VI SA/Wa 688/12

VI SA/Wa 688/12 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2013-06-28
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2012-04-03
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Andrzej Czarnecki
Danuta Szydłowska /przewodniczący sprawozdawca/
Ewa Frąckiewicz
Symbol z opisem
6033 Zajęcie pasa drogowego (zezwolenia, opłaty, kary z tym związane)
Sygn. powiązane
II GZ 356/12 - Postanowienie NSA z 2012-10-23
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Danuta Szydłowska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Andrzej Czarnecki Sędzia WSA Ewa Frąckiewicz Protokolant st. sekr. sąd. Karolina Pilecka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 czerwca 2013 r. sprawy ze skargi J. R. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] grudnia 2011 r. nr [...] w przedmiocie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania 1. oddala skargę; 2. przyznaje ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adwokata J. N. tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu kwotę 295,20 (dwieście dziewięćdziesiąt pięć 20/100) złotych, w tym kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych tytułem opłaty oraz kwotę 55,20 (pięćdziesiąt pięć 20/100) złotych stanowiącą 23% podatku VAT.
Uzasadnienie
Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] grudnia 2011 r. - Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Warszawie dalej jako "SKO", na podstawie art. 59 § 2 K.p.a., art. 127 § 2 K.p.a. oraz art. 58 § 1 i 2 K.p.a. - po rozpoznaniu wniosku J. R. o przywrócenie terminu do złożenia odwołania od decyzji Prezydenta [...] z dnia [...] listopada 2011 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia licencji na wykonywanie transportu drogowego taksówką – odmówiło przywrócenia terminu do wniesienia odwołania.
W uzasadnieniu SKO podało, że decyzją z dnia [...] listopada 2011 r. Prezydent [...] orzekł w przedmiocie cofnięcia przedsiębiorcy J.R. licencji na wykonywanie transportu drogowego taksówką nr [...], zmienionej na licencję nr [...] oraz na licencję nr [...]. Wskazało, że decyzję tę, jak też całą poprzednią korespondencję w sprawie, wysyłano na podany przez stronę adres zamieszkania, tj. ul. [...],[...].
Następnie organ podkreślił, że decyzję z dnia [...] listopada 2011 r. odebrała w dniu 15 listopada 2011 r. T. R. – żona strony, a doręczyciel poczynił na dowodzie doręczenia adnotację, że decyzję doręczono dorosłemu domownikowi, który podjął się oddania pisma adresatowi.
W dniu 30 listopada 2011 r. J.R. wniósł o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Prezydenta [...] z dnia [...] listopada 2011 r. W uzasadnieniu wniosku wskazał, że żona, z którą jest w złych stosunkach – nie przekazała mu decyzji. Podał także, że jest jedynym żywicielem rodziny, posiada 2 dzieci w wieku szkolnym - 15 i 18 lat, a utrata licencji pozbawi jego rodzinę jedynego źródła dochodu.
Rozpoznając wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi SKO na wstępie wskazało, że skoro we wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania – strona podała powody, dla których jest niezadowolona z treści decyzji oraz wniosła o uwzględnienie odwołania – to przyjąć należy, że dopełniła czynności, co do której był określony termin.
Organ stwierdził także, że w niniejszej sprawie doszło do uchybienia 14 – dniowego terminu do wniesienia odwołania, skoro decyzję doręczono stronie w dniu 15 listopada 2011 r., a odwołanie wniesiono w dniu 30 listopada 2011 r., tj. z jednodniowym uchybieniem terminu do jego wniesienia, który upływał w dniu 29 listopada 2011 r.
Następnie organ wskazał na treść przepisu art. 58 K.p.a., przytoczył poglądy doktryny i judykatury co do rozumienia przesłanki braku winy w uchybieniu terminu oraz podkreślił, że to na stronie ciąży obowiązek udowodnienia, że uchybienie terminu do złożenia odwołania nastąpiło bez jego winy.
W ocenie organu strona nie spełniła przesłanek, o których mowa w przepisie art. 58 § 1 i § 2 K.p.a., bowiem nie uprawdopodobniła braku swojej winy w uchybieniu terminu do wniesienia odwołania.
Zdaniem organu, skoro strona pozostaje z żoną w złych stosunkach, co skutkowało nieprzekazaniem mu przez nią korespondencji, to jako podmiot prowadzący działalność gospodarczą - winien był zapewnić sobie prawidłowe doręczanie korespondencji, związanej z prowadzoną działalności gospodarczą, np. przez pisemne zastrzeżenie na poczcie, aby korespondencję adresowaną do niego przekazywać wyłącznie jemu - do rąk własnych, albo ustanowić adres dla doręczeń.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na postanowienie SKO z dnia [...] grudnia 2011 r. J. R. zwany dalej skarżącym wskazał na bardzo trudną sytuację materialną swojej rodziny wynikającą z niemożności wykonywania pracy. Podkreślił, że brak reakcji na wezwania organu licencyjnego oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Prezydenta [...] w sprawie cofnięcia jego osobie licencji na wykonywanie transportu drogowego taksówką nie było konsekwencją celowego działania, lecz efektem jego sytuacji rodzinnej, tj. nieformalnej separacji z żoną, z którą zamieszkuje jednak w tym samym mieszkaniu. Wskazywał, że w związku z tym, iż praktycznie cały dzień spędzał w pracy (od 6:00 do 20:00) korespondencję przychodzącą, w tym listy polecone odbierała jego żona. Zakładał, że te adresowane do niego, będą mu przekazywane, co jednak nie miało miejsca. Skarżący podniósł, że to od pracownika Urzędu w dniu 30 listopada 2011 r. dowiedział się, że były do niego kierowane pisma, które nie zostały mu przez żonę przekazane. Wyjaśnił, że do tej pory nie miał powodów, by zgłaszać inny adres do korespondencji lub składać zastrzeżenia na Poczcie, bo dotychczas wszystkie listy były mu przekazywane. Oświadczył, że ma 64 lata, a praca taksówkarza jest jego jedynym źródłem utrzymania, w tym jego dzieci.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi oraz podtrzymał stanowisko zawarte w uzasadnieniu postanowienia z dnia [...] grudnia 2011 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słuszności.
Ponadto, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną - art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2012 r., poz. 270) dalej jako "p.p.s.a.".
Rozpoznając sprawę w świetle powołanych kryteriów, stwierdzić należy, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżone postanowienie nie narusza prawa.
Przedmiotem rozpoznania w niniejszym postępowaniu była legalność postanowienia SKO w Warszawie z dnia [...] grudnia 2011 r. odmawiającego przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Prezydenta [...] w sprawie cofnięcia licencji na wykonywanie transportu drogowego taksówką. Zatem żądanie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania oraz anulowania powołanej decyzji wychodzą poza granice niniejszej sprawy i jako takie nie podlegają ocenie Sądu.
Nie jest sporne w niniejszej sprawie, że skarżący złożył odwołanie z uchybieniem ustawowego terminu do jego wniesienia. Decyzja Prezydenta [...] z dnia [...] listopada 2011 r. w sprawie cofnięcia licencji została mu doręczona w dniu 15 listopada 2011 r., a zatem ostatni dzień na wniesienie środka zaskarżenia od niej przypadał na dzień 29 listopada 2011 r. Skarżący złożył odwołanie osobiście w dniu 30 listopada 2011 r. wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jego wniesienia. Wyjaśnił, że uchybienie terminu wynika z nieprzekazania jego osobie rzeczonej decyzji przez żonę, z którą żyje w złych stosunkach. Podkreślił, że o fakcie wydania decyzji dowiedział się w dacie sporządzenia niniejszego pisma.
Zgodnie z art. 58 § 1 K.p.a. - w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. Jednocześnie z wniesieniem prośby należy dopełnić czynności, dla której określony był termin (§ 2 art. 58). Przywrócenie terminu do złożenia prośby przewidzianej w § 2 jest niedopuszczalne (§ 3 art. 58).
Z treści powołanego przepisu wynika, że przywrócenie terminu wymaga zaistnienia łącznie czterech przesłanek:
1. uprawdopodobnienie przez osobę zainteresowaną braku swojej winy;
2. wniesienie przez zainteresowanego wniosku (prośby) o przywrócenie terminu;
3. dochowanie terminu (nieprzewracalnego) do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu;
4. dopełnienie wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu tej czynności, dla której był ustanowiony termin.
W orzecznictwie sądowoadministracyjnym przyjmuje się, że jako kryterium przy ocenie winy w uchybieniu terminu procesowego należy przyjąć obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony należycie dbającej o swoje interesy. Przywrócenie terminu nie jest możliwe, jeżeli strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa (por. np. wyrok NSA z dnia 7 września 2010 r., sygn. akt I OSK 1459/09, LEX nr 745032). Odwołanie się w art. 58 § 1 K.p.a. do braku winy powoduje, że przywrócenie uchybionego terminu uzasadniają wyłącznie takie obiektywne, występujące bez woli strony, okoliczności i zdarzenia, które mimo dołożenia odpowiedniej staranności w prowadzeniu własnych spraw udaremniły dokonanie czynności we właściwym czasie (por. także wyrok NSA z dnia 28 lipca 2011 r. sygn. akt II OSK 1096/11, LEX nr 1132061). O braku winy można mówić tylko w tym przypadku, gdy strona w celu dochowania terminu zmuszona byłaby do podjęcia nadzwyczajnego wysiłku, przykładowo zagrażającego jej zdrowiu lub życiu albo narażającego ją na poważne straty. (vide: wyrok WSA w Lublinie z dnia 8 stycznia 2013 r., sygn. akt II SA/Lu 1003/12, LEX nr 1270444).
Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy – stwierdzić należy, że wskazane przez skarżącego okoliczności związane z nieprzekazywaniem jego osobie korespondencji przez żonę nie stanowią przeszkody uniemożliwiającej, przy dołożeniu należytej staranności, zachowanie terminu do wniesienia odwołania. Za trafne Sąd uznał stanowisko organu, że skarżący jako przedsiębiorca zobowiązany był zapewnić sobie prawidłowe doręczanie korespondencji. Argumentacja skarżącego, że korespondencja związana z niniejszą sprawą była pierwszą, które nie została mu przekazana przez żonę, w ocenie Sądu pozostaje bez wpływu na fakt, że w istocie nie dołożył należytej staranności w otrzymywaniu korespondencji związanej z wykonywaną działalnością gospodarczą. Jego wyjaśnienia budzą również wątpliwości w kontekście ilości pism kierowanych do skarżącego w niniejszej sprawie, tj. począwszy od wezwania do złożenia zaświadczenia o niekaralności, przez zawiadomienie o wszczęciu postępowania administracyjnego i informacji o możliwości zapoznania się z aktami sprawy, aż do decyzji z dnia [...] listopada 2011 r. Ilość nieprzekazywanych skarżącemu pism świadczy w ocenie Sądu, że miało ono charakter nagminny, a nie incydentalny.
Ponadto skoro jak sam skarżący podkreślał, pozostaje z żoną z którą zamieszkuje pod jednym adresem w złych stosunkach, to kwestię doręczania korespondencji związanej z prowadzoną działalnością gospodarczą, której adres jest tożsamy z ich wspólnym miejscem zamieszkania - winien był tak ułożyć, by zapewnić sobie w sposób graniczący z pewnością, że będzie ona do niego docierać. Pewności tej zdaniem Sądu nie można mieć szczególnie w sytuacji, gdy jak sam skarżący w skardze podkreślił – z żoną nie łączą go żadne wzajemne relacje, prócz przekazywania pieniędzy na utrzymanie dzieci.
Sąd podziela pogląd Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu wyrażony w wyroku z dnia 13 listopada 2012 r. sygn. akt II SA/Op 331/12, LEX nr 1235201, że jeżeli osoba, do rąk której dokonano doręczenia zastępczego, nie powiadomiła adresata o decyzji w terminie do wniesienia odwołania, to zaniechanie tej osoby wywołuje skutki dla adresata tej decyzji i nie stanowi okoliczności uprawdopodobniającej, że uchybienie terminowi do wniesienia dowołania przez adresata nastąpiło bez jego winy.
Zasadnie zatem SKO odmówiło przywrócenia skarżącemu terminu do wniesienia odwołania od decyzji organu I instancji, skoro nie wykazał on, że mimo całej staranności nie udało mu się zachować terminu do wniesienia odwołania.
Wobec niezasadności zarzutów skargi oraz niestwierdzenia przez Sąd z urzędu tego rodzaju uchybień, które mogłyby mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia, które sąd ma obowiązek badać z urzędu - skargę należało oddalić.
Mając powyższe na uwadze, Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia, 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji.