II SA/Ol 607/21
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWSA w Olsztynie oddalił skargę Stowarzyszenia A na zwrot wniosku o udostępnienie informacji o środowisku, uznając, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie posiadało żądanych danych.
Stowarzyszenie A złożyło skargę na czynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie zwrotu wniosku o udzielenie informacji o środowisku. Stowarzyszenie zarzuciło naruszenie przepisów ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku oraz dyrektywy UE, twierdząc, że organ powinien był udostępnić informacje lub odmówić ich udzielenia w formie decyzji. WSA w Olsztynie oddalił skargę, uznając, że Kolegium zasadnie zwróciło wniosek, ponieważ nie posiadało żądanych informacji, a zwrot ten stanowił czynność materialno-techniczną, a nie odmowę udostępnienia informacji.
Stowarzyszenie A zwróciło się do Samorządowego Kolegium Odwoławczego (SKO) z obszernym wnioskiem o udostępnienie informacji o środowisku dotyczących planowanego zakładu, w tym szczegółów dotyczących magazynowania substancji niebezpiecznych, przechowywania odpadów, emisji zanieczyszczeń oraz spalania odpadów. SKO zwróciło wniosek, wyjaśniając, że nie posiada żądanych informacji i nie można ustalić podmiotu odpowiedzialnego za ich opracowanie. Stowarzyszenie zaskarżyło tę czynność do WSA w Olsztynie, zarzucając naruszenie przepisów ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku oraz dyrektywy UE. Skarżący argumentował, że zwrot wniosku powinien nastąpić w formie postanowienia, a nie jako czynność materialno-techniczna, oraz że SKO powinno było uzyskać informacje od organu pierwszej instancji lub innego właściwego podmiotu. WSA w Olsztynie oddalił skargę. Sąd uznał, że SKO zasadnie zwróciło wniosek, ponieważ nie dysponowało wymaganymi informacjami, a zwrot wniosku w takiej sytuacji jest czynnością materialno-techniczną, a nie odmową udostępnienia informacji podlegającą zaskarżeniu w formie decyzji. Sąd podkreślił, że SKO, jako organ wyższego stopnia, orzekało na podstawie akt administracyjnych organu pierwszej instancji i nie miało obowiązku gromadzenia dodatkowych danych, zwłaszcza że Stowarzyszenie miało dostęp do akt i samo występowało z podobnymi wnioskami do innych organów. WSA stwierdził, że zwrot wniosku nastąpił z zachowaniem terminu, a sama czynność, choć nie była decyzją, mogła być przedmiotem zaskarżenia do sądu administracyjnego.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Zwrot wniosku o udostępnienie informacji o środowisku, gdy organ nie posiada żądanych informacji, stanowi czynność materialno-techniczną, a nie odmowę udostępnienia informacji podlegającą zaskarżeniu w formie decyzji.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że art. 19 ust. 2 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku, który reguluje zwrot wniosku w przypadku braku posiadania informacji, nie przewiduje formy decyzji administracyjnej ani zaskarżalnego postanowienia. Zwrot taki jest czynnością materialno-techniczną, którą można zaskarżyć do sądu administracyjnego na podstawie art. 3 § 2 pkt 4 PPSA.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (7)
Główne
u.i.o.ś. art. 19 § ust. 2 pkt 1 i 2
Ustawa o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko
Pomocnicze
u.i.o.ś. art. 3 § ust. 1 pkt 2, 3, 9, 15a
Ustawa o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko
u.i.o.ś. art. 4
Ustawa o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko
k.p.a. art. 66 § § 3
Kodeks postępowania administracyjnego
p.p.s.a. art. 3 § § 2 pkt 4
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 151
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Konstytucja RP art. 74 § ust. 3
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Argumenty
Skuteczne argumenty
SKO zasadnie zwróciło wniosek, ponieważ nie posiadało żądanych informacji. Zwrot wniosku w tej sytuacji jest czynnością materialno-techniczną, a nie odmową udostępnienia informacji podlegającą zaskarżeniu w formie decyzji. Organ wyższego stopnia nie ma obowiązku aktywnie poszukiwać informacji u innych podmiotów, jeśli sam ich nie posiada i nie wynika to z przepisów prawa.
Odrzucone argumenty
Zwrot wniosku powinien nastąpić w formie postanowienia podlegającego zaskarżeniu. SKO powinno było uzyskać żądane informacje od organu pierwszej instancji lub innego właściwego podmiotu. SKO, jako organ wyższego stopnia, powinno dysponować informacjami stanowiącymi podstawę decyzji środowiskowej.
Godne uwagi sformułowania
zwrot wniosku stanowi czynność materialno-techniczną, o której mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. nie ma obowiązku gromadzenia żądanych danych nie oznacza to jednak automatycznie, że Kolegium dysponuje dokumentami, w oparciu o które decyzja taka została wydana
Skład orzekający
Marzenna Glabas
przewodniczący sprawozdawca
Alicja Jaszczak-Sikora
sędzia
Tadeusz Lipiński
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących zwrotu wniosku o udostępnienie informacji o środowisku, charakteru czynności materialno-technicznych w postępowaniu sądowoadministracyjnym oraz obowiązków organów w zakresie udostępniania informacji."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku posiadania informacji przez organ wyższego stopnia w kontekście wniosku o udostępnienie informacji o środowisku.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy dostępu do informacji publicznej w kontekście ochrony środowiska, co jest tematem istotnym dla organizacji pozarządowych i społeczeństwa. Rozstrzygnięcie kwestii proceduralnych związanych ze zwrotem wniosku jest ważne dla prawników procesowych.
“Czy organ musi szukać informacji, których nie posiada? WSA wyjaśnia zasady zwrotu wniosków o dostęp do danych środowiskowych.”
Sektor
ochrona środowiska
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Ol 607/21 - Wyrok WSA w Olsztynie Data orzeczenia 2022-04-12 orzeczenie nieprawomocne Data wpływu 2021-07-14 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie Sędziowie Alicja Jaszczak-Sikora Marzenna Glabas /przewodniczący sprawozdawca/ Tadeusz Lipiński Symbol z opisem 6133 Informacja o środowisku Hasła tematyczne Ochrona środowiska Sygn. powiązane III OSK 1623/22 - Wyrok NSA z 2025-09-23 Skarżony organ Samorządowe Kolegium Odwoławcze Treść wyniku Oddalono skargę Powołane przepisy Dz.U. 2021 poz 2373 art. 3 ust. 1 pkt 2, 3, 9, 15a, art. 4, art. 19 ust. 2 pkt 1 i 2 Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko - t.j. Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Marzenna Glabas (spr.) Sędziowie sędzia WSA Alicja Jaszczak-Sikora sędzia WSA Tadeusz Lipiński Protokolant specjalista Marta Przewłucka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 kwietnia 2022 r. sprawy ze skargi Stowarzyszenia A na czynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie zwrotu wniosku o udzielenie informacji o środowisku oddala skargę. Uzasadnienie Wnioskiem z 28 kwietnia 2021 r., przesłanym drogą elektroniczną, Stowarzyszenie A (dalej jako: "Stowarzyszenie") zwróciło się do Samorządowego Kolegium Odwoławczego (dalej jako: "organ", "Kolegium") z wnioskiem o treści: "Na podstawie ustawy o dostępie do informacji o środowisku w związku z decyzją [...] z [...] w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji wydanej przez burmistrza nr [...] o środowiskowych uwarunkowaniach ([...]) z [...] proszę udostępnienie informacji: 1. Ile będzie magazynowanych substancji niebezpiecznych, jakie to będą substancje i czy zakład kwalifikuje się do zakładów o zwiększonym lub dużym ryzyku awarii przemysłowych? 2. Gdzie mają być przechowywane odpady drewna? 3. Czym mogą być zanieczyszczone odpady drewna? 4. W jaki sposób ma być ograniczana emisja tlenków azotu i jakie mają dać efekty zastosowane metody? 5. Czy w zakładzie będzie emitowany amoniak - jeśli tak, to z jakiej części instalacji i w wyniku jakiego procesu i w jakiej ilości rocznej? 6. Czy do spalania będą trafiać odpady z płyt OSB (ile rocznie)? Skąd będą pochodzić? 7. Czy poza terenem należącym do zakładu będzie emisja odorów? 8. Czy poza terenem należącym do zakładu będzie emisja pyłu PM 2,5, pyłu PM 10? 9. Czy poza terenem należącym do zakładu będzie emisja LZO, w tym formaldehydu? 10. Czy w kotle (kotłowni) na biomasę dozwolone jest spalanie odpadów niebędących biomasą? Czy w zakładzie ma to mieć miejsce? 11. Z jakiego powodu zakład w ww. decyzji został zakwalifikowany do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko na podstawie § 3 ust. 1 pkt 80 rozporządzenia Rady Ministrów z 9 listopada 2010 w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz.U. z 2016 r. poz. 71) - ile ma być i jakich odpadów spalanych na dobę? 12. Ile, jakich i w ramach jakich procesów ma być w zakładzie generowanych rocznie pyłów drewnopochodnych (oddzielna informacja dla każdego pyłu) i ile z nich ma być spalane i w jakim źródle ciepła? 13. Jakie mają być zainstalowane źródła ciepła wytwarzające ciepło do procesów produkcyjnych w zakładzie, ile mają rocznie czasu pracować, czym mają się charakteryzować, jakie mają być do nich stosowane paliwa? Stowarzyszenie wniosło o udostępnienie informacji w formacie pdf na wskazany adres e-mail, według układu tabelarycznego wskazanego w załączniku do niniejszego wniosku z podaniem konkretnego źródła informacji (dokument, strona). W odpowiedzi, pismem z 10 maja 2021 r. Kolegium zawiadomiło Stowarzyszenie, że zwraca wniosek zgodnie z art. 19 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (t. j. Dz. U. z 2021 r. poz. 247), dalej jako: "u.i.o.ś". Organ wyjaśnił, że nie posiada żądanych informacji i nie można ustalić podmiotu odpowiedzialnego za opracowanie żądanych dokumentów. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie Stowarzyszenie wniosło o uchylenie lub uznanie za bezskuteczną czynność w przedmiocie zwrotu wniosku. Zaskarżonej czynności zarzucono naruszenie art. 19 ust. 2 w zw. z art. 3 ust. 1 pkt 2, 3, art. 8 u.i.o.ś. w zw. z art. 4 ust. 1 lit. a , ust. 5 oraz art. 6 ust. 1 i 2 dyrektywy 2003/4/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 28 stycznia 2003 r. w sprawie publicznego dostępu do informacji dotyczących środowiska i uchylającej dyrektywę Rady 90/313/EWG (Dz.U.UE.L.2003.41.26), dalej: "dyrektywa". W uzasadnieniu skargi Stowarzyszenie podniosło, że na podstawie art. 19 ust. 2 pkt 1 i 2 u.i.o.ś. organ może zwrócić wniosek, jeżeli nie może ustalić podmiotu, w którego posiadaniu znajduje się żądana informacja i powiadamia o tym wnioskodawcę. Jest to przesłanka do odmowy udzielenia informacji o środowisku. Sytuacja taka musi być traktowana zawsze jako wyjątek i jako taki wymaga zastosowania przepisów dyrektywy dotyczących nieudostępniania informacji: poinformowania wnioskodawcy o odmowie w formie pisemnej, z odpowiednim uzasadnieniem i pouczeniem o przysługujących środkach odwoławczych (art. 4 ust. 5 dyrektywy) oraz zapewnienia możliwości odwołania się od odmowy – na drodze administracyjnej, a potem sądowej (art. 6 ust. 1 i 2 dyrektywy). Dla zachowania powyższych warunków unijnych konieczne jest, aby organ zwracając wniosek zajął stanowisko we właściwej formie procesowej (tak: Bar Magdalena, Jendrośka Jerzy, Komentarz do ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko, LEX/el. 2014, komentarz do art. 19 ustawy środowiskowej). Zdaniem Stowarzyszenia, najbardziej właściwą formą jest postanowienie, szczególnie jeżeli zważyć, że w art. 66 § 3 k.p.a. (którego to aktu co prawda nie stosuje się generalnie do udostępnienia informacji) właśnie taką formę zastrzega się do zwrotu wniosku w sytuacji, w których podanie wniesiono do organu niewłaściwego, a organu właściwego nie można ustalić na podstawie danych podania, albo gdy z podania wynika, że właściwym w sprawie jest sąd powszechny. Zwrot podania następuje w drodze postanowienia, na które służy zażalenie. Stowarzyszenie podało, że z ostrożności procesowej jednocześnie złożyło odrębną skargę na przewlekłość postępowania w zakresie odmowy udzielenia informacji o środowisku, jeżeli uznać, że istotnie odmowa powinna przybrać formę postanowienia, które do tej pory nie zostało wydane. Skonstatowano, że jeżeli jednak, na podstawie art. 19 ust. 2 pkt 2 u.i.o.ś., wystarczająca jest forma pisemna (jako czynność materialno-techniczna), wówczas zaskarżeniu podlega "zwrot wniosku". Zdaniem skarżącego czynność ta narusza prawo, gdyż wbrew powołanym przepisom dyrektywy nie zawiera uzasadnienia, a także pouczenia o możliwych środkach zaskarżenia. Poza tym nie było żadnych podstaw do zwrotu wniosku. Stowarzyszenie wyjaśniło, że zawnioskowało o precyzyjnie określony zakres danych, które Kolegium posiada ze względu na fakt, że dwukrotnie orzekało w sprawie wymogów środowiskowych dla zakładu B. Decyzją z [...] r. Kolegium odmówiło stwierdzenia nieważności decyzji Burmistrza, a następnie decyzją z [...] r. utrzymało w mocy własną decyzję. Posiada więc pełną informację o środowisku w zakresie, w jakim został zgłoszony wniosek. Stowarzyszenie podkreśliło, że chodzi tu o informacje, które są przeznaczone dla organu. Stwierdziło, że w przypadku gdy informacja jest w posiadaniu innego organu (ale organ, do którego wpłynął wniosek ma do nich prawo lub są one dla niego przeznaczone), to organ, do którego wniosek złożono, ma obowiązek uzyskać owe informacje i udostępnić je wnioskodawcy. Inna interpretacja tego przepisu byłaby niezgodna z art. 8 u.o.i.ś. i art. 4 ust. 1 lit.a) dyrektywy, które nakazują udostępnienie informacji przeznaczonych dla organu. W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie. Uznało za niezasadny zarzut niewłaściwej formy prawnej udzielenia odpowiedzi na wniosek. Wskazało na brak podstaw prawnych do zastosowania formy postanowienia, z uwagi na brak odesłania w przepisach u.i.o.ś. do art. 66 § 3 k.p.a. Wobec tego Kolegium nie mogło pouczyć o przysługujących środkach odwoławczych, bowiem zażalenie przysługuje tylko na zaskarżalne, według k.p.a. lub przepisów odrębnych, postanowienia. Natomiast zgodnie z art. 19 ust. 2 pkt 2 u.i.o.ś., który ma zastosowanie w niniejszej sprawie, władze publiczne zwracają wniosek. W tym przypadku ma zastosowanie wykładnia literalna, jako że przepis nie budzi wątpliwości interpretacyjnych. Tym samym nie ulega wątpliwości, że Kolegium nie jest zobligowane do poszukiwania żądanej informacji. Wniosek strony był niemożliwy do zrealizowania albowiem Kolegium nie posiada wnioskowanych informacji. W związku z tym, zgodnie z obowiązującym stanem prawnym Kolegium dokonało zwrotu wniosku. Podkreślono, że Kolegium mogło bazować tylko na wydanych przez siebie decyzjach, które doręczone zostały Stowarzyszeniu, będącemu stroną postępowania. Kolegium nie dysponuje dokumentami będącymi przedmiotem wydania decyzji środowiskowej. Całość oryginalnych akt związanych ze sprawą znajduje się w Naczelnym Sądzie Administracyjnym w związku z wniesieniem skargi kasacyjnej. Sprawy prowadzone są pod sygn. akt III OSK 997/21 i II OSK 704/19. Stowarzyszenie, jako strona, powinno być w posiadaniu tej informacji. W replice z 23 sierpnia 2021 r. Stowarzyszenie podtrzymało skargę. Stwierdziło, że przekazanie akt nie zwalnia z obowiązku załatwienia sprawy. Nie ma problemu dla organu, żeby dokumenty wypożyczyć. To, że Stowarzyszenie też może wystąpić o akta i je przeanalizować nie budzi wątpliwości, ale Stowarzyszeniu chodzi o to, że gdy organ administracji wystąpi o akta i po ich analizie udzieli odpowiedzi na pytania zawarte we wniosku, to będzie to o wiele silniejszym dowodem w dalszych działaniach Stowarzyszenia, mających na celu wyjaśnienie wszystkich spraw związanych z inwestycją w B. Stowarzyszenie wyraziło niezrozumienie dla stwierdzenia Kolegium, że nie posiada wnioskowanych informacji oraz nie można ustalić podmiotu odpowiedzialnego za opracowanie żądanych dokumentów. Czyją wobec tego decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach nr [...] z [...] dwukrotnie Kolegium utrzymywało w mocy? Stowarzyszenie wyjaśniło też, jak należy odpowiedzieć na zadane pytania. Do poszczególnych pytań przytoczyło fragmenty decyzji środowiskowej wydanej przez Burmistrza lub raportu o oddziaływaniu na środowisko oraz inne dokumenty przedkładane przez inwestora na różnych etapach realizacji inwestycji, w tym w postępowaniu o wydanie pozwolenia zintegrowanego oraz decyzje wydane przez Kolegium i przedstawiło swój wniosek co do stawianych pytań. Stowarzyszenie wywiodło, że ustawodawca nie zabronił zadawać pytań do organu co do decyzji, jakie wydał. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje: Art. 74 ust. 3 Konstytucji RP stanowi, że każdy ma prawo do informacji o stanie i ochronie środowiska. Zasadę tę potwierdza art. 4 u.i.o.ś., zgodnie z którym każdy ma prawo do informacji o środowisku i jego ochronie na warunkach określonych ustawą. W związku z tym przyjmuje się w orzecznictwie i piśmiennictwie, że każda informacja o środowisku podlega udostępnieniu, chyba, że organ ochrony środowiska wykaże, na podstawie przepisów ustawy, że w konkretnej sprawie nie ma możliwości udostępnienia informacji o środowisku i jego ochronie (por. B. Rakoczy, Ustawa o udostępnieniu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko. Komentarz, LexisNexis 2010, por. też wyrok NSA z 30 lipca 2021 r., sygn. akt III OSK 3750/21, publ. w Centralnej Bazie Orzeczeń Sadów Administracyjnych na stronie orzeczenia.nsa.gov.pl, dalej: "CBOSA"). Oznacza to, że udostępnienie informacji o środowisku jest regułą, a odstępstwa od niej mają charakter wyjątkowy i powinny wprost wynikać z przepisów prawa jednoznacznie określających, jakiego rodzaju informacje nie podlegają udostępnieniu. W art. 16 ust. 1 i ust. 2 u.i.o.ś ustawodawca sprecyzował enumeratywnie przypadki uzasadniające odmowę udostępnienia informacji o środowisku i jego ochronie. W związku z tym wskazuje się, że katalog włączeń nie może być rozszerzany w drodze interpretacji (por. K. Gruszecki, Udostępnienie informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko. Komentarz, wyd. II, LEX/ el 2013). Stosownie do art. 20 ust. 1 u.i.o.ś. odmowa udostępnienia informacji o środowisku i jego ochronie następuje w drodze decyzji. Natomiast udostępnienie informacji o środowisku i jego ochronie następuje w formie czynności materialno-technicznej, bez zbędnej zwłoki, nie później niż w ciągu miesiąca od dnia otrzymania wniosku (art. 14 ust. 1 u.i.o.ś.). Termin ten może zostać przedłużony do 2 miesięcy ze względu na stopień skomplikowania sprawy. W tym przypadku przepisy art. 35 § 5 i art. 36 Kodeksu postępowania administracyjnego stosuje się odpowiednio (art. 14 ust. 2 u.i.o.ś.). Stosownie do art. 15 ust. 1 u.i.o.ś., udostępnianie informacji o środowisku i jego ochronie następuje w sposób i w formie określonych we wniosku, chyba że środki techniczne, którymi dysponują władze publiczne, nie umożliwiają udostępnienia informacji w sposób i w formie określonych we wniosku. W myśl art. 15 ust. 2 u.i.o.ś. jeżeli informacja o środowisku i jego ochronie nie może być udostępniona w sposób lub w formie określonych we wniosku, władze publiczne powiadamiają pisemnie podmiot żądający informacji w terminie 14 dni od dnia otrzymania wniosku o przyczynach braku możliwości udostępnienia informacji zgodnie z wnioskiem i wskazują, w jaki sposób lub w jakiej formie informacja może być udostępniona. Jeżeli w terminie 14 dni od dnia otrzymania powiadomienia, o którym mowa w ust. 2, podmiot żądający informacji nie poinformuje o wyborze sposobu lub formy udostępnienia spośród wskazanych w powiadomieniu, władze publiczne wydają decyzję o odmowie udostępnienia informacji (art. 15 ust. 3 u.i.o.ś). Przytoczone przepisy normują w jakiej formie i w jakim terminie następuje rozpatrzenie wniosku o udostępnienie informacji o środowisku i jego ochronie poprzez udostępnienie wnioskowanych informacji lub odmowę ich udostępnienia. Art. 19 ust. 2 u.i.o.ś. stanowi zaś, że jeżeli wniosek dotyczy informacji nieznajdującej się w posiadaniu władz publicznych, władze te niezwłocznie, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia otrzymania wniosku: 1) przekazują wniosek podmiotowi, w którego posiadaniu znajduje się żądana informacja, i powiadamiają o tym wnioskodawcę; przepis art. 65 § 1 zdanie drugie Kodeksu postępowania administracyjnego stosuje się odpowiednio; 2) zwracają wniosek wnioskodawcy, jeżeli nie można ustalić podmiotu, o którym mowa w pkt 1. Unormowania art. 19 ust. 2 u.i.o.ś. nie dotyczą odmowy udostępnienia informacji o środowisku, ale określają działanie, w sytuacji gdy organ nie jest w posiadaniu żądanych informacji. Niezasadnie Stowarzyszenie domaga się, aby zwrot wniosku z podanej przyczyny traktować jako odmowę udostepnienia informacji, co może mieć miejsce, jak wyjaśniono, tylko w enumeratywnie określonych przypadkach i w formie decyzji administracyjnej. Nie ma też podstaw żądanie, aby zwrot wniosku następował w formie postanowienia podlegającego zaskarżeniu w trybie Kodeksu postępowania administracyjnego. Przytoczone przepisy nie określają prawnej formy zwrotu wniosku i nie odsyłają w tym zakresie do odpowiedniego stosowania art. 66 § 3 k.p.a. Zauważyć należy że przepisy u.i.o.ś. kompleksowo regulują tryb postępowania w sprawie udostępniania informacji o środowisku i jego ochronie, i tylko w ograniczonym zakresie odsyłają do przepisów k.p.a. Stan taki nie pozbawia jednak skarżącego ochrony prawnej. Stowarzyszenie mogło bowiem zaskarżyć kwestionowaną czynność do sądu administracyjnego. Zgodnie z art. 20 ust. 2 u.i.o.ś. w postępowaniu o udostepnienie informacji o środowisku i jego ochronie mają zastosowanie przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2022 r. poz. 329, dalej jako: "p.p.s.a."). Ponieważ zwrot wniosku dotyczy uprawnień wynikających bezpośrednio z przepisów prawa, a przepisy u.i.o.ś. nie zastrzegają dla tej czynność procesowej formy decyzji lub zaskarżalnego postanowienia, to zwrot wniosku stanowi czynność materialno-techniczną, o której mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. W takim przypadku, jeżeli ustawa nie przewiduje środków zaskarżania przed organem, czynność można zaskarżyć do sądu administracyjnego w terminie trzydziestu dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się o podjęciu czynności. Z akt sprawy wynika, że informacja o zwrocie wniosku przesłana została Stowarzyszeniu na wskazany adres e-mail 11 maja 2021 r. Natomiast skarga nadana została w urzędzie pocztowym w dniu 10 czerwca 2021 r. Zatem z zachowaniem ustawowego terminu. Wobec spełnienia wymogów formalnych skarga podlegała merytorycznemu rozpatrzeniu. Rozstrzygnięcia w tym względzie wymaga przede wszystkim, czy Stowarzyszenie zwróciło się z podaniem do właściwego podmiotu. Zgodnie z art. 8 ust. 1 u.i.o.ś., władze publiczne są obowiązane do udostępniania każdemu informacji o środowisku i jego ochronie, które są informacjami znajdującymi się w posiadaniu władz publicznych lub informacjami przeznaczonymi dla władz publicznych, w zakresie, w jakim nie dotyczy to ich działalności ustawodawczej, a w przypadku sądów i trybunałów - działalności orzeczniczej. Przepis ten należy odczytywać łącznie z art. 3 ust. 1 pkt 2, pkt 3, pkt 9 i pkt 15a u.i.o.ś., które wyjaśniają co należy rozumieć przez pojęcia: "władze publiczne", "informację przeznaczoną dla władz publicznych, "informację znajdującą się posiadaniu władz publicznych". Stosownie do art. 3 ust. 1 pkt 15a u.i.o.ś. władze publiczne to m.in. organy administracji, którymi w myśl art. 3 ust. 1 pkt 9 lit. b u.i.o.ś. są wszystkie podmioty wykonujące zadania publiczne dotyczące środowiska i jego ochrony. Kolegium, jako organ wyższego stopnia w postępowaniu administracyjnym, któremu powierzono weryfikację decyzji środowiskowych jest podmiotem wykonującym zadania publiczne dotyczące środowiska i jego ochrony, a tym samym może być co do zasady adresatem wniosku o udostępnienie informacji o środowisku i jego ochronie w zakresie wynikającym z decyzji środowiskowej. Nie oznacza to jednak automatycznie, że Kolegium dysponuje dokumentami, w oparciu o które decyzja taka została wydana. Kolegium, jako organ wyższego stopnia powołany do weryfikacji decyzji organu I instancji, wydając powołane decyzje, orzekało na podstawie akt administracyjnych prowadzonych przez organ I instancji – Burmistrza. Decyzje, w oparciu o które Stowarzyszenie domagało się szczegółowych danych na temat wymienionego przedsięwzięcia dotyczyły odmowy stwierdzenia nieważności decyzji środowiskowej. Tym samym Kolegium nie przeprowadzało dodatkowego postępowania dowodowego, nie analizowało na nowo w całokształcie środowiskowych warunków realizacji przedsięwzięcia, a jedynie oceniało czy decyzja środowiskowa nie jest dotknięta kwalifikowaną wadą z art. 156 § 1 k.p.a. Nawet, jeżeli Kolegium prowadziłoby uzupełniające postępowanie dowodowe dotyczące zakładu B., także w ramach odrębnego postępowania dotyczącego pozwolenia zintegrowanego, to wszystkie dokumenty dotyczące sprawy dołączane są do głównych akt administracyjnych i po rozstrzygnięciu sprawy zwrócone organowi I instancji, a po wniesieniu skargi przekazywane sądowi administracyjnemu, tak jak w niniejszej sprawie. W związku z tym Kolegium pozostała do dyspozycji treść wydanych decyzji. Przy czym treść samej decyzji wydanej przez Kolegium w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji środowiskowej, na którą powołuje się Stowarzyszenie, nie daje odpowiedzi na zadane pytania. Potwierdza to pismo Stowarzyszenia, stanowiące replikę na odpowiedź na skargę organu, w którym Stowarzyszenie powołuje różne dokumenty przedkładane przez inwestora, także dotyczące odrębnego postępowania o wydanie pozwolenia zintegrowanego. Udzielenie odpowiedzi wymagałoby zatem dostępu do akt administracyjnych różnych postępowań, które, co nie budzi wątpliwości Sądu, nie znajdują się w posiadaniu Kolegium. Zgodnie z art. 3 ust. 1 pkt 3 u.i.o.ś. przez informację znajdującą się w posiadaniu władz publicznych należy rozumieć informację znajdującą się posiadaniu władz publicznych, wytworzoną przez władze publiczne lub otrzymaną przez władze publiczne od osoby trzeciej. Z przepisu tego wynika, że organ administracji posiada informację, gdy nią faktycznie włada, tzn. ma fizycznie dokumenty, z których może ona wynikać. Tak natomiast w sprawie nie jest. Wbrew przekonaniu Stowarzyszenia, Kolegium nie musiało zwracać się o wypożyczenie akt administracyjnych w celu odpowiedzi na zadane pytania. Żądane informacje nie są informacjami przeznaczonymi dla Kolegium, w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 2 u.i.o.ś. Przepis ten stanowi, że przez informację przeznaczoną dla władz publicznych rozumie się informację, którą w imieniu władzy publicznej dysponują osoby trzecie, w tym też informację, której władze publiczne mają prawo żądać od osób trzecich. W niniejszej sprawie bezsporne jest, że aktami administracyjnymi postępowania zakończonego decyzjami Kolegium nie dysponują osoby trzecie w imieniu Kolegium. Natomiast dla przyjęcia stanowiska, że chodzi o informację, której dany organ ma prawo żądać od osób trzecich, konieczne jest wskazanie konkretnego przepisu prawa powszechnie obowiązującego, który obliguje dany podmiot, w tym prowadzącego instalację oraz użytkownika urządzenia, do przekazania tych informacji do organu władzy publicznej, czyli do tego organu, od którego żąda się informacji (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z 4 września 2018 r., sygn. akt II OSK 1819/18 oraz z 26 stycznia 2021 r., sygn. akt III OSK 3272/21, publ. w CBOSA). Kolegium nie jest zaś organem zobowiązanym do gromadzenia żądanych danych. Rozważając natomiast zasadność stanowiska Kolegium, że nie można ustalić podmiotu, w którego posiadaniu znajdują się żądane informacje, co skutkowało nieprzekazaniem wniosku do rozpatrzenia właściwemu organowi administracji, to Sąd tego stanowiska nie podziela. Jednak pozostaje to bez znaczenia dla uprawnień Stowarzyszenia. Zauważyć można, że zakres wniosku nie pozwalał na jednoznaczne stwierdzenie, że Stowarzyszeniu chodzi tylko o dane, w oparciu o które wydano decyzję środowiskową, a więc dokumenty znajdujące się w posiadaniu Burmistrza. Z urzędu wiadomym jest Sądowi, w związku ze skargą w sprawie o sygn. akt II SAB/Ol 116/21, że Stowarzyszenie z podobnymi pytaniami wystąpiło odrębnie do Burmistrza. Z treści przedmiotowego wniosku wynika, że mogło chodzić też o dane objęte pozwoleniem zintegrowanym, na które Stowarzyszenie powoływało się m.in.w wyjaśnieniach, jak również wniosek dotyczył informacji w zakresie faktycznego funkcjonowania przedsięwzięcia. W sprawach tych właściwe są różne organy, o czym Stowarzyszenie wie, gdyż było stroną postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji środowiskowej i w sprawie wydania pozwolenia zintegrowanego, i jest aktywnym uczestnikiem toczących się postępowań sądowych, powoływało się też na kontrole przeprowadzone przez Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska. Wszystkie dokumenty zgromadzone w toku postępowania zakończonego decyzją środowiskową czy pozwoleniem zintegrowanym są znane Stowarzyszeniu. W szczególności Stowarzyszenie zna bardzo dobrze treść decyzji środowiskowej i pozwolenia zintegrowanego, co wynika z treści skargi na decyzję o pozwoleniu zintegrowanym (sygn. akt II SA/Ol 424/20). Skarżącemu chodzi tylko o to, jak sam wyjaśnił, żeby to organ dokonał zestawienia danych, do których Stowarzyszenie ma dostęp. Takie działanie mija się z celem u.i.o.ś., a tym samym czyni żądanie bezpodstawnym. W takiej sytuacji brak przekazania wniosku do rozpatrzenia właściwemu organowi pozostaje bez znaczenia dla realizacji uprawnień Stowarzyszenia. Z podanych przyczyn Sąd oddalił skargę, na podstawie art. 151 p.p.s.a.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI