VII SA/Wa 149/19

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2019-07-04
NSAbudowlaneŚredniawsa
prawo budowlanesamowola budowlanarozbiórkalegalizacja budowynadzór budowlanydecyzja administracyjnabudynek gospodarczyzgłoszenie budowy

WSA w Warszawie oddalił skargę na decyzję nakazującą rozbiórkę samowolnie wybudowanego budynku gospodarczego, uznając, że nie przedstawiono dokumentów legalizacyjnych.

Sąd administracyjny rozpatrzył skargę P. S. na decyzję nakazującą rozbiórkę budynku gospodarczego. Spór dotyczył ustalenia daty powstania obiektu i jego legalności. Organy nadzoru budowlanego ustaliły, że budynek powstał po 1995 r. bez wymaganego zgłoszenia. Pomimo wezwań, skarżący nie przedstawił dokumentów niezbędnych do legalizacji. Sąd uznał, że organy prawidłowo zastosowały przepisy Prawa budowlanego, a decyzja o rozbiórce była obligatoryjna z powodu braku dopełnienia obowiązków legalizacyjnych.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał skargę P. S. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która utrzymała w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego nakazującą rozbiórkę budynku gospodarczego. Kwestią sporną było ustalenie, czy budynek został wybudowany samowolnie i bez wymaganego zgłoszenia, a także czy powstał przed czy po wejściu w życie przepisów Prawa budowlanego z 1994 r. Organy nadzoru budowlanego, opierając się m.in. na zdjęciach lotniczych, ustaliły, że budynek powstał po 1995 r. i wymagał zgłoszenia. Skarżący nie przedstawił jednak dokumentów niezbędnych do legalizacji obiektu, mimo wielokrotnych wezwań. Sąd uznał, że organy prawidłowo zastosowały art. 49b Prawa budowlanego, a decyzja o nakazie rozbiórki była obligatoryjna w sytuacji niedopełnienia przez inwestora obowiązków legalizacyjnych. Sąd podkreślił, że możliwość legalizacji jest uprawnieniem inwestora, a nie obowiązkiem organu, a w przypadku braku możliwości legalizacji, nakaz rozbiórki jest obligatoryjny.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, budynek taki podlega nakazowi rozbiórki, jeśli inwestor nie dopełnił obowiązków nałożonych przez organ w celu legalizacji, a decyzja o rozbiórce jest obligatoryjna.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że organy nadzoru budowlanego prawidłowo ustaliły datę powstania budynku i jego samowolny charakter. Ponieważ skarżący nie przedstawił wymaganych dokumentów do legalizacji, organ był zobowiązany wydać decyzję o rozbiórce na podstawie art. 49b Prawa budowlanego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucono_skargę

Przepisy (9)

Główne

u.p.b. art. 49b § ust. 1

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane

Organ nakazuje rozbiórkę obiektu budowlanego wybudowanego bez wymaganego zgłoszenia.

u.p.b. art. 49b § ust. 2

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane

Procedura legalizacyjna możliwa, gdy budowa jest zgodna z planowaniem przestrzennym i przepisami technicznymi; organ wstrzymuje roboty i nakłada obowiązek przedłożenia dokumentów.

u.p.b. art. 49b § ust. 3

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane

W przypadku niespełnienia obowiązków legalizacyjnych, stosuje się przepis ust. 1 (nakaz rozbiórki).

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd oddala skargę, jeśli brak podstaw do jej uwzględnienia.

Pomocnicze

u.p.b. art. 29 § ust. 1 pkt 2

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane

Budowa budynku gospodarczego do 35 m² wymaga zgłoszenia.

u.p.b. art. 30 § ust. 1 pkt 1

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane

Budowa budynku gospodarczego do 35 m² wymaga zgłoszenia właściwemu organowi.

k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego

Organ odwoławczy utrzymuje w mocy decyzję organu pierwszej instancji.

p.p.s.a. art. 134 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd rozstrzyga w granicach sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi.

p.u.s.a. art. 1 § § 1 i 2

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Budynek gospodarczy o wymiarach 3m x 5,5m wymagał zgłoszenia zgodnie z art. 29 ust. 1 pkt 2 i art. 30 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego z 1994 r. Zdjęcia lotnicze z 1998 r. nie wykazywały obecności budynku, podczas gdy zdjęcia z 2001 r. i 2005 r. go uwidaczniały, co wskazuje na jego powstanie po 1995 r. Skarżący nie przedstawił wymaganych dokumentów do legalizacji (zaświadczenie o zgodności z MPZP, projekt zagospodarowania, oświadczenie o prawie do dysponowania nieruchomością). Postanowienie z 1980 r. dotyczące przeznaczenia terenu nie jest wystarczające do legalizacji w kontekście aktualnego planu zagospodarowania przestrzennego.

Odrzucone argumenty

Zastosowanie przepisów Prawa budowlanego z 1974 r. zamiast z 1994 r. Niewszechstronne wyjaśnienie okoliczności sprawy i brak powołania biegłego. Błędna analiza materiału dowodowego i odmówienie wiarygodności świadkom. Brak udowodnienia tezy o samowoli budowlanej. Nieuzasadnione oparcie orzeczenia na zdjęciach lotniczych. Budynek jest zgodny z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.

Godne uwagi sformułowania

Decyzje podejmowane na podstawie art. 49b ust. 1 ustawy mają więc charakter związany. Oznacza to, że jeżeli stwierdzona zostaje samowola budowlana i nie ma możliwości jej legalizacji, to organ jest nie tyle uprawniony, co zobligowany do wydania nakazu rozbiórki. Legalizacja samowoli budowlanej nie jest obowiązkiem, a uprawnieniem inwestora. W przypadku niespełnienia w wyznaczonym terminie obowiązków, o którym mowa w ust. 3, stosuje się przepis ust. 1.

Skład orzekający

Izabela Ostrowska

sprawozdawca

Joanna Gierak-Podsiadły

członek

Marta Kołtun-Kulik

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalanie daty powstania samowolnie wybudowanych obiektów na podstawie dowodów pośrednich (zdjęcia lotnicze) oraz obligatoryjność nakazu rozbiórki w przypadku braku legalizacji."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku dokumentacji legalizacyjnej i ustalenia daty budowy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje typowy problem samowoli budowlanej i konsekwencje braku dopełnienia formalności legalizacyjnych, co jest częste w praktyce prawniczej.

Samowola budowlana: dlaczego brak dokumentów legalizacyjnych oznacza nakaz rozbiórki?

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
VII SA/Wa 149/19 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2019-07-04
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2019-01-18
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Izabela Ostrowska /sprawozdawca/
Joanna Gierak-Podsiadły
Marta Kołtun-Kulik /przewodniczący/
Symbol z opisem
6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne
Nadzór budowlany
Sygn. powiązane
II OSK 3554/19 - Wyrok NSA z 2022-11-24
Skarżony organ
Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 1994 nr 89 poz 414
art. 49b ust. 1
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marta Kołtun-Kulik, , Sędzia WSA Joanna Gierak-Podsiadły, Sędzia WSA Izabela Ostrowska (spr.), Protokolant st. sekr. sąd. Sylwia Rosińska- Czaykowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 lipca 2019 r. sprawy ze skargi P. S. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2018 r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki oddala skargę
Uzasadnienie
VII SA/Wa 149/19
UZASADNIENIE
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] listopada 2018 r., nr [...] znak:
[...] [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej: "[...]WINB", "organ II instancji") na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2017 r., poz. 1202 ze zm., dalej: "k.p.a.") oraz art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz.U. z 2018 r., poz. 1202), po rozpatrzeniu odwołania P. S. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w O. (dalej: "PINB") z dnia [...] września 2018 r., nr [...], znak: [...] nakazującej dokonania rozbiórki budynku gospodarczego, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
Pismem z [...] marca 2017 r. B. P. (dalej: "wnioskodawczyni") wniosła o skontrolowanie dokumentacji dotyczącej budowy garażu, wiaty garażowej oraz ogrodzenia na terenie działek o numerach ewidencyjnych [...], obręb [...] przy ul. Z.w O. Wskazała, że przedmiotowe budynki zostały wybudowane bez wymaganego pozwolenia.
W związku z treścią powyższego pisma PINB przeprowadził czynności kontrolne, w trakcie których ustalił, że na terenie nieruchomości przy ul. Z. w O. znajduje się, między innymi budynek gospodarczy w konstrukcji murowanej z cegły cementowej pojedynczej, kryty, w zespoleniu z dachem jednospadowym wiaty, blachą stalową trapezową o parametrach: szerokość w rzucie 3 m i 3,4 m; długość 5,5 m, a wysokość w kalenicy 3 m i okapie 2,2 m. Zgodnie z oświadczeniem P. S. obiekt został wybudowany przez niego w 1979 r. Nie posiada on żadnej dokumentacji budowlanej obiektu.
W wyniku przeprowadzonej kontroli, PINB pismem z 25 kwietnia 2017 r. zawiadomił o wszczęciu postępowania administracyjnego, a następnie wezwał strony do przedłożenia pisemnych wyjaśnień dotyczących daty powstania spornego budynku. W odpowiedzi na wezwanie wnioskodawczyni przedłożyła kopię zdjęć lotniczych działek nr ew. [...], obręb [...] z lat 1997, 2001 i 2005, które zostały wykonane przez Centralny Ośrodek Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej w W. W oparciu o przedstawiony materiał zdjęciowy ustalono, że budynek został wybudowany w 2001 roku.
W dniu 11 września 2017 r. PINB przesłuchał świadków na okoliczność daty wybudowania przedmiotowego obiektu. Jednak ich zeznania wykluczały się wzajemnie.
Postanowieniem z [...] listopada 2017 r., nr [...] PINB nałożył na P. S. obowiązek dostarczenia w terminie 30 dni:
- zaświadczenia Burmistrza Miasta O. o zgodności samowolnej budowy budynku gospodarczego z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego;
- szkiców i rysunków przedmiotowej inwestycji wraz z oceną techniczną, opiniami, uzgodnieniami i pozwoleniami wymaganymi odrębnymi przepisami;
- projektu zagospodarowania przedmiotowej działki wykonanego przez projektanta posiadającego wymagane uprawnienia budowlane;
- oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomościami o nr ew. [...], obręb [...] w O. na cele budowlane.
Zażalenie na powyższe postanowienie wniósł P. S. Po jego rozpatrzeniu [...]WINB postanowieniem z [...] stycznia 2018 r., nr [...] orzekł, że zostało ono wniesione z uchybieniem terminu określonego w art. 141 § 2 k.p.a. W związku z tym PINB pismem z 23 lipca 2018 r. wezwał ponownie P. S. do przedłożenia wskazanych wyżej dokumentów. Z powodu nieprzedstawienia żądanych pism, decyzją z [...] września 2018 r., nr [...] PINB nakazał dokonanie rozbiórki budynku gospodarczego zlokalizowanego na działkach nr ew. [...], obręb [...] przy ul. Ż. w O.
Pismem z 26 sierpnia 2018 r. P. S. wniósł odwołanie od powyższej decyzji, po rozpoznaniu którego decyzją z [...] listopada 2018 r. [...]WINB utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie.
W uzasadnieniu organ II instancji wskazał, że na gruncie art. 49b ust. 1 ustawy – Prawo budowlane organ nadzoru budowlanego nakazuje, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego zgłoszenia, bądź pomimo wniesienia sprzeciwu przez organ administracji architektoniczno-budowlanej. Zgodnie z ust. 2 omawianego przepisu nakaz rozbiórki musi być poprzedzony przeprowadzeniem procedury legalizacyjnej, zmierzającej do przywrócenia stanu zgodnego z prawem, o ile zachodzą podstawy do jej wdrożenia. Budowa musi być zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i innymi aktami prawa miejscowego. Nie może też naruszać przepisów, w tym techniczno-budowlanych, w zakresie uniemożliwiającym doprowadzenie obiektu budowlanego lub jego części do stanu zgodnego z prawem. W takiej sytuacji organ nadzoru budowlanego wstrzymuje postanowieniem - gdy budowa nie została zakończona - prowadzenie robót budowlanych oraz nakłada na inwestora obowiązek przedłożenia w wyznaczonym terminie:
1) dokumentów, o których mowa w art. 30 ust. 2 albo art. 30 ust. 2 i 3, albo art. 30 ust. 2 i 4 ustawy – Prawo budowlane;
2) projektu zagospodarowania działki lub terenu;
3) zaświadczenia wójta, burmistrza albo prezydenta miasta o zgodności budowy z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego.
Niedostarczenie w wyznaczonym terminie wskazanych wyżej dokumentów skutkuje koniecznością orzeczenia nakazu rozbiórki (art. 49b ust. 3 ustawy – Prawo budowlane). Z kolei ich przedłożenie w terminie powoduje ustalenie przez organ nadzoru budowlanego wysokości opłaty legalizacyjnej (art. 49b ust. 4 powyższej ustawy).
Organ II instancji podkreślił, że w niniejszej sprawie zarówno P. S., jak i wnioskodawczyni złożyli pisemne wyjaśnienia dotyczące daty powstania spornego budynku. P. S. w piśmie z [...] czerwca 2017 r. wskazał, że w latach 1980-1981 powstały ślepe ścianki pod śmietnik, który w 1991 roku został zaadaptowany na pomieszczenie gospodarcze. W swoich oświadczeniach potwierdzili to także W. S. i W. R. Z kolei wnioskodawczyni w piśmie z 16 maja 2017 r. poinformowała, że sporny budynek mógł powstać po 25 maja 2003 r. Dodatkowo wskazała osoby, które mogą potwierdzić jej twierdzenia. Spośród przesłuchanych osób W. S., A. C., P. J., B. P. nie potrafili określić daty powstania budynku gospodarczego. W. R. potwierdził, że w 1995 roku wybudował przedmiotowe pomieszczenie gospodarcze. Z kolei M. S. stwierdził, że w 2003 roku budynek jeszcze nie istniał. Z tego względu organ na tej podstawie nie był w stanie jednoznacznie określić daty powstania spornego budynku.
Jak już wskazano, wnioskodawczyni do pisma z 6 lipca 2017 r. dołączyła zdjęcia dziełek nr ew. [...]. Na zdjęciu z 12 sierpnia 1998 r. nie widnieje przedmiotowy budynek gospodarczy, zaś na zdjęciach z 2001 roku i [...] maja 2005 r. jest on widoczny. Z tego względu w ocenie [...]WINB sporny budynek powstał po 1 stycznia 1995 r., a więc zastosowanie przepisów ustawy – Prawo budowlane z
1994 r. było właściwe. Ponadto, zgodnie z pismem Starosty O. z dnia [...]listopada 2017 r. oraz pismem z Archiwum Państwowego w W.Oddział w O. z dnia [...] października 2017 r. nie odnaleziono dokumentacji projektowej oraz pozwoleń dotyczących omawianej zabudowy z lat 80. i 90. XX wieku.
W świetle art. 30 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 29 ust. 1 pkt 2 ustawy – Prawo budowlane wybudowanie obiektu gospodarczego do 35 m² wymaga zgłoszenia właściwemu organowi administracji architektoniczno-budowlanej. Zgodnie z oświadczeniem złożonym do protokołu kontroli z dnia 20 kwietnia 2017 r. przez P. S., nie posiada on żadnej dokumentacji budowlanej zezwalającej na budowę spornego budynku. Z tego względu nałożony przez PINB obowiązek przedłożenia właściwych dokumentów, a następnie orzeczony nakaz rozbiórki nie naruszały przepisów obowiązującej wówczas ustawy.
Skargę na decyzję [...]WINB do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniósł P. S. domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji oraz przekazania sprawy organowi I instancji do ponownego rozpoznania, a także przesłuchania w sposób rzetelny i dokładny wskazanych świadków, jednocześnie zarzucając organowi:
- naruszenie art. 6, art.7, art. 10, art. 14, art. 35, art. 36, art. 65, art. 66, art. 71, art. 77 i art. 107 k.p.a. ze względu na fakt, że treść uzasadnienia nie odpowiada wskazanym w ustawie wymogom,
- nieodpowiednie zastosowanie przepisów ustawy – Prawo budowlane z 1994 roku, podczas gdy zastosowanie powinny mieć przepisy ustawy z 1974 roku,
- naruszenie art. 77 § 1 oraz art. 79 k.p.a. przez nieprowadzenie postępowania dowodowego w sposób wnikliwy, a w szczególności przez niepowołanie biegłego w tym zakresie, który mógłby stwierdzić przybliżoną datę budowy obiektu,
- nieprawidłową i błędną analizę zebranego w sprawie materiału dowodowego polegającą na uznaniu za wiarygodne zeznań świadków przedstawionych przez wnioskodawczynię, odmawiając wiarygodności pozostałym świadkom,
- brak udowodnienia tezy, że obiekt został wybudowany z naruszeniem prawa, gdyż nie ustalono w sposób niebudzący wątpliwości, że jest on samowolą budowlaną,
- nieuzasadnione oparcie podstawy orzeczenia na zdjęciach lotniczych dostarczonych przez wnioskodawczynię, które nie są dostatecznym i wiarygodnym dowodem w sprawie z uwagi na jakość zdjęć i fakt, że obiekt znajduje się na obszarze dużego zadrzewienia.
Skarżący wskazał, że w przedmiotowej sprawie organ nie przesłuchał wszystkich świadków, a w szczególności te osoby które były związane z budową obiektu (B. L. i W. L.). Dodatkowo wskazał, że zgodnie z oświadczeniami świadków budowa ogrodzenia rozpoczęła się w 1980 roku, a zakończyła się w roku następnym. Ogrodzenie to było budowane wraz ze śmietnikiem, gdyż była to jedna całość. Śmietnik był usytuowany w narożniku parkanu, a dwie ściany śmietnika były ścianami parkanu, stąd też musiał być wraz z nim budowany. W trakcie budowy parkanu dobudowano także dwie ścianki zagradzające śmietnik, przez co powstało pomieszczenie gospodarcze. Z tego względu było ono budowane w 1981 roku wraz z parkanem, a następnie w 1991 roku zostało ono zaadaptowane na pomieszczenie gospodarcze.
Podniósł także, że przedmiotowy budynek jest zgodny z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i innymi aktami prawa miejscowego, a także nie narusza przepisów techniczno-budowlanych. Świadczy o tym postanowienie Urzędu W., Wydział Architektury wydane w dniu [...] maja 1980 r. Potwierdza ono, że teren na którym stoi pomieszczenie gospodarcze jest przeznaczony pod zabudowę mieszkaniową jednorodzinną wraz z budynkiem gospodarczym.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2017 r., poz. 2188) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Sąd administracyjny kontroluje legalność rozstrzygnięcia zapadłego w postępowaniu administracyjnym z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i przepisami prawa procesowego obowiązującymi w dacie jego wydania.
Jednocześnie zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
W ocenie Sądu analizowana pod tym kątem skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Przedmiotem skargi wywiedzionej do tutejszego Sądu jest decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego Nr [...] z dnia [...] listopada 2018r. utrzymująca w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w O. Nr [...] z [...] września 2018r., nakazującą na podstawie art. 49b ust 1 Prawa budowlanego, P. S. dokonanie rozbiórki budynku gospodarczego usytuowanego na terenie działek o numerze ewidencyjnym [...] przy ul. Z. w O., wybudowanego bez wymaganego zgłoszenia. Przy czym w uzasadnieniu rozstrzygnięcia skonkretyzowano wymiary obiektu : szerokość w rzucie 3,0m i 3,4m, 5,5 m długości, 2,2 m i 3,0m wysokości . Mimo , że konkretyzacja przedmiotu rozbiórki winna nastąpić w komparycji decyzji, to zamieszczenie danych obiektu w uzasadnieniu w sposób umożliwiający jego identyfikację należy uznać za wadliwość decyzji pozostającą bez wpływu na wynik sprawy.
Kwestią zasadniczą w sprawie było ustalenie przez organy, że przedmiotowy budynek gospodarczy powstał w warunkach samowoli budowlanej po dniu 1 stycznia 1995r., bowiem to determinowało reżim prawny przyjęty w dalszym postępowaniu przez organy nadzoru budowlanego.
Pomimo przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego także w oparciu o oświadczenia świadków , zasadnicze znaczenie dla ustalenia daty powstania budynku gospodarczego miały przedstawione przez B.P. zdjęcia lotnicze wykonane przez Centralny Ośrodek Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej , z których wynika, że w 1998 roku obiekt nie istniał, zaś na zdjęciach z 2001 roku i 2005 r. jest on widoczny.
Zeznania przesłuchanych w sprawie świadków większości nic nie wniosły do sprawy ( W. S., A.C., P. J., K. J., B. P.- nie potrafili określić daty powstania obiektu) , zeznania W. R. pozostają natomiast w sprzeczności z pozostałym materiałem dowodowym i ramach swobodnej oceny dowodów organy nie dały im wiary.
Wskazać należy, że zgodnie z art. 49b ust. 1 Prawa budowlanego, właściwy organ nakazuje, z zastrzeżeniem ust. 2, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego, lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego zgłoszenia bądź pomimo wniesienia sprzeciwu przez właściwy organ.
W obu decyzjach wskazano, iż z uwagi na wymiary budynku gospodarczego jego realizacja wymagała zgłoszenia, stosownie do art. 29 ust. 1 pkt 2 i art. 30 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane z 1994 r. , który stanowi, że budowa budynku gospodarczego do 35 m² wymaga zgłoszenia właściwemu organowi architektoniczno-budowlanemu.
Tym samym, do jego legalizacji zastosowanie znajdował art. 49b ww. ustawy, dotyczący obiektów budowlanych bądź ich części, będących w budowie albo wybudowanych bez wymaganego zgłoszenia bądź pomimo wniesienia sprzeciwu przez właściwy organ. Zgodnie z art. 49b ust. 1 ustawy Prawo budowlane właściwy organ nakazuje, z zastrzeżeniem ust. 2, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego wybudowanego bez wymaganego zgłoszenia; ust. 2 jeżeli budowa, o której mowa w ust. 1, jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo, w przypadku jego braku, decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu oraz nie narusza przepisów, w tym techniczno-budowlanych, właściwy organ wstrzymuje postanowieniem - gdy budowa nie została zakończona - prowadzenie robót budowlanych oraz nakłada na inwestora obowiązek przedłożenia w terminie 30 dni:
1) dokumentów, o których mowa w art. 30 ust. 2 albo art. 30 ust. 2 i 3, albo art. 30 ust. 2 i 4;
2) projektu zagospodarowania działki lub terenu;
3) zaświadczenia wójta, burmistrza albo prezydenta miasta o zgodności budowy z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego.
Zgodnie z treścią art. 49b Prawa budowlanego, przeprowadzenie procedury legalizacyjnej jest możliwe jeżeli budowa m.in. nie narusza przepisów, w tym o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz techniczno-budowlanych, w zakresie uniemożliwiającym doprowadzenie obiektu budowlanego lub jego części do stanu zgodnego z prawem.
Wszczęcie tej procedury umożliwiło skarżącemu poczynienie starań o uzyskanie stosownych dokumentów, bowiem nakaz rozbiórki obiektu może być orzeczony dopiero wówczas, gdy okaże się, że nie ma prawnych możliwości jego legalizacji, z tym że oczywiście legalizacja samowoli budowlanej nie jest obowiązkiem, a uprawnieniem inwestora.
Jak wynika z akt postępowania administracyjnego , skarżący nie wykonał obowiązków nałożonych na nią postanowieniem organu powiatowego z dnia [...] listopada 2017r. Nr [...] co w konsekwencji zobligowało organ do nakazania rozbiórki. Skarżący nie przedstawił żądanych przez organ dokumentów w tym oświadczenia o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.
Z akt postępowania wynika nadto, w Sądzie Rejonowym w O. pod sygn.akt [...] Ns [...] toczy się postępowanie z wniosku skarżącego o zasiedzenie części działku nr ew. [...] usytuowanych przy ul. Z. w O.
Możliwość legalizacji samowolnie wybudowanego obiektu budowlanego lub jego części jest możliwa jeżeli inwestor wypełni obowiązek nałożony postanowieniem wydanym na podstawie art. 49b ust 2 Prawa budowlanego. Stosownie do treści art. 49b ust. 3 Prawa budowlanego "W przypadku niespełnienia w wyznaczonym terminie obowiązków, o którym mowa w ust. 3, stosuje się przepis ust. 1", zgodnie z którym: "Właściwy organ nakazuje, z zastrzeżeniem ust. 2, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego, lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego."
W konsekwencji stwierdzić należy, że organ powiatowy w ww. okolicznościach zobowiązany był wydać decyzję na mocy art. 49b ust. 1 w zw. z art. 49b ust. 3 Prawa budowlanego, a organ II instancji zasadnie decyzję tego organu uznał za prawidłową. Z powyższego bezspornie wynika bowiem, iż skarżący w terminach wyznaczonych przez organ powiatowy nie przedłożył wszystkich dokumentów, o których mowa w art. 49b ust. 2 Prawa budowlanego niezbędnych do kontynuowania postępowania legalizacyjnego.
Skarżący nie przedstawił szkiców lub rysunków przedmiotowego obiektu wraz z ocena techniczną oraz oświadczenia o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, a także wymaganego- zaświadczenia Prezydenta Miasta O. o zgodności budowy z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Przy czym bez znaczenia pozostaje w sprawie postanowienie Urzędu Miasta W. z dnia [...] maja 1980r. z którego wynika, że teren na którym położona jest działka inwestycyjna objęty jest planem szczegółowym pod zabudowę mieszkaniową i jednorodzinną gdyż w procesie legalizacyjnym wymagane jest zaświadczenie o zgodności budowy z ustaleniami aktualnie obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego.
Dodać przy tym należy, iż legalizacja samowoli budowlanej, o której mowa w ust. 2 art. 49b Prawa budowlanego, nie jest obowiązkiem inwestora, ale jego uprawnieniem i, to od niego zależy, czy z procedury tej skorzysta. Dodać również należy, że decyzja, o której mowa w ust. 1 art. 49b, nie ma charakteru uznaniowego. W przypadku bowiem gdy inwestor nie dopełnił obowiązków umożliwiających ewentualną legalizację obiektu, wydanie decyzji o rozbiórce jest obligatoryjne i niezależne od woli organu. Decyzje podejmowane na podstawie art. 49b ust. 1 ustawy mają więc charakter związany. Oznacza to, że jeżeli stwierdzona zostaje samowola budowlana i nie ma możliwości jej legalizacji, to organ jest nie tyle uprawniony, co zobligowany do wydania nakazu rozbiórki.
W ocenie Sądu nie można także skutecznie postawić organowi zarzutu naruszenia art. 7 i 77 kpa poprzez niewszechstronne wyjaśnienie wszystkich istotnych okoliczności w sprawie.
Uzasadnienie zaskarżonego rozstrzygnięcia zasługuje na aprobatę, zaś postawione w tej mierze zarzuty skargi stanowią jedynie polemikę z organem, uzasadnioną interesem skarżącego..
W tej sytuacji, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U z 2018r.poz.1302) należało orzec jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI