II SA/Ol 406/23

II SA/Ol 406/23 - Wyrok WSA w Olsztynie
Data orzeczenia
2023-07-11
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-05-11
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie
Sędziowie
Bogusław Jażdżyk /przewodniczący/
Grzegorz Klimek
Katarzyna Matczak /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne
Inne
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 141
art. 2 ust. 1 i ust. 2 pkt 2
Ustawa z dnia 5 sierpnia 2022 r. o dodatku węglowym (t. j.)
Dz.U. 2022 poz 1967
art. 50 ust. 1 lit. b
Ustawa z dnia 15 września 2022 r. o szczególnych rozwiązaniach w zakresie niektórych źródeł ciepła w związku z sytuacją na rynku paliw (t. j.)
Dz.U. 2022 poz 2236
art. 26 pkt 1 lit. a
Ustawa z dnia 27 października 2022 r. o zakupie preferencyjnym paliwa stałego dla gospodarstw domowych (t. j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Bogusław Jażdżyk Sędziowie sędzia WSA Katarzyna Matczak (spr.) asesor WSA Grzegorz Klimek po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 11 lipca 2023 r. sprawy ze skargi A. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Olsztynie z dnia [...] nr [...] w przedmiocie dodatku węglowego uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję organu I instancji.
Uzasadnienie
Decyzją z 4 stycznia 2023 r. Prezydent Olsztyna (dalej: "organ pierwszej instancji"), działając na podstawie art. 2 ustawy z dnia 5 sierpnia 2022 r. o dodatku węglowym (Dz.U. z 2022 r. poz. 1692 z późn. zm.), dalej: "ustawa", odmówił A. K. (dalej: "wnioskodawczyni", "skarżąca") wypłaty dodatku węglowego na wniosek złożony 24 listopada 2022 r.
W uzasadnieniu decyzji organ pierwszej instancji przytoczył treść art. 2 ust. 1, 3c, 15 i 16 ustawy. Wskazał, że na podstawie wywiadu środowiskowego i danych zawartych we wniosku strony ustalił, że pod wskazanym adresem zamieszkania ul. [...] w Olsztynie nie ma wyodrębnionych lokali mieszkalnych, a na wskazany powyżej adres zamieszkania został już przyznany dodatek węglowy. Ustalono, że wnioskodawczyni wraz z mężem i dziećmi prowadzą wspólne gospodarstwo domowe natomiast rodzice prowadzą odrębne gospodarstwo domowe zajmując parter domu jednorodzinnego wraz z kuchnią i łazienką, zaś wnioskodawczyni wraz z rodziną zajmuje dwa pietra wraz z dostępem do własnej kuchni i łazienki z wykorzystaniem współdzielonego źródła ogrzewania. Budynek jednorodzinny nie ma wyodrębnionych lokali mieszkalnych.
W złożonym od powyższej decyzji odwołaniu skarżąca podała, że deklaracje dotyczącą głównego źródła ogrzewania w centralnej ewidencji emisyjności budynków złożyła teściowa, bowiem to teściowie są właścicielami budynku jednorodzinnego. Na dwa gospodarstwa domowe posiadany jest jeden kocioł ogrzewający cały budynek. W budynku dokonano rozdziału pomiędzy dwie rodziny które prowadzą odrębne gospodarstwa domowe.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Olsztynie (dalej: "Kolegium", "organ odwoławczy") decyzją z 13 marca 2023 r. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.
Kolegium przytoczyło w uzasadnieniu decyzji treść art. 2 ust. 1, 2, 8, 9, 10, 12 i ust. 15 ustawy, jak też treść art. 27g ust 1 ustawy z dnia 21 listopada 2008 r. o wspieraniu termomodernizacji i remontów oraz o centralnej ewidencji emisyjności budynków, zgodnie z którym właściciel lub zarządca budynku lub lokalu składa do wójta, burmistrza lub prezydenta miasta deklarację o źródłach ciepła lub źródłach spalania paliw, o których mowa odpowiednio w art. 27a ust. 2 pkt 1 lit. a i c, zwaną dalej "deklaracją", w terminie 14 dni od dnia pierwszego uruchomienia tego źródła ciepła lub źródła spalania paliw.
Stwierdziło, że dodatek węglowy co do zasady przysługuje osobie w gospodarstwie domowym w przypadku, gdy głównym źródłem ogrzewania jest kocioł na paliwo stałe, kominek, koza, ogrzewacz powietrza, trzon kuchenny, piecokuchnia, kuchnia węglowa lub piec kaflowy na paliwo stałe, zasilane paliwami stałymi (tu: węgiel kamienny, brykiet lub pelet zawierające co najmniej 85% węgla kamiennego), wpisane lub zgłoszone do Centralnej Ewidencji Emisyjności Budynków (CEEB) do dnia 11 sierpnia 2022 r., lub po tym dniu, gdy dotyczy to głównego źródła ogrzewania wpisanego lub zgłoszonego po raz pierwszy do CEEB - źródła nowo uruchomionego. Wskazano, że przepisem art. 26 ustawy z dnia 27 października 2022 r. o zakupie preferencyjnym paliwa stałego dla gospodarstw domowych (Dz.U. z 2022 r. poz. 2236 ze zm.) dokonano nowelizacji ustawy o dodatku węglowym dodając do niej m.in. przepis art. 2 ust 3c i ust 3d zgodnie z którymi, w przypadku gdy pod jednym adresem miejsca zamieszkania zamieszkuje więcej niż jedno gospodarstwo domowe i w terminie do dnia 30 listopada 2022 r. nie jest możliwe ustalenie odrębnego adresu miejsca zamieszkania dla poszczególnych gospodarstw domowych zamieszkujących pod tym adresem w odrębnych lokalach, nie stosuje się ust. 3a i 3b do gospodarstwa domowego, którego źródłem ogrzewania jest oddzielne lub współdzielone źródło ciepła. W przypadku, o którym mowa w ust. 3c, gospodarstwu domowemu, które zajmuje lokal, dla którego nie było możliwe ustalenie odrębnego adresu, wójt, burmistrz albo prezydent miasta przyznaje dodatek węglowy w drodze decyzji administracyjnej, jeżeli w wyniku przeprowadzenia wywiadu środowiskowego organ ten ustalił zamieszkiwanie pod jednym adresem w odrębnych lokalach kilku gospodarstw domowych oraz wykorzystywanie przez te gospodarstwa oddzielnego lub współdzielonego źródła ogrzewania. Z przeprowadzonego wywiadu środowiskowego sporządza się notatkę służbową. Wójt, burmistrz albo prezydent miasta dokonuje wpisu źródła ciepła do centralnej ewidencji emisyjności budynków, o której mowa w art. 27a ust. 1 ustawy z dnia 21 listopada 2008 r. o wspieraniu termomodernizacji i remontów oraz o centralnej ewidencji emisyjności budynków, jeżeli źródło nie było wcześniej zgłoszone do tej ewidencji, bez konieczności składania odpowiedniej deklaracji. Jednocześnie w art. 31 ust 1 ww. ustawy nowelizującej, ustawodawca przewidział, że do postępowań w sprawie wypłaty dodatku węglowego wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy, prowadzonych na podstawie ustawy zmienianej w art. 26, stosuje się przepisy w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą.
W toku postępowania ustalono, że 13 czerwca 2022 r. została złożona deklaracja dotycząca źródeł ciepła i źródeł spalania paliw dla adresu zamieszkania ul. [...] określająca jako rodzaj zainstalowanych i eksploatowanych źródeł ciepła m.in. kocioł na paliwo stałe zasilany węglem i paliwami węglopochodnymi oraz drewnem kawałkowym. Z notatki służbowej pracownika socjalnego MOPS w Olsztynie sporządzonej z wywiadu środowiskowego przeprowadzonego w miejscu zamieszkania wnioskodawczyni w dniu 16 grudnia 2022 r. wynika, że dane zawarte w deklaracji źródeł ciepła i źródeł spalania paliw są zgodne ze stanem faktycznym. W budynku jednorodzinnym zamieszkują dwa odrębne gospodarstwa domowe tj. wnioskodawczyni z rodziną oraz jej rodzice. Nie zajmują wyodrębnionych lokali (zajmując parter oraz piętra budynku i dzieląc wspólną klatkę schodową). W orzecznictwie sądowoadministracyjnym na kanwie ustawy z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali wskazuje się, że o tym, czy dany lokal może być uznany za samodzielny decyduje jego wydzielenie trwałymi ścianami w obrębie budynku, swobodny dostęp do niego właściciela, czy mieszkańca i możliwość korzystania z niego bez wymogu korzystania z innych samodzielnych lokali, co oznacza przeznaczenie lokalu do wyłącznego użytku jego właściciela (mieszkańca). Przy ocenie samodzielności lokalu należy uwzględniać to, że nie może on stanowić funkcjonalnie części składowej innego lokalu oraz, że korzystanie z takiego lokalu nie może wiązać się z koniecznością korzystania z pomieszczeń znajdujących się w innym lokalu (wyrok WSA w Warszawie z dnia 20 maja 2021 r. sygn. VII SA/Wa 339/21, wyrok WSA w Olsztynie z dnia 8 kwietnia 2021 r. sygn. II SA/Ol 140/21).
W skardze wywiedzionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na ww. decyzję Kolegium skarżąca wniosła o ponowne rozpoznanie decyzji zarzucając błędną kwalifikację odrębności lokalu. Wyjaśniła, że wskazuje się na brak wydzielonego adresu w oddzielonych gospodarstwach domowych, jednak po nowelizacji ustawy wprowadzającej zmiany w art. 2 do ustawy o dodatku węglowym, spełniony został ten warunek czyli złożenie w terminie do dn. 30.11.2022, ponownie wniosku. Zgodnie z ustawą, należny dodatek węglowy przysługuje nawet, gdy nie jest możliwe ustalenie odrębnego adresu miejsca zamieszkania dla poszczególnych gospodarstw domowych zamieszkujących pod tym samym adresem. Wcześniejsze zasady "jeden dodatek na jeden adres" oraz" kto pierwszy ten lepszy" nie mają już mocy prawnej, a dodatek węglowy należy się każdemu wnioskodawcy, którego źródłem ogrzewania jest współdzielone źródło ciepła. W notatce służbowej pracownika socjalnego, błędnie określono, że nie są zajmowane wyodrębnione lokale. Główną przyczyną odmowy jest złe zakwalifikowanie odrębności lokali. Klatka schodowa w budynkach wielorodzinnych jest częścią wspólną i tak też jest i w tym przypadku, przy czym oba gospodarstwa domowe zajmują wyodrębnione lokale, są oddzielone, czego błędnie nie wskazuje pracownik MOPS, użytkowane są niezależnie, bez przymuszonego kontaktu poza klatką schodową co jest oczywiste w budynkach wyższych niż parterowe.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji i argumentację tam przedstawioną. Wniesiono o rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2022 r. poz. 2492, z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości, m.in. przez kontrolę działalności administracji publicznej. Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości wykładni i zastosowania norm prawa materialnego.
Stosownie zaś do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 259, z późn. zm.), dalej jako: "p.p.s.a.", sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, natomiast art. 135 p.p.s.a. obliguje sąd do wzięcia pod uwagę z urzędu wszelkich naruszeń prawa.
W wyniku takiej kontroli sądowej decyzja może zostać uchylona w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.).
Przeprowadzona przez Sąd kontrola legalności zaskarżonej decyzji według wskazanych wyżej kryteriów wykazała, że skarga zasługuje na uwzględnienie.
Na wstępie wyjaśnić pozostaje, że skarga została przez Sąd rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym, stosownie do art. 119 pkt 2 p.p.s.a., zgodnie z którym sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli strona zgłosi wniosek o skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym, a żadna z pozostałych stron w terminie czternastu dni od zawiadomienia o złożeniu wniosku nie zażąda przeprowadzenia rozprawy. Organ odwoławczy zawnioskował w odpowiedzi na skargę o rozpoznanie wniesionej skargi na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym, zaś skarżąca nie zażądała przeprowadzenia rozprawy.
Kwestią sporną w niniejszej sprawie pozostaje zasadność odmowy przyznania dodatku węglowego z uwagi na fakt zamieszkiwania w budynku jednorodzinnym, w którym nie wyodrębniono lokali mieszkalnych, zaś pod adresem zamieszkania został już przyznany dodatek węglowy teściom. Wnioskodawczyni wraz z mężem i dziećmi prowadzą wspólne gospodarstwo domowe natomiast rodzice prowadzą odrębne gospodarstwo domowe zajmując parter domu jednorodzinnego wraz z kuchnią i łazienką, zaś wnioskodawczyni wraz z rodziną zajmuje dwa piętra wraz z dostępem do własnej kuchni i łazienki z wykorzystaniem współdzielonego źródła ogrzewania.
Podstawę materialnoprawną wydanego w sprawie rozstrzygnięcia stanowiły przepisy ustawy z dnia 5 sierpnia 2022 r. o dodatku węglowym (Dz. U. z 2023 r. poz. 141 z późn. zm.), dalej: "ustawa". Stosownie do art. 2 ust. 1 ustawy dodatek węglowy przysługuje osobie w gospodarstwie domowym w przypadku, gdy głównym źródłem ogrzewania gospodarstwa domowego jest kocioł na paliwo stałe, kominek, koza, ogrzewacz powietrza, trzon kuchenny, piecokuchnia, kuchnia węglowa lub piec kaflowy na paliwo stałe, zasilane paliwami stałymi, wpisane lub zgłoszone do centralnej ewidencji emisyjności budynków, o której mowa w art. 27a ust. 1 ustawy z dnia 21 listopada 2008 r. o wspieraniu termomodernizacji i remontów oraz o centralnej ewidencji emisyjności budynków (Dz.U. z 2022 r. poz. 438, 1561, 1576, 1967 i 2456), do dnia 11 sierpnia 2022 r., albo po tym dniu - w przypadku głównych źródeł ogrzewania wpisanych lub zgłoszonych po raz pierwszy do centralnej ewidencji emisyjności budynków, o których mowa w art. 27g ust. 1 tej ustawy.
W ust. 2 pkt 2 ustawodawca zdefiniował, że przez gospodarstwo domowe, o którym mowa w ust. 1, rozumie się osobę fizyczną oraz osoby z nią spokrewnione lub niespokrewnione pozostające w faktycznym związku, wspólnie z nią zamieszkujące i gospodarujące (gospodarstwo domowe wieloosobowe).
Należy zwrócić uwagę, że ustawodawca mocą art. 50 ust. 1 lit. b) ustawy z dnia 15 września 2022 r. o szczególnych rozwiązaniach w zakresie niektórych źródeł ciepła w związku z sytuacją na rynku paliw (Dz. U. z 2022 r., poz. 1967) w ustawie o dodatku węglowym wprowadził w art. 2 regulacje odnoszącą się do sytuacji zamieszkiwania pod jednym adresem więcej niż jednego gospodarstwa domowego. Zgodnie z treścią dodanego ust. 3a i 3b w przypadku, gdy pod jednym adresem miejsca zamieszkania zamieszkuje więcej niż jedno gospodarstwo domowe, jeden dodatek węglowy przysługuje dla wszystkich gospodarstw domowych zamieszkujących pod tym adresem (ust. 3a), w przypadku gdy wniosek o wypłatę dodatku węglowego złożono dla więcej niż jednego gospodarstwa domowego mających ten sam adres miejsca zamieszkania, to dodatek ten jest wypłacany wnioskodawcy, który złożył wniosek jako pierwszy. Pozostałe wnioski pozostawia się bez rozpoznania ( ust. 3b).
Ponadto, kolejną nowelizacją obowiązującą od 3 listopada 2022 r., na podstawie art. 26 pkt 1 lit a ustawy z dnia 27 października 2022 r. o zakupie preferencyjnym paliwa stałego dla gospodarstw domowych (Dz.U. z 2022 r. poz. 2236) rozszerzono ww. regulacje o kolejne zapisy. Zgodnie z art. 2 ust. 3c w przypadku, gdy pod jednym adresem miejsca zamieszkania zamieszkuje więcej niż jedno gospodarstwo domowe i w terminie do dnia 30 listopada 2022 r. nie jest możliwe ustalenie odrębnego adresu miejsca zamieszkania dla poszczególnych gospodarstw domowych zamieszkujących pod tym adresem w odrębnych lokalach, nie stosuje się ust. 3a i 3b do gospodarstwa domowego, którego źródłem ogrzewania jest oddzielne lub współdzielone źródło ciepła. Natomiast stosownie do art. 2 ust. 3d w przypadku, o którym mowa w ust. 3c, gospodarstwu domowemu, które zajmuje lokal, dla którego nie było możliwe ustalenie odrębnego adresu, wójt, burmistrz albo prezydent miasta przyznaje dodatek węglowy w drodze decyzji administracyjnej, jeżeli w wyniku przeprowadzenia wywiadu środowiskowego organ ten ustalił zamieszkiwanie pod jednym adresem w odrębnych lokalach kilku gospodarstw domowych oraz wykorzystywanie przez te gospodarstwa oddzielnego lub współdzielonego źródła ogrzewania. Z przeprowadzonego wywiadu środowiskowego sporządza się notatkę służbową. Wójt, burmistrz albo prezydent miasta dokonuje wpisu źródła ciepła do centralnej ewidencji emisyjności budynków, o której mowa w art. 27a ust. 1 ustawy z dnia 21 listopada 2008 r. o wspieraniu termomodernizacji i remontów oraz o centralnej ewidencji emisyjności budynków, jeżeli źródło nie było wcześniej zgłoszone do tej ewidencji, bez konieczności składania odpowiedniej deklaracji.
Stosownie zaś do art. 2 ust. 9 ustawy wniosek o wypłatę dodatku węglowego składa się do dnia 30 listopada 2022 r. Skarżąca w dniu 24 listopada 2022 r. złożyła wniosek o wypłatę dodatku węglowego, zatem wniosek ten winien być rozpoznany.
Wywiad środowiskowy przeprowadza się w miejscu zamieszkania wnioskodawcy (ust. 15c). W toku wywiadu środowiskowego ustala się, czy stan faktyczny danego gospodarstwa domowego jest zgodny z informacjami podanymi we wniosku o wypłatę dodatku węglowego (ust. 15d). W ust. 15e przewidziano, że niewyrażenie zgody na przeprowadzenie wywiadu środowiskowego, o którym mowa w ust. 15b, stanowi podstawę do odmowy przyznania dodatku węglowego.
W tym miejscu pozostaje nadto zwrócić uwagę, że dokonane kolejne nowelizacje ustawy o dodatku węglowym jasno wskazują, że ich ratio legis sprowadza się do objęcia wsparciem w formie tego świadczenia jak największej liczby gospodarstw domowych, poprzez odformalizowanie procedury przy jednoczesnym zobowiązaniu organów administracji publicznej do dokładnego i wszechstronnego zbadania okoliczności faktycznych dotyczących osoby ubiegającej się o to świadczenie (zob. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 5 maja 2023 r. sygn. II SA/Gl 210/23 dostępny w CBOSA).
Zaznaczyć również należy, że w uzasadnieniu projektu ustawy (druk sejmowy IX.2471) wskazano, że projektowana regulacja ma na celu zapewnienie wsparcia dla dużej grupy gospodarstw domowych w Polsce, w tym również gospodarstw najuboższych energetycznie, w pokryciu części kosztów wynikających ze wzrostu cen na rynku energii, w tym kosztów opału. Proponowane wsparcie finansowe w postaci dodatku węglowego wspomoże budżety domowe oraz zwiększy poczucie bezpieczeństwa energetycznego i socjalnego. Tym samym przyczyni się do ograniczenia negatywnych skutków sytuacji międzynarodowej na te z gospodarstw domowych, dla których główne źródło ciepła zasilane jest paliwami stałymi.
Przyznać należy, że w okolicznościach tej sprawy zasadnie organ pierwszej instancji stwierdził konieczność przeprowadzenia wywiadu środowiskowego, skoro ustalił, że pod wskazanym powyżej adresem zamieszkania prowadzą oddzielne gospodarstwo domowe dwa gospodarstwa domowe. Niezbędne zatem pozostawało ustalenie źródła ogrzewania oraz istnienie odrębności lokalów, o której mowa w art. 2 ust. 3c i 3d ustawy.
Nie jest sporne, że wywiad środowiskowy ze skarżącą został przeprowadzony, zaś w sporządzonej na tę okoliczność notatce służbowej z 16.12.2022 r. zapisano, że liczba odrębnych lokali stanowi – 1, zaś liczba gospodarstw domowych w danym lokalu - 2. Zapisano nadto, że petentka z mężem i dwójką dzieci prowadzi wspólne gospodarstwo domowe, odrębne z rodzicami. Miejsce zamieszkania stanowi budynek jednorodzinny, petentka z rodziną zajmuje dwa piętra z dostępem do własnej kuchni i łazienki z wykorzystaniem współdzielonego źródła ogrzewania, na parterze mieszkają rodzice którzy mają własną kuchnię i łazienkę. Z notatki nie wynika w oparciu o jakie kryteria pracownik socjalny dokonał oceny w zakresie liczby odrębnych lokali poza wskazaniem, że skarżąca wraz z rodziną zamieszkuje w budynku jednorodzinnym, w którym zamieszkują także rodzice prowadzący odrębne gospodarstwo domowe.
Jak wskazano już powyżej ustawodawca w przywołanych powyżej regulacjach ustawy nie dokonał zdefiniowania ani pojęcia zamieszkiwania, ani też pojęcia odrębnych lokali, wobec czego w rozpoznawanej sprawie orzekające organy przyjęły, że w takiej sytuacji pozostaje odnieść się do regulacji sądowoadministracyjnym na kanwie ustawy z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali (Dz.U z 2021 r. poz. 1048) dalej jako: "u.w.l.", gdzie zdefiniowano pojęcie samodzielnego lokalu mieszkalnego jako wydzielonej trwałymi ścianami w obrębie budynku izby lub zespołu izb przeznczonych na stały pobyt ludzi, które wraz z pomieszczeniami pomocniczymi służą zaspokajaniu ich potrzeb mieszkaniowych, przez co wskazuje się, że o tym, czy dany lokal może być uznany za samodzielny decyduje jego wydzielenie trwałymi ścianami w obrębie budynku, swobodny dostęp do niego właściciela, czy mieszkańca i możliwość korzystania z niego bez wymogu korzystania z innych samodzielnych lokali, co oznacza przeznaczenie lokalu do wyłącznego użytku jego właściciela (mieszkańca). Podkreślono, że przy ocenie samodzielności lokalu należy uwzględniać to, że nie może on stanowić funkcjonalnie części składowej innego lokalu oraz, że korzystanie z takiego lokalu nie może wiązać się z koniecznością korzystania z pomieszczeń znajdujących się w innym lokalu (wyrok WSA w Warszawie z dnia 20 maja 2021 r. sygn. VII SA/Wa 339/21, wyrok WSA w Olsztynie z dnia 8 kwietnia 2021 r. sygn. II SA/Ol 140/21, dostępne w CBOSA).
Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą skargę nie podziela takiego stanowiska co do zaprezentowanej wykładni pojęcia "odrębnego lokalu", o którym mowa w treści art. 2 ust. 3c ustawy. Po pierwsze stosownie do treści art. 1 ust. 1 u.w.l. ustawa ta określa sposób ustanawiania odrębnej własności samodzielnych lokali mieszkalnych, lokali o innym przeznaczeniu, prawa i obowiązki właścicieli tych lokali oraz zarząd nieruchomością wspólną. Zatem w jakikolwiek sposób nie dotyczy regulacji wynikającej z ustawy o dodatku węglowym, która w żaden sposób nie odnosi się do kwestii ustanawiania odrębnej własności samodzielnych lokali mieszkalnych. Poza tym ustawodawca w ustawie o dodatku węglowym posłużył się pojęciem "zamieszkiwania pod jednym adresem w odrębnych lokalach" nie zaś pojęciem odrębnej własności lokalu, które to sformułowanie pozwalałoby na odniesienie się do pojęć w rozumieniu ustawy o własności lokali. W takim przypadku organy orzekające w tej sprawie winny odkodować przesłankę "zamieszkiwania pod jednym adresem w odrębnych lokalach" nie w kontekście odrębnej własności lokalu mieszkalnego lecz odrębności lokalu w sensie funkcjonalnym. Zatem możliwość funkcjonowania takiego odrębnego lokalu w kontekście art. 2 ust. 3c ustawy nie może być uzależniona od spełnienia warunku samodzielności lokalu mieszkalnego w kontekście ustawy o własności lokalu.
Z przeprowadzonego wywiadu środowiskowego w tej sprawie wynika niezbicie, że w budynku jednorodzinnym pod wskazanym powyżej adresem prowadzą odrębne gospodarstwo domowe dwie rodziny, skarżącej oraz jej teściowie. Obie rodziny zajmują odrębne pomieszczenia w budynku jednorodzinnym, co potwierdzono w trakcie wywiadu, bowiem skarżąca wraz z rodziną zajmuje dwa piętra z własną kuchnią i łazienką, natomiast jej teściowie (w wywiadzie zapisano rodzice) parter z własną kuchnią oraz łazienką. Wspólne pozostaje natomiast współdzielone źródło ogrzewania. Fakt posiadania współdzielonego źródła ogrzewania nie może natomiast świadczyć o braku odrębności lokalu mieszkalnego skoro taki warunek m.in. przewiduje ustawodawca w art. 2 ust. 3c ustawy. W przedstawionym stanie faktycznym nieuprawnione pozostaje zatem stwierdzenie orzekających w sprawie organów o braku odrębności lokali mieszkalnych pod jedyny adresem, skoro z dokonanych w sprawie niekwestionowanych ustaleń wynika, że każda z rodzin zajmuje odrębne pomieszczenia w domu jednorodzinnym, odrębne lokale.
W tym stanie rzeczy Sąd uwzględnił skargę i uchylił zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję organu I instancji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. Dalsze postępowanie organu w sprawie wynika wprost z poczynionych wyżej rozważań.