II SA/Ol 465/22

Wojewódzki Sąd Administracyjny w OlsztynieOlsztyn2022-10-11
NSAinneŚredniawsa
choroba zawodowaukład ruchuzapalenie okołostawowe barkuKodeks pracyrozporządzenie o chorobach zawodowychnarażenie zawodoweWojewódzki Sąd Administracyjnypostępowanie administracyjnedowodyzwiązek przyczynowy

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie oddalił skargę firmy D. sp. z o.o. na decyzję o stwierdzeniu choroby zawodowej u pracownika, uznając związek schorzenia z wykonywaną pracą.

Sprawa dotyczyła skargi firmy D. sp. z o.o. na decyzję o stwierdzeniu u pracownika W. K. przewlekłej choroby układu ruchu (zapalenie okołostawowe barku) jako choroby zawodowej. Firma zarzucała błędy w ustaleniach faktycznych i naruszenie przepisów postępowania, kwestionując związek schorzenia z pracą. Sąd oddalił skargę, uznając, że organy prawidłowo zebrały materiał dowodowy i zasadnie stwierdziły wysokie prawdopodobieństwo, że choroba została spowodowana sposobem wykonywania pracy.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie rozpatrzył skargę firmy D. sp. z o.o. na decyzję Warmińsko-Mazurskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego, która utrzymała w mocy decyzję o stwierdzeniu u pracownika W. K. przewlekłej choroby układu ruchu – zapalenia okołostawowego barku – jako choroby zawodowej. Firma skarżąca podnosiła zarzuty dotyczące błędów w ustaleniach faktycznych, niewyjaśnienia wszystkich istotnych okoliczności (w tym schorzeń samoistnych) oraz naruszenia przepisów postępowania, w szczególności art. 7, 77, 80, 136 k.p.a. i art. 84 k.p.a., zarzucając lakoniczność opinii lekarskiej i nieuwzględnienie wniosków dowodowych. Sąd analizując sprawę na podstawie akt, stwierdził, że organy inspekcji sanitarnej wyczerpująco zebrały i rozpatrzyły materiał dowodowy. Zgodnie z art. 235¹ Kodeksu pracy, za chorobę zawodową uważa się chorobę z wykazu, jeśli można stwierdzić bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że została spowodowana narażeniem zawodowym. Sąd uznał, że charakter pracy wykonywanej przez W. K. (produkcja wyrobów z drewna, powtarzalne czynności, obciążenie kończyn górnych, praca w pozycji z uniesionymi kończynami górnymi, podnoszenie i przenoszenie ciężkich przedmiotów) stwarzał wysokie prawdopodobieństwo powstania choroby. Podkreślono, że okres narażenia zawodowego (1 rok dla zapalenia okołostawowego barku) został zachowany, a objawy chorobowe zostały udokumentowane w odpowiednim czasie. Sąd odrzucił zarzuty dotyczące naruszenia przepisów k.p.a., wskazując, że organy nie miały wątpliwości co do słuszności orzeczenia lekarskiego i nie było podstaw do kwestionowania opinii biegłych lub przeprowadzania dodatkowych dowodów. W konsekwencji, skarga została oddalona na podstawie art. 151 p.p.s.a.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Organ administracji jest zobowiązany do oceny zebranego materiału dowodowego, ale nie ma obowiązku kwestionowania opinii lekarskiej, jeśli nie budzi ona wątpliwości i jest spójna z pozostałym materiałem dowodowym. Sąd nie posiada wiadomości specjalnych i nie może wkraczać w merytoryczną zasadność orzeczenia lekarskiego, oceniając je jedynie pod względem formalnym.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że organy orzekające nie miały wątpliwości co do słuszności orzeczenia lekarskiego, a lekarz specjalista uwzględnił wszystkie istotne czynniki. Nie było podstaw do żądania uzupełnienia opinii lub wydania nowej, ani do przeprowadzania dodatkowych dowodów, gdyż orzeczenie lekarskie było prawidłowe formalnie i merytorycznie.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (14)

Główne

k.p. art. 235¹

Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy

Za chorobę zawodową uważa się chorobę, wymienioną w wykazie chorób zawodowych, jeżeli w wyniku oceny warunków pracy można stwierdzić bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że została ona spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy albo w związku ze sposobem wykonywania pracy.

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych § § 6 ust. 2 pkt 5

Narażenie zawodowe podlega ocenie, przy dokonywaniu której uwzględnia się w odniesieniu do sposobu wykonywania pracy - określenie stopnia obciążenia wysiłkiem fizycznym oraz chronometraż czynności, które mogą powodować nadmierne obciążenie odpowiednich narządów lub układów organizmu ludzkiego.

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych § § 8 ust. 1 i ust. 2

§ 8 ust. 1 zalicza obligatoryjnie do materiału dowodowego dane z orzeczenia lekarskiego i formularza oceny narażenia zawodowego. § 8 ust. 2 określa możliwość żądania przez inspektora sanitarnego uzupełnienia opinii lub podjęcia innych czynności w celu uzupełnienia materiału dowodowego, jeśli uzna go za niewystarczający.

Pomocnicze

k.p.a. art. 7

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek organu do podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy.

k.p.a. art. 77

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek organu do wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego.

k.p.a. art. 80

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Organ ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona.

k.p.a. art. 84 § § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Organ administracji publicznej może zwrócić się do biegłego o uzupełnienie lub wyjaśnienie opinii.

k.p.a. art. 133 § § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Sąd orzeka na podstawie akt sprawy.

k.p.a. art. 134 § § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi.

k.p.a. art. 136 § § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Strona może żądać przeprowadzenia dowodu.

k.p.a. art. 145 § § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Sąd uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego lub postępowania.

k.p.a. art. 151

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

W przypadku nieuwzględnienia skargi, sąd oddala ją.

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1

Określa zakres kognicji sądów administracyjnych.

p.p.s.a.

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Reguluje postępowanie przed sądami administracyjnymi.

Argumenty

Odrzucone argumenty

Zarzut błędu w ustaleniach faktycznych dotyczący ciężkości pracy i jej charakteru. Zarzut niewyjaśnienia wszystkich istotnych okoliczności, w tym schorzeń samoistnych. Zarzut naruszenia przepisów postępowania (art. 7, 77, 80, 136 k.p.a.) poprzez oparcie rozstrzygnięcia na lakonicznej opinii lekarskiej i nieuwzględnienie wniosków dowodowych. Zarzut naruszenia art. 136 § 1 k.p.a. w zw. z art. 84 § 1 k.p.a. poprzez niezwrócenie się z urzędu do jednostki orzeczniczej o uzupełnienie opinii lub wydanie nowej. Zarzut naruszenia art. 235¹ k.p. w zw. z § 8 ust. 1 i 2 Rozporządzenia Rady Ministrów poprzez błędną wykładnię polegającą na uznaniu, że inspektor sanitarny jest bezwzględnie związany orzeczeniem lekarskim.

Godne uwagi sformułowania

można stwierdzić bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że została ona spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy albo w związku ze sposobem wykonywania pracy nie można wkraczać w merytoryczną zasadność orzeczenia lekarskiego nie ma obowiązku poszukiwania takich przyczyn przez organ administracji publicznej

Skład orzekający

Bogusław Jażdżyk

sprawozdawca

Ewa Osipuk

przewodniczący

Piotr Chybicki

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalanie związku przyczynowo-skutkowego między wykonywaną pracą a chorobą zawodową, zakres kognicji organów administracji i sądów w postępowaniu o stwierdzenie choroby zawodowej, ocena dowodów w sprawach o choroby zawodowe."

Ograniczenia: Dotyczy specyfiki chorób układu ruchu i procedury administracyjnej w sprawach o choroby zawodowe.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia chorób zawodowych i relacji między pracownikiem, pracodawcą a organami administracji. Choć nie zawiera nietypowych faktów, pokazuje złożoność procedury i argumentacji prawnej w tego typu sprawach.

Czy schorzenie barku to zawsze choroba zawodowa? Sąd wyjaśnia, kiedy praca jest przyczyną dolegliwości.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Ol 465/22 - Wyrok WSA w Olsztynie
Data orzeczenia
2022-10-11
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2022-06-22
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie
Sędziowie
Bogusław Jażdżyk /sprawozdawca/
Ewa Osipuk /przewodniczący/
Piotr Chybicki
Symbol z opisem
6200 Choroby zawodowe
Hasła tematyczne
Inne
Sygn. powiązane
II GSK 252/23 - Wyrok NSA z 2023-08-01
Skarżony organ
Inspektor Sanitarny
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2020 poz 1320
art. 235 ze zn. 1
Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy.
Dz.U. 2013 poz 1367
par. 6 ust. 2 pkt 5,  par. 8 ust. 1 i ust. 2
Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych - tekst jednolity
Sentencja
Dnia 11 października 2022 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Ewa Osipuk Sędziowie sędzia WSA Bogusław Jażdżyk (spr.) sędzia WSA Piotr Chybicki po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 11 października 2022 roku sprawy ze skargi D. sp. z o.o. z siedzibą w G. na decyzję Warmińsko-Mazurskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie choroby zawodowej - oddala skargę.
Uzasadnienie
Z przekazanych Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Olsztynie akt sprawy wynika, że Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Elblągu (organ I instancji) decyzją z 2 marca 2022 r. stwierdził u W. K. (strona) - przewleką chorobę układu ruchu wywołaną sposobem wykonywania pracy - przewlekłe zapalenie okołostawowe barku. Podniesiono, że Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy w Olsztynie w orzeczeniu z 24 stycznia 2022 r. wskazał, że po przeanalizowaniu danych dotyczących przebiegu pracy zawodowej i narażenia związanego z obciążeniem narządu ruchu oraz w oparciu o wyniki przeprowadzonych badań konsultacyjnych (ortopedy) i analizę zgromadzonej dokumentacji medycznej rozpoznano przewlekłe zapalnie okołostawowe obu barków. Ponadto stwierdził, że charakter pracy jaką strona wykonywała w firmie A stwarzał ryzyko powstania przewlekłej choroby układu ruchu wywołanej sposobem wykonywania pracy - przewlekłe zapalenie okołostawowe barku. W ocenie organu spełnione zostały warunki niezbędne, aby można było stwierdzić z wysokim prawdopodobieństwem, że warunki pracy mogły przyczynić się do powstania choroby zawodowej, o uznanie której wystąpiła strona.
Odwołanie od decyzji organu I instancji wniosła działająca przez pełnomocnika firmy A (strona skarżąca, skarżąca), zarzucając:
- błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę stwierdzenia choroby zawodowej w taki sposób, że W. K. wykonywał ciężkie prace fizyczne w pozycji z uniesionymi kończynami górnymi, polegające na podnoszeniu i przenoszeniu ciężkich przedmiotów, a praca ta miała charakter monotypii, podczas gdy z zebranego w sprawie materiału dowodowego nie wynika, aby praca w A była ciężka i polegała na przenoszeniu i podnoszeniu ciężkich przedmiotów i rodzaje prac które pracownik wykonywał nie były stale takie same,
- niewyjaśnienie wszystkich istotnych dla rozpoznania sprawy okoliczności, a mianowicie czy stwierdzono u pracownika schorzenia nie miały charakteru schorzenia samoistnego.
Zwrócono się o uchylenie zaskarżonej decyzji i umorzenie postępowania w sprawie, względnie o uchylenie decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.
Po rozpatrzeniu odwołania Warmińsko-Mazurski Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny (organ odwoławczy) decyzją z 22 kwietnia 2022 r. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.
W uzasadnieniu decyzji podniesiono, że W. K. pracując w Firmie B oraz w firmie A wykonywał czynności przy produkcji wyrobów z drewna i materiałów drewnopodobnych, które miały charakter powtarzalny, okresowo z cechami monotypii w zakresie struktur anatomicznych kończyn górnych z obciążeniem. Szczegółowe informacje uwzględniające m.in. rodzaj wykonywanych czynności, liczbę ich powtórzeń na zmianie roboczej, obciążenia kończyn górnych strony, przedstawione zostały w karcie oceny narażenia zawodowego sporządzonej przez organ I instancji 14 maja 2021 r. Był on badany przez jednostkę uprawnioną do orzekania w sprawie chorób zawodowych pierwszego stopnia, która 24 stycznia 2022 r. wydała orzeczenie lekarskie o rozpoznaniu choroby zawodowej. W uzasadnieniu orzeczenia lekarskiego Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy w Olsztynie wskazał, że po przeanalizowaniu danych dotyczących przebiegu pracy zawodowej i narażenia związanego z obciążeniem narządu ruchu oraz w oparciu o wyniki przeprowadzonych badań konsultacyjnych (ortopedy) i analizę zgromadzonej dokumentacji medycznej rozpoznano przewlekłe zapalnie okołostawowe obu barków. Ponadto stwierdził, że charakter pracy jaką wykonywała strona stwarzał ryzyko powstania tej choroby.
Podkreślono, że dla przewlekłego zapalenia okołostawowego barku okres narażenia zawodowego - zgodnie z załącznikiem do rozporządzenia - wynosi 1 rok. Odwołujący się wskazał, że od 6.08.2019 r. do zakończenia stosunku pracy W. K. przebywał na zwolnieniu lekarskim, a następnie pobierał świadczenia rehabilitacyjne. Należy jednak mieć na uwadze, że zgłoszenie podejrzenia choroby zawodowej zostało dokonane przez Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy 19.06.2020 r., czyli niespełna rok od ustania narażenia zawodowego. Dodatkowo istotnym jest, że W. K. ma udokumentowane objawy chorobowe jeszcze z okresu zatrudnienia. Z uzasadnienia zaś orzeczenia lekarskiego wydanego przez WOMP wynika, że od 2017 r. W. K. zgłaszał bóle kręgosłupa szyjnego oraz obu stawów barkowych, z przewagą po stronie lewej.
W ocenie organu odwoławczego wydane orzeczenie w przedmiotowym postępowaniu jest rzeczowo i przekonywująco uzasadnione, jak również nie budzi wątpliwości w świetle pozostałych dowodów.
Skonkludowano, że w rozpatrywanym przypadku wystąpiły obie przesłanki niezbędne do stwierdzenia choroby zawodowej - rozpoznano u strony chorobę ujętą w wykazie chorób zawodowych, która według jednostki orzeczniczej (badającej związek przyczynowo-skutkowy) powstała w wyniku narażenia związanego z obciążeniem narządu ruchu, występującego podczas wykonywania przez niego czynności zawodowych przez wieloletni okres zatrudnienia.
Skargę na decyzję organu odwoławczego wywiodła (działając przez pełnomocnika) strona skarżąca, wnosząc m.in. o uchylenie rozstrzygnięć zapadłych w obydwu instancjach. Zaskarżonej decyzji zarzucono:
I. Mogące mieć wpływ na wynik sprawy naruszenie przepisów postępowania, tj.:
1. art. 7 k.p.a., art. 77 k.p.a. oraz art. 80 k.p.a. poprzez oparcie rozstrzygnięcia w przedmiocie choroby zawodowej na podstawie opinii lekarskiej lakonicznej, niezawierającej przekonującego uzasadnienia, oraz arbitralnie rozpoznającej chorobę zawodową, pomimo nierozważenia przez wydającego opinię lekarza innych możliwych przyczyn powstania schorzenia i zaniechania wezwania biegłego lekarza do uzupełnienia opinii bądź z urzędu zasięgnięcia opinii innej placówki naukowej służby zdrowia;
2. art. 136 § 1 k.p.a. poprzez nieuwzględnienie żądania skarżącej dopuszczenia dowodu z:
a) zeznań świadka J. B. - bezpośredniego przełożonego strony, podczas gdy dowód z zeznań tego świadka miał istotne znaczenie przy ustaleniu czynności faktycznie wykonywanych przez W. K. na stanowisku pracy, a zatem rzeczywistego narażenia zawodowego na stanowisku pracy;
b) dokumentacji lekarskiej strony znajdującej się w Centrum Medycyny Pracy w Elblągu, które to Centrum dokonywało okresowych badań zdolności do pracy pracownika, podczas gdy dowód ten miał istotne znaczenie do oceny etiologii choroby strony;
c) dokumentacji lekarskiej dokumentującej przyczyny niezdolności do pracy strony w okresach od 04.01.2016 r. do 15.04.2016 r., od 05.01.2017 r. do 28.04.2017 r., od 06.08.2019 r. do 03.02.2020 r., i za okres pobierania świadczenia rehabilitacyjnego od 04.02.2020 r. do 03.05.2020 r., na okoliczność stanu zdrowia pracownika i przyczyn długotrwałej niezdolności do pracy oraz dowodu z postępowania prowadzonego przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Elblągu na okoliczność wypadku przy pracy jakiego W. K. doznał rzekomo w spółce A w dniu 4 stycznia 2017 r. i ustalenia uszczerbku na zdrowiu, podczas gdy dowody te miały istotne znaczenie przy ustaleniu okresu faktycznie wykonywanej pracy, przyczyn niezdolności powoda do pracy w ww. okresach, niezgłaszania przez pracownika dolegliwości towarzyszących stwierdzonej chorobie zawodowej;
3. art. 136 § 1 k.p.a. w zw. z art. 84 § 1 k.p.a. poprzez niezwrócenie się z urzędu do właściwej jednostki orzeczniczej o uzupełninie opinii lub wydanie nowej, w sytuacji gdy przedstawione w odwołaniu argumenty mogą rodzić wątpliwości, czy stwierdzona u strony choroba bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem została spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy albo w związku ze sposobem wykonywania pracy;
II. Mające wpływ na wynik sprawy naruszenie przepisów prawa materialnego, tj.:
1. art. 2351 k.p. w zw. z § 8 ust. 1 i 2 Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych poprzez błędną wykładnię polegającą na uznaniu, że inspektor sanitarny jest bezwzględnie związany orzeczeniem lekarskim w zakresie rozpoznania choroby zawodowej, polegającej na diagnozie, że dane schorzenie znajduje się (bądź nie) w wykazie chorób zawodowych, podczas gdy organ zobowiązany jest dokonać oceny zebranego w sprawie materiału i uprawniony, a nawet zobowiązany jest do kwestionowania wydanej opinii biegłych w przypadku, gdy zebrany materiał dowodowy pozwala wskazać inną, niż zawodowa etiologię choroby.
W uzasadnieniu skargi podkreślono m.in., że w realiach niniejszej sprawy, organ powinien rozważyć dopuszczenie z urzędu dowodu z opinii jednostki orzeczniczej II stopnia. W ocenie skarżącego istnieje bowiem poważna wątpliwość, czy schorzenia strony są następstwem wykonywanych przez niego obowiązków zawodowych. Organ II instancji zobowiązany jest dokonać oceny zebranego w sprawie materiału i uprawniony, a nawet zobowiązany jest do kwestionowania wydanej opinii biegłych w przypadku, gdy zebrany materiał dowodowy pozwala wskazać inną, niż zawodowa etiologię choroby. W niniejszej sprawie organ II instancji czynności tych zaniechał, czym naruszył, zdaniem skarżącej art. 136 § 1 k.p.a. w zw. z art. 84 § 1 k.p.a. Naruszenie organu polega na niezwróceniu się z urzędu do właściwej jednostki orzeczniczej o uzupełninie opinii lub wydanie nowej, w sytuacji gdy przedstawione w odwołaniu argumenty mogą rodzić wątpliwości, czy stwierdzona u strony choroba bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem została spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy albo w związku ze sposobem wykonywania pracy.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko i argumenty wyrażone w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył co następuje:
Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t. j. Dz. U. z 2021 r. poz. 137 ze zm.) oraz art. 133 § 1, art. 134 § 1
w zw. z art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2022 r. poz. 329), dalej jako "p.p.s.a.", sąd administracyjny dokonuje kontroli zaskarżonego aktu pod względem zgodności
z prawem, nie będąc przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi, na podstawie stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dacie jego wydania. Wzruszenie zaskarżonego rozstrzygnięcia może mieć miejsce w sytuacji, gdy przedmiotowa kontrola wykaże naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy lub naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Oznacza to, że badaniu w postępowaniu sądowym podlega prawidłowość zastosowania przez organy administracji publicznej przepisów prawa w odniesieniu do istniejącego w sprawie stanu faktycznego oraz trafność zastosowania wykładni tych przepisów. Zgodnie z art. 133 § 1 p.p.s.a. sąd orzeka na podstawie akt sprawy.
Przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest decyzja organu odwoławczego z 22 kwietnia 2022 r. utrzymująca w mocy decyzję organu I instancji stwierdzającą u strony przewleką chorobę układu ruchu wywołaną sposobem wykonywania pracy - przewlekłe zapalenie okołostawowe barku.
Zgodnie z art. 2351 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy (Dz. U. z 2020 r., poz. 1320 ze zm.), dalej jako Kodeks pracy lub k.p., za chorobę zawodową uważa się chorobę, wymienioną w wykazie chorób zawodowych, jeżeli w wyniku oceny warunków pracy można stwierdzić bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że została ona spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy albo w związku ze sposobem wykonywania pracy, zwanych "narażeniem zawodowym". Z brzmienia tego przepisu wynika, że przedmiotem analizy przy rozpoznaniu choroby zawodowej powinny być warunki pracy. Znaczenie dla rozstrzygnięcia ma stwierdzenie występowania czynników szkodliwych w środowisku pracy albo sposób wykonywania pracy. W przypadku potwierdzenia ekspozycji na narażenie z uwzględnieniem specyfiki schorzenia, można przyjąć wysokie prawdopodobieństwo zawodowego podłoża choroby. Występowanie czynnika narażającego na powstanie schorzenia także poza środowiskiem zawodowym nie przesądza o tym, że rozpoznana choroba zawodowa nie może być stwierdzona.
W myśl § 6 ust. 2 pkt 5 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. z 2013 r., poz. 1367 ze zm.), dalej: rozporządzenie - narażenie zawodowe podlega ocenie, przy dokonywaniu której uwzględnia się w odniesieniu do sposobu wykonywania pracy - określenie stopnia obciążenia wysiłkiem fizycznym oraz chronometraż czynności, które mogą powodować nadmierne obciążenie odpowiednich narządów lub układów organizmu ludzkiego. Przepis ten wskazuje co należy uwzględnić przy ocenie sposobu wykonywania pracy, ale nie wymaga od organu przeprowadzania szczegółowych pomiarów co do stopnia obciążenia wysiłkiem fizycznym lub chronometrażu czynności danego pracownika. Czas w jakim realizowane są czynności powtarzalne czy ocena stopnia obciążenia wysiłkiem fizycznym mogą zostać ustalone w oparciu o różne źródła dowodowe. Zgodnie z art. 75 § 1 k.p.a., jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem.
W świetle powyższego stwierdzić należy, że w niniejszej sprawie organy inspekcji sanitarnej w zakresie swojej właściwości wyczerpująco zebrały i rozpatrzyły cały materiał dowodowy, zasadnie przyjmując, że istnieje wysokie prawdopodobieństwo, że rozpoznana u strony choroba - przewlekła choroba układu ruchu wywołana sposobem wykonywania pracy (przewlekłe zapalenie okołostawowe barku) - wywołana została sposobem wykonywania pracy. Wbrew zarzutom skargi nie doszło do naruszenia powołanych w niej przepisów k.p.a. i art. 2351 kodeksu pracy oraz § 8 ust. 1 i 2 rozporządzenia.
Wskazać należy, że § 8 ust. 1 cytowanego rozporządzenia w sprawie chorób zawodowych, w poczet materiału dowodowego zalicza obligatoryjnie dane zawarte
w orzeczeniu lekarskim oraz formularzu oceny narażenia zawodowego pracownika. Przepis ten dopuszcza także inne środki dowodowe, które podlegają swobodnej ocenie organu. Przy czym, na zasadzie art. 80 k.p.a. organ administracji publicznej ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. W myśl art. 78 § 1 k.p.a. żądanie strony dotyczące przeprowadzenia dowodu należy uwzględnić, jeżeli przedmiotem dowodu jest okoliczność mająca znaczenie dla sprawy. Organ II instancji prawidłowo wyjaśnił zaś skarżącej, że ustalono w sprawie bezspornie, że strona pracując w Firmie B (zakład zlikwidowany) oraz firmie A wykonywała czynności przy produkcji wyrobów z drewna i materiałów drewnopodobnych, które miały charakter powtarzalny, okresowo z cechami monotypii w zakresie struktur anatomicznych kończyn górnych z obciążeniem. Niewątpliwie wykonywała ciężkie prace fizyczne również w pozycji z uniesionymi kończynami górnymi, podnoszenie i przenoszenie ciężkich przedmiotów. Samo układanie elementów na palety (nawet do wysokości 1,7m), wymagało unoszenia kończyn górnych. Szczegółowe informacje uwzględniające, m.in. rodzaj wykonywanych czynności, liczbę ich powtórzeń na zmianie roboczej, obciążenia kończyn górnych strony przedstawione zostały w kolejnej uzupełnionej karcie oceny narażenia zawodowego sporządzonej przez organ I instancji 14 maja 2021 r. (akta adm.). Opisano tam dokładnie czynności wykonywane na poszczególnych maszynach, m.in. wskazując na wagę i rozmiar obrabianych elementów, do jakiej wysokości są one ładowane na paletach, jakie ruchy wykonuje pracownik, ile elementów obrabiano w czasie zmiany roboczej.
Okoliczności te wskazują na wysokie prawdopodobieństwo, że strona była narażona na rozpoznaną u niej chorobę zawodową także w tym miejscu zatrudnienia (w spółce A). Bez wątpienia istnieje związek przyczynowy między rozpoznanym schorzeniem, a wykonywaną przez stronę pracą. Tym bardziej, że charakter wykonywanej pracy, jak prawidłowo wykazane i obszernie uzasadnione zostało przez organy orzekające, wymagał wykonywania czynności produkcyjnych z przewagą obciążeń kończyn górnych.
Skarżący zarzucił również, że strona nie pracowała od sierpnia 2019 r., zaznaczając, że schorzenia barków nie zostały udokumentowane przed wykonaniem badania w dniu 25 kwietnia 2020 r. Jednakże stosownie do wykazu chorób zawodowych (stanowiącego załącznik do przywołanego rozporządzenia), okres w którym wystąpienie udokumentowanych objawów chorobowych upoważnia do rozpoznania choroby zawodowej pomimo wcześniejszego zakończenia pracy w narażeniu zawodowym - w odniesieniu do choroby zawodowej, jaką jest przewlekłe zapalenie okołostawowe barku - wynosi 1 rok. Tymczasem Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy w Olsztynie w uzasadnieniu orzeczenia z 24 stycznia 2022 r. o rozpoznaniu choroby zawodowej wskazał, że w trakcie leczenia strony w Zakładzie Rehabilitacji Leczniczej w Szpitalu Powiatowym w okresie 03.02.2020 r. - 14.02.2020 r. został zlecony rezonans magnetyczny stawu barkowego prawego (wykonany 25.04.2020 r.), który wykazał zmiany degeneracyjno-wytwórcze w stawie obojczykowo-barkowym prawym, nieznacznego stopnia PHS calcificans, zerwania stożka rotatorów nie stwierdza się, mały wysięk w bursa subcoracoidae. Z kolei rezonans magnetyczny stawu barkowego lewego (wykonany 25.04.2020 r.) wykazał zmiany degeneracyjno-wytwórcze w stawie obojczykowo-barkowym lewym PHS calcificans z dużym zwapnieniem powyżej przyczepu ścięgna mięśnia nadgrzebieniowego. Oceniono, że zerwania stożka rotatorów nie stwierdza się, stwierdzono jednak mały wysięk wzdłuż ścięgna podłopatkowego.
Tym samym okres udokumentowanych objawów chorobowych wskazany w załączniku do rozporządzenia został zachowany, ponieważ praca w narażeniu ustała w sierpniu 2019 r., a udokumentowane objawy chorobowe potwierdzone zostały w kwietniu 2020 r.
Stosownie zaś do § 8 ust. 2 rozporządzenia, którego naruszenie spółka zarzuciła
w skardze, jeżeli właściwy państwowy inspektor sanitarny przed wydaniem decyzji uzna, że materiał dowodowy, o którym mowa w ust. 1, jest niewystarczający do wydania decyzji, może żądać od lekarza, który wydał orzeczenie lekarskie, dodatkowego uzasadnienia tego orzeczenia, wystąpić do jednostki orzeczniczej II stopnia
o dodatkową konsultację lub podjąć inne czynności niezbędne do uzupełnienia tego materiału. Przepis ten nie miał w ogóle zastosowania w niniejszej sprawie, bowiem oba organy orzekające nie miały wątpliwości co do słuszności stanowiska Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy wyrażonego w orzeczeniu lekarskim z 24 stycznia 2022 r. o rozpoznaniu choroby zawodowej. Uprawniona jednostka orzecznicza I stopnia rozpoznała u strony chorobę zawodową. Lekarz specjalista medycyny pracy uwzględnił miejsca zatrudnienia pracownika, sposób i rodzaj wykonywanej pracy, symptomy choroby, jej przebieg i wyjaśnił dlaczego uznał schorzenie za chorobę zawodową. Wywód lekarza jest spójny, logiczny i ma oparcie w zgromadzonym materiale dowodowym. Ani sąd, ani organy orzekające nie posiadają wiadomości specjalnych, którymi dysponuje specjalista. Nie mogą w związku z tym wkraczać w merytoryczną zasadność orzeczenia lekarskiego. Są władne oceniać orzeczenie lekarskie jedynie pod względem formalnym, a zatem, czy został sporządzony i podpisany przez uprawnioną osobę, czy zawiera wymagane przepisami prawa elementy treści, nie zawiera niejasności, pomyłek, braków, które powinny być sprostowane lub uzupełnione, aby dokument ten miał wartość dowodową. W rozpatrywanym przypadku taka sytuacja nie wystąpiła. Tym samym nie ma podstaw do negowania stanowiska jednostki orzeczniczej dysponującej specjalistyczną wiedzą medyczną. Dlatego też wbrew zarzutom skarżącej niecelowe byłoby występowanie do jednostki orzeczniczej o uzupełnienie opinii lub wydanie nowej. Podobnie nieuzasadnione i pozbawione sensu byłoby w takiej sytuacji przeprowadzenie dodatkowych wskazanych w skardze dowodów z zeznań świadków i dodatkowej dokumentacji lekarskiej. Niezasadne są zatem zarzuty naruszenia art. 136 § 1 k.p.a. oraz art. 136 § 1 k.p.a. w zw. z art. 84 § 1 k.p.a.
Trzeba mieć też na uwadze, że występowanie warunków szkodliwych dla zdrowia w środowisku pracy, które powodują określone schorzenie, stwarza domniemanie istnienia związku między warunkami pracy, a chorobą. Jest to domniemanie zwykłe wzruszalne, które nie wyłącza wykazania, że pomimo pracy w warunkach narażających na chorobę, jej powstanie w konkretnym przypadku nastąpiło z innych przyczyn, niezwiązanych z zatrudnieniem. Nie oznacza to jednak obowiązku poszukiwania takich przyczyn przez organ administracji publicznej. Takie działanie organu wykraczałoby bowiem poza zakres postępowania prowadzonego w sprawie stwierdzenia choroby zawodowej, którego celem - w przypadku rozpoznania choroby wymienionej w wykazie chorób zawodowych - jest ustalenie istnienia lub nieistnienia związku przyczynowo-skutkowego pomiędzy zdiagnozowanym schorzeniem, a wykonywaniem pracy w warunkach narażenia zawodowego. W związku z tym, jeżeli zostanie udokumentowane, że zakres wykonywanych przez pracownika obowiązków i sposób ich wykonywania może stanowić przyczynę choroby, to bezprzedmiotowe jest dochodzenie stopnia częstotliwości występowania narażenia poza środowiskiem pracy (por. wyrok NSA z 21 listopada 2017r., sygn. akt II OSK 138/17, publ. na stronie orzeczenia.nsa.gov.pl). Tym samym organy nie miały obowiązku badania częstotliwości takiego narażenia poza środowiskiem pracy w przypadku strony. Kluczowe było ustalenie istnienia związku przyczynowego między rozpoznanym schorzeniem, a wykonywaną przez stronę pracą, co niewątpliwie organy wykazały w sprawie.
W ocenie Sądu, postępowanie administracyjne zakończone wydaniem zaskarżonej decyzji odbyło się przy uwzględnieniu reguł wyznaczonych zarówno przepisami postępowania administracyjnego, w szczególności przywołanych przez stronę skarżącą przepisów k.p.a. Organy inspekcji sanitarnej dokonały bowiem ustaleń w oparciu o wymagane prawem dowody, a ocenę zebranego materiału uzasadniły w sposób przekonujący. Wobec powyższego, przyjąć należy, że zaskarżona decyzja jest prawidłowa i wydana została po rzetelnym i wszechstronnym wyjaśnieniu i rozpoznaniu sprawy. W sprawie nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, ani też do naruszenia przepisów postępowania, które mogłoby mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Z przedstawionych powodów skarga podlegała oddaleniu, na podstawie art. 151 p.p.s.a.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI