II SA/Ol 330/06
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, uznając, że nazwa firmy musi zawierać imię i nazwisko przedsiębiorcy oraz nie może wprowadzać w błąd co do przedmiotu działalności.
Skarżący K. C. domagał się zmiany wpisu do ewidencji działalności gospodarczej, chcąc używać nazwy firmy "[...]". Organy administracji odmówiły, wskazując, że nazwa ta może wprowadzać w błąd i nie zawiera imienia i nazwiska przedsiębiorcy. WSA w Olsztynie oddalił skargę, potwierdzając, że nazwa firmy musi być zgodna z przepisami Kodeksu cywilnego, w tym zawierać imię i nazwisko oraz nie wprowadzać w błąd.
Sprawa dotyczyła skargi K. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która uchyliła decyzję Prezydenta Miasta E. odmawiającą zmiany wpisu do ewidencji działalności gospodarczej. Skarżący chciał wpisać nazwę firmy "[...]". Organy administracji uznały, że nazwa ta jest niedopuszczalna, ponieważ może sugerować wymiar sprawiedliwości i nie zawiera imienia i nazwiska przedsiębiorcy, co jest wymogiem wynikającym z art. 434 k.c. WSA w Olsztynie, analizując przepisy Prawa działalności gospodarczej oraz Kodeksu cywilnego, potwierdził stanowisko organów odwoławczych. Sąd uznał, że nazwa firmy musi być zgodna z przepisami, w tym zawierać imię i nazwisko przedsiębiorcy oraz nie wprowadzać w błąd co do przedmiotu działalności. Ponieważ organ pierwszej instancji nie wezwał skarżącego do uzupełnienia braków formalnych, Kolegium uchyliło decyzję i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia, wskazując na konieczność uzupełnienia postępowania dowodowego. Sąd oddalił skargę, uznając, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, organ ewidencyjny ma prawo i obowiązek oceny zgłoszonej nazwy firmy z punktu widzenia przepisów Kodeksu cywilnego, w tym wymogu, aby firma nie wprowadzała w błąd i zawierała imię i nazwisko przedsiębiorcy.
Uzasadnienie
Nazwa firmy jest ujawniana w rejestrze działalności gospodarczej, który jest właściwym rejestrem w rozumieniu art. 432 § 2 k.c. Dlatego też wszystkie wymogi dotyczące firmy określone w Kodeksie cywilnym muszą być uwzględnione. Nazwa firmy nie może wprowadzać w błąd co do osoby przedsiębiorcy, przedmiotu działalności, miejsca działalności czy źródeł zaopatrzenia.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (11)
Główne
k.c. art. 434
Kodeks cywilny
Firmą osoby fizycznej jest jej imię i nazwisko. Nie wyklucza to włączenia do firmy pseudonimu lub określeń wskazujących na przedmiot działalności przedsiębiorcy, miejsce jej prowadzenia oraz innych określeń dowolnie obranych.
u.p.d.g. art. 7b § ust. 1 pkt 2
Ustawa Prawo działalności gospodarczej
Zgłoszenie o dokonanie wpisu do ewidencji działalności gospodarczej powinno zawierać oznaczenie przedsiębiorcy.
Pomocnicze
k.c. art. 433 § § 2
Kodeks cywilny
Firma nie może wprowadzać w błąd, w szczególności co do osoby przedsiębiorcy, przedmiotu działalności przedsiębiorcy, miejsca działalności, źródeł zaopatrzenia.
k.c. art. 432 § § 2
Kodeks cywilny
Firmę ujawnia się we właściwym rejestrze, chyba że przepisy odrębne stanowią inaczej.
u.p.d.g. art. 7c § pkt 1
Ustawa Prawo działalności gospodarczej
Organ ewidencyjny wydaje decyzję o odmowie wpisu, jeżeli zgłoszenie dotyczy działalności gospodarczej nieobjętej przepisami ustawy.
u.p.d.g. art. 7c § pkt 2
Ustawa Prawo działalności gospodarczej
Organ ewidencyjny wydaje decyzję o odmowie wpisu, jeżeli zgłoszenie zawiera braki formalne, które mimo wezwania nie zostały usunięte w wyznaczonym terminie.
p.p.s.a. art. 134 § ust. 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy.
p.p.s.a. art. 151
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd oddala skargę, jeśli brak jest podstaw do jej uwzględnienia.
k.p.a. art. 65 § § 2
Kodeks postępowania administracyjnego
Organ obowiązany jest do wezwania strony do usunięcia braków formalnych pod rygorem pozostawienia podania bez rozpoznania.
k.p.a. art. 138 § § 2
Kodeks postępowania administracyjnego
Organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, jeżeli rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub w znacznej części.
Konstytucja RP art. 20
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Społeczna gospodarka rynkowa oparta na wolności działalności gospodarczej, własności prywatnej oraz solidarności, dialogu i współpracy partnerów społecznych stanowi podstawę ustroju gospodarczego Rzeczypospolitej Polskiej.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Nazwa firmy musi zawierać imię i nazwisko przedsiębiorcy. Nazwa firmy nie może wprowadzać w błąd co do przedmiotu działalności. Organ ewidencyjny ma obowiązek oceny nazwy firmy pod kątem zgodności z przepisami prawa.
Odrzucone argumenty
Organ ewidencyjny nie ma prawa ingerować w treść i formę firmy. Zgłoszona nazwa firmy nie narusza przepisów Kodeksu cywilnego, ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji ani ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów. Nazwa "[...]" nie wprowadza w błąd co do przedmiotu działalności.
Godne uwagi sformułowania
firma nie powinna wprowadzać w błąd oznaczenie przedsiębiorcy firma osoby fizycznej jest jej imię i nazwisko nie może wprowadzać w błąd, w szczególności co do osoby przedsiębiorcy, przedmiotu działalności przedsiębiorcy, miejsca działalności, źródeł zaopatrzenia
Skład orzekający
Alicja Jaszczak-Sikora
przewodniczący
Bogusław Jażdżyk
członek
Irena Szczepkowska
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących nazewnictwa firm w ewidencji działalności gospodarczej, wymogów formalnych zgłoszeń, a także zakresu kontroli organów ewidencyjnych."
Ograniczenia: Dotyczy stanu prawnego obowiązującego w 2006 roku, choć zasady dotyczące nazwy firmy są nadal aktualne.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy fundamentalnych zasad prowadzenia działalności gospodarczej, takich jak wybór nazwy firmy i jej zgodność z prawem. Jest to istotne dla przedsiębiorców i prawników zajmujących się prawem gospodarczym.
“Czy Twoja firma może nazywać się 'Sąd Prywatny'? WSA wyjaśnia, co wolno, a czego nie wolno w nazwie przedsiębiorcy.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Ol 330/06 - Wyrok WSA w Olsztynie Data orzeczenia 2006-07-27 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2006-04-28 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie Sędziowie A. Irena Szczepkowska /sprawozdawca/ A.Bogusław Jażdżyk Alicja Jaszczak-Sikora /przewodniczący/ Symbol z opisem 6049 Inne o symbolu podstawowym 604 Skarżony organ Samorządowe Kolegium Odwoławcze Treść wyniku Oddalono skargę Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Alicja Jaszczak-Sikora Sędziowie Asesor WSA Bogusław Jażdżyk Asesor WSA Irena Szczepkowska (spr.) Protokolant Grażyna Wojtyszek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 lipca 2006 r. sprawy ze skargi K. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia "[...]" r. nr "[...]" w przedmiocie zmiany wpisu do ewidencji działalności gospodarczej oddala skargę. WSA/wyr.1 - sentencja wyroku Uzasadnienie Decyzją Prezydenta Miasta E. z dnia 14 grudnia 2005 r. nr "[...]" odmówiono K. C. dokonania zmiany wpisu do ewidencji działalności gospodarczej zgłoszonej w dniu 24 listopada 2005 r. pod numerem ewidencyjnym "[...]", polegającej na wpisaniu nazwy firmy "[...]". W motywach tej decyzji organ I instancji wywodził, iż zgłoszony przez stronę przedmiot działalności gospodarczej - działalność prawnicza - nie obejmuje działalności sądów. Nazwa "[...]" może sugerować potencjalnym odbiorcom, iż pod tą nazwą sprawowany jest wymiar sprawiedliwości. Wymogi, jakie powinna spełniać firma, określone są w art. 433 § 2 kc, z którego wynika, iż firma nie powinna wprowadzać w błąd. Wprowadzanie w błąd przy pomocy oznaczenia przedsiębiorcy jest czynem nieuczciwej konkurencji. W dalszej części wywodów powołano się na treść art. 6 ust. 1 ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej wyrażającego zasadę, iż podejmowanie, wykonywanie i zakończenie działalności gospodarczej jest wolne dla każdego na równych prawach, z zachowaniem warunków określonych przepisami prawa. W ocenie organu I instancji żądanie strony o dokonanie zmiany wpisu winno być zgodne zarówno z ustawą prawo działalności gospodarczej, o swobodzie działalności gospodarczej, jak też z innymi ustawami, tj. kodeksem cywilnym, ustawą o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji, o ochronie konkurencji i konsumentów. Nazwa firmy, jaką zgłosił K. C. wyraźnie kojarzy się z inną działalnością, niż działalność określona w PKD w pozycji 74.11.Z, a mianowicie określoną pod pozycją 75.23.Z, a obejmującą działalność sądów. W odwołaniu od powyższej decyzji K. C. podnosił, iż przypadki odmowy wpisu do ewidencji działalności gospodarczej określone są enumeratywnie w art. 7c ustawy Prawo działalności gospodarczej. W jego ocenie żaden z tych przypadków w jego sprawie nie wystąpił, zaś odmowa wpisu do ewidencji w oparciu o art. 6 ust. 1 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej wymaga wykazania, jakie przepisy prawa zakazują takiego wpisu. Dalej skarżący wywodził, iż zgłoszona przez niego zmiana wpisu nie dotyczy określenia przedmiotu działalności gospodarczej (rubryka 3) jak to sugeruje organ I instancji, lecz oznaczenia przedsiębiorcy (rubryka 1). Wskazywał nadto, iż nazwa pod którą występuje przedsiębiorca nie musi być identyczna ze zwrotami użytymi w Polskiej Klasyfikacji Działalności, a nawet nie musi mieć związku z przedmiotem wykonywanej działalności, bowiem przedsiębiorca ma w tym względzie swobodę wyboru. Odwołujący się nie zgodził się także z poglądem wyrażonym w decyzji organu pierwszej instancji, iż zgłoszona przez niego nazwa narusza przepisy ustawy kodeks cywilny, ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji, ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów. Podniósł, iż stosownie do art. 1158 § 2 K.p.c działalność sądów polubownych polega na rozstrzyganiu sporów, orzekaniu, wydawaniu wyroków. Działalność sądów polubownych jest działalnością sądowniczą. Sądy polubowne są więc sądami prywatnymi rozstrzygającymi spory cywilnoprawne. Nazwa "[...]" dostatecznie odróżnia prowadzone przez stronę przedsiębiorstwo od sądu państwowego i nie ma mowy o wprowadzeniu kogokolwiek w błąd. Odwołujący się wyraził również pogląd, iż z działalności prawniczej sklasyfikowanej pod pozycją PKD 74.11.Z nie została wyłączona działalność sądów w ogólności, lecz tylko ta działalność, która jest sklasyfikowana pod pozycją 75.23.Z. Wyłączenie to nie obejmuje sądów polubownych. Stąd zgłoszona nazwa jest adekwatna do prowadzonej działalności. Niemniej jednak, w ocenie autora odwołania, treść i forma firmy nie może być przedmiotem zainteresowania organu ewidencyjnego. Decyzją z dnia 7 marca 2006 r. nr "[...]", wydaną na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 1980 r. Nr 9, poz. 26, ze zm.) i art. 7d ust. 1 i art. 7b ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 19 listopada 1999 r. Prawo o działalności gospodarczej (Dz.U. Nr 101, poz. 1178, ze zm.), po rozpatrzeniu odwołania K. C., Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchyliło zaskarżoną decyzję Prezydenta Miasta E. i przekazało sprawę temu organowi do ponownego rozpatrzenia. W uzasadnieniu wskazało, że stosownie do art. 66 pkt 2 ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. Przepisy wprowadzające ustawę o swobodzie działalności gospodarczej z dniem wejścia w życie ustawy o swobodzie działalności gospodarczej traci moc ustawa z dnia 19 listopada 1999 r. - Prawo działalności gospodarczej (Dz. U. Nr 101, póz. 1178, ze zm.), z wyjątkiem art. 7-7i, które tracą moc z dniem 31 grudnia 2006 r. Pozostawione w mocy przepisy ustawy Prawo działalności gospodarczej określają tryb wpisu oraz wykreślenia wpisu przedsiębiorców będących osobami fizycznymi do ewidencji działalności gospodarczej. Wskazano m.in., że art. 7b ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 19 listopada 1999 r. -Prawo działalności gospodarczej, stanowi, iż zgłoszenie o dokonanie wpisu do ewidencji działalności gospodarczej powinno, między innymi, zawierać oznaczenie przedsiębiorcy oraz jego numer ewidencyjny PESEL, o ile taki posiada. Natomiast art. 7c ustawy Prawo działalności gospodarczej określa, iż organ ewidencyjny wydaje decyzję o odmowie wpisu, jeżeli: 1) zgłoszenie dotyczy działalności gospodarczej nieobjętej przepisami ustawy, 2) zgłoszenie zawiera braki formalne, które mimo wezwania nie zostały usunięte w wyznaczonym terminie, 3) prawomocnie orzeczono zakaz wykonywania określonej w zgłoszeniu działalności gospodarczej przez przedsiębiorcę. W ocenie Kolegium prawidłowe załatwienie niniejszej sprawy uzależnione jest od odpowiedzi na pytanie, czy "oznaczenie przedsiębiorcy", o którym mowa w art. 7b ust. 2 pkt 1 ustawy Prawo działalności gospodarczej, może zawierać dowolną treść, a co za tym idzie, czy organ ewidencyjny zobowiązany jest do jego wpisu do ewidencji gospodarczej w sytuacji, gdy oznaczenie takie nie odpowiada wymogom prawa. Na tak zadane pytanie organ II instancji udzielił odpowiedzi przeczącej. Na poparcie tej tezy wskazał, iż do dnia 21 sierpnia 2004r. ustawa z dnia 19 listopada 1999 r. Prawo działalności gospodarczej (do czasu uchylenia większej części jej przepisów na mocy art. 66 ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. Przepisy wprowadzające ustawę o swobodzie działalności gospodarczej) zawierała definicję pojęcia "oznaczenie przedsiębiorcy", rozumiejąc przez to: "firmę lub nazwę przedsiębiorcy ze wskazaniem formy prawnej, a w przypadku osoby fizycznej - imię i nazwisko przedsiębiorcy oraz nazwę, pod którą wykonuje działalność gospodarczą" (art. 4 pkt 7 tejże ustawy). Natomiast obowiązujące przepisy ustawy Prawo działalności gospodarczej ani obowiązujące przepisy ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej nie określają co oznacza pojęcie "oznaczenie przedsiębiorcy", o którym mowa w art. 7b ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 19 listopada 1999 r. Prawo działalności gospodarczej. Zdaniem organu odwoławczego należy przyjąć, że pojecie to jest tożsame z pojęciem "firma osoby fizycznej" określonym w art. 434 k.c., który stanowi, iż "firmą osoby fizycznej jest jej imię i nazwisko. Nie wyklucza to włączenia do firmy pseudonimu lub określeń wskazujących na przedmiot działalności przedsiębiorcy, miejsce jej prowadzenia oraz innych określeń dowolnie obranych". Zdaniem Kolegium wbrew sformułowaniu "innych określeń dowolnie obranych", przepisy kodeksu cywilnego zawierają pewne ograniczenia, między innymi, iż firma nie może wprowadzać w błąd, w szczególności co do osoby przedsiębiorcy, przedmiotu działalności przedsiębiorcy, miejsca działalności, źródeł zaopatrzenia (art. 433 § 2 k.c.). Dalej wywiedziono, iż porównanie definicji "oznaczenie przedsiębiorcy" wynikającej z nie obowiązującego już art. 4 pkt. 7 ustawy Prawo działalności gospodarczej z definicją "firmy" sformułowanej w art. 434 k.c. prowadzi do wniosku, iż są one co do zasady tożsame. Kolegium stanęło na stanowisku, iż organ ewidencyjny ma prawo i obowiązek oceny zgłoszonej przez stronę firmy (oznaczenia przedsiębiorcy) z punktu widzenia przepisów Działu III Tytułu II Księgi pierwszej Kodeksu cywilnego (zatytułowanego Przedsiębiorcy i ich oznaczenie). Zgodnie z art. 432 § 2 k.c. firmę ujawnia się we właściwym rejestrze, chyba że przepisy odrębne stanowią inaczej. Jednocześnie wskazało, iż odpowiednio do art. 7 ust. 1 i 2 w zw. z art. 7a ust. 1 w związku z art. 7 b ust. 1 i 2 pkt 1 ustawy Prawo o działalności gospodarczej oznaczenie przedsiębiorcy (firma), będącego osobą fizyczną, podlega wpisowi do ewidencji działalności gospodarczej prowadzonej przez gminę właściwą dla miejsca zamieszkania przedsiębiorcy, wywodząc, że jest to rejestr, o którym mowa w art. 432 § 2 k.c. Wobec powyższego, za niezgodną z przedstawionymi wymogami organ odwoławczy uznał firmę, pod którą planuje występować w obrocie gospodarczym K. C., tj. "[...]" jako że nie zawiera jego imienia i nazwiska. Wymóg zawarcia w firmie przedsiębiorcy będącego osobą fizyczną imienia i nazwiska ma na celu odróżnienie jej od podmiotów występujących w obrocie gospodarczym w innych formach prawnych, n.p. spółek osobowych czy kapitałowych, które obowiązkowo winny zawierać oznaczenie odnoszące się do formy prawnej (przykładowo: spółka jawna, spółka akcyjna). Jednocześnie organ odwoławczy podkreślił, iż brak wskazania w firmie osoby fizycznej jej imienia i nazwiska nie może stanowić jednak podstawy do odmowy dokonania zmiany wpisu, jeśli organ nie wezwał wnioskodawcy do usunięcia braków, stosownie do wymogów art. 65 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego stosowanego na podstawie art. 7h ustawy Prawo działalności gospodarczej. Dopiero w przypadku nie usunięcia braków w wyznaczonym terminie organ może odmówić wpisu na podstawie art. 7c pkt 2 ustawy Prawo działalności gospodarczej. Stwierdzono zatem, że sprawa wymaga uzupełnienia postępowania dowodowego - wezwania strony do usunięcia braków poprzez dodanie do zgłoszonej firmy imienia i nazwiska oraz zmiany zgłoszonych oznaczeń na takie, które nie będą wprowadzały w błąd co do przedmiotu prowadzonej działalności. Zaakcentowano, iż wskazane uchybienie nie mogło zostać usunięte przez Kolegium w toku postępowania odwoławczego z tego względu, że przesunęłoby ciężar postępowania dowodowego na etap postępowania odwoławczego, czyniąc postępowanie jednoinstancyjnym, gdyż pozbawiłoby stronę możliwości zakwestionowania tak powziętych ustaleń w drodze odwołania, a także dlatego, że Kolegium nie jest organem prowadzącym ewidencję działalności gospodarczej, zaś dokonanie zmiany wpisu stanowi czynność materialno-techniczną. Nie jest zatem możliwe dokonanie jakiegokolwiek wpisu do ewidencji działalności gospodarczej w postępowaniu odwoławczym. Kolegium wskazało nadto, iż w odwołaniu strona dowodzi, iż skoro sąd polubowny nie jest sądem państwowym, zatem jest sądem prywatnym. Wnioskowanie to, zdaniem organu odwoławczego, pomija fakt, iż zakres kognicji sądu powszechnego (państwowego) jest dużo szerszy, niż sądu polubownego (który strona nazywa sądem prywatnym). Można przyjąć, iż sąd polubowny kojarzy się z sądem prywatnym, lecz ten sposób rozumowania nie ma zastosowania w drugim kierunku, że sąd prywatny przywodzi na myśl sąd polubowny. Stąd określenie "sąd prywatny" nie kojarzy się z rozstrzyganiem pewnej kategorii spraw cywilnych poddanych pod jurysdykcję tego sądu na mocy porozumienia stron (przez sąd polubowny), lecz z rozstrzyganiem tej samej kategorii spraw, co sąd powszechny (państwowy) tyle, że prywatnie. Zatem w tym zakresie nazwa zgłoszona przez stronę wprowadza w błąd, co do przedmiotu działalności przedsiębiorcy. W ocenie Kolegium organ ewidencyjny nie może ingerować w zawarte w firmie oznaczenie fantazyjne. Może i powinien natomiast oceniać, czy zgłoszona przez stronę firma nie wprowadza w błąd, w szczególności co do osoby przedsiębiorcy, przedmiotu działalności przedsiębiorcy, miejsca działalności, źródeł zaopatrzenia (art. 433 § 2 kc). Taka sytuacja, zdaniem Kolegium, wystąpiła w niniejszej sprawie. Na zakończenie organ II instancji wyraził pogląd, iż brak jest podstaw do przyjęcia, iż organ ewidencyjny może badać zgłoszenie wpisu (zgłoszenie zmiany wpisu) z punktu widzenia czynów nieuczciwej konkurencji, czy też naruszenia praw konsumentów, bowiem orzekanie w tym względzie zostało zarezerwowane dla sądów powszechnych bądź Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów. Na powyższą decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego K. C. wniósł skargę zarzucając, że decyzja ta narusza jego "wolność: działalności gospodarczej (art. 20 Konstytucji RP) – prawo swobodnego wyboru firmy (art. 434 kodeksu cywilnego). W uzasadnieniu ponowił argumentację z odwołania. Podniósł nadto, że ewidencji działalności gospodarczej, w punkcie 1 "oznaczenie przedsiębiorcy" imię i nazwisko wpisywane jest zawsze, z tego też względu pominął je "we właściwych pismach". W ocenie skarżącego organ rejestracyjny nie podjął żadnych kroków mających na celu wyjaśnienie nieporozumienia zaistniałego po wydaniu decyzji przez Kolegium i zastosował się bezpośrednio do argumentacji wskazanej przez Kolegium wpisując dwukrotnie imię i nazwisko w rubryce "oznaczenie przedsiębiorcy", używając raz jednego, a raz obu imion. Zaakcentował, iż w przyszłości domaga się firmy "K. M. C. "[...]" dodając, iż nazwa "[...]" nie została przez niego opatentowana. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje. Skarga nie mogła być uwzględniona, albowiem zaskarżonej decyzji nie można postawić zarzutu naruszenia prawa procesowego, jak i materialnego, w stopniu mającym wpływ na wynik rozstrzygnięcia. W pierwszej kolejności wskazać należy, iż wojewódzki sąd administracyjny dokonuje kontroli legalności decyzji administracyjnych z uwzględnieniem stanu prawnego obowiązującego w dacie wydania decyzji i na podstawie materiału dowodowego zebranego do chwili jej wydania. Przy czym zakres kontroli zaskarżonej decyzji jest ograniczony przedmiotem zaskarżonego rozstrzygnięcia administracyjnego. Zgodnie bowiem z art. 134 ust. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy. Zatem przedmiotem niniejszego postępowania jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 7 marca 2006 r., którą uchylono decyzję Prezydenta Miasta E. i przekazano sprawę temu organowi do ponownego rozpatrzenia. Rozstrzygnięcia zaś wymaga przede wszystkim, czy wydając zaskarżoną decyzję, organ odwoławczy nie przekroczył uprawnień zawartych w powołanym jako podstawa prawna art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 1980 r. Nr 9, poz. 26, ze zm.), zwanej dalej "k.p.a." W niniejszym postępowaniu Sąd natomiast nie może wypowiadać się co do zasadności zapisów, jakie organ ewidencyjny zamieścił w wydanym dnia 23 marca 2006 r. zaświadczeniu o dokonaniu zmiany wpisu do ewidencji działalności gospodarczej prowadzonej przez skarżącego pod numerem ewidencyjnym "[...]". Dlatego też Sąd nie może ustosunkować się do zarzutów skargi zmierzających do wykazania, że aktualny wpis jest nieprawidłowy, gdyż nie jest to przedmiotem postępowania sądowego. Przewidziany w art. 138 § 2 k.p.a. sposób rozstrzygnięcia, polegający na uchyleniu zaskarżonej decyzji i przekazaniu sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji dopuszczalny jest wówczas, gdy rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub w znacznej części. Przekazując sprawę organ ten może wskazać, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy. Sąd nie stwierdził, aby przepis ten został w zaskarżonej decyzji naruszony. Organ odwoławczy wykazał w sposób logiczny, iż postępowanie pierwszoinstancyjne przeprowadzone zostało z naruszeniem art. 65 § 2 k.p.a., którego to naruszenia nie jest władny usunąć w toku postępowania odwoławczego. Ponadto w zaskarżonej decyzji obszernie wyjaśniono podstawę prawną dotyczącą zagadnień związanych z wpisem w ewidencji działalności gospodarczej, a trafność wykładni nie budzi zastrzeżeń Sądu. Samorządowe Kolegium Odwoławcze kierując się zasadą, że przekazując sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji może wskazać, jakie okoliczności należy brać pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy, ale nie może sformułować sposobu rozstrzygnięcia sprawy, ograniczyło się do podania przykładów jak nazwa firmy mogłaby ewentualnie brzmieć, nie używając przy tym żadnych kategorycznych sformułowań. Mając na uwadze zarzuty skarżącego, iż organ ewidencyjny nie ma prawa ingerować w treść i formę firmy, szczególnie istotne jest wykazanie zasadności stanowiska organu II instancji, wedle którego zgłoszona przez skarżącego nazwa firmy "[...]" nie może występować w obrocie gospodarczym z tego powodu, że nie zawiera imienia i nazwiska skarżącego, jak również dlatego, że nazwa tej firmy wprowadza w błąd co do przedmiotu zgłoszonej przez skarżącego działalności gospodarczej. W stanie prawnym obowiązującym w dacie wydania decyzji przez organy administracji obu instancji problematykę związaną z trybem dokonywania wpisu oraz jego zmianą regulowały pozostawione w mocy do dnia 31 grudnia 2006 r. przepisy art. 7–7i ustawy z dnia 19 listopada 1999 r. Prawo działalności gospodarczej (Dz.U. Nr 101, poz. 1178, ze zm.). W myśl art. 7b ust. 1 pkt 2 tej ustawy zgłoszenie o dokonanie wpisu do ewidencji działalności gospodarczej powinno, między innymi, zawierać oznaczenie przedsiębiorcy oraz jego numer ewidencyjny PESEL, o ile taki posiada. Stosownie zaś do art. 7d ust. 1 ustawy przedsiębiorca wpisany do ewidencji działalności gospodarczej jest obowiązany zgłaszać organowi ewidencyjnemu zmiany stanu faktycznego i prawnego odnoszące się do przedsiębiorcy i wykonywanej przez niego działalności gospodarczej, w zakresie danych zawartych w zgłoszeniu, powstałe po dniu dokonania wpisu do ewidencji działalności gospodarczej, w terminie 14 dni od dnia powstania tych zmian, a także informację o zaprzestaniu wykonywania działalności gospodarczej. Do zgłoszenia zmian stosuje się odpowiednio przepisy art. 7b ust. 1-3 oraz art. 7c. Z kolei art. 7c komentowanej ustawy stanowi, iż organ ewidencyjny wydaje decyzję o odmowie wpisu, jeżeli: 1) zgłoszenie dotyczy działalności gospodarczej nieobjętej przepisami ustawy, 2) zgłoszenie zawiera braki formalne, które mimo wezwania nie zostały usunięte w wyznaczonym terminie, 3) prawomocnie orzeczono zakaz wykonywania określonej w zgłoszeniu działalności gospodarczej przez przedsiębiorcę. Należy zgodzić się z szeroko zaprezentowanym w zaskarżonej decyzji stanowiskiem Samorządowego Kolegium Odwoławczego, iż "oznaczenie przedsiębiorcy", o którym mowa w przytoczonym powyżej art. 7b ust. 2 pkt 1 ustawy Prawo o działalności gospodarczej, nie może zawierać dowolnej treści, zaś organ ewidencyjny nie może dokonać wpisu do ewidencji działalności gospodarczej, gdy oznaczenie nie odpowiada wymogom prawa. Dokonana w zaskarżonej decyzji analiza przepisów ustawy z dnia 19 listopada 1999 r. Prawo o działalności gospodarczej w wersji obowiązującej przed i po 21 sierpnia 2004 r. oraz przepisów ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (Dz.U. Nr 173, poz. 1807) doprowadziła organ odwoławczy do trafnego wniosku, że w przepisach aktualnie obowiązujących ustaw (w przeciwieństwie do poprzedniej ustawy z dnia 19 listopada 1999 r.), brak jest legalnej definicji pojęcia "oznaczenie przedsiębiorcy", przy czym w przepisach ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej zamiast pojęcia "oznaczenie przedsiębiorcy" ustawodawca używa pojęcia "firma". Jak trafnie zauważono w kwestionowanej decyzji pojęcie to jest tożsame z pojęciem "firma osoby fizycznej" określonym w art. 434 kodeksu cywilnego. Przepis ten stanowi: "Firmą osoby fizycznej jest jej imię i nazwisko. Nie wyklucza to włączenia do firmy pseudonimu lub określeń wskazujących na przedmiot działalności przedsiębiorcy, miejsce jej prowadzenia oraz innych określeń dowolnie obranych". Zgodzić należy się z organem odwoławczym, iż wbrew użytemu w tym przepisie sformułowaniu "innych określeń dowolnie obranych" przepisy kodeksu cywilnego zawierają pewne ograniczenia, a polegające między innymi na tym, że firma nie może wprowadzać w błąd, w szczególności co do osoby przedsiębiorcy, przedmiotu działalności przedsiębiorcy, miejsca działalności, źródeł zaopatrzenia (art. 433 § 2 k.c.). Istotny w niniejszej sprawie jest także zapis art. 432 § 2 k.c., w myśl którego firmę ujawnia się we właściwym rejestrze, chyba że przepisy odrębne stanowią inaczej. Takim właściwym rejestrem jest niewątpliwie ewidencja działalności gospodarczej prowadzona przez gminę właściwą dla miejsca zamieszkania przedsiębiorcy (patrz art. 7 ust. 1 i 2, art. 7a ust. i art. 7 b ust. 1 i ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 19 listopada 1999 r. Prawo o działalności gospodarczej). Z tego natomiast płynie wniosek, iż wszystkie wymogi dotyczące firmy, określone w kodeksie cywilnym (Dział III Tytuł II Księgi pierwszej zatytułowany "Przedsiębiorcy i ich oznaczenie) winny być w tym rejestrze uwzględnione. Tymczasem skarżący występując do organu ewidencyjnego o zmianę wpisu w prowadzonej przez niego działalności gospodarczej nie wskazał w oznaczeniu firmy swojego imienia i nazwiska, zgodnie z wymogami art. 434 kodeksu cywilnego, co słusznie zostało potraktowane przez Kolegium jako brak formalny wymagający uzupełnienia na zasadach określonych w art. 65 § 2 k.p.a. Prawidłowo przyjęto w zaskarżonej decyzji, iż dopiero nieusunięcie przez stronę tego braku w wyznaczonym terminie może stanowić podstawę odmowy wpisu na podstawie art. 7c ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 19 listopada 1999 r. Prawo o działalności gospodarczej. Zatem organ odwoławczy wykazał, że sprawa wymaga uzupełnienia postępowania dowodowego i przekonująco uzasadnił, że wskazane uchybienie nie mogło być usunięte w toku postępowania odwoławczego, gdyż w ten sposób strona zostałaby pozbawiona prawa do dwukrotnego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy (art. 15 k.p.a.), jak również z tego względu, że nie jest możliwe dokonanie wpisu do ewidencji działalności gospodarczej w postępowaniu odwoławczym. Prowadzenie rejestru działalności gospodarczej należy bowiem do Prezydenta Miasta E. i to ten organ w pierwszej kolejności winien rozpatrzyć wniosek o dokonanie zmiany wpisu w rejestrze działalności gospodarczej, oczywiście po uprzednim wezwaniu strony do uzupełnienia wskazanego wyżej braku. Zauważyć należy, iż oznaczenie przez wnioskodawcę firmy jako "[...]" sugeruje, że jest to sąd zajmujący się rozstrzyganiem spraw z wszystkich dziedzin prawa (łącznie z prawem karnym), tyle że prywatnie. Taki zapis wskazuje wręcz, że zgłoszenie dotyczy działalności nieobjętej przepisami o działalności gospodarczej, a to z kolei musi zawsze skutkować odmową dokonania wpisu na podstawie art. 7c pkt 1 ustawy z dnia 19 listopada 1999 r. – Prawo o działalności gospodarczej. Reasumując stwierdzić należy, iż w realiach niniejszej spawy prawidłowo uznano w zaskarżonej decyzji, że sprawa wymaga uzupełnienia materiału dowodowego i wezwania skarżącego do usunięcia braków poprzez dodanie do zgłoszonej firmy imienia i nazwiska oraz zmiany zgłoszonych oznaczeń na takie, które nie będą wprowadzały w błąd co do przedmiotu prowadzonej działalności. W świetle powyższego nie może odnieść zamierzonego skutku podniesiony w skardze zarzut naruszenia art. 20 Konstytucji RP stanowiącego, że "społeczna gospodarka rynkowa oparta na wolności działalności gospodarczej, własności prywatnej oraz solidarności, dialogu i współpracy partnerów społecznych stanowi podstawę ustroju gospodarczego Rzeczypospolitej Polskiej", jak również art. 434 k.c., którego treść omówiona została we wcześniejszych wywodach. W tym stanie rzeczy, wobec braku podstaw do kwestionowania zgodności zaskarżonej decyzji z prawem, skargę jako pozbawioną usprawiedliwionych podstaw, należało oddalić na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.).
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI