II SA/Ol 333/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie rozpoznał sprzeciw od decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego (SKO), która uchyliła decyzję Burmistrza odmawiającą uchylenia ostatecznej decyzji ustalającej warunki zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie ośmiu budynków mieszkalnych jednorodzinnych w zabudowie bliźniaczej. Spółka [...] wystąpiła o wznowienie postępowania, twierdząc, że jako właściciel sąsiedniej działki nie brała udziału w pierwotnym postępowaniu (art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a.). Organ I instancji odmówił uchylenia decyzji, uznając, że spółka nie wykazała interesu prawnego, a planowana inwestycja nie oddziałuje znacząco na środowisko ani nie powoduje uciążliwości w rolniczym użytkowaniu sąsiednich gruntów. SKO uchyliło decyzję organu I instancji, zarzucając mu lakoniczne uzasadnienie i brak rzetelnego ustalenia interesu prawnego spółki, a także naruszenie przepisów postępowania (art. 107 § 3, art. 151 § 1, art. 28 K.p.a.). Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił sprzeciw od decyzji SKO. Sąd uznał, że organ odwoławczy prawidłowo zastosował art. 138 § 2 K.p.a., uchylając decyzję organu I instancji i przekazując sprawę do ponownego rozpatrzenia. Sąd podkreślił, że organ I instancji nie wykazał w sposób wyczerpujący, dlaczego spółka nie posiada interesu prawnego jako właściciel sąsiedniej nieruchomości. Wskazano, że choć definicja obszaru oddziaływania obiektu w Prawie budowlanym jest wąska, to w postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy kluczowy jest zakres oddziaływania inwestycji na sąsiednie nieruchomości, który może wynikać również z przepisów prawa cywilnego (art. 140, 144 Kc) i administracyjnego, np. w kontekście zmiany sposobu zagospodarowania terenu z rolniczego na mieszkaniowy. Sąd stwierdził, że organ I instancji nie zbadał tej kwestii wystarczająco, a lakoniczne uzasadnienie naruszało art. 107 § 3 K.p.a. Tym samym, decyzja kasacyjna SKO była uzasadniona, a sprzeciw strony nie zasługiwał na uwzględnienie.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaUstalanie kręgu stron w postępowaniu o warunki zabudowy, zwłaszcza w kontekście interesu prawnego sąsiadów oraz stosowania art. 138 § 2 K.p.a. przez organ odwoławczy.
Sprawa dotyczy specyficznego przypadku wznowienia postępowania i oceny decyzji kasacyjnej, co ogranicza jej bezpośrednie zastosowanie do podobnych sytuacji proceduralnych.
Zagadnienia prawne (3)
Czy właściciel sąsiedniej nieruchomości, która nie jest bezpośrednio objęta inwestycją ustalającą warunki zabudowy, posiada interes prawny do udziału w postępowaniu o wznowienie postępowania administracyjnego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, właściciel sąsiedniej nieruchomości może posiadać interes prawny, jeśli wykaże jego istnienie na podstawie art. 28 K.p.a., co może wynikać z zakresu oddziaływania inwestycji na jego nieruchomość, nawet jeśli nie jest ona bezpośrednio objęta decyzją.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że organ I instancji nie wykazał wystarczająco, dlaczego spółka nie posiada interesu prawnego. Podkreślono, że choć definicja obszaru oddziaływania w Prawie budowlanym jest wąska, to w postępowaniu o warunki zabudowy kluczowy jest szerszy zakres oddziaływania, który może wynikać z przepisów prawa cywilnego i administracyjnego, np. w kontekście zmiany sposobu zagospodarowania terenu.
Czy organ odwoławczy prawidłowo zastosował art. 138 § 2 K.p.a. (decyzja kasacyjna), uchylając decyzję organu I instancji i przekazując sprawę do ponownego rozpatrzenia?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, organ odwoławczy prawidłowo zastosował art. 138 § 2 K.p.a., ponieważ organ I instancji naruszył przepisy postępowania (art. 107 § 3 K.p.a. poprzez lakoniczne uzasadnienie) i konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy (ustalenie interesu prawnego strony) miał istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie.
Uzasadnienie
Sąd stwierdził, że organ I instancji nie rozpoznał sprawy w sposób wyczerpujący, szczególnie w zakresie ustalenia interesu prawnego strony. Lakoniczne uzasadnienie decyzji naruszało wymogi formalne, a konieczność przeprowadzenia dalszego postępowania wyjaśniającego uzasadniała uchylenie decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji, zgodnie z zasadą dwuinstancyjności.
Jaki jest zakres kompetencji organu I instancji w ustalaniu obszaru oddziaływania inwestycji w postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy?
Odpowiedź sądu
Organ I instancji może jedynie ogólnie ustalić obszar oddziaływania na podstawie założeń wniosku, natomiast precyzyjne ustalenia należą do projektanta lub właściwego organu architektoniczno-budowlanego na etapie pozwolenia na budowę.
Uzasadnienie
Sąd odniósł się do argumentacji strony sprzeciwu, że organ I instancji nie jest kompetentny do precyzyjnego ustalania obszaru oddziaływania. Zaznaczono, że choć organ I instancji może ogólnie określić obszar oddziaływania, to szczegółowe ustalenia należą do etapu pozwolenia na budowę. Jednakże, w kontekście ustalania interesu prawnego strony, organ musi ocenić potencjalny wpływ inwestycji.
Przepisy (17)
Główne
k.p.a. art. 145 § § 1 pkt 4
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Podstawa do wznowienia postępowania w przypadku, gdy strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu.
k.p.a. art. 148
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Termin do złożenia wniosku o wznowienie postępowania.
k.p.a. art. 151 § § 1 pkt 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Decyzja odmawiająca uchylenia decyzji dotychczasowej.
k.p.a. art. 28
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Definicja strony postępowania administracyjnego.
k.p.a. art. 107 § § 3
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Wymogi dotyczące uzasadnienia decyzji administracyjnej.
k.p.a. art. 138 § § 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Podstawa do uchylenia decyzji organu I instancji i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia.
u.p.z.p. art. null
Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Brak własnej regulacji pojęcia strony w postępowaniu o wydanie decyzji o warunkach zabudowy, co wymaga stosowania art. 28 K.p.a.
p.p.s.a. art. 64a
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Możliwość wniesienia sprzeciwu od decyzji kasacyjnej organu odwoławczego.
p.p.s.a. art. 64e
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zakres kognicji sądu rozpoznającego sprzeciw od decyzji kasacyjnej.
p.p.s.a. art. 151a § § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do oddalenia sprzeciwu.
Pomocnicze
u.p.b. art. 3 § pkt 20
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Definicja obszaru oddziaływania obiektu, która została znowelizowana w celu wyeliminowania wątpliwości.
k.c. art. 140
Kodeks cywilny
Podstawa do wyprowadzenia interesu prawnego z tytułu prawa własności w powiązaniu z przepisami administracyjnego prawa materialnego.
k.c. art. 144
Kodeks cywilny
Podstawa do wyprowadzenia interesu prawnego z tytułu prawa własności w powiązaniu z przepisami administracyjnego prawa materialnego.
k.c. art. 154
Kodeks cywilny
Podstawa do wyprowadzenia interesu prawnego z tytułu prawa własności w powiązaniu z przepisami administracyjnego prawa materialnego.
null art. § 3 ust. 1 pkt 55 lit. b tiret 1
Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko
Definicja przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko.
null art. § 6 ust. 1 pkt 1, ust. 2 pkt 1, § 7 pkt 1, § 8 ust. 1 pkt 1, § 9 ust. 1 pkt 1
Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej z dnia 1 sierpnia 2013 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budowle rolnicze i ich usytuowanie
Przepisy dotyczące usytuowania budowli rolniczych w kontekście zabudowy mieszkaniowej.
null art. 234 § ust. 1 pkt 1 i 2
Ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. - Prawo wodne
Przepisy dotyczące odprowadzania wód opadowych.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Organ odwoławczy prawidłowo wskazał na naruszenie przez organ I instancji przepisów postępowania, w szczególności art. 107 § 3 K.p.a. poprzez lakoniczne uzasadnienie decyzji. • Organ odwoławczy prawidłowo wskazał na konieczność ponownego rozpatrzenia sprawy przez organ I instancji w celu rzetelnego ustalenia interesu prawnego strony (właściciela sąsiedniej nieruchomości).
Odrzucone argumenty
Argumentacja strony sprzeciwu, że organ I instancji nie jest kompetentny do ustalania obszaru oddziaływania inwestycji, została częściowo odrzucona w kontekście oceny interesu prawnego. • Argumentacja strony sprzeciwu, że decyzja organu odwoławczego jest nielogiczna i zmierza do przedłużenia postępowania.
Godne uwagi sformułowania
"Poza tym wskazano na okoliczność, że inwestycja nie należy do rodzaju przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco lub znacząco oddziaływać na środowisko." • "Podkreślono, że spółka nie wykazała interesu prawnego, który ma podstawę w konkretnym przepisie obowiązującego prawa, a powołane okoliczności, wynikające z wydania decyzji ustalającej warunki zabudowy dla inwestycji mają związek z interesem faktycznym, a nie prawnym." • "W uzasadnieniu decyzji zabrakło wywodów w tym zakresie. Tymczasem przedmiotowa inwestycja jest szeroka. Co więcej, zdaje się, że w sąsiedztwie ma miejsce ekspansja zabudowy mieszkaniowej, co niewątpliwie generuje różnego rodzaju immisje." • "W ocenie tutejszego Sądu sprzeciw nie zasługuje na uwzględnienie." • "Sądowa kontrola decyzji, zainicjowana wniesieniem sprzeciwu, wymaga więc oceny, czy w sprawie organ odwoławczy uzasadnił w sposób należyty wydanie decyzji kasacyjnej, czy też uchylił się od załatwienia sprawy co do istoty." • "Właściciele lub użytkownicy wieczyści działek sąsiednich (...) mogą być stronami tego postępowania tylko wtedy, gdy wykażą swój interes prawny na podstawie art. […]
Skład orzekający
Katarzyna Matczak
przewodniczący sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Ustalanie kręgu stron w postępowaniu o warunki zabudowy, zwłaszcza w kontekście interesu prawnego sąsiadów oraz stosowania art. 138 § 2 K.p.a. przez organ odwoławczy."
Ograniczenia: Sprawa dotyczy specyficznego przypadku wznowienia postępowania i oceny decyzji kasacyjnej, co ogranicza jej bezpośrednie zastosowanie do podobnych sytuacji proceduralnych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa ilustruje złożoność ustalania kręgu stron w postępowaniach administracyjnych, zwłaszcza gdy w grę wchodzi interes prawny sąsiadów w kontekście planowanej inwestycji. Pokazuje, jak ważne jest rzetelne uzasadnienie decyzji i prawidłowe stosowanie przepisów proceduralnych.
“Kto jest stroną w sprawie o warunki zabudowy? Sąd wyjaśnia interes prawny sąsiada.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.