II SA/Ol 727/21

II SA/Ol 727/21 - Wyrok WSA w Olsztynie
Data orzeczenia
2021-12-14
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2021-09-01
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie
Sędziowie
Bogusław Jażdżyk /przewodniczący sprawozdawca/
Piotr Chybicki
Tadeusz Lipiński
Symbol z opisem
6153 Warunki zabudowy  terenu
Hasła tematyczne
Zagospodarowanie przestrzenne
Sygn. powiązane
II OSK 1046/22 - Wyrok NSA z 2023-09-13
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2021 poz 741
art. 60 ust. 1
Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym -  t.j.
Dz.U. 2021 poz 247
art. 71 cust. 2, art. 72 ust. 1 pkt 3
Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz  o ocenach oddziaływania na środowisko - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bogusław Jażdżyk (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Tadeusz Lipiński Sędzia WSA Piotr Chybicki po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 14 grudnia 2021 r. sprawy ze skargi D. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia "[...]" nr "[...]" w przedmiocie warunków zabudowy oddala skargę. WSA/wyr.1a – sentencja wyroku (tryb uproszczony)
Uzasadnienie
Z przekazanych Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Olsztynie akt sprawy wynika, że 12 lipca 2019 r. D. S. (dalej: "wnioskodawczyni", "strona" lub "skarżąca") złożyła w Urzędzie Gminy wniosek o ustalenie warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku inwentarskiego - chlewni o obsadzie 58,9 DJP (o planowanej obsadzie 840 warchlaków lub 420 tuczników), na działce nr "[...]", obręb A. We wniosku wskazała zapotrzebowanie w media oraz następujące parametry obiektu: powierzchnia zabudowy ok. 600 m², 1 kondygnacja, wysokość do 7 m, dach dwuspadowy o kącie nachylenia połaci dachowych od 15-25°.
W tym samym dniu do organu wpłynęły również następujące wnioski:
Wnioskodawczyni o ustalenie warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku inwentarskiego - chlewni o obsadzie 58,9 DJP (o planowanej obsadzie 840 warchlaków lub 420 tuczników), na działce nr "[...]", obręb A;
Z. S. o ustalenie warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku inwentarskiego - chlewni o obsadzie 58,9 DJP (o planowanej obsadzie 840 warchlaków lub 420 tuczników), na działce nr "[...]", obręb A.
Ponadto wcześniej, w dniu 10 lipca 2019 r. wpłynęły wnioski:
T. S. o ustalenie warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku inwentarskiego - chlewni o obsadzie 58,9 DJP (o planowanej obsadzie 100 loch oraz 900 prosiąt), na działce nr "[...]", obręb A;
T. S. o ustalenie warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku inwentarskiego - chlewni o obsadzie 58,9 DJP (o planowanej obsadzie 100 loch oraz 900 prosiąt), na działce nr "[...]", obręb A;
E. S. o ustalenie warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku inwentarskiego - chlewni o obsadzie 58,9 DJP (o planowanej obsadzie 100 loch oraz 900 prosiąt), na działce nr "[...]", obręb A;
E. S. o ustalenie warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku inwentarskiego - chlewni o obsadzie 58,9 DJP (o planowanej obsadzie 100 loch oraz 900 prosiąt), na działce nr "[...]", obręb A.
Wójt Gminy (dalej: "organ I instancji") pismem z 31 sierpnia 2020 r. wezwał skarżącą do przedłożenia decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla w/w przedsięwzięcia.
W odpowiedzi na powyższe wezwanie, w piśmie z dnia 28 września 2020 r. strona podała, że w jej ocenie brak jest podstaw do przedłożenia decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, jak również brak jest podstaw do dokonywania oceny skumulowanego oddziaływania na środowisko.
Decyzją z "[...]" organ I instancji odmówił ustalenia warunków zabudowy dla wnioskowanej inwestycji. W uzasadnieniu decyzji organ opisał dotychczasowy przebieg postępowania w sprawie. Wyjaśnił, że po przeanalizowaniu danych wskazanych przez inwestora we wniosku oraz po zapoznaniu się ze stanowiskiem Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska (pismo z dnia 31 lipca 2020 r.) i Dyrektora Departamentu Ochrony Środowiska Urzędu Marszałkowskiego Województwa (pismo z dnia 23 lipca 2020 r.) stwierdził, że przedmiotowa inwestycja wymaga uzyskania przez wnioskodawcę decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Strona złożyła dwa wnioski o wydanie decyzji o warunkach zabudowy dla działek nr "[...]", obręb A, gmina A. Każdy z nich dotyczył inwestycji polegającej na budowie budynku inwentarskiego - chlewni o obsadzie 58,9 DJP - o planowanej obsadzie 840 warchlaków lub 420 tuczników. Realizacja obu tych inwestycji spowoduje prowadzenie hodowli zwierząt o łącznej obsadzie 117,8 DJP, która kwalifikuje się do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko. Ponadto w bliskim sąsiedztwie funkcjonuje już chlewnia o obsadzie 135 DJP. Organ stwierdził, że budowa siedmiu chlewni o obsadzie 58,9 DJP każda, bez przeprowadzenia procedury oceny oddziaływania na środowisko odbyłaby się ze szkodą dla środowiska oraz mieszkańców miejscowości A.
Skarżąca wniosła odwołanie od powyższej decyzji, zarzucając jej:
naruszenie art. 6, 7 i 8 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1, art. 9 oraz art. 10 § 1 k.p.a. poprzez:
przeprowadzenie postępowania w sposób sprzeczny z zasadą pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa, a ponadto poprzez dowolną ocenę zgromadzonego materiału dowodowego, a co za tym idzie nienależyte wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy, a w szczególności poprzez brak należytego rozważenia charakteru i specyfiki planowanej inwestycji w zakresie planowanej budowy budynków inwentarskich i ich odrębności oraz brak rozważenia w tym kontekście słusznego interesu inwestora;
sprzeczną z zasadami doświadczenia życiowego oraz logicznego rozumowania, a przez to dowolną ocenę zgromadzonych dowodów, w szczególności poprzez całkowite pominięcie merytorycznego stanowiska skarżącej, konsekwentnie i wielokrotnie uzasadnianego w toku postępowania, w zakresie wykazania odrębności inwestycji i braku podstaw do żądania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach;
naruszenie art. 60 ust. 1, art. 61 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym w powiązaniu z
naruszeniem przepisów art. 71 ust. 1 i 2 oraz art 72 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko poprzez niezasadne zastosowanie i w konsekwencji wydanie decyzji odmownej w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy, podczas gdy w sprawie zaistniały przesłanki do pozytywnego rozpatrzenia wniosku skarżącej.
Decyzją z "[...]" Samorządowe Kolegium Odwoławcze (dalej: "Kolegium", "organ odwoławczy" lub "organ II instancji") utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.
Kolegium wyjaśniło, że podstawę materialnoprawną wydania decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu stanowią przepisy ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowania przestrzennym (tekst jedn. Dz. U. z 2021 r., poz. 741; dalej: u.p.z.p.).
Zdaniem Kolegium organ I instancji zasadnie żądał przedłożenia decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody dla przedmiotowego przedsięwzięcia. Wprawdzie przedmiotem wniosku w niniejszej sprawie jest budowa budynku inwentarskiego - chlewni o obsadzie 58,9 DJP, czyli dla przedsięwzięcia, które nie stanowi przedsięwzięcia mogącego zawsze znacząco ani potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, to jednak dokonując oceny konieczności uzyskania decyzji środowiskowej należy uwzględnić fakt, iż w bezpośrednim sąsiedztwie planowanych jest sześć takich budynków, a ponadto na działce nr "[...]" już istnieje i funkcjonuje budynek inwentarski o obsadzie 135 DJP.
Kolegium podniosło, że w toku postępowania wnioskodawca w jednej z siedmiu spraw, o których powyżej mowa – Z. S. zmarł, a zatem aktualnie jest mowa o sześciu budynkach inwentarskich, co jednak nie zmienia ich oceny oddziaływania na środowisko.
Organ II instancji wskazał dalej, że zgodnie z treścią art. 63 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (t.j. Dz. U. z 2021 r., 247, dalej: ustawa o udostępnianiu informacji o środowisku), obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko dla planowanego przedsięwzięcia mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko stwierdza, w drodze postanowienia, organ właściwy do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, uwzględniając łącznie następujące kryteria: rodzaj i charakterystykę przedsięwzięcia z uwzględnieniem m.in. skali przedsięwzięcia i wielkości zajmowanego terenu oraz ich wzajemnych proporcji, a także istotnych rozwiązań charakteryzujących przedsięwzięcie (a), powiązań z innymi przedsięwzięciami, w szczególności kumulowania się oddziaływań przedsięwzięć realizowanych i zrealizowanych, dla których została wydana decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach, znajdujących się na terenie, na którym planuje się realizację przedsięwzięcia, oraz w obszarze oddziaływania przedsięwzięcia lub których oddziaływania mieszczą się w obszarze oddziaływania planowanego przedsięwzięcia w zakresie, w jakim ich oddziaływania mogą prowadzić do skumulowania oddziaływań z planowanym przedsięwzięciem (b).
Kolegium wskazało, że organ I instancji zasadnie stwierdził, że realizacja przez odwołującą dwóch budynków inwentarskich o obsadzie 58,9 DJP każdy powoduje konieczność wystąpienia do właściwego organu o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach i uzyskania tej decyzji przed wydaniem decyzji o ustaleniu warunków zabudowy dla każdej z tych inwestycji. Ponadto w dniach 10 i 12 lipca 2019 r. zostało złożonych łącznie 7 wniosków o ustalenie warunków zabudowy dla inwestycji obejmujących budowę budynku inwentarskiego o obsadzie 58,9 DJP planowanych do realizacji na sąsiadujących ze sobą działkach, zaś w bliskim sąsiedztwie funkcjonuje już chlewnia o obsadzie 135 DJP. Niewątpliwie taka kumulacja tego rodzaju inwestycji nie pozostaje bez potencjalnego wpływu na środowisko. Wprawdzie przepisy ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym nie zakazują składania wniosków na każdy z planowanych budynków oddzielnie, to jednak nie oznacza to, że takie działanie wymyka się spod oceny i kwalifikacji zamierzeń w ramach postępowania dotyczącego szeroko rozumianej ochrony środowiska.
Kolegium podniosło również, że powyższe stanowisko organu znalazło potwierdzenie w opinii Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z "[...]", którą organ I instancji uzyskał w toku postępowania.
Skargę na wspomnianą decyzję Kolegium wywiodła wnioskodawczyni, wnosząc o uchylenie decyzji organu II instancji oraz o rozważenie uchylenia decyzji organu I instancji.
Zaskarżonemu rozstrzygnięciu zarzucono naruszenie:
art. 6, 7 i 8 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1, art. 9 oraz art. 10 § 1 k.p.a. poprzez:
przeprowadzenie postępowania w sposób sprzeczny z zasadą pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa, a ponadto poprzez dowolną ocenę zgromadzonego materiału dowodowego, a co za tym idzie nienależyte wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy, w szczególności poprzez brak należytego rozważenia charakteru i specyfiki planowanej inwestycji w zakresie planowanej budowy budynków inwentarskich i ich odrębności oraz brak rozważenia w tym kontekście słusznego interesu inwestora;
sprzeczną z zasadami doświadczenia życiowego oraz logicznego rozumowania, a przez to dowolną ocenę zgromadzonych dowodów, a w szczególności poprzez całkowite pominięcie merytorycznego uzasadnianego stanowiska skarżącego, konsekwentnie i wielokrotnie powoływanego w toku postępowania, w zakresie wykazania odrębności inwestycji i braku podstaw do żądania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach;
pozaprawne żądanie przez organ przedłożenia decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, podczas gdy w danym stanie faktycznym po pierwsze nie istniały żadne podstawy do tego, a po wtóre w obecnie obowiązującym stanie prawnym brak jest jednoznacznych podstaw prawnych dotyczących zagadnienia kumulacji oddziaływań na etapie wniosku o ustalenie warunków zabudów, a zwłaszcza możliwych do zastosowania metod i norm, ani nawet definicji tegoż pojęcia na gruncie przedmiotowego postępowania;
w konsekwencji powyższych naruszeń
2) naruszenie art. 63 ust. 1 pkt 1 oraz art. 71 ust. 1 i 2 oraz art. 72 ust. 1 pkt 3 ustawy o udostępnianiu informacji środowisku poprzez ich niewłaściwe zastosowanie i w konsekwencji utrzymanie w mocy decyzji odmownej w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy, podczas gdy w sprawie istniały przesłanki do pozytywnego rozpatrzenia wniosku skarżącej;
w konsekwencji powyższych naruszeń
3) naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, to jest art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w związku z art. 138 § 2 k.p.a. poprzez utrzymanie w mocy zaskarżonej decyzji, podczas gdy organ odwoławczy winien orzec o uchyleniu zaskarżonej decyzji w całości.
W uzasadnieniu skargi skarżąca rozwinęła sformułowane zarzuty.
Skarżąca podkreśliła, że w sprawie problematyczna okazała się kwestia wymogu uzyskania uprzedniej decyzji środowiskowej z uwagi na to, że ubiega się ona o ustalenie warunków zabudowy dla tożsamej inwestycji na działce "[...]", a tym samym łącznie planuje hodowlę o obsadzie 117,8 DJP.
Skarżąca podniosła, że stoi na stanowisku, że nie jest prawidłowa ocena stanu faktycznego niniejszej sprawy prowadząca do konkluzji, że konieczne w danym przypadku jest uzyskanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach z uwagi na oddziaływanie innych obiektów znajdujących się w sąsiedztwie. Strona podkreśliła, że brak jest podstaw do dokonywania skumulowanego oddziaływania na środowisko, albowiem wnioskowana inwestycja nie spełnia kryteriów, które wymagałyby jej przeprowadzenia.
Skarżąca odwołała się do definicji legalnej pojęcia "zakładu" wyrażonej w ustawie z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska. Podniosła, że zgodnie z art. 3 pkt 48 wspomnianej ustawy rozumie się przez to jedną lub kilka instalacji wraz z terenem, do którego prowadzący instalacje posiada tytuł prawny, oraz znajdującymi się na nim urządzeniami. W ocenie skarżącej nie sposób dojść do przekonania, że inwestycje (a zarazem instalacje wraz z terenem) objęte wnioskiem wypełniają przesłanki uzasadniające konieczność oceny skumulowanego oddziaływania. Strona podkreśliła, że w danych okolicznościach każda z inwestycji prowadzona na danej działce powinna zostać uznana za odrębny zakład. Realizacja szeregu tego samego rodzaju obiektów w niewielkim oddaleniu może w pewnych sytuacjach prowadzić do kumulacji oddziaływań, co należałoby mieć na uwadze analizując dopuszczalność realizacji przedsięwzięcia i ewentualnie jego warunki. Nie mniej jednak w danym stanie faktycznym nie jest możliwe obecnie wywiedzenie określonych ograniczeń, gdy występuje jedynie hipotetyczna możliwość kumulacji z obiektów, które nie są jeszcze realizowane, i co do ich budowy - przez innych inwestorów - nie można mieć co do tego jakiejkolwiek pewności, ponieważ stosowne decyzje uprawniają, a nie zobowiązują do podjęcia określonych czynności. Tym samym spełnienie żądań wymaganych przez organy postępowania administracyjnego byłoby co najmniej przedwczesne.
Zdaniem skarżącej decydująca powinna być w danym przypadku kwestia odrębności danych inwestycji. Jak wskazywano w toku postępowania wnioski dotyczące odrębnych działek mają na celu realizację powstania osobnych zakładów, które nie będą ze sobą powiązane technicznie i organizacyjnie. Każde nowe gospodarstwo miałoby znajdować się na odrębnych działkach nie sąsiadujących ze sobą, które dodatkowo zostaną ogrodzone. W zamierzeniu na etapie realizacji do każdego budynku ma zostać doprowadzone osobne przyłącze prądu oraz źródło wody. Z kolei na etapie eksploatacji mają być prowadzone ewidencje m. in. ilości zwierząt przebywających w budynku, faktur zakupowych i sprzedażowych. Co jednak najistotniejsze mając na względzie lokalizację poszczególnych działek, pomiędzy którymi będą znajdowały się gospodarstwa innych podmiotów, nie ma możliwości łączenia ich w jedno. Z tego względu bezzasadne jest kwalifikowanie danych przedsięwzięć jako mogące oddziaływać na środowiska w kontekście danych wartości DJP, a zwłaszcza ich sumowania i w konsekwencji żądanie przedłożenia decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Skarżąca zauważyła, że nie ma obiektywnej możliwości dokonania żądanych przez organ czynności z uwagi właśnie na odrębność pozostałych planowanych inwestycji. Żądania w tej materii nie znajdują zdaniem skarżącej podstaw prawnych.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zaprezentowane w zaskarżonym rozstrzygnięciu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył co następuje:
Na wstępie wyjaśnienia wymaga, że sądowa kontrola działalności administracji publicznej ogranicza się do oceny zgodności zaskarżonego aktu lub czynności
z prawem. Wynika to z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021 r. poz. 137 j.t.).
Sąd administracyjny, kontrolując zgodność zaskarżonego rozstrzygnięcia
z prawem, orzeka na podstawie materiału sprawy zgromadzonego w postępowaniu administracyjnym. Obowiązek dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego spoczywa na organie orzekającym, a sąd administracyjny nie może zastąpić organu administracji
w wypełnieniu tego obowiązku, ponieważ do jego kompetencji należy wyłącznie kontrola legalności rozstrzygnięcia administracyjnego. Oznacza to, że sąd administracyjny nie rozstrzyga merytorycznie o zgłoszonych przez stronę żądaniach,
a jedynie w przypadku stwierdzenia, iż zaskarżony akt został wydany z naruszeniem prawa, o którym mowa w art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U z 2019 r., poz. 2325 – zwanej w dalszym ciągu uzasadnienia jako p.p.s.a.) uchyla go lub stwierdza jego nieważność.
Nadto wskazania wymaga, że sąd orzeka na podstawie akt sprawy
(art. 133 § 1 p.p.s.a.) nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.).
W pierwszej kolejności należy wyjaśnić, że przedmiotowa skarga została przez Sąd rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 2 p.p.s.a., zgodnie z którym sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli strona zgłosi wniosek o skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym, a żadna z pozostałych stron w terminie czternastu dni od zawiadomienia o złożeniu wniosku nie zażąda przeprowadzenia rozprawy. Jak wynika z akt rozpoznawanej sprawy wniosek taki został złożony przez Kolegium w odpowiedzi na skargę, a pozostałe strony nie zażądały przeprowadzenia rozprawy.
Rozpoznając sprawę w świetle powołanych wyżej kryteriów Sąd doszedł
do przekonania, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżone rozstrzygnięcie nie zostało podjęte z naruszeniem przepisów prawa, w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy.
Przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia "[...]", którym to rozstrzygnięciem Kolegium utrzymało w mocy decyzję organu I instancji o odmowie ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku inwentarskiego - chlewni o obsadzie 58,9 DJP (o planowanej obsadzie 840 warchlaków lub 420 tuczników), na działce nr "[...]", obręb A. W sprawie sporna pomiędzy stronami jest kwestia uprzedniego uzyskania decyzji środowiskowej z uwagi na możliwe kumulowanie się oddziaływań planowanej inwestycji z innymi istniejącymi lub mającymi dopiero powstać chlewniami. Z tego względu w ocenie organu, przedmiotowa inwestycja wymaga uprzedniego uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Z tym stanowiskiem nie zgadza się skarżąca, twierdząc, że planowana inwestycja jest odrębna od pozostałych planowanych inwestycji, przez co jej oddziaływanie na środowisko nie będzie kumulować się z oddziaływaniem pozostałych inwestycji. W jej ocenie w niniejszej sprawie nie jest wymagane uzyskanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach ani tym bardziej uzyskanie pozwolenia zintegrowanego.
Przypomnieć należy, że zgodnie z zasadą wyrażoną w przepisie art. 6 ust. 2 u.p.z.p., każdy ma prawo w granicach określonych ustawą, do zagospodarowania terenu, do którego ma tytuł prawny, zgodnie z warunkami ustalonymi w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego albo w decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, jeśli nie narusza to chronionego prawem interesu publicznego oraz osób trzecich.
Celem postępowania w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy jest ocena, czy zamierzona przez inwestora zmiana zagospodarowania terenu, dla którego nie został uchwalony miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, jest dopuszczalna. Dlatego też wydanie decyzji musi poprzedzać postępowanie wyjaśniające przeprowadzone przez właściwy organ w zakresie spełnienia przesłanek, o których mowa w art. 61 ust. 1 u.p.z.p., przy zachowaniu warunków określonych w przepisach rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (Dz. U. Nr 164, poz. 1588).
Zgodnie natomiast z treścią art. 59 ust. 1 u.p.z.p. zmiana zagospodarowania terenu w przypadku braku planu miejscowego, polegająca na budowie obiektu budowlanego lub wykonaniu innych robót budowlanych, a także zmiana sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części, z zastrzeżeniem art. 50 ust. 1 i art. 86 wymaga ustalenia, w drodze decyzji, warunków zabudowy.
Zgodnie z art. 60 ust. 1 u.p.z.p., decyzję o warunkach zabudowy wydaje, z zastrzeżeniem ust. 3, wójt, burmistrz albo prezydent miasta po uzgodnieniu z organami, o których mowa w art. 53 ust. 4, i uzyskaniu uzgodnień lub decyzji wymaganych przepisami odrębnymi.
Stosownie zaś do treści art. 72 ust. 1 pkt 3 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach następuje przed uzyskaniem decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu - wydawanej na podstawie ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Ustawodawca wychodzi zatem z założenia, że jeśli przedsięwzięcia kwalifikowane jest jako wymagające uzyskania decyzji środowiskowej, to winna zostać ona wydana przed decyzją o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, tak aby przy ustalaniu warunków zabudowy, uwzględnić wymagania środowiskowe. Zgodnie z treścią art. 72 ust. 3 w/w ustawy, decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach dołącza się do wniosku o wydanie warunków zabudowy.
Stosownie do art. 71 ust. 2 ustawy udostępnianiu informacji o środowisku uzyskanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach jest wymagane dla planowanych:
1) przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko;
2) przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko.
Kwalifikacja przedsięwzięć jako mogących zawsze znacząco, bądź potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko odbywa się - od dnia 11 października 2019 r. - w oparciu o przepisy rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (tekst jedn. Dz. U. 2019, poz. 1839), które zastąpiło rozporządzenie z dnia 9 listopada 2010 r. Jednak zgodnie z § 4 rozporządzenia z dnia 10 września 2019 r., do przedsięwzięć, w przypadku których przed dniem wejścia w życie rozporządzenia wszczęto i nie zakończono przynajmniej jednego z postępowań w sprawie decyzji, zgłoszeń lub uchwał, o których mowa w art. 71 ust. 1 oraz art. 72 ust. 1-1b ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku, stosuje się przepisy dotychczasowe.
Z uwagi zatem na to, że wniosek o ustalenie warunków zabudowy w niniejszej sprawie wpłynął w dniu 12 lipca 2019 r., a zatem przed wejściem w życie nowego rozporządzenia, należy przyjąć, że kwalifikacja tego zamierzenia odbywa się na zasadach określonych w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. z 2016 r., poz. 71).
Stosownie do § 2 ust. 1 pkt 51 w/w rozporządzenia, do przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko zalicza się chów lub hodowlę zwierząt w liczbie nie mniejszej niż 210 dużych jednostek przeliczeniowych inwentarza (DJP - przy czym za liczbę DJP przyjmuje się maksymalną możliwą obsadę inwentarza); współczynniki przeliczeniowe sztuk zwierząt na DJP są określone w załączniku do rozporządzenia.
Zgodnie zaś z § 3 ust. 1 pkt 102 rozporządzenia, do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko zalicza się chów lub hodowlę zwierząt, inne niż wymienione w § 2 ust. 1 pkt 51, w liczbie nie mniejszej niż 60 dużych jednostek przeliczeniowych inwentarza (DJP).
Sąd w niniejszej sprawie w całości podziela stanowisko organu odwoławczego, który wskazał, że wprawdzie przedmiotem wniosku w niniejszej sprawie jest budowa budynku inwentarskiego - chlewni o obsadzie 58,9 DJP, czyli dla przedsięwzięcia, które nie stanowi przedsięwzięcia mogącego zawsze znacząco ani potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, to jednak dokonując oceny konieczności uzyskania decyzji środowiskowej należy uwzględnić fakt, iż w bezpośrednim sąsiedztwie planowanych jest sześć takich budynków, a ponadto na działce nr "[...]" już istnieje i funkcjonuje budynek inwentarski o obsadzie 135 DJP. W toku postępowania wnioskodawca w jednej z siedmiu spraw, o których powyżej mowa – Z. S. zmarł, a zatem aktualnie jest mowa o sześciu budynkach inwentarskich, co jednak nie zmienia ich oceny oddziaływania na środowisko.
Stosownie bowiem do treści art. 63 ust. 1 pkt 1) lit. a) i b) ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku, obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko dla planowanego przedsięwzięcia mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko stwierdza, w drodze postanowienia, organ właściwy do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, uwzględniając łącznie następujące kryteria: rodzaj i charakterystykę przedsięwzięcia z uwzględnieniem m.in. skali przedsięwzięcia i wielkości zajmowanego terenu oraz ich wzajemnych proporcji, a także istotnych rozwiązań charakteryzujących przedsięwzięcie (a), powiązań z innymi przedsięwzięciami, w szczególności kumulowania się oddziaływań przedsięwzięć realizowanych i zrealizowanych, dla których została wydana decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach, znajdujących się na terenie, na którym planuje się realizację przedsięwzięcia, oraz w obszarze oddziaływania przedsięwzięcia lub których oddziaływania mieszczą się w obszarze oddziaływania planowanego przedsięwzięcia w zakresie, w jakim ich oddziaływania mogą prowadzić do skumulowania oddziaływań z planowanym przedsięwzięciem (b).
Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 17 stycznia 2018 r., sygn. akt II OSK 820/16, wskazał, że "treść art. 63 ustawy z 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko należy odczytywać w kategorii wytycznych dla organu prowadzącego postępowanie, które służą do przeprowadzenia prawidłowej oceny materiału dowodowego dotyczącego stwierdzenia obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. 2. Cechy przedsięwzięcia należy ocenić w szczególności w kontekście skumulowanych skutków wywieranych łącznie z innymi przedsięwzięciami, w sytuacji w której brak uwzględnienia skutków skumulowanych mógłby w praktyce prowadzić do ominięcia obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. 3. Zgodnie z zasadami prewencji i przezorności, przy dokonywaniu wykładni art. 63 ust. 1 pkt 1 lit. b powołanej ustawy, należy uwzględnić, że skumulowane oddziaływania mogą powodować zmiany w środowisku, będące konsekwencją wpływu danego rodzaju przedsięwzięcia w połączeniu z innymi istniejącymi lub planowanymi przedsięwzięciami. 4. Analizując potrzebę przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko, należy uwzględnić skalę, czas trwania oraz intensywność oddziaływania danego przedsięwzięcia w powiązaniu z innymi. Chodzi zatem o oddziaływania, które mają powtarzalny i trwały charakter oraz występują przez dłuższy czas. 5. Ocena skumulowanego oddziaływania przedsięwzięcia z innymi przedsięwzięciami, o której mowa w art. 63 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy, powinna uwzględniać identyfikację potencjalnych oddziaływań planowanego przedsięwzięcia na środowisko z innymi przedsięwzięciami oraz zastosowanie instrumentów prawnych, które będą stosowane w ramach realizacji przedsięwzięcia w celu uniknięcia, minimalizacji bądź redukcji oddziaływań. 6. Wykładnia art. 63 ustawy nie może prowadzić do akceptacji sztucznego dzielenia całej inwestycji, w ten sposób, aby obchodzić prawo, poprzez tworzenie przedsięwzięć, których parametry pozwalają na odstąpienie od obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko. Trzeba mieć jednak na uwadze, że ustawodawca nie wskazał, czy powinny to być przedsięwzięcia powiązane technologicznie lub nie. Skumulowanie dotyczy oddziaływań, a nie przedsięwzięć, które są ich źródłem. 7. Przy ocenie kumulowania się oddziaływań przedsięwzięć znajdujących się na obszarze, na który będzie oddziaływać przedsięwzięcie, należy uwzględnić treść normatywną definicji ustawowej przedsięwzięcia, zgodnie z którą przedsięwzięcia powiązane technologicznie kwalifikuje się jako jedno przedsięwzięcie, także jeżeli są one realizowane przez różne podmioty. Zgodnie z zasadą prewencji istotne znaczenie ma zatem zbadanie oddziaływań na środowisko przedsięwzięć planowanych, czyli takich, które dopiero będą realizowane".
Podzielając powyższe stanowisko wskazać należy, że w realiach niniejszej sprawy Kolegium jak najbardziej zasadnie przyjęło, że realizacja przez odwołującą dwóch budynków inwentarskich o obsadzie 58,9 DJP każdy powoduje konieczność wystąpienia do właściwego organu o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach i uzyskania tej decyzji przed wydaniem decyzji o ustaleniu warunków zabudowy dla każdej z tych inwestycji. Ponadto w dniach 10 i 12 lipca 2019 r. zostało złożonych łącznie 7 wniosków o ustalenie warunków zabudowy dla inwestycji obejmujących budowę budynku inwentarskiego o obsadzie 58,9 DJP planowanych do realizacji na sąsiadujących ze sobą działkach, zaś w bliskim sąsiedztwie funkcjonuje już chlewnia o obsadzie 135 DJP. Niewątpliwie taka kumulacja tego rodzaju inwestycji nie pozostaje bez potencjalnego wpływu na środowisko. Wprawdzie przepisy ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym nie zakazują składania wniosków na każdy z planowanych budynków oddzielnie, to jednak nie oznacza to, że takie działanie wymyka się spod oceny i kwalifikacji zamierzeń w ramach postępowania dotyczącego szeroko rozumianej ochrony środowiska. Rację należy również przyznać organowi II instancji, który stwierdził analizując stan faktyczny sprawy, że bez znaczenia dla oceny oddziaływania inwestycji na środowisko pozostaje fakt, iż wnioski o ustalenie warunków zabudowy zostały złożone przez różne podmioty, wszak oddziaływanie kilku zlokalizowanych w bezpośrednim sąsiedztwie chlewni na środowisko nie zależy od tego, czyją stanowią one własność - czy wszystkie należą do jednego podmiotu, czy też ich właścicielami jest kilka podmiotów.
Na zakończenie wskazać również należy, że stanowisko organów orzekających w niniejszej sprawie znalazło poparcie w opinii organu specjalistycznego w zakresie ochrony środowiska, tj. Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska. Organ ten w swojej opinii wskazał, że z uwagi na to, że czterech wnioskodawców, tj. T. S., Z. S., D. S., E. S. planuje budowę łącznie 7 chlewni o łącznej obsadzie 58,9 DJP każda, na działkach nr "[...]", obręb A (aktualnie 3 wnioskodawców planuje łącznie 6 chlewni), a nadto na działce nr "[...]" sąsiadującej z w/w działkami istnieje chlewnia o obsadzie 135 DJP, na którą została wydana decyzja środowiskowa na T. i Z. S., realizacja przez w/w trzech kolejnych chlewni spowoduje prowadzenie przez nich hodowli o łącznej obsadzie 311,7 DJP, która kwalifikuje się do przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko, wymienionych w § 2 ust. 1 pkt 51 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r, w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko. Wskazano, że w/w działki powstały z podziału działek nr "[...]", obręb A, a planowane rozmieszczenie na działkach nr "[...]" budynków inwentarskich o obsadzie 58,9 DJP każdy przez osoby powiązane rodzinnie prawdopodobnie miało na celu takie podzielenie inwestycji, aby uniknąć procedury oceny oddziaływania na środowisko. W ocenie Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska budowa siedmiu chlewni o obsadzie 58,9 DJP każda bez przeprowadzenia procedury oceny oddziaływania na środowisko odbędzie się ze szkodą dla mieszkańców, którzy powinni zostać poinformowani o planowanych inwestycjach i mieć zapewnioną możliwość wypowiedzenia się w sprawie.
Reasumując, należy stwierdzić, że skarżona decyzja organu odwoławczego i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji zostały wydane zgodnie z obowiązującymi przepisami i nie zachodzą przesłanki uzasadniające ich uchylenie, zaś zgromadzony w sprawie materiał dowodowy należy uznać za kompletny i wyczerpujący, pozwalający na wydanie decyzji zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa. Ponadto w decyzjach wskazano okoliczności i fakty, które zostały udowodnione, na których oparł się organ wydając swoje rozstrzygnięcie.
W związku z powyższym, skargę jako niezasadną, należało oddalić na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.