poz. 368, ze zm.) zwanej dalej: ustawą o NSA, wprowadził szczególną pozainstancyjną możliwość rozstrzygania o bycie prawnym zaskarżonej decyzji, a także decyzji ją poprzedzającej, nie przesądzając jednocześnie o prawnej formie, w jakiej ma nastąpić uwzględnienie skargi (vide: uchwała 7 sędziów NSA z dnia 5 lipca 1999r. sygn. FPS 20/98, ONSA 1999, Nr 4, poz. 120).
W niniejszej sprawie organ odwoławczy, pomijając już fakt, że skarżący nie wniósł skargi do sądu administracyjnego, uchylił swoją wcześniejsza decyzję z dnia "[...]"maja 2006r. nie orzekając wcale o żądaniu W. O. W uzasadnieniu decyzji organ podał, że uchylił decyzję z innych względów niż podniesione w piśmie skarżącego. Broniąc swojego stanowiska w tej kwestii w uzasadnieniu decyzji autokontrolnej organ powołał się na możliwość wyeliminowania z obrotu prawnego takiej decyzji bez konieczności uruchamiania postępowania sądowego.
W rzeczonej sprawie nie można było jednak wykorzystać art. 54 § 3 ustawy ppsa do naprawienia wadliwości własnej decyzji z dnia "[...]"maja 2006r. z przyczyn wskazanych wyżej i to nie tylko z powodu formalnego braku skargi do sądu administracyjnego, ale również z uwagi na fakt, że wydana decyzja autokontrola nie uwzględniała w całości pisma skarżącego potraktowanego jako skarga, w którym domagał się skierowania go na badania do wojskowej komisji lekarskiej w celu ustalenia aktualnej kategorii zdrowia.
W orzecznictwie sądowoadministracyjnym powszechne jest stanowisko, że organ podejmujący rozstrzygnięcie w trybie art. 54 § 3 ustawy ppsa. jest związany treścią żądania skarżącego i nie ma możliwości wybiórczego uwzględniania skargi. Rozstrzygniecie wydane w tym trybie nie może również naruszać zakazu reformationis in peius (vide: wyrok WSA z dnia 18 lutego 2004r. sygn. akt III SA 1804/02, opublikowany ONSAiWSA 2005/1/9).
Mechanizm autokontroli jaki przewidziany został w ww. przepisie, polega na tym, że zadośćuczynienie skardze przez organ administracji niweczy spór. W ramach autokontroli organowi administracji można zrobić tylko tyle, ile zażądała strona skarżąca. W niniejszej sprawie natomiast o ile pismo z dnia 8 maja 2006r. uznać za skargę W. O., to stwierdzić należy, iż domagał się on skierowania na badania do komisji lekarskiej. Wydana decyzja organu odwoławczemu nie rozstrzyga natomiast o podniesionym żądania, nie może zatem budzić żadnych wątpliwości okoliczność, że organ II instancji błędnie zastosował art. 54 § 3 ustawy ppsa.
Wydana decyzja z dnia "[...]"maja 2006r. w istocie miała na celu jedynie wyeliminowanie z obrotu prawnego własnej decyzji z innych przyczyn niż wskazane przez skarżącego, a takiemu celowi nie służy art. 54 § 3 ustawy ppsa lecz nadzwyczajny tryb postępowania administracyjnego, który nie został zastosowany przez organ.
Reasumując w świetle omawianej wyżej regulacji decyzja, która została wydana w tym trybie po wniesieniu przez stronę skargi do Sądu, a która nie spełnia powyższego wymogu [uwzględnienia skargi w całości] jest rozstrzygnięciem wadliwym, pozbawionym podstawy prawnej z art. 54 § 3 ustawy ppsa., skoro wydanie decyzji nie uwzględniającej skargi w całości wykracza poza zakres dyspozycji tego przepisu.
W świetle powyższych rozważań stwierdzić należy, iż decyzja Szefa Wojewódzkiego Sztabu Wojskowego z dnia "[...]"maja 2006r. wydana została z rażącym naruszeniem przepisu art. 54 § 3 ustawy ppsa. Co stanowi podstawę stwierdzenia jej nieważności.
Na marginesie wskazać pozostaje, iż organ podjął tę decyzję na podstawie pisma skarżącego z dnia 8 maja 2006r., które także nie zostało własnoręcznie podpisane, co stanowi kolejną przesłankę do stwierdzenia nieważności rozstrzygnięcia organu II instancji. Powyższa wadliwość pisma strony została usunięta dopiero w dniu 23 maja 2006r. kiedy to W. O. nadesłał podpisane odwołanie z dnia 8 maja 2006r.
W tym miejscu należy dokonać oceny legalności zaskarżonej decyzji z dnia "[...]"lipca 2006r.
Jak podniesiono wyżej postępowanie administracyjne jest postępowaniem dwuinstancyjnym, przy czym postępowanie przed organem II instancji jest uruchamiane przez żądanie strony zwane "odwołaniem. Oznacza to, że od decyzji wydanej przez organ odwoławczy nie przysługuje już środek zaskarżenia, w postaci odwołania stosownie do art. 127 § 1 Kpa. Decyzje, od których nie służy odwołanie w administracyjnym toku instancji są ostateczne - art. 16 § 1 zd. 1 Kpa. Decyzje takie mogą być natomiast zaskarżane do sądu administracyjnego z powodu ich niezgodności z prawem, na zasadach i w trybie określonym w odrębnych ustawach - ar. 16 § 2 Kpa.
Z powołanych wyżej przepisów wynika niezbicie, iż od decyzji wydanej przez organ II instancji nie służy odwołanie. Tymczasem decyzja organu II instancji dnia "[...]"lipca 2006r. została wydana w wyniku rozpatrzenia odwołania od decyzji wydanej w trybie odwoławczym. W podstawie prawnej wskazano wprawdzie art. 138 § 1 pkt 1 Kpa zgodnie z którym organ odwoławczy wydaje decyzję, w której utrzymuje w mocy zaskarżoną decyzję, jednakże jak wynika z art. 127 § 1 Kpa odwołanie mogło być rozpatrzone jedynie od decyzji pierwszoinstancyjnej, jaką była decyzja Komendanta Wojskowej Komendy Uzupełnień z dnia "[...]"kwietnia 2006r. Jak wcześniej wskazano złożone od tej decyzji w terminie odwołanie do chwili obecnej nie zostało podpisane przez zainteresowanego, a zatem nie było dopuszczalne rozpatrzenie kolejnego odwołania z dnia 8 maja 2006r. od decyzji wydanej w trybie odwoławczym przez organ II instancji.
Takie działanie Szefa Wojewódzkiego Sztabu Wojskowego stanowi rażące naruszenie art. 138 § 1 pkt 1 Kpa oraz art. 127 § 1 Kpa, Wobec tego kolejna decyzja tego organu z dnia "[...]"lipca 2006r. została wydana z rażącym naruszeniem prawa stanowiącym podstawę do stwierdzenia nieważności takiej decyzji w oparciu o art. 156 § 1 pkt 2 Kpa.
Mając powyższe na uwadze rozważanie merytorycznych zarzutów skargi nie jest konieczne, bowiem z uwagi na wskazaną wyżej wadliwość prowadzonego postępowania administracyjnego w tej sprawie niezbędne jest wyeliminowanie wszystkich decyzji wydanych przez organ II instancji. To zaś oznacza konieczność ponownego prawidłowego przeprowadzenia postępowania administracyjnego w tej sprawie.
W tym stanie rzeczy Sąd postanowił orzec o stwierdzeniu nieważności decyzji Szefa Wojewódzkiego Sztabu Wojskowego z dnia "[...]"lipca 2006r., "[...]"maja 2006r. i z dnia "[...]"maja 2006r.na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 12870, ze zm.) jak w pkt I sentencji. Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania sądowego - pkt. II sentencji wyroku - uzasadnia, wobec wniosku skarżącego o zwrot kosztów postępowania obejmujący zwrot kosztu dojazdu w wysokości 44 zł, przepis art. 200 w zw. z art. 205 § 1 ustawy ppsa., zaś rozstrzygnięcie w przedmiocie wykonalności zaskarżonej decyzji oparto o zapis art. 152 tej ustawy.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI