Orzeczenie · 2016-08-31

II SA/Ol 311/16

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie
Miejsce
Olsztyn
Data
2016-08-31
NSAinneWysokawsa
gry hazardoweautomaty do gierkara pieniężnaustawa o grach hazardowychurządzający gryserwis automatówprawo unijnedyrektywa 98/34/WEWSA Olsztyn

Sprawa dotyczyła kary pieniężnej nałożonej na W. P. przez Dyrektora Izby Celnej za urządzanie gier hazardowych na automatach poza kasynem. Organ I instancji uznał skarżącego za urządzającego gry, opierając się na stwierdzeniu obecności automatów w lokalu, eksperymencie procesowym i opinii biegłego, a także na umowie serwisowej łączącej skarżącego ze spółką będącą dysponentem automatów. Skarżący w odwołaniu i skardze podniósł szereg zarzutów, w tym dotyczących naruszenia prawa unijnego (brak notyfikacji dyrektywy 98/34/WE), błędnej wykładni pojęcia "urządzający gry", podwójnego karania oraz niekonstytucyjności przepisów. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie uchylił zaskarżoną decyzję. Sąd uznał, że chociaż zarzuty dotyczące braku notyfikacji i podwójnego karania nie były zasadne (w świetle uchwały NSA II GPS 1/16), to kluczowe było błędne uznanie skarżącego za "urządzającego gry". Sąd przyjął, że skarżący, świadczący jedynie usługi serwisowe na rzecz spółki będącej faktycznym organizatorem gier, nie prowadził działalności na własny rachunek i ryzyko, nie czerpał bezpośrednich korzyści z gier i nie organizował całości działalności hazardowej. W związku z tym, organy celne dokonały zbyt szerokiej interpretacji art. 89 ust. 1 pkt 2 ustawy o grach hazardowych. Sąd podkreślił, że dla prawidłowego rozumienia terminu "urządzający gry" konieczna jest wykładnia historyczna i systemowa, a nie tylko językowa.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Wykładnia pojęcia "urządzający gry" w kontekście odpowiedzialności za urządzanie gier hazardowych na automatach, zwłaszcza w sytuacjach, gdy podmiot wykonuje jedynie czynności serwisowe.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji serwisanta automatów i może wymagać adaptacji do innych stanów faktycznych. Związanie sądu uchwałą NSA II GPS 1/16 ogranicza możliwość odwoływania się do argumentów o braku notyfikacji dyrektywy.

Zagadnienia prawne (4)

Czy osoba świadcząca usługi serwisowe automatów do gier hazardowych na zlecenie innego podmiotu może być uznana za "urządzającego gry" w rozumieniu art. 89 ust. 1 pkt 2 ustawy o grach hazardowych?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, osoba świadcząca jedynie usługi serwisowe, nie prowadząca działalności na własny rachunek i ryzyko, nie czerpiąca bezpośrednich korzyści z gier i nie organizująca całości działalności hazardowej, nie może być uznana za "urządzającego gry".

Uzasadnienie

Sąd przyjął, że dla prawidłowego rozumienia terminu "urządzający gry" konieczna jest wykładnia historyczna i systemowa, a nie tylko językowa. Właściciele lokali, w których działały automaty, nie byli uznawani za urządzających gry pod rządami poprzedniej ustawy. Skarżący, będąc jedynie serwisantem, nie spełniał kryteriów organizatora działalności hazardowej.

Czy przepisy ustawy o grach hazardowych dotyczące urządzania gier na automatach (art. 14 ust. 1) oraz sankcji za ich naruszenie (art. 89 ust. 1 pkt 2) mają charakter techniczny i czy brak ich notyfikacji Komisji Europejskiej zgodnie z dyrektywą 98/34/WE skutkuje ich bezskutecznością?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, art. 89 ust. 1 pkt 2 ustawy o grach hazardowych nie jest przepisem technicznym w rozumieniu dyrektywy 98/34/WE, a brak notyfikacji art. 14 ust. 1 ustawy nie wpływa na możliwość stosowania art. 89 ust. 1 pkt 2 do wymierzania kar.

Uzasadnienie

Sąd, związany uchwałą NSA II GPS 1/16, stwierdził, że art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h. nie jest przepisem technicznym, a jego stosowalność nie zależy od notyfikacji. Brak notyfikacji art. 14 ust. 1 ustawy nie wpływa na możliwość stosowania art. 89 ust. 1 pkt 2.

Czy nałożenie kary pieniężnej na podstawie art. 89 ust. 1 pkt 2 ustawy o grach hazardowych jest dopuszczalne wobec osoby fizycznej, która nie jest zobowiązana do uzyskania zezwolenia na prowadzenie kasyna gry?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, art. 89 ust. 1 pkt 2 ustawy o grach hazardowych statuuje jedną, obiektywną przesłankę wymierzenia kary – urządzanie gry na automatach poza kasynem gry, a urządzającym jest każdy podmiot organizujący grę hazardową, niezależnie od jego zdolności do uzyskania koncesji.

Uzasadnienie

Sąd, powołując się na stanowisko Trybunału Konstytucyjnego, uznał, że art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h. dotyczy każdego podmiotu organizującego grę hazardową poza kasynem, bez względu na jego status prawny czy możliwość uzyskania koncesji.

Czy wymierzenie kary pieniężnej na podstawie art. 89 ust. 1 pkt 2 ustawy o grach hazardowych za urządzanie gier na automatach poza kasynem gry, które jest czynem penalizowanym również na gruncie Kodeksu karnego skarbowego (art. 107 § 1), stanowi naruszenie zasady ne bis in idem (podwójnego karania)?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, kara pieniężna z art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h. ma charakter kary administracyjnej, a nie karnej, co wyklucza tożsamość tych sankcji i naruszenie zasady ne bis in idem.

Uzasadnienie

Organ odwoławczy ocenił, że kara z art. 89 u.g.h. ma charakter administracyjny, a nie karny, co pozwala na jej stosowanie niezależnie od sankcji z Kodeksu karnego skarbowego, bez naruszenia zasady ne bis in idem.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylono decyzję
Uchylono zaskarżoną decyzję Dyrektora Izby Celnej oraz utrzymaną nią w mocy decyzję organu I instancji.

Przepisy (27)

Główne

u.g.h. art. 89 § ust. 1 pkt 2

Ustawa z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych

Pomocnicze

u.g.h. art. 2 § ust. 3-5

Ustawa z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych

u.g.h. art. 14 § ust. 1

Ustawa z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych

Dyrektywa 98/34/WE art. 8 § ust. 1

Dyrektywa 98/34/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 22 czerwca 1998 r. ustanawiająca procedurę udzielania informacji w dziedzinie norm i przepisów technicznych oraz zasad dotyczących usług społeczeństwa informacyjnego

Dyrektywa 98/34/WE art. 1 § pkt 11

Dyrektywa 98/34/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 22 czerwca 1998 r. ustanawiająca procedurę udzielania informacji w dziedzinie norm i przepisów technicznych oraz zasad dotyczących usług społeczeństwa informacyjnego

Ord. pr. art. 121 § § 1 i 2

Ordynacja podatkowa

Ord. pr. art. 133 § § 1

Ordynacja podatkowa

Ord. pr. art. 122 § § 1

Ordynacja podatkowa

u. Sł. Cel. art. 32 § ust. 1 pkt 13

Ustawa o Służbie Celnej

k.p.k. art. 211

Kodeks postępowania karnego

Ord. pr. art. 180 § § 1

Ordynacja podatkowa

Ord. pr. art. 181

Ordynacja podatkowa

p.p.s.a. art. 7

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 134 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a)

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 135

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 269 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.s.a. art. 1

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych

u.g.h. art. 6 § ust. 4

Ustawa z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych

Konst. RP art. 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

k.k.s. art. 24

Kodeks karny skarbowy

k.k.s. art. 107 § § 1

Kodeks karny skarbowy

p.p.s.a. art. 200

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 205 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 206

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Dz. U. poz. 1805 art. 8 pkt 5

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu

Dz. U. poz. 1805 art. 21 § ust. 1 pkt 1 lit. a)

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu

Argumenty

Skuteczne argumenty

Skarżący nie był "urządzającym gry" w rozumieniu art. 89 ust. 1 pkt 2 ustawy o grach hazardowych, a jedynie świadczył usługi serwisowe na rzecz faktycznego organizatora gier.

Odrzucone argumenty

Zarzuty dotyczące naruszenia prawa unijnego z powodu braku notyfikacji przepisów technicznych. • Zarzuty dotyczące podwójnego karania za ten sam czyn. • Zarzuty dotyczące niekonstytucyjności art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h. • Zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania, w tym legalności eksperymentu celnego.

Godne uwagi sformułowania

Dla prawidłowego odkodowania znaczenia terminu "urządzający gry" nie jest wystarczające zastosowanie jedynie wykładni językowej (gramatycznej), a konieczne jest skorzystanie także z reguł wykładni dynamicznej, w tym przede wszystkim wykładni historycznej i systemowej. • W okolicznościach kontrolowanej sprawy takim podmiotem była Spółka, która w ramach prowadzonej działalności w zakresie urządzania gier hazardowych, zawierając stosowną umowę ze skarżącym, zleciła mu wykonywanie usług serwisowych automatów, których była dysponentem i które wykorzystywała w ramach prowadzonej działalności gospodarczej. • Sąd, związany uchwałą Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 maja 2016 r., sygn. akt II GPS 1/16, przyjął, że art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h. nie jest przepisem technicznym w rozumieniu art. 1 pkt 11 Dyrektywy 98/34/WE.

Skład orzekający

Janina Kosowska

przewodniczący-sprawozdawca

Ewa Osipuk

członek

Piotr Chybicki

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Wykładnia pojęcia \"urządzający gry\" w kontekście odpowiedzialności za urządzanie gier hazardowych na automatach, zwłaszcza w sytuacjach, gdy podmiot wykonuje jedynie czynności serwisowe."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji serwisanta automatów i może wymagać adaptacji do innych stanów faktycznych. Związanie sądu uchwałą NSA II GPS 1/16 ogranicza możliwość odwoływania się do argumentów o braku notyfikacji dyrektywy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy powszechnego problemu gier hazardowych i kar nakładanych przez organy celne, a kluczowe rozstrzygnięcie opiera się na precyzyjnej wykładni pojęcia "urządzający gry", co jest istotne dla wielu przedsiębiorców.

Czy serwisant automatów do gier hazardowych może być ukarany jak organizator? WSA: Nie, jeśli nie czerpie zysków i nie organizuje gry.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst