II SA/Ol 385/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w OlsztynieOlsztyn2005-08-23
NSAnieruchomościŚredniawsa
nieruchomościpodział nieruchomościstwierdzenie nieważnościstrona postępowaniainteres prawnyKodeks postępowania administracyjnegodroga dojazdowagranice działki

WSA w Olsztynie oddalił skargę na decyzję SKO odmawiającą wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji zatwierdzającej podział nieruchomości, uznając skarżącego za niebędącego stroną w sprawie.

Skarżący W. D. domagał się stwierdzenia nieważności decyzji zatwierdzającej podział nieruchomości, twierdząc, że narusza ona jego interes prawny poprzez skrócenie drogi dojazdowej do jego działki i istnienie sprzecznych decyzji w tej sprawie. Samorządowe Kolegium Odwoławcze odmówiło wszczęcia postępowania, uznając skarżącego za niebędącego stroną w postępowaniu o podział nieruchomości. WSA w Olsztynie oddalił skargę, podzielając stanowisko SKO, że stroną postępowania o podział nieruchomości jest tylko właściciel lub użytkownik wieczysty dzielonej nieruchomości, a skarżący nie posiadał takiego tytułu prawnego.

Sprawa dotyczyła skargi W. D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która utrzymała w mocy wcześniejszą decyzję odmawiającą wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Wójta Gminy J. z 2002 r. zatwierdzającej projekt podziału nieruchomości. Skarżący twierdził, że decyzja ta narusza jego interes prawny, ponieważ skraca drogę dojazdową do jego działki i jest sprzeczna z wcześniejszą decyzją z 1981 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze odmówiło wszczęcia postępowania, argumentując, że skarżący nie jest stroną w sprawie podziału nieruchomości, ponieważ nie posiada tytułu prawnego do dzielonej działki. WSA w Olsztynie oddalił skargę, potwierdzając, że stroną postępowania o podział nieruchomości jest wyłącznie jej właściciel lub użytkownik wieczysty. Sąd podkreślił, że skarżący nie miał żadnego tytułu prawnego do działki, która została podzielona, a sam podział nie dotyczył zmiany granicy jego działki. Ponadto, sąd wskazał, że kwestia sprzedaży działki ma charakter cywilnoprawny i pozostaje poza kontrolą sądu administracyjnego. W związku z brakiem przymiotu strony, sąd uznał, że organ nie miał obowiązku merytorycznego rozpatrywania argumentów skarżącego dotyczących sprzeczności decyzji.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, stroną postępowania w sprawie zatwierdzenia podziału nieruchomości oraz stwierdzenia jej nieważności może być jedynie właściciel lub użytkownik wieczysty nieruchomości podlegającej podziałowi.

Uzasadnienie

Sąd powołał się na orzecznictwo administracyjne, zgodnie z którym przymiot strony w postępowaniu o podział nieruchomości przysługuje wyłącznie podmiotom posiadającym tytuł prawny do tej nieruchomości. Skarżący nie wykazał takiego tytułu, co skutkowało odmową wszczęcia postępowania nieważnościowego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (4)

Główne

k.p.a. art. 157 § § 2

Kodeks postępowania administracyjnego

Postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności wszczyna się na żądanie strony lub z urzędu. Stroną w sprawie podziału nieruchomości jest właściciel lub użytkownik wieczysty.

Pomocnicze

p.u.s.a. art. 1 § § 2

Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Sądy administracyjne sprawują kontrolę wykonywania administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.

p.p.s.a. art. 151

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd oddala skargę, jeśli nie ma podstaw do jej uwzględnienia.

u.g.n. art. 97 § ust. 3 pkt 2

Ustawa o gospodarce nieruchomościami

Dotyczy postępowania o podział nieruchomości.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Skarżący nie jest stroną w postępowaniu o podział nieruchomości, ponieważ nie posiada tytułu prawnego do dzielonej działki. Podział nieruchomości nie narusza interesu prawnego skarżącego, gdyż nie dotyczy zmiany granic jego działki.

Odrzucone argumenty

Decyzja zatwierdzająca podział nieruchomości narusza interes prawny skarżącego poprzez skrócenie drogi dojazdowej. Istnieją dwie sprzeczne decyzje dotyczące drogi dojazdowej, co powinno być rozpatrzone merytorycznie. Organ pominął w rozważaniach decyzję Naczelnika Gminy J. z 1981 r.

Godne uwagi sformułowania

stroną postępowania administracyjnego o podział nieruchomości są właściciele tej nieruchomości oraz jej użytkownicy wieczyści wnioskodawca nie ma żadnego tytułu prawnego do przedmiotowej nieruchomości podział działki przebiega w taki sposób (...) iż nie można uznać, aby kwestionowana decyzja wywołała jakiekolwiek skutki w sferze interesu prawnego skarżącego fakt sprzedaży sąsiedniej działki (...) w ogóle pozostaje poza kontrolą sądu administracyjnego, gdyż dotyczy sprawy o charakterze cywilnoprawnym

Skład orzekający

Marzenna Glabas

przewodniczący

Katarzyna Matczak

członek

Beata Jezielska

sprawozdawca

Ewa Rychcik

asesor

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalenie kręgu stron w postępowaniu o podział nieruchomości i stwierdzenie jej nieważności, a także zakres kontroli sądu administracyjnego nad decyzjami dotyczącymi podziału nieruchomości."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej i interpretacji przepisów KPA w kontekście podziału nieruchomości.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje kluczowe zasady dotyczące kręgu stron w postępowaniu administracyjnym dotyczącym nieruchomości, co jest istotne dla praktyków. Brak nietypowych faktów obniża jej atrakcyjność dla szerszej publiczności.

Kto jest stroną w sprawie podziału nieruchomości? Sąd wyjaśnia granice interesu prawnego.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Ol 385/05 - Wyrok WSA w Olsztynie
Data orzeczenia
2005-08-23
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2005-06-02
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie
Sędziowie
A. Beata Jezielska /sprawozdawca/
A. Katarzyna Matczak
Marzenna Glabas /przewodniczący/
Symbol z opisem
6072 Scalenie oraz podział nieruchomości
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Marzenna Glabas Katarzyna Matczak Beata Jezielska (spr.) Ewa Rychcik Przewodniczący Sędzia WSA Asesor WSA Asesor WSA Protokolant po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 sierpnia 2005 r. sprawy ze skargi W. D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia "[...]" nr "[...]" w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji zatwierdzającej projekt podziału nieruchomości oddala skargę
Uzasadnienie
Decyzją z dnia 20 grudnia 2004r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze odmówiło wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Wójta Gminy J. z dnia 5 lipca 2002r. o nr "[...]" w sprawie zatwierdzenia projektu podziału nieruchomości o numerze geodezyjnym nr 152/4 położonej w obrębie M. W uzasadnieniu podano, iż W. D. zwrócił się pismem z dnia 3 października 2004r. do Kolegium w sprawie drogi dojazdowej do jego działki nr 152/1, podnosząc iż w sprawie tej drogi, oznaczonej jako działka 152/3 są dwie decyzje, a mianowicie: decyzja Naczelnika Gminy J. z dnia 13 lipca 1981 r. oraz Wójta Gminy J. z dnia 5 lipca 2002r. Wnioskodawca wskazał, iż druga z tych decyzji bezprawnie ogranicza długość drogi dojazdowej ustalonej pierwszą z nich, a jednocześnie pozostawił do uznania organu kwestię zakwalifikowania jego pisma do jednego ze środków prawnych służących jej wzruszeniu. Podniesiono, iż Kolegium potraktowało przedmiotowe pismo jako wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji, gdyż do przyczyn stwierdzenia nieważności zalicza się między innymi rażące naruszenie prawa oraz okoliczność iż decyzja dotyczy już sprawy poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną. Wyjaśniono, iż mając na uwadze art. 157 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego stanowiącego, iż postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności wszczyna się na żądanie strony lub z urzędu uznano, iż wnioskodawca nie jest stroną w sprawie, której dotyczy kwestionowana decyzja. Decyzją tą bowiem Wójt Gminy J. zatwierdził projekt podziału nieruchomości oznaczonej jako działka 152/4, zaś nieruchomość ta w chwili podziału stanowiła własność gminy J. i graniczyła z działką nr 152/1 stanowiącą własność wnioskodawcy oraz działką nr 152/3 stanowiącą drogę dojazdową. Powołując się na orzecznictwo sądowodaministracyjne wskazano, iż stroną postępowania administracyjnego o podział nieruchomości są właściciele tej nieruchomości oraz jej użytkownicy wieczyści, zaś wnioskodawca nie ma żadnego tytułu prawnego do przedmiotowej nieruchomości. Wskazano ponadto, iż nie znaleziono podstaw do wszczęcia postępowania z urzędu, gdyż kwestionowana decyzja dotyczy podziału działki graniczącej z działką dojazdową a nie działki stanowiącej tę drogę.
W. D. złożył wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, kwestionując ustalenie organu iż nie jest on stroną w sprawie. Ponownie wskazał na fakt, iż w sprawie drogi dojazdowej do jego działki są dwie decyzje, które nie są ze sobą zgodne. Zarzucił, iż gdyby miał uwzględnić decyzję Wójta Gminy J. z 5 lipca 2002r. to musiałby zmienić ogrodzenie działki usytuowane zgodnie z decyzją Naczelnika Gminy J. z dnia 13 lipca 1981 r. W związku z tym w ocenie wnioskodawcy został naruszony jego interes prawny. Zarzucił ponadto, iż organ analizował jedynie decyzję z 5 lipca 2002r., całkowicie pomijając w rozważaniach decyzję z dnia 13 lipca 1981r.
Decyzją z dnia 23 marca 2005r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy własną decyzję z dnia 20 grudnia 2004r. W uzasadnieniu wskazano, iż Kolegium podtrzymuje dotychczasowe stanowisko, iż stroną postępowania o podział nieruchomości a także stwierdzenie jej nieważności mogą być tylko właściciele bądź użytkownicy nieruchomości podlegającej podziałowi. Wyjaśniono, iż w tych okolicznościach Kolegium nie mogło odnieść się merytorycznie do meritum żądania strony.
Na tę decyzję skargę wniósł W. D., zarzucając jej naruszenie prawa procesowego. W uzasadnieniu podał, iż decyzją Naczelnika Gminy J. z 13 lipca 1981 r. udzielono mu pozwolenia na budowę, którego integralną częścią była mapa sytuacyjna z oznaczonymi granicami działki. W 2002r. Wójt Gminy J. sprzedał działkę nr 152/4 (sąsiadującą z jego nieruchomością), zaś decyzją z dnia 5 lipca 2002r. zatwierdził projekt podziału tej działki. Z projektu tego wynika, iż skrócono długość drogi dojazdowej do działki skarżącego o blisko Im. Zarzucił, iż w dotychczasowym postępowaniu organy całkowicie pomijały okoliczność ustaleń wynikających z decyzji Naczelnika Gminy J. z 13 lipca 1981r., określającej przebieg drogi dojazdowej, ograniczając się do kwestii formalnych. Podniósł ponadto, iż sprzedaż sąsiedniej działki bez uwzględnienia powołanej decyzji Naczelnika Gminy z 1981 r. także narusza jego interes prawny.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Podnieść należy, iż w myśl art. l § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153 póz. 1269) sądy administracyjne sprawują kontrolę wykonywania administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Rozpoznając skargę na decyzję Sąd dokonuje oceny, czy przy jej wydaniu nie zostały naruszone przepisy prawa materialnego bądź też procesowego, obowiązujące w dacie orzekania przez organ administracji.
W ocenie Sądu zarówno zaskarżona decyzja, jak i poprzedzająca ją decyzja Kolegium nie naruszają prawa.
Słuszne jest stanowisko Kolegium, iż do złożenia wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji uprawniona jest jedynie strona. Brak zaś takiego przymiotu po stronie wnioskodawcy musi skutkować odmową wszczęcia postępowania nieważnościowego. Przesądza o tym treść art. 157 § 2 Kodeksu postępowania administracyjne. Z kolei orzecznictwie sądowadninistracyjnym wielokrotnie wyrażany był pogląd, iż stroną postępowania w sprawie zatwierdzenia podziału nieruchomości może być jedynie osoba posiadająca tytuł prawny do dzielonej nieruchomości (np. w wyroku NSA z dnia 21 października 1999r. Sygn. akt I SA 285/99, LEX nr 48618 oraz w wyroku z dnia 7 lutego 2002r. Sygn. akt I SA 1710/00, LEX nr 82813). Poza sporem pozostaje zaś fakt, iż skarżący nie ma żadnego tytułu prawnego do działki nr 152/4, o której podziale orzeczono w decyzji z dnia 5 lipca 2002r. Wskazać także należy, iż w wyroku z dnia 17 sierpnia 2000r. (Sygn. akt II SA/Gd 2248/98, opublik. ONSA z 2002r. nr 2 poz. 69) Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, iż właściciele nieruchomości przyległej do nieruchomości stanowiącej własność gminy, w odniesieniu do której wszczęto postępowanie administracyjne o podział w trybie art. 97 ust. 3 pkt 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomościami nie są stronami tego postępowania w rozumieniu art. 28 Kpa także wówczas, gdy wystąpili do gminy z wnioskiem o nabycie jej części w drodze bezprzetargowej. Ponadto należy podnieść, iż przedmiotową decyzją nie orzekano o zmianie granicy działki nr 152/4, co podnosi skarżący, lecz o jej podziale. Przy czym podział działki przebiega w taki sposób (biegnie przez jej środek), iż nie można uznać, aby kwestionowana decyzja wywołała jakiekolwiek skutki w sferze interesu prawnego skarżącego. W związku z tym zasadnie organ odmówił wszczęcia postępowania o stwierdzenie nieważności wyżej wskazanej decyzji.
Odnosząc się do zarzutów skarżącego wskazać należy, iż nie zasługują one na uwzględnienie. Skarżący kwestionuje bowiem okoliczność, iż organ nie rozpatrzył jego wniosku merytorycznie, całkowicie pomijając ustalenia wynikające z decyzji Naczelnika Gminy J. z dnia 13 lipca 1981 r. Wyjaśnić jednak należy, iż skoro brak było podstaw do wszczęcia postępowania nieważnościowego, to organ nie mógł rozpatrzyć merytorycznych argumentów strony dotyczących istnienia w ocenie skarżącego dwóch sprzecznych decyzji.
Natomiast fakt sprzedaży działki, która uległa podziałowi w ogóle pozostaje poza kontrolą sądu administracyjnego, gdyż dotyczy sprawy o charakterze cywilnoprawnym.
Wobec powyższego Sąd nie znalazł podstaw uwzględnienia skargi i na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270) skargę oddalił.