II SA/OL 421/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie oddalił skargę funkcjonariusza Policji na rozkaz personalny o zwolnieniu ze służby, uznając, że po upływie 12 miesięcy zawieszenia w czynnościach służbowych, gdy przyczyny zawieszenia nie ustały, zwolnienie jest uzasadnione dobrem służby, niezależnie od trwającego postępowania karnego.
Funkcjonariusz Policji został zwolniony ze służby na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 9 ustawy o Policji po upływie 12 miesięcy zawieszenia w czynnościach służbowych, spowodowanego toczącym się postępowaniem karnym. Skarżący kwestionował zasadność zwolnienia, wskazując na trwające postępowanie karne i złożoną skargę kasacyjną od decyzji o przedłużeniu zawieszenia. Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając, że zwolnienie jest uzasadnione interesem służby i społecznym zaufaniem do Policji, a jego podstawa prawna nie wymaga prawomocnego zakończenia postępowania karnego ani nie jest zależna od jego wyniku.
Sprawa dotyczyła skargi funkcjonariusza Policji M. C. na rozkaz personalny Komendanta Wojewódzkiego Policji w Olsztynie o zwolnieniu ze służby. Funkcjonariusz został zawieszony w czynnościach służbowych w związku z toczącym się postępowaniem karnym, a następnie, po upływie 12 miesięcy zawieszenia, gdy przyczyny zawieszenia nie ustały, został zwolniony ze służby na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 9 ustawy o Policji. Skarżący zarzucał naruszenie przepisów, kwestionował zasadność zawieszenia i zwolnienia, podkreślając trwające postępowanie karne oraz złożoną skargę kasacyjną od decyzji o przedłużeniu zawieszenia. Organy Policji, a następnie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie, uznały zwolnienie za zasadne, wskazując na potrzebę ochrony interesu służby i społeczeństwa. Sąd podkreślił, że podstawa prawna zwolnienia (art. 41 ust. 2 pkt 9 ustawy o Policji) wymaga jedynie upływu 12 miesięcy zawieszenia i nieustania jego przyczyn, a nie prawomocnego zakończenia postępowania karnego. Sąd zaznaczył, że zwolnienie w tym trybie nie jest karą i nie wymaga potwierdzenia winy w postępowaniu karnym, a konstytucyjna zasada domniemania niewinności nie ma zastosowania w tym postępowaniu administracyjnym. Sąd uznał, że organy prawidłowo zważyły interes społeczny (dobro służby i zaufanie do Policji) nad interesem indywidualnym skarżącego, który nie wykazał jego słuszności. W związku z tym skarga została oddalona.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Tak, zwolnienie jest dopuszczalne, ponieważ podstawa prawna nie wymaga prawomocnego zakończenia postępowania karnego ani nie jest zależna od jego wyniku. Kluczowe jest dobro służby i społeczne zaufanie do Policji.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że art. 41 ust. 2 pkt 9 ustawy o Policji pozwala na zwolnienie policjanta po 12 miesiącach zawieszenia, jeśli przyczyny nie ustały, niezależnie od trwającego postępowania karnego. Zwolnienie to ma na celu ochronę interesu służby i społeczeństwa, a nie jest karą za popełnione czyny.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (23)
Główne
u.o. Policji art. 41 § ust. 2 pkt 9
Ustawa o Policji
Pomocnicze
u.o. Policji art. 45 § ust. 3
Ustawa o Policji
k.p.a. art. 108 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
u.o. Policji art. 39 § ust. 1 i 3
Ustawa o Policji
u.o. Policji art. 39c § ust. 3
Ustawa o Policji
u.o. Policji art. 25 § ust. 1
Ustawa o Policji
u.o. Policji art. 41 § ust. 2 pkt 8
Ustawa o Policji
u.o. Policji art. 41 § ust. 1 pkt 4
Ustawa o Policji
u.o. Policji art. 42 § ust. 7 pkt 2
Ustawa o Policji
p.p.s.a. art. 119 § pkt 2
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.u.s.a. art. 1
Prawo o ustroju sądów administracyjnych
p.p.s.a. art. 133 § § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 134 § § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145 § § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 151
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
k.k. art. 231 § § 1
Kodeks karny
k.k. art. 155
Kodeks karny
k.k. art. 157 § § 3
Kodeks karny
k.k. art. 157 § § 1
Kodeks karny
k.k. art. 160 § § 1
Kodeks karny
k.k. art. 11 § § 2
Kodeks karny
k.p.k. art. 17 § § 1 pkt 1 lub 2
Kodeks postępowania karnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Zwolnienie funkcjonariusza po 12 miesiącach zawieszenia, gdy przyczyny nie ustały, jest uzasadnione dobrem służby i społecznym zaufaniem do Policji. Podstawa prawna zwolnienia (art. 41 ust. 2 pkt 9 ustawy o Policji) nie wymaga prawomocnego zakończenia postępowania karnego ani nie jest zależna od jego wyniku. Zasada domniemania niewinności nie ma zastosowania w postępowaniu administracyjnym dotyczącym zwolnienia na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 9 ustawy o Policji. Zasadność zawieszenia w czynnościach służbowych nie podlega weryfikacji w postępowaniu o zwolnienie, jeśli rozkazy o zawieszeniu są ostateczne.
Odrzucone argumenty
Niewłaściwe zastosowanie art. 41 ust. 2 pkt 9 ustawy o Policji w sytuacji trwającego postępowania karnego. Niespełnienie przesłanki umyślnego popełnienia przestępstwa. Niezakończenie postępowania karnego przed wydaniem decyzji o zwolnieniu. Naruszenie zasady domniemania niewinności. Kwestionowanie zasadności przedłużenia zawieszenia w czynnościach służbowych.
Godne uwagi sformułowania
ochrona nadrzędnego interesu służby nie jest w interesie Policji zatrzymywanie w szeregach tej formacji funkcjonariuszy, którzy z powodu zawieszenia przez długi okres nie wykonują żadnych obowiązków służbowych, a mimo to otrzymują 50% uposażenia nie można pogodzić z charakterem służby w Policji nie budzi bowiem wątpliwości fakt, że niepełnienie służby przez okres dłuższy niż 12 miesięcy zakłóca organizację pracy nie pozostaje bez wpływu na wizerunek Policji w odbiorze społecznym konstytucyjna zasada domniemania niewinności nie znajduje zastosowania nieposzlakowana opinia słuszny interes strony to nie jakikolwiek interes strony (rozstrzygnięcie zgodne z wolą strony), ale przede wszystkim taki, który ma społeczne uzasadnienie i nie narusza prawa
Skład orzekający
Katarzyna Matczak
przewodniczący
Marzenna Glabas
sprawozdawca
Piotr Chybicki
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Uzasadnienie zwolnienia funkcjonariusza Policji ze służby po upływie 12 miesięcy zawieszenia w czynnościach służbowych, gdy przyczyny zawieszenia nie ustały, niezależnie od trwającego postępowania karnego. Interpretacja zasady domniemania niewinności w kontekście zwolnień administracyjnych."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej regulacji ustawy o Policji i może być stosowane analogicznie w innych służbach mundurowych, o ile obowiązują podobne przepisy dotyczące zawieszenia i zwolnienia.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia prawnego związanego z odpowiedzialnością funkcjonariuszy służb mundurowych i ich statusem w przypadku toczących się postępowań karnych. Interpretacja przepisów i zasady domniemania niewinności w kontekście administracyjnym jest istotna dla prawników i funkcjonariuszy.
“Policjant zwolniony po roku zawieszenia. Czy postępowanie karne musi się zakończyć?”
Sektor
służby mundurowe
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Ol 421/24 - Wyrok WSA w Olsztynie Data orzeczenia 2024-09-03 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2024-06-05 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie Sędziowie Katarzyna Matczak /przewodniczący/ Marzenna Glabas /sprawozdawca/ Piotr Chybicki Symbol z opisem 6192 Funkcjonariusze Policji Hasła tematyczne Policja Skarżony organ Komendant Policji Treść wyniku Oddalono skargę Powołane przepisy Dz.U. 2024 poz 145 art. 41 ust. 2 pkt 9 Ustawa z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (t. j.) Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Katarzyna Matczak Sędziowie sędzia WSA Marzenna Glabas (spr.) sędzia WSA Piotr Chybicki po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 3 września 2024 r. sprawy ze skargi M. C. na rozkaz personalny Komendanta Wojewódzkiego Policji w Olsztynie z dnia [...], nr [...] w przedmiocie zwolnienia ze służby oddala skargę. Uzasadnienie Rozkazem personalnym nr 203/2023 z 18 grudnia 2023 r. Komendant Powiatowy Policji (dalej jako: "organ I instancji"), działając na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 9 w związku z art. 45 ust. 3 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2023 r. poz. 171 ze zm.), zwolnił M. C. (dalej jako: "skarżący") ze służby w Policji z dniem 29 grudnia 2023 r. Na podstawie art. 108 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2023 r. poz. 775 ze zm.), dalej: "k.p.a.", decyzji nadano rygor natychmiastowej wykonalności. W uzasadnieniu organ I instancji wskazał, że rozkazem personalnym nr 176/2022 skarżący został zawieszony w czynnościach służbowych od dnia 17 listopada 2022 r. do 15 lutego 2023 r., w związku z toczącym się przeciwko niemu postępowaniem karnym ściganym z oskarżenia publicznego. Skarżący nie odwoływał się od tego rozkazu personalnego. 30 grudnia 2022 r. skierowany został przeciwko skarżącemu akt oskarżenia o popełnienie przestępstwa z art. 231 § 1 k.k. w zb. z art. 155 kk w zb. z art. 157 § 3 kk w zw. z art. 157 § 1 kk w zb. z art. 160 § 1 kk w zw. z art. 11 § 2 k.k. Rozkazem personalnym z 9 lutego 2023 r. organ I instancji przedłużył zawieszenie skarżącego w czynnościach służbowych do czasu ukończenia postępowania karnego sygn. akt II K 1/23. Rozkaz ten został utrzymany w mocy w postępowaniu odwoławczym. Nieprawomocnym wyrokiem z 24 października 2023 r. sygn. akt II SA/Ol 523/23 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie oddalił skargę w sprawie zawieszenia skarżącego w czynnościach służbowych. Organ I instancji podniósł, że pomimo trwającego ponad 12 miesięcy okresu zawieszenia policjanta w czynnościach służbowych nie ustały okoliczności będące podstawą zawieszenia. Najbliższa rozprawa sądowa wyznaczona została na 13 marca 2024 r. Ziściły się zatem przesłanki z art. 41 ust. 2 pkt 9 ustawy o Policji. Organ I instancji zaznaczył, że zwolnienie ze służby na tej podstawie ma na celu ochronę nadrzędnego interesu służby. Nie jest w interesie Policji zatrzymywanie w szeregach tej formacji funkcjonariuszy, którzy z powodu zawieszenia przez długi okres nie wykonują żadnych obowiązków służbowych, a mimo to otrzymują 50% uposażenia. Ponadto przełożeni są odpowiedzialni za prawidłowe wykonywanie zadań w podległych im jednostkach, a długa nieobecność policjanta, na którym ciążą zarzuty popełnienia przestępstwa, może wywierać negatywny wpływ na wizerunek Policji. Uzasadnione jest zwolnienie stanowiska dla innego funkcjonariusza, który będzie służył społeczeństwu i wypełniał zadania macierzystej formacji. W odwołaniu skarżący, reprezentowany przez radcę prawnego, zarzucił naruszenie art. 41 ust. 2 pkt 9 ustawy o Policji poprzez jego niewłaściwe zastosowanie w sytuacji niewyczerpania ścieżki odwoławczej od rozkazu dotyczącego przedłużenia okresu zawieszenia w czynnościach służbowych, okoliczności sprawy nie wskazują na fakt umyślnego popełnienia przez skarżącego przestępstwa ściganego z urzędu, a nie zakończyło się postępowanie karne przed Sądem Rejonowym (sygn. II K1/23). W uzasadnieniu skarżący zakwestionował zasadność zawieszenia w czynnościach służbowych. Podkreślił, że od wyroku WSA w Olsztynie w przedmiocie zawieszenia złożona została skarga kasacyjna. Wywiódł też, że zwolnienie stanowiska nie wpłynie na zwiększenie atrakcyjności zawodu policjanta, a ilość wakatów wskazuje na niechęć do munduru. Zwalniany jest doświadczony funkcjonariusz, jest to marnowanie pieniędzy podatników i przedstawienie w negatywnym świetle całego okresu służby skarżącego. Działania organu I instancji wskazują na winę skarżącego co jest niezgodne z zasadą domniemania niewinności i etyką. Stwierdził, że została spełniona jedynie przesłanka fakultatywna. Organ zatem mógł wstrzymać się z rozstrzygnięciem do czasu wydania wyroku w sprawie karnej. Brak zainteresowania sprawą, czy nawet brak rozmowy z podwładnym, wskazuje na jeden cel, czyli doprowadzenie do wydalenia funkcjonariusza, co wpływa demotywująco na pozostałych funkcjonariuszy. W wyniku rozpatrzenia odwołania, Komendant Wojewódzki Policji w Olsztynie (dalej też jako: "organ odwoławczy"), rozkazem personalnym nr 465/2024 z 2 kwietnia 2024 r., utrzymał w mocy zaskarżony rozkaz personalny. W uzasadnieniu organ odwoławczy wyjaśnił, że materialną podstawę prawną kwestionowanej decyzji stanowił art. 41 ust. 2 pkt 9 ustawy o Policji, zgodnie z którym policjanta można zwolnić w przypadku upływu 12 miesięcy zawieszenia w czynnościach służbowych, jeżeli nie ustały przyczyny będące podstawą zawieszenia. Przywołany przepis ma charakter względnie uznaniowy. Oznacza to z jednej strony, że decyzję co do zwolnienia ze służby funkcjonariusza ustawodawca pozostawia właściwym organom Policji, ale jednocześnie wskazuje przesłanki, które muszą być spełnione, aby organ mógł w ogóle rozpocząć rozważania w tym przedmiocie. Uznaniowy charakter decyzji nie zezwala organom administracji publicznej na całkowitą i niekontrolowaną swobodę w rozstrzyganiu sprawy. Powołana regulacja jest wyrazem dostrzegania przez ustawodawcę w tego rodzaju sytuacji potrzeby ochrony interesu służby (interesu społecznego), jako interesu nadrzędnego, dając jednocześnie właściwym organom możliwość oceny każdego indywidualnego przypadku. Z uwagi na specyficzny rodzaj służby, do jakiej należy Policja, konieczne jest zbadanie możliwości pozostawienia w służbie funkcjonariusza przez pryzmat zadań, które określa ustawa o Policji, uprawnień przełożonego w zakresie zapewnienia prawidłowego działania podległych mu jednostek oraz kształtowania składu osobowego podległego mu zespołu ludzi oraz interesu służby (wyrok NSA z dnia 10 czerwca 2014 roku, sygn. akt I OSK 1034/13 oraz wyrok WSA w Warszawie z dnia 28 sierpnia 2012 roku, sygn. akt II SA/Wa 796/12). Organ odwoławczy podniósł, że w świetle okoliczności faktycznych sprawy nie ulega wątpliwości, że skarżący pozostawał w okresie zawieszenia w czynnościach służbowych do czasu ukończenia postępowania karnego prowadzonego przez Sąd Rejonowy. Ustawodawca mocą art. 41 ust. 2 pkt 9 ustawy o Policji wskazuje, że zawieszenie w czynnościach służbowych nie powinno trwać w nieskończoność, biorąc pod uwagę czasochłonność czynności podejmowanych przez organy ścigania i charakter zarzutów. Najczęściej to właśnie waga stawianych funkcjonariuszowi zarzutów w postępowaniu karnym determinuje rozstrzygnięcie organu w przedmiocie zwolnienia. W analizowanej sprawie czyn zarzucany skarżącemu dotyczy przestępstwa umyślnego ściganego z oskarżenia publicznego, do którego to doszło w dniu 16 grudnia 2021 r. podczas przeprowadzanej przez skarżącego i drugą policjantkę interwencji dotyczącej wszczętej awantury w miejscu zamieszkania. Z treści skierowanego aktu oskarżenia przez Prokuraturę Okręgową wynika, że podczas wskazanej interwencji skarżący użył broni palnej oddając jeden strzał w stronę uczestnika, który to w wyniku postrzelenia zmarł w mieszkaniu, pomimo przeprowadzonej reanimacji. Ponadto oprócz nieumyślnego spowodowania śmierci, skarżący nieumyślnie spowodował u policjantki naruszenie czynności narządu ciała na okres powyżej 7 dni w postaci rany postrzałowej w okolicy nadgarstka lewego ze złamaniem końca dalszego kości łokciowej lewej, przy czym oddając strzał, naraził przebywającą w pokoju kobietę oraz jej małoletnie dzieci na bezpośrednie niebezpieczeństwo utraty życia albo ciężkiego uszczerbku na zdrowiu. Zatem organ I instancji odwołując się w uzasadnieniu zaskarżonego rozkazu personalnego do rodzaju i charakteru stawianych skarżącemu zarzutów, wbrew stanowisku skarżącego, oddał ich wagę i ciężar. Oczywistym wydaje się zatem fakt, że oskarżenie policjanta o czyny wskazane w akcie oskarżenia nie da się pogodzić z charakterem służby w Policji. W sprawie istotne jest także, że w dacie podjęcia decyzji o zwolnieniu ze służby w pierwszej instancji, czyli w dniu 18 grudnia 2023 r., od momentu zawieszenia w czynnościach służbowych upłynął ponad rok. Nie ustały również przyczyny zawieszenia funkcjonariusza Policji w czynnościach służbowych, gdyż postępowanie sądowe nie zostało jeszcze zakończone. Zauważono, że do chwili wydania niniejszej decyzji miało miejsce pięć rozpraw sądowych, przy czym kolejna rozprawa sądowa została wyznaczona dopiero na dzień 20 czerwca 2024 r. Wobec powyższego zasadnie stwierdzono, że w sprawie ziściły się przesłanki umożliwiające zwolnienie skarżącego ze służby w Policji. Zdaniem organu odwoławczego, organ I instancji nie naruszył granic uznania administracyjnego, poczynił stosowne ustalenia faktyczne i dokonał analizy okoliczności mających wpływ na rozstrzygnięcie sprawy, czemu dał wyraz w treści uzasadnienia swojej decyzji. Nie budzi bowiem wątpliwości fakt, że niepełnienie służby przez okres dłuższy niż 12 miesięcy zakłóca organizację pracy, za którą odpowiada pracodawca i utrudnia wykonywanie zadań, jakie nakłada ustawa o Policji. Przedłużająca się niemożność świadczenia służby przez skarżącego, co niewątpliwie wpływa na skuteczność wypełniania ustawowych zadań Policji oraz utrata przez ww. nieposzlakowanej opinii, stanowią uzasadnienie interesu społecznego przemawiającego za zwolnieniem skarżącego ze służby w Policji. Poza dezorganizacją i obciążeniem obowiązkami pozostałych funkcjonariuszy, długotrwałe zawieszenie w czynnościach służbowych policjanta pobierającego 50% należnego uposażenia, demoralizująco wpływa na pozostałych w służbie funkcjonariuszy, a także nie pozostaje bez wpływu na wizerunek Policji w odbiorze społecznym. Komendant Wojewódzki Policji w Olsztynie wyjaśnił też, że możliwość zwolnienia funkcjonariusza ze służby w Policji w oparciu o wskazany wyżej przepis, nie przesądza o jego winie w zakresie zarzucanych policjantowi w postępowaniu karnym czynów. Podstawa zwolnienia funkcjonariusza Policji ze służby w omawianym trybie jest oderwana od kwestii winy policjanta i nie jest dla niego karą. Oznacza to w konsekwencji, że w postępowaniu administracyjnym prowadzonym w oparciu o art. 41 ust. 2 pkt 9 ustawy o Policji konstytucyjna zasada domniemania niewinności nie znajduje zastosowania. Nie może być ona bowiem utożsamiana z zakazem stosowania jakichkolwiek środków prawnych, zanim zapadnie prawomocny wyrok w sprawie karnej (wyrok NSA z dnia 10 czerwca 2014 roku, sygn. akt I OSK 1034/13, wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 2 września 2008 roku, sygn. akt K 35/06 OTKZU nr 7/A/2008). Reasumując organ odwoławczy wskazał, że regulacja zawarta w art. 41 ust. 2 pkt 9 ustawy o Policji oznacza, że ustawodawca funkcjonariuszom zawieszonym w czynnościach służbowych zapewnił ochronę przed zwolnieniem ze służby, jednocześnie określając, iż przyznane gwarancje mają charakter czasowy i maksymalnie obejmują okres 12 miesięcy zawieszenia. Przed upływem tego okresu zwolnienie zawieszonego policjanta ze służby nie jest zatem dopuszczalne. Po upływie tego okresu organ Policji uzyskuje możliwość zwolnienia ze służby zawieszonego funkcjonariusza, przy czym jest zobowiązany do ustalenia, czy nie ustała przyczyna będąca podstawą zawieszenia. Okoliczność, że postępowanie sądowe nie zostało zakończone, nie wpływa na możliwość wydania decyzji o zwolnieniu ze służby, jeśli upłynął 12-miesięczny okres zawieszenia funkcjonariusza w czynnościach służbowych. Okres zawieszenia w czynnościach służbowych nie jest bowiem okresem gwarancyjnym, w którym funkcjonariusz jest objęty ochroną przed zwolnieniem ze służby, do czasu prawomocnego zakończenia jego sprawy w postępowaniu karnym. Odnosząc się natomiast do zarzutu pełnomocnika dotyczącego zasadności przedłużenia zawieszenia w czynnościach służbowych, organ stwierdził, że powyższe jest przedmiotem odrębnego postępowania. Skarżący nie zgodził się z powyższym rozkazem i wywiódł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie skargę, domagając się uchylenia powyższego rozkazu personalnego i rozkazu utrzymanego nim w mocy. Podtrzymał zarzuty i argumenty podniesione w odwołaniu. Wniósł o rozpoznanie sprawy w postępowaniu uproszczonym. W odpowiedzi na skargę Komendant Wojewódzki Policji w Olsztynie wniósł o jej oddalenie, podtrzymując w całości stanowisko i argumenty podniesione w uzasadnieniu zaskarżonego rozkazu personalnego. Wniósł o rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje: Skarga została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym, na podstawie art. 119 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935, dalej jako: "p.p.s.a."), na zgodny wniosek skarżącego i organu. Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2024 r. poz. 1267) oraz art. 133 § 1, art. 134 § 1 w zw. z art. 145 § 1 p.p.s.a. sąd administracyjny dokonuje kontroli zaskarżonego aktu pod względem zgodności z prawem, na podstawie stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dacie jego wydania. Wzruszenie zaskarżonego rozstrzygnięcia może mieć miejsce w sytuacji, gdy przedmiotowa kontrola wykaże naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy lub naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Oznacza to, że badaniu w postępowaniu sądowym podlega prawidłowość zastosowania przez organy administracji publicznej przepisów prawa w odniesieniu do istniejącego w sprawie stanu faktycznego oraz trafność zastosowanej wykładni tych przepisów. Uchylenie decyzji administracyjnej, względnie stwierdzenie jej nieważności przez Sąd, następuje tylko w przypadku stwierdzenia istotnego naruszenia przepisów prawa materialnego lub procesowego, mającego wpływ na wynik sprawy (art. 145 p.p.s.a.). Dokonując kontroli legalności zaskarżonego rozkazu personalnego o zwolnieniu skarżącego ze służby w Policji, w świetle powołanych wyżej kryteriów oraz w oparciu o akta sprawy, zgodnie z art. 133 § 1 p.p.s.a., Sąd nie znalazł podstaw do jego wyeliminowania z obrotu prawnego. Podstawę prawną zaskarżonego rozkazu stanowił art. 41 ust. 2 pkt 9 cytowanej ustawy o Policji, zgodnie z którym policjanta można zwolnić ze służby w przypadku upływu 12 miesięcy zawieszenia w czynnościach służbowych, jeżeli nie ustały przyczyny będące podstawą zawieszenia. Do zastosowania tego przepisu wystarczające jest wykazanie przez przełożonego służbowego, że zwalniany policjant był zawieszony w czynnościach służbowych przez 12 miesięcy i nie ustały przyczyny będące podstawą zawieszenia. Dodatkowo przyjmuje się, że ponieważ na zasadzie omawianego przepisu kwestia zwolnienie policjanta ze służby pozostawiona jest do uznania przełożonego, to badaniu podlega też czy przy podjęciu decyzji została spełniona, zawarta w art. 7 k.p.a., powinność uwzględnienia interesu społecznego i słusznego interesu strony. Przy czym podkreślić należy, że decyzja podejmowana w ramach uznania administracyjnego pozostaje wprawdzie pod kontrolą Sądu, ale zakres tej kontroli jest ograniczony. W tego typu sprawach sądy administracyjne badają wyłącznie, czy decyzja o rozwiązaniu stosunku służbowego nie jest arbitralna lub czy nie została podjęta przy użyciu niedozwolonych kryteriów. W rozpoznawanej sprawie zaskarżonemu rozstrzygnięciu nie można przypisać takich cech, gdyż organ wykazał, że stan faktyczny sprawy odpowiada dyspozycji art. 41 ust. 2 pkt 9 ustawy o Policji i za zwolnieniem skarżącego przemawiało dobro służby. W sprawie bezspornym jest, że skarżący pozostawał zawieszony w czynnościach służbowych od 17 listopada 2022 r. W dacie orzekania przez organ I instancji upłynął wymagany okres 12 miesięcy. Oczywiste jest również, że do dnia wydania zaskarżonego rozkazu personalnego nie ustały przyczyny zawieszenia, gdyż postępowanie karne toczące się przeciwko skarżącemu nie zakończyło się. Skarżący został zawieszony w czynnościach służbowych na podstawie art. 39 ust. 1 i 3 ustawy o Policji. Przepisy te stanowią, że policjanta zawiesza się w czynnościach służbowych w razie wszczęcia przeciwko niemu postępowania karnego w sprawie o przestępstwo lub przestępstwo skarbowe, umyślne, ścigane z oskarżenia publicznego - na czas nie dłuższy niż 3 miesiące. W szczególnie uzasadnionych przypadkach okres zawieszenia w czynnościach służbowych można przedłużyć do czasu ukończenia postępowania karnego. Rozkazy personalne o zawieszeniu skarżącego w czynnościach służbowych są ostateczne, a tym samym są wiążące co do spełnienia przesłanek do odsunięcia skarżącego od służby i wykonalne. Zgodnie z art. 39c ust. 3 ustawy o Policji decyzja o zawieszeniu w czynnościach służbowych lub decyzja o jego przedłużeniu podlega natychmiastowemu wykonaniu. Rozkazy o zawieszeniu i przedłużeniu zawieszenia w czynnościach służbowych pozostają w obrocie prawnym i dopóki nie zostaną wzruszone nie ma podstaw do kwestionowania zasadności zawieszenia w czynnościach służbowych. W szczególności bez znaczenia dla oceny dopuszczalności zwolnienia skarżącego na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 9 ustawy o Policji jest okoliczność, że wyrok oddalający skargę od rozkazu personalnego o zawieszeniu skarżącego w czynnościach służbowych jest nieprawomocny. Wobec oddalenia skargi nie doszło do wstrzymania wykonania rozkazu personalnego o zawieszeniu. W wyroku z 19 stycznia 2023 r. sygn. akt III OSK 4930/21, publ. w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych na stronie orzeczenia.nsa.gov.pl, dalej jako: "CBOSA", Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że art. 41 ust. 2 pkt 9 ustawy o Policji pozwala na wydanie decyzji o zwolnieniu ze służby, nawet gdy postępowanie sądowe dotyczące kontroli legalności decyzji właściwego przełożonego o zawieszeniu funkcjonariusza w czynnościach służbowych nie było prawomocnie zakończone. Przesłanki tego przepisu odwołują się bowiem wyłącznie do długości czasu zawieszenia funkcjonariusza w czynnościach służbowych. NSA podkreślił, że przepis art. 41 ust. 2 pkt 9 ustawy o Policji odwołuje się wyłącznie do dwóch okoliczności, tj. upływu okresu 12 miesięcy zawieszenia w czynnościach służbowych i nieustania przyczyny będącej podstawą zawieszenia. Prawomocne przesądzenie przez sąd administracyjny legalności rozkazu personalnego o zawieszeniu funkcjonariusza w czynnościach służbowych nie stanowi przesłanki materialnej decyzji o zwolnieniu policjanta ze służby w trybie art. 41 ust. 2 pkt 9 ustawy o Policji. Dostrzec trzeba, że powodem zawieszenia skarżącego w czynnościach służbowych, a więc odsunięcia go od pełnienia służby było wszczęcie przeciwko niemu postępowania karnego w sprawie o przestępstwo umyślne, ścigane z oskarżenia publicznego. W takiej sytuacji zawieszenie w czynnościach służbowych jest obligatoryjne, gdyż w myśl art. 25 ust. 1 ustawy o Policji służby w Policji nie może pełnić osoba, która nie charakteryzuje się przymiotem nieposzlakowanej opinii. W orzecznictwie sądowadministracyjnym od dawna prezentowany jest pogląd, że postawienie zarzutu popełnienia przestępstwa ściganego z oskarżenia publicznego uzasadnia stanowisko organów o utracie przez policjanta przymiotu nieposzlakowanej opinii (por. wyrok NSA z 1 sierpnia 2018 r. sygn. akt I OSK 167/18; wyrok NSA z 25 lutego 2020 r. sygn. akt I OSK 3009/18; wyrok z 20 grudnia 2022 r. sygn. akt III OSK 5062/21, publ. w CBOSA). Wskazuje się bowiem, że "poszlaka" w języku polskim oznacza podejrzenie, natomiast "nieposzlakowany" to ten, któremu nie można nic zarzucić, przypisać, nieskazitelny. Powyższe pojęcie odnosi się zarówno do sfery życia prywatnego, jak i zawodowego. Utratę przymiotu "nieposzlakowanej opinii" powoduje nie tylko karalność danej osoby. Nieposzlakowana opinia to także ogólna ocena danej osoby w sferze etycznej. Jakiekolwiek wątpliwości co do posiadania takiego przymiotu dyskwalifikują policjanta jako osobę zdolną do prawidłowego wykonywania obowiązków służbowych (por. wyrok NSA z 6 września 2023 r. sygn. akt III OSK 8/23, publ. w CBOSA). Dlatego w orzecznictwie konsekwentnie wskazuje się, że funkcjonariusz, który jest podejrzany o popełnienie przestępstwa, powinien się oczyścić z zarzutów w ciągu 12 miesięcy. Inaczej może być zwolniony (zob. wyrok NSA z 21 listopada 2014 r. sygn. akt I OSK 1889/13, publ. w CBOSA). W niniejszym postępowaniu, co podkreślić należy, nie można weryfikować zasadności zawieszenia w czynnościach służbowych, co do którego skarżącemu przysługiwała odrębna skarga. Na zasadzie art. 134 § 1 p.p.s.a. Sąd jest związany granicami skargi, a więc w niniejszej sprawie jest władny oceniać, że doszło do skutecznego zawieszenia skarżącego w czynnościach służbowych z przyczyny uzasadniającej pozostawanie skarżącego poza służbą. W ramach omawianego przepisu nie analizuje się zasadności postawionych skarżącemu zarzutów w postępowaniu karnym ani nie wymaga się ich potwierdzenia wyrokiem karnym, czy też zakończenia postępowania karnego przed zwolnieniem ze służby. Ustawodawca przewidział odrębne podstawy prawne do zwolnienia policjanta z powodu np. oczywistości popełnienia czynu o znamionach przestępstwa (art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji), czy w przypadku skazania prawomocnym wyrokiem (art. 41 ust. 1 pkt 4 ustawy o Policji). Zauważyć też trzeba, że na podstawie art. 42 ust. 7 pkt 2 ustawy o Policji w przypadku zakończenia postępowania karnego wyrokiem uniewinniającym lub orzeczeniem o umorzeniu postępowania ze względu na okoliczności określone w art. 17 § 1 pkt 1 lub 2 Kodeksu postępowania karnego, policjantowi przysługuje przywrócenie do służby. Przepis ten potwierdza, że zwolnienie ze służby w trybie art. 41 ust. 2 pkt 9 ustawy o Policji nie jest zależne od wyniku postępowania karnego, a tym samym zasadności postawionych zarzutów karnych. Skład orzekający podziela pogląd wyrażony w cytowanym wyżej wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 19 stycznia 2023 r., sygn. akt II OSK 4930/21, zgodnie z którym przy stosowaniu art. 41 ust. 2 pkt 9 ustawy o Policji indywidualny interes zwalnianego policjanta może być uwzględniony, jeżeli jest słuszny. Uznanie interesu za słuszny, w rozumieniu art. 7 k.p.a., musi wynikać zaś z obiektywnej oceny sytuacji, a nie tylko z subiektywnego poczucia krzywdy. NSA podkreślił, że słuszności interesu nie można identyfikować z dążeniem policjanta do uniknięcia pogorszenia swojej sytuacji prawnej. Postawienie policjantowi zarzutów karnych zobligowało bowiem organ Policji do ochrony interesu publicznego, identyfikowanego z interesem Policji oraz społecznym zaufaniem do Policji i jej funkcjonariuszy, które można zachować, jeśli w szeregach policji służyć będą osoby o nieposzlakowanej opinii. Słuszny interes strony to nie jakikolwiek interes strony (rozstrzygnięcie zgodne z wolą strony), ale przede wszystkim taki, który ma społeczne uzasadnienie i nie narusza prawa. Prawidłowo organy orzekające uzasadniały, że przedłużające się postępowanie karne i długotrwałe zawieszenie w czynnościach służbowych, skutkujące niewykonywaniem przez policjanta czynności służbowych przez okres ponad 12 miesięcy, niezależnie od istniejących niedoborów kadrowych w Policji, ujemnie wpływa na wypełnianie przez jednostkę organizacyjną zadań Policji, dezorganizując i utrudniając wykonywanie ustawowych działań. Organy orzekające w sposób dostateczny i przekonujący wykazały, dlaczego dały prymat interesowi społecznemu, równoważnemu z interesem służby, przedkładając go nad interes skarżącego, który nie posiadał cechy interesu słusznego. W świetle powyższych rozważań Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a., oddalił skargę jako niezasadną.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI