II SA/OL 653/05
Podsumowanie
Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę Gminy O. na rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody, uznając uchwałę rady miasta o udzieleniu bonifikaty przy sprzedaży nieruchomości na poprawę warunków zagospodarowania przyległej nieruchomości za niezgodną z prawem.
Gmina O. zaskarżyła rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody, które stwierdziło nieważność uchwały rady miasta o udzieleniu 90% bonifikaty przy sprzedaży nieruchomości na poprawę warunków zagospodarowania nieruchomości przyległej. Wojewoda uznał, że art. 68 ustawy o gospodarce nieruchomościami stanowi zamknięty katalog przypadków udzielania bonifikat i nie obejmuje takiej sytuacji. Sąd administracyjny podzielił to stanowisko, stwierdzając, że pojęcie 'celów mieszkaniowych' jest węższe niż 'poprawa zagospodarowania nieruchomości przyległej' i uchwała rady miasta nie miała podstawy prawnej.
Gmina O. wniosła skargę na rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody, które stwierdziło nieważność uchwały Rady Miasta O. z dnia 25 maja 2005 r. w sprawie udzielenia 90% bonifikaty przy jednorazowej zapłacie za sprzedaż nieruchomości lub jej części w trybie bezprzetargowym. Celem tej sprzedaży było poprawienie warunków zagospodarowania nieruchomości przyległej, przeznaczonej lub wykorzystywanej na cele mieszkaniowe. Wojewoda uznał, że uchwała została podjęta bez podstawy prawnej, ponieważ art. 68 ustawy o gospodarce nieruchomościami zawiera zamknięty katalog przypadków, w których można udzielić bonifikaty, a sprzedaż nieruchomości na poprawę warunków zagospodarowania nieruchomości przyległej nie mieści się w tym katalogu, nawet jeśli nieruchomość przyległa jest przeznaczona na cele mieszkaniowe. Sąd administracyjny w Olsztynie, rozpoznając skargę Gminy O., podzielił stanowisko Wojewody. Sąd podkreślił, że wyliczenie w art. 68 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami ma charakter taksatywny, co oznacza, że jednostka samorządu terytorialnego nie może stosować bonifikat w innych przypadkach niż wymienione. Sąd uznał, że określenie 'cele mieszkaniowe' jest pojęciem węższym niż 'poprawa zagospodarowania nieruchomości przyległej', która może obejmować również cele rekreacyjne czy gospodarcze, niekoniecznie mieszkaniowe. W związku z tym, uchwała rady miasta nie miała podstawy prawnej, a rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody było uzasadnione. Skarga Gminy O. została oddalona na podstawie art. 151 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Nie, taka uchwała nie jest zgodna z prawem, ponieważ przepis ten stanowi zamknięty katalog przypadków udzielania bonifikat, a sprzedaż na poprawę warunków zagospodarowania nieruchomości przyległej nie mieści się w pojęciu 'celów mieszkaniowych' w rozumieniu tego przepisu.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że art. 68 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami ma charakter taksatywny. Pojęcie 'celów mieszkaniowych' jest węższe niż 'poprawa zagospodarowania nieruchomości przyległej', która może obejmować również inne cele niż mieszkaniowe. Uchwała rady gminy nie miała zatem podstawy prawnej.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
odrzucono_skargę
Przepisy (5)
Główne
u.g.n. art. 68 § 1
Ustawa o gospodarce nieruchomościami
Przepis stanowi zamknięty katalog przypadków, w których może być udzielona bonifikata od ceny sprzedaży nieruchomości. Określenie 'cele mieszkaniowe' jest pojęciem węższym niż 'poprawa warunków zagospodarowania nieruchomości przyległej'.
Pomocnicze
u.g.n. art. 67 § 3
Ustawa o gospodarce nieruchomościami
u.g.n. art. 209 § a
Ustawa o gospodarce nieruchomościami
u.g.n. art. 6
Ustawa o gospodarce nieruchomościami
Norma zawarta w kwestionowanym zapisie nie mieści się także w pojęciu celów publicznych.
PPSA art. 151
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Art. 68 ustawy o gospodarce nieruchomościami stanowi zamknięty katalog przypadków udzielania bonifikat. Sprzedaż nieruchomości na poprawę warunków zagospodarowania nieruchomości przyległej nie mieści się w pojęciu 'celów mieszkaniowych' w rozumieniu art. 68 ust. 1 pkt 1 u.g.n. Pojęcie 'celów mieszkaniowych' jest węższe niż 'poprawa zagospodarowania nieruchomości przyległej'.
Odrzucone argumenty
Art. 68 ust. 1 pkt 1 u.g.n. stanowi wystarczającą podstawę prawną do podjęcia uchwały. Organ nadzoru zastosował wykładnię kontra legem przepisu, zawężając jego zastosowanie wbrew intencji ustawodawcy. Intencją uchwałodawcy było umożliwienie nabycia po obniżonej cenie dodatkowego gruntu służącego poprawie warunków zagospodarowania nieruchomości przyległej wykorzystywanej na cele mieszkaniowe.
Godne uwagi sformułowania
Wyliczenie w art. 68 ust. l cytowanej wyżej ustawy ma charakter taksatywny. Określenie w art. 68 ust l cytowanej ustawy o gospodarce nieruchomościami 'cele mieszkaniowe' jest niewątpliwie pojęciem węższym od określonej w zaskarżonej uchwale 'poprawie zagospodarowania nieruchomości przyległej'.
Skład orzekający
Marzenna Glabas
przewodniczący
Hanna Raszkowska
sprawozdawca
Irena Szczepkowska
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących udzielania bonifikat przy sprzedaży nieruchomości przez gminy, zakres pojęcia 'celów mieszkaniowych' w kontekście ustawy o gospodarce nieruchomościami."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy konkretnego stanu faktycznego i interpretacji przepisów obowiązujących w 2005 roku. Może być mniej aktualne w kontekście późniejszych zmian legislacyjnych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy praktycznego zastosowania przepisów o gospodarce nieruchomościami i udzielaniu bonifikat, co jest istotne dla samorządów i osób zainteresowanych nabyciem nieruchomości od gminy. Wyjaśnia istotne rozróżnienie między celami mieszkaniowymi a poprawą zagospodarowania nieruchomości przyległej.
“Gmina chciała dać dużą bonifikatę na grunt, ale sąd powiedział 'nie'. Dlaczego?”
Sektor
nieruchomości
Lexedit — asystent AI dla prawników
Analizuj umowy, identyfikuj ryzyka i edytuj dokumenty z pomocą AI. Wrażliwe dane są anonimizowane zanim opuszczą Twój komputer.
Analiza umów
Ryzyka, klauzule i rekomendacje w trybie śledzenia zmian
Pełna anonimizacja
Dane osobowe usuwane lokalnie przed wysyłką do AI
Bezpieczeństwo danych
Szyfrowanie, brak trenowania modeli na Twoich dokumentach
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
II SA/Ol 653/05 - Wyrok WSA w Olsztynie
Data orzeczenia
2005-10-04
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2005-08-25
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie
Sędziowie
A. Irena Szczepkowska
Hanna Raszkowska /sprawozdawca/
Marzenna Glabas /przewodniczący/
Symbol z opisem
6079 Inne o symbolu podstawowym 607
6411 Rozstrzygnięcia nadzorcze dotyczące gminy; skargi organów gminy na czynności nadzorcze
Sygn. powiązane
I OSK 199/06 - Wyrok NSA z 2006-04-25
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzenna Glabas Sędzia WSA Hanna Raszkowska (spr.) Asesor WSA Irena Szczepkowska Protokolant Grzegorz Klimek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 października 2005 r. sprawy ze skargi Gminy O. na rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody z dnia "[...]" nr "[...]" w przedmiocie udzielenia bonifikaty przy sprzedaży w trybie bezprzetargowym prawa własności nieruchomości na poprawę warunków zagospodarowania nieruchomości przyległej przeznaczonej lub wykorzystywanej na cele mieszkaniowe - oddala skargę.
Uzasadnienie
Gmina O. wniosła skargę na rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody z dnia 24 czerwca 2005 r. ("[...]"). Rozstrzygnięciem tym Wojewoda stwierdził nieważność uchwały Rady Miasta O. z dnia 25 maja 2005 r. (Nr "[...]") wyrażającej zgodę na udzielenie bonifikaty w wysokości 90 % przy jednorazowej zapłacie przy sprzedaży w trybie bezprzetargowym prawa własności nieruchomości bądź jej części na poprawę warunków zagospodarowania nieruchomości przyległej przeznaczonej lub wykorzystywanej na cele mieszkaniowe. Wojewoda stwierdził, że uchwała została podjęta bez podstawy prawnej. Wskazał, iż powołany w niej przepis art. 68 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2000 r. Nr 46, póz. 543 ze zm.) stanowi zamknięty katalog przypadków, kiedy może być udzielona bonifikata od ceny sprzedaży nieruchomości. Oznacza to wyłączenie możliwości stosowania bonifikat co do ceny sprzedaży przez gminę w innych sytuacjach. Zgodnie z treścią art. 68 ust l pkt l właściwy organ może udzielić za zgodą, odpowiednio wojewody albo rady lub sejmiku, bonifikaty od ceny ustalonej zgodnie z art. 67 ust 3 ustawy, jeżeli nieruchomość jest sprzedawana: na cele mieszkaniowe, na realizację urządzeń infrastruktury technicznej oraz innych celów publicznych. Określenie "na cele mieszkaniowe" oznacza, iż teren, którego dotyczy uchwała ma zostać przeznaczony na cele mieszkaniowe a nie na inne cele, natomiast sprzedaż nieruchomości, czy ich części na poprawę warunków zagospodarowania nieruchomości przyległej nie mieści się w katalogu przewidującym możliwość udzielenia bonifikaty. Ustawa o gospodarce nieruchomościami nie przewiduje możliwości udzielenia bonifikaty od ceny w takim przypadku z zastrzeżeniem art. 209 a powołanej ustawy, jednakże przy spełnieniu warunków tam określonych.
W skardze pełnomocnik Gminy O. stwierdził, iż art. 68 ust l pkt l w/w ustawy stanowi wystarczającą podstawę prawną do podjęcia przedmiotowej uchwały. Zarzucił, iż organ nadzoru zastosował wykładnię kontra legem tego przepisu, nie uwzględniając ani intencji ustawodawcy ani celu przepisu, zawężając, wbrew intencji ustawodawcy, możliwość zastosowania przedmiotowej regulacji. Zgadzając się z tym, iż powołany przepis stanowi zamknięty katalog przypadków, kiedy może być udzielona bonifikata, skarżący podkreślił, iż przedmiotowa uchwała dotyczy właśnie takiego przypadku - celów mieszkaniowych. Wskazał, iż intencją uchwałodawcy było umożliwienie właścicielom nieruchomości nabycie po obniżonej cenie prawa własności dodatkowego gruntu, który nie może być zagospodarowany jako odrębna nieruchomość i ma służyć poprawie warunków zagospodarowania nieruchomości przyległej, która wykorzystywana jest bądź będzie na cele mieszkaniowe. Jak stwierdził, osoba nabywająca działkę budowlaną na cele mieszkaniowe buduje dom nie na całej powierzchni tej działki, lecz na jej części, co nie zmienia faktu, iż jej prawo nabycia działki z bonifikatą rozciąga się na całą działkę. Nabyta zgodnie z uchwałą nieruchomość powiększy, stanowiącą już wcześniej własność nabywającego nieruchomość, kupioną uprzednio na cele mieszkaniowe.
Odpowiadając na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasową argumentację.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje:
Kwestią sporną w niniejszej sprawie jest to, czy dopuszczenie możliwości sprzedaży nieruchomości w trybie bezprzetargowym na poprawę warunków zagospodarowania nieruchomości przyległej, przeznaczonej lub wykorzystywanej na cele mieszkaniowe jest zgodna z normą wyrażoną w art. 68 ust l pkt l ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2000 r. Nr 46, póz. 543 ze zm.) a więc jest sprzedażą na cele mieszkaniowe, na realizację urządzeń infrastruktury oraz innych celów publicznych. Zgodnie bowiem z tym przepisem, sprzedaż taka jest warunkiem udzielenia bonifikaty od ceny ustalonej zgodnie z art. 67 ust. 3 w/w ustawy.
Wyliczenie w art. 68 ust. l cytowanej wyżej ustawy ma charakter taksatywny. Oznacza to, że jednostka samorządu terytorialnego nie może stosować bonifikat w innych przypadkach niż wymienione w tym artykule. Konstrukcja bonifikat oparta jest zatem na założeniach, że sama możliwość udzielenia bonifikaty i jej zakresu pozostaje w gestii starosty lub organu wykonawczego gminy, powiatu, województwa a właściwy organ uchwałodawczy związany jest art. 68 ust l ustawy o gospodarce nieruchomościami, w którym wymieniono przypadki kiedy udzielenie bonifikaty jest możliwe.
Ustosunkowując się do argumentacji zawartej w uzasadnieniu skargi należy podzielić stanowisko zajęte przez organ nadzoru.
Z literalnego brzmienia uchwały nie wynika, iż możliwość sprzedaży nieruchomości "na poprawę warunków zagospodarowania nieruchomości przyległej" ograniczona jest li tylko do przypadków, w których poprawa ta ma dotyczyć celów mieszkaniowych.
Określenie w art. 68 ust l cytowanej ustawy o gospodarce nieruchomościami "cele mieszkaniowe" jest niewątpliwie pojęciem węższym od określonej w zaskarżonej uchwale "poprawie zagospodarowania nieruchomości przyległej". Nieruchomość przyległa może być wykorzystana np. w sposób rekreacyjny, do prowadzenia działalności gospodarczej i takie jej zagospodarowanie może mieścić się w pojęciu poprawy zagospodarowania nieruchomości przyległej jednakże nie będzie ono służyło realizacji celu mieszkaniowego nawet w wypadku szerokiego rozumienia tego pojęcia.
Nie można zgodzić się z argumentacją skarżącej, że rozstrzygnięcie nadzorcze zawęziło możliwość stosowania przedmiotowej regulacji zabierając to prawo Radzie Miasta O. Rada Miasta O. nadal zachowuje swoje uprawnienia w zakresie stanowienia prawa jednakże wyłącznie w granicach przyznanych jej przepisami prawa.
Nie stoi w sprzeczności z powyższymi ustaleniami twierdzenie skarżącego, że prawo nabycia działki z bonifikatą rozciąga się na całą działkę. Jednakże bonifikata ta musi być udzielona w oparciu o podjętą zgodnie z prawem uchwałę odpowiedniego organu.
Intencja uchwałodawcy, na której istnienie powołano się w odpowiedzi na skargę nie znalazła więc odzwierciedlenia w przedmiotowym akcie prawa miejscowego.
Zgodzić się należy ze skarżącą, iż intencją uchwałodawcy było, między innymi, umożliwienie właścicielom nieruchomości nabycie po obniżonej cenie prawa własności dodatkowego gruntu, który nie może być zagospodarowany jako odrębna nieruchomość. Grunt ten ma być jednak przeznaczony na cele mieszkaniowe a nie na poprawę warunków zagospodarowania nieruchomości przyległej, która wykorzystywana jest bądź będzie na cele mieszkaniowe.
Choć pozostaje to poza sporem, należy na marginesie odnotować, iż norma zawarta w kwestionowanym zapisie nie mieści się także w pojęciu celów publicznych, wyszczególnionych w art. 6 ustawy o gospodarce nieruchomościami.
Uchylenie przedmiotowej uchwały przez organ nadzoru z tej przyczyny, iż nie znajdowała ona podstawy prawnej było zatem w pełni uzasadnione. Dlatego też skargę na rozstrzygnięcie nadzorcze należało oddalić w oparciu o art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).