II SA/OL 495/25

II SA/Ol 495/25 - Wyrok WSA w Olsztynie
Data orzeczenia
2025-10-16
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2025-08-08
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie
Sędziowie
Beata Jezielska
Ewa Osipuk /przewodniczący sprawozdawca/
Piotr Chybicki
Symbol z opisem
6034 Zjazdy z dróg publicznych
Hasła tematyczne
Drogi publiczne
Skarżony organ
Dyrektor Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 320
art. 29 ust. 1, art. 29 ust. 2
Ustawa z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (t. j.)
Dz.U. 2024 poz 572
art. 6
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Osipuk (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Beata Jezielska Sędzia WSA Piotr Chybicki Protokolant specjalista Karolina Hrymowicz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 października 2025 r. sprawy ze skargi K. Ł. na decyzję Dyrektora Zarządu Dróg Wojewódzkich w Olsztynie z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zezwolenia na lokalizację zjazdu zwykłego z drogi wojewódzkiej oddala skargę.
Uzasadnienie
Decyzją z [...] r., wydaną na wniosek K. Ł. (dalej jako: "strona", "skarżący"), Zarząd Dróg Wojewódzkich w Olsztynie (dalej jako: "organ", "ZDW") udzielił skarżącemu zezwolenia na lokalizację zjazdu zwykłego z drogi wojewódzkiej nr [...] (dz. nr [...], obr. [...], gm. N.) w km 0+808 strona prawa, na dz. nr [...], obr. [...], gm. N. – zjazd na cele rolnicze, w miejscu określonym na załączonej do decyzji mapie, na niżej podanych warunkach:
1. Droga wojewódzki nr [...] objęta jest projektem rozbudowy pn. "Rozbudowa drogi wojewódzkiej nr [...] w zakresie ścieżki rowerowej od km 0+000 do km 2+082,34". Zjazd należy wykonać w trakcie (za zgodą wykonawcy rozbudowy drogi wojewódzkiej) lub po wykonaniu rozbudowy drogi wojewódzkiej.
2. Zjazd należy zaprojektować z uwzględnieniem rozwiązań projektowych rozbudowy drogi wojewódzkiej nr [...]. Wykonawca inwestycji drogowej: S. Sp. z o.o. Oddział w O.; A. K. – Kierownik Budowy;
3. Należy sporządzić projekt zmiany stałej organizacji ruchu w zakresie oznakowania poziomego drogi wojewódzkiej.
4. Zjazd zwykły powinien mieć:
1) szerokość całkowitą, mierzona prostopadle do osi zjazdu, nie mniejszą nić 5,5 m, w tym szerokość jezdni nie mniejszą niż 4 m i szerokość obustronnych poboczy nie mniejszą niż 0,75 m każde;
2) przecięcie krawędzi jezdni zjazdu i drogi wyokrąglone łukiem kołowym
o promieniu nie mniejszym niż 3 m;
3) pochylenie podłużne zjazdu dostosowane do ukształtowania elementów drogi, które ten zjazd przecina, jednak nie większe niż 8%;
4) nawierzchnia jezdni twarda, poboczy – kruszywo łamane.
5. Odwodnienie zjazdu winno być zaprojektowane w sposób umożliwiający spływ wód opadowych z terenu działki inwestora na drogę.
6. Zjazd z drogi powinien być zaprojektowany i wybudowany w sposób odpowiadający wymaganiom wynikającym z jego usytuowania
i przeznaczenia, a w szczególności powinien być dostosowany do wymogów bezpieczeństwa ruchu na drodze, wymiarów gabarytowych pojazdów dla których jest przeznaczony oraz wymagań ruchu pieszego.
7. Koszt budowy zjazdu wraz z usunięciem kolizji z istniejącymi urządzeniami infrastruktury technicznej i urządzeń bezpieczeństwa ruchu, związanych
z funkcjonowaniem tego zjazdu, ponosi inwestor.
8. Utrzymanie zjazdu należeć będzie do właścicieli lub użytkowników gruntów przyległych do pasa drogi, zgodnie z art. 30 ustawy z dnia 21 marca 1985 r.
o drogach publicznych (Dz. U. z 2025 r. poz. 889, dalej jako: "u.d.p.").
9. Zgodnie z art. 3 pkt 11, art. 32 ust. 4 pkt 2 i art. 33 ust. 2 pkt 2 ustawy Prawo budowlane, niniejsze uzgodnienie stanowi dla inwestora podstawę do oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania gruntem pasa drogowego oznaczonym jako dz. nr [...], obr. [...], gm. N. na cele budowlane.
Z uwagi na uwzględnienie interesu strony w całości, organ odstąpił od uzasadnienia decyzji.
Na powyższą decyzję skarżący wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie. Nie zgodził się z udzieleniem zezwolenia na lokalizację zjazdu zwykłego z drogi wojewódzkiej nr [...] jego staraniem i na jego koszt, pomimo zabrania mu części działki i pozbawienia go użytkowanego wjazdu na pozostałą część działki.
W uzasadnieniu skargi wyjaśnił, że podczas inwestycji "ścieżki rowerowej" został pozbawiony realnie istniejącego i używanego od zawsze wjazdu na część pozostawionej mu działki nr [...] obr. [...]. Podniósł, że nie protestował, gdy podejmowano decyzję o zabraniu mu części działki na poszerzenie pasa drogowego i nie kwestionował niekorzystnej dla niego wyceny. Poprosił tylko, aby pozostawić dwa istniejące wjazdy na działkę. Z jednego zjazdu podczas budowy korzystał wykonawca, a jemu każe się wykonać istniejący zjazd we własnym zakresie, nie uwzględniając jego wniosku i próśb o pozostawienie jednego zjazdu, użytkowanego od zawsze, formalnie nienaniesionego na mapę, ale istniejącego realnie. Ostatecznie wniósł o pozostawienie wjazdu, który użytkowany jest przez cały czas inwestycji.
W odpowiedzi na skargę, ZDW wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zajęte w zaskarżonej decyzji. Podał, że w sprawie nie było zjazdu istniejącego, została więc wydana decyzja o lokalizacji nowego zjazdu.
Pismem z 24 września 2025 r. pełnomocnik organu przedstawił uzasadnienie decyzji organu, stosownie do art. 54 § 2a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935 z późn. zm., dalej jako: "p.p.s.a.").
Pismem z 14 października 2025 r. skarżący przedłożył pismo, które skierował do organu oraz poinformował, że ZDW nie tylko nie pozostawił istniejącego wjazdu, ale dodatkowo dokonał jego likwidacji, pozbawiając go jakiejkolwiek komunikacji
z pozostawioną mu częścią działki.
Na rozprawie przeprowadzonej 16 października 2025 r., skarżący poparł skargę i wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji. Dodał, że lokalizacja zjazdu jest dla niego mało ważna, kwestionuje on natomiast, że ma pokryć koszty budowy zjazdu. Zjazdy zawsze tam funkcjonowały.
Pełnomocnik organu wniósł o oddalenie skargi, wyjaśniając, że w tym miejscu nigdy nie było zjazdu wynikającego z dokumentacji czy decyzji; mógł być tam zjazd faktyczny.
Końcowo skarżący dodał, że przedmiotową działkę miał nabyć 25 lat temu
i wówczas był zjazd, ale nie otrzymał wtedy do niego żadnej dokumentacji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2024 r. poz. 1267), sądy administracyjne są właściwe do badania zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Uwzględnienie skargi następuje w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w prowadzonym postępowaniu, zgodnie z art. 145
§ 1 pkt 1 p.p.s.a. Zakres kontroli Sądu wyznacza art. 134 § 1 p.p.s.a. stanowiący,
iż sąd orzeka w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami
i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a. Stosownie zaś do art. 133 § 1 p.p.s.a., sąd orzeka na podstawie akt sprawy.
W rozpoznawanej sprawie skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem przeprowadzona przez Sąd kontrola zaskarżonej decyzji wykazała, że nie narusza one prawa w stopniu uzasadniającym wyeliminowanie jej z obrotu prawnego.
Podstawę rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie stanowił przepis art. 29 ust. 1 u.d.p., zgodnie z którym budowa lub przebudowa zjazdu należy do właściciela lub użytkownika nieruchomości przyległych do drogi, po uzyskaniu, w drodze decyzji administracyjnej, zezwolenia zarządcy drogi na lokalizację zjazdu lub przebudowę zjazdu, z zastrzeżeniem ust. 2. W przypadku budowy lub przebudowy drogi budowa lub przebudowa zjazdów dotychczas istniejących należy do zarządcy drogi (art. 29 ust. 2 u.d.p.).
Z unormowania tego wynika w sposób jednoznaczny, że zasadą jest,
iż realizacja zjazdu z drogi publicznej – czyli jego budowa lub przebudowa – pozostaje w gestii właścicieli nieruchomości. To on zatem, w celu skomunikowania jego nieruchomości z drogą publiczną musi uzyskać w drodze decyzji zezwolenie zarządcy drogi na lokalizację zjazdu, zrealizować wymogi art. 29 ust. 3 u.p.d.,
a następnie zjazd taki na własny koszt wybudować (zob. wyrok WSA we Wrocławiu
z 21 lutego 2023 r., sygn. akt II SA/Wr 345/22, LEX nr 3501920).
Wyjątek od ww. sytuacji wprowadza art. 29 ust. 2 u.p.d., zgodnie z którym – jak wyżej wskazano – w sytuacji realizacji robót budowlanych polegających na budowie drogi przylegającej do nieruchomości, budowa lub przebudowa dotychczas istniejących zjazdów należy do zarządcy drogi. Co istotne w rozpoznawanej sprawie, zarówno w literaturze, jak i w orzecznictwie podkreśla się, że "zjazdem istniejącym, w rozumieniu powołanego przepisu, jest wyłącznie zjazd wybudowany legalnie, zgodnie z art. 29 ust. 1 ustawy o drogach publicznych, a więc po uzyskaniu,
w drodze decyzji administracyjnej zezwolenia zarządcy drogi na lokalizację zjazdu lub przebudowę zjazdu. Przez użyte w ustawie określenie »zjazd istniejący« należy rozumieć stan prawny, a więc wyłącznie zjazd wybudowany w sposób zgodny
z prawem, a nie stan faktyczny, a więc samo istnienie zjazdu w terenie"
(D. Wilkowska-Kołakowska [w:] Drogi publiczne. Komentarz, red. H. Kisilowska, Warszawa 2023, LEX/el. oraz powołany tam wyrok NSA z 28 grudnia 2021 r., sygn. akt I OSK 599/19, LEX nr 3308217). Tutejszy Sąd w pełni podziela wyżej przedstawione stanowisko.
Z informacji skarżącego wynika, że faktycznie był zjazd na drogę wojewódzką nr [...], natomiast brak jest jakichkolwiek dokumentów potwierdzających, że był on wybudowany legalnie. Takich dokumentów nie przedłożył także skarżący. W tych okolicznościach nie sposób więc uznać, że to na zarządcy drogi leży obowiązek jego odtworzenia w rozpoznawanym przypadku. Skarżącemu pozostaje wyjaśnić, że organy administracji publicznej, zgodnie z zasadą praworządności, wynikającą z art. 6 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 572 z późn. zm.) oraz art. 7 Konstytucji RP, działają na podstawie
i w granicach prawa. Skoro więc ustawodawca przewidział, że to właściciel nieruchomości wnioskujący o lokalizację zjazdu na drogę ponosi koszty budowy tego zjazdu, a brak jest dowodów na to, że przed przebudową drogi istniał legalnie wybudowany zjazd, to organ nie mógł w tej sprawie orzec inaczej, jak w zaskarżonej decyzji.
Ostatecznie wskazać trzeba również, że w sprawie nie mogły mieć znaczenia zarzuty strony, dotyczące kwestii wysokości odszkodowania za wywłaszczenie części nieruchomości skarżącego. Sprawa ta jest bowiem odrębną sprawą administracyjną, niezwiązaną z kontrolowanym postępowaniem w przedmiocie zezwolenia na lokalizację zjazdu zwykłego z drogi wojewódzkiej.
Reasumując, tutejszy Sąd nie stwierdził, aby organ orzekający w sprawie dopuścił się naruszenia przepisów prawa materialnego lub przepisów postępowania administracyjnego, które miałoby istotny wpływ na jej rozstrzygniecie. ZDW wydał decyzję zgodnie z wnioskiem skarżącego i prawidłowo zastosował obowiązujące przepisy prawa.
Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 151 p.p.s.a., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie skargę oddalił.