II SA/Ol 29/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w OlsztynieOlsztyn2024-06-20
NSAAdministracyjneŚredniawsa
prawo jazdyegzamin praktycznyparkowanieunieważnienie egzaminuWSAruch drogowyprzepisy ruchu drogowego

Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę organizacji związkowej na decyzję unieważniającą egzamin na prawo jazdy kategorii B, uznając, że egzamin został przeprowadzony niezgodnie z przepisami.

Sąd administracyjny rozpatrzył skargę organizacji związkowej na decyzję unieważniającą egzamin na prawo jazdy kategorii B. Egzamin został unieważniony z powodu dwukrotnego nieprawidłowego wykonania manewru parkowania prostopadłego, polegającego na wjeździe pojazdem na chodnik. Sąd uznał jednak, że egzaminator błędnie ocenił sytuację, ponieważ pieszy nie miał utrudnionego przejścia, a teren nie był chodnikiem. W związku z tym sąd stwierdził, że egzamin przeprowadzono niezgodnie z przepisami i oddalił skargę.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie rozpoznał skargę Międzyzakładowej Organizacji Związkowej na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która utrzymała w mocy decyzję o unieważnieniu egzaminu na prawo jazdy kategorii B. Egzamin został unieważniony przez organ pierwszej instancji z powodu dwukrotnego nieprawidłowego wykonania manewru parkowania prostopadłego przodem, polegającego na wjeździe pojazdem na chodnik w sposób uniemożliwiający przejście pieszym. Kolegium utrzymało tę decyzję, wskazując na przepisy ustawy o kierujących pojazdami, które uzależniają unieważnienie egzaminu od niezgodności z przepisami i wpływu nieprawidłowości na wynik. Sąd administracyjny, analizując sprawę, uznał, że egzaminator błędnie ocenił manewr parkowania. Z nagrania wynikało, że pieszy nie miał utrudnionego przejścia, a teren nie był chodnikiem. Ponadto, sąd podkreślił, że przerwanie egzaminu z powodu zagrożenia życia i zdrowia uczestników ruchu drogowego wymaga bezpośredniego zagrożenia, którego w tej sytuacji nie stwierdzono. Sąd uznał, że egzamin został przeprowadzony niezgodnie z przepisami, ponieważ nie zaszły przesłanki do zakwestionowania części praktycznej egzaminu. W związku z tym, sąd oddalił skargę organizacji związkowej.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, jeśli pieszy nie miał utrudnionego przejścia, a teren nie był chodnikiem, a egzaminator błędnie ocenił sytuację.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że egzaminator błędnie ocenił manewr parkowania, ponieważ z nagrania wynikało, że pieszy nie miał utrudnionego przejścia, a teren nie był chodnikiem. Podkreślono, że przerwanie egzaminu z powodu zagrożenia wymaga bezpośredniego zagrożenia, którego nie stwierdzono.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (17)

Główne

u.k.p. art. 72 § ust. 1 pkt 2

Ustawa o kierujących pojazdami

Egzamin państwowy podlega unieważnieniu, jeżeli był przeprowadzony w sposób niezgodny z przepisami ustawy, a ujawnione nieprawidłowości miały wpływ na jego wynik.

Pomocnicze

u.k.p. art. 52 § ust. 2

Ustawa o kierujących pojazdami

Egzaminator jest zobowiązany do przerwania egzaminu państwowego, gdy zachowanie osoby zdającej zagraża bezpośrednio życiu i zdrowiu uczestników ruchu drogowego.

u.k.p. art. 51 § ust. 1 pkt 2

Ustawa o kierujących pojazdami

Celem egzaminu praktycznego jest sprawdzenie umiejętności w zakresie zgodnego z przepisami, bezpiecznego, energooszczędnego, sprawnego i nieutrudniającego innym uczestnikom ruchu poruszania się.

Rozporządzenie w sprawie egzaminowania osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami art. 16 § ust. 1 pkt 1

Określa sytuacje, w których egzaminator jest zobowiązany do przerwania egzaminu.

Rozporządzenie w sprawie egzaminowania osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami § Tabela nr 7 poz. 11 załącznika nr 2

Określa kryteria wykonania zadania egzaminacyjnego – parkowania prostopadłego.

p.r.d. art. 22 § ust. 2

Prawo o ruchu drogowym

Kierujący pojazdem jest obowiązany zbliżyć się do prawej krawędzi jezdni, jeżeli zamierza skręcić w prawo.

k.p.a. art. 109 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Dotyczy doręczania decyzji stronom postępowania.

k.p.a. art. 156 § § 1 pkt 2

Kodeks postępowania administracyjnego

Określa przesłanki stwierdzenia nieważności decyzji, w tym rażące naruszenie prawa.

k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Dotyczy utrzymania w mocy decyzji organu pierwszej instancji.

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

Dotyczy prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów państwa.

k.p.a. art. 77 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Dotyczy obowiązku wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego.

k.p.a. art. 107 § § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

Dotyczy uzasadnienia decyzji.

Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1

Określa właściwość sądów administracyjnych do badania zgodności z prawem aktów administracyjnych.

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa przesłanki uwzględnienia skargi przez sąd administracyjny.

p.p.s.a. art. 134

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa zakres kontroli sądu administracyjnego.

p.p.s.a. art. 119 § pkt 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Umożliwia rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym.

p.p.s.a. art. 151

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa rozstrzygnięcie sądu w przypadku nieuwzględnienia skargi.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Egzamin został przeprowadzony niezgodnie z przepisami, ponieważ ocena manewru parkowania była błędna. Teren, na którym parkowano, nie był chodnikiem, a pieszy nie miał utrudnionego przejścia. Nie stwierdzono bezpośredniego zagrożenia życia lub zdrowia uczestników ruchu drogowego, co jest warunkiem przerwania egzaminu.

Odrzucone argumenty

Egzaminowany dwukrotnie nieprawidłowo wykonał manewr parkowania prostopadłego, wjeżdżając na chodnik. Zachowanie egzaminowanego stworzyło bezpośrednie zagrożenie dla życia i zdrowia pieszego. Egzaminowany nieprawidłowo dobrał tor jazdy podczas skrętu w prawo.

Godne uwagi sformułowania

nie można kontynuować części praktycznej egzaminu w ruchu drogowym bez narażania jego uczestników na szkody na zdrowiu sam fakt nieprawidłowego zachowania osoby zdającej nie uprawnia do przerwania egzaminu, jeżeli z zachowaniem tym nie łączy się bezpośrednie zagrożenie życia i zdrowia uczestników ruchu drogowego ocena wykonania zadania przez osobę egzaminowaną musi znaleźć uzasadnienie w konkretnej regulacji prawnej

Skład orzekający

Bogusław Jażdżyk

przewodniczący

Piotr Chybicki

sprawozdawca

Grzegorz Klimek

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących unieważniania egzaminów na prawo jazdy, oceny manewrów parkowania oraz wymogów dotyczących przerwania egzaminu z powodu zagrożenia."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji oceny manewru parkowania i interpretacji przepisów dotyczących chodnika i opaski parkingowej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak ważne jest precyzyjne stosowanie przepisów przez egzaminatorów i jak sąd może interweniować w przypadku błędnej oceny. Jest to ciekawy przykład z życia codziennego, który może zainteresować szerszą grupę odbiorców.

Czy parkowanie na chodniku zawsze oznacza oblany egzamin na prawo jazdy? Sąd wyjaśnia.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Ol 29/24 - Wyrok WSA w Olsztynie
Data orzeczenia
2024-06-20
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2024-01-16
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie
Sędziowie
Bogusław Jażdżyk /przewodniczący/
Grzegorz Klimek
Piotr Chybicki /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6031 Uprawnienia do kierowania pojazdami
Hasła tematyczne
Ruch drogowy
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 622
art. 51 ust. 1 pkt. , arr. 52 ust.2, art. 72 ust. 1 pkt 2
Ustawa z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami  - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Bogusław Jażdżyk Sędziowie sędzia WSA Piotr Chybicki (spr.) asesor WSA Grzegorz Klimek po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 20 czerwca 2024 r. sprawy ze skargi Międzyzakładowej Organizacji Z. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w O. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie unieważnienia egzaminu państwowego na kat. B oddala skargę.
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją z dnia 7 listopada 2023 r., nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Olsztynie (dalej: "Kolegium") utrzymało w mocy decyzję z dnia 19 czerwca 2023 r. Marszałka Województwa Warmińsko-Mazurskiego (dalej: "organ I instancji") w sprawie unieważnienia egzaminu państwowego T. D. (dalej: "egzaminowany") na kat. B przeprowadzonego w dniu [...] 2023 r. w Wojewódzkim Ośrodku Ruchu Drogowego (dalej: "WORD") przez egzaminatora M. S.
W uzasadnieniu wskazano, że po otrzymaniu od Dyrektora WORD skargi egzaminowanego wraz z dokumentacją oraz nagraniem egzaminu, organ I instancji unieważnił egzamin państwowy na kat. B przeprowadzony wobec egzaminowanego w dniu [...] 2023 r. Z nagrania przebiegu egzaminu wynikało, że po wyjeździe z ośrodka egzaminator wydał polecenie wykonania parkowania prostopadłego przodem na pierwszym możliwym miejscu. Po zakończeniu pierwszej próby parkowania, egzaminator poinformował o popełnieniu błędu i polecił powtórzenie zadania. Po zakończeniu manewru, egzaminator poinformował o popełnieniu po raz drugi tego samego błędu, co skutkuje wynikiem negatywnym oraz zapytał, czy egzaminowany chce kontynuować egzamin bez możliwości zmiany jego wyniku. Egzaminator jako jedyną przyczynę wyniku negatywnego wskazał ten sam błąd w pierwszej i drugiej próbie, tj. wjazd w taki sposób, że przód pojazdu był nad chodnikiem, co uniemożliwiało przejście pieszym. Organu I instancji uznał stanowisko egzaminatora za błędne, stwierdził, że egzaminowany odpowiednio sygnalizował zamiar wykonania manewru oraz przyjął pozycję umożliwiającą wykonanie skrętu po odpowiednio dużym łuku. Zdaniem organu I instancji, wynik egzaminu został ustalony w sposób nieprawidłowy w oparciu o przesłanki, które nie znajdują potwierdzenia w zapisie przebiegu egzaminu państwowego.
Po rozpatrzeniu odwołania Międzyzakładowej Organizacji Związkowej Związku Zawodowego Pracowników Wojewódzkich Ośrodków Ruchu Drogowego, Ośrodków Szkolenia Kandydatów na Kierowców i Innych Podmiotów w [...] (dalej: "Organizacja", "strona skarżąca"), dopuszczonej do postępowania na prawach strony, Kolegium utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. Kolegium wyjaśniło, że, na podstawie art. 72 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (t.j. Dz.U. z 2023 r., poz. 622 ze zm.) – dalej: "u.k.p.", wydanie decyzji o unieważnieniu egzaminu uzależnione jest od spełnienia łącznie następujących przesłanek:
1. stwierdzenia, że egzamin na prawo jazdy prowadzony był niezgodnie z przepisami,
2. wykazania, że ujawnione nieprawidłowości miały wpływ na wynik egzaminu, przy czym użyty przez ustawodawcę zwrot "niezgodny z przepisami ustawy", oznacza, iż chodzi nie tylko o niezgodności z przepisami u.k.p, lecz przede wszystkim z przepisami wykonawczymi do u.k.p, tj. rozporządzeniem z dnia 28 czerwca 2019 r. w sprawie egzaminowania osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami, szkolenia, egzaminowania i uzyskiwania uprawnień przez egzaminatorów oraz wzorów dokumentów stosowanych w tych sprawach (Dz.U. z 2019 r. poz. 1206) – dalej: "rozporządzenie z dnia 28 czerwca 2019 r.". Zatem przepisy art. 52 ust. 2 u.k.p. w powiązaniu z § 16 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia z dnia 28 czerwca 2019 r. wskazują, że egzaminator jest zobowiązany do przerwania egzaminu państwowego przed wykonaniem wszystkich określonych zakresem egzaminu zadań, gdy zachowanie osoby zdającej egzamin zagraża bezpośrednio życiu i zdrowiu uczestników ruchu drogowego.
Kolegium wskazało, że w rozpatrywanej sprawie podstawą negatywnego wyniku części praktycznej egzaminu państwowego była dwukrotna negatywna ocena zadania polegającego na prostopadłym parkowaniu pojazdu. Jako jedyny powód egzaminator podał za głęboki wjazd pojazdem na chodnik, co skutkowało zajęciem miejsca pieszym, którzy nie mieli którędy przechodzić. W późniejszym czasie podnoszone były także inne argumenty w celu uzasadnienia negatywnej oceny części praktycznej egzaminu. Dodatkowo egzaminator wskazał, że poza błędnym zajęciem pozycji końcowej egzaminowany nieprawidłowo dobrał tor jazdy, tzn. wykonując skręt w prawo powinien zbliżyć się do prawej krawędzi jezdni, tymczasem zachował się odwrotnie - zbliżył się do osi jezdni nie upewniając się wcześniej czy swoim działaniem nie utrudni ruchu innym kierującym. Ponadto podczas wyjazdu z parkingu egzaminowany nie wykonał odpowiedniej obserwacji i nie zwracał uwagi na innych uczestników oraz potencjalne zagrożenie. Podobne stanowisko zajęła odwołująca się Organizacja, która powtórzyła argument o nieprawidłowym torze jazdy wskazując, iż egzaminowany tuż przed rozpoczęciem skrętu w prawo wykonał jeszcze ruch kierownicą w lewo, co jest widoczne w odbiciu lustrzanym dłoni egzaminowanego na wskaźnikach pojazdu.
Odnosząc się do twierdzenia, iż egzaminowany stworzył zagrożenie bezpośrednio życiu i zdrowiu uczestników ruchu drogowego poprzez przyjęcie nieprawidłowego toru jazdy i zbliżenie się do osi jezdni, zamiast do prawej jej krawędzi, Kolegium wskazało, iż art. 52 ust. 2 u.k.p. stanowi podstawę przerwania części praktycznej egzaminu na prawo jazdy jedynie wtedy, gdy egzaminowany wykonuje zadania w ruchu drogowym w stopniu tak wadliwym, że wywołuje to skorelowane w czasie zagrożenie dla życia i zdrowia uczestników tego ruchu. Chodzi tu więc wyłącznie o takie sytuacje, gdy nie można kontynuować części praktycznej egzaminu w ruchu drogowym bez narażania jego uczestników na szkody na zdrowiu. W rozpoznawanej sprawie egzaminator nie przerwał egzaminu z uwagi, iż zachowanie osoby zdającej zagraża bezpośrednio życiu i zdrowiu uczestników ruchu drogowego, co świadczyć może iż takiego zagrożenia nie było. Jest to obligatoryjna przyczyna przerwania egzaminu. Poza tym katalog zachowań, które obligują do przerwania egzaminu został szczegółowo opisany w Tabeli nr 1 Załącznika nr 2 rozporządzenia, katalog ten nie zawiera żadnych zachowań związanych z parkowaniem, czy też z torem jazdy.
Z kolei odnosząc się do dwukrotnego nieprawidłowo wykonania tego samego zadania egzaminacyjnego, Kolegium wskazało, iż ocena tego manewru przez egzaminatora dokonana została z naruszeniem przepisów. Cel egzaminu praktycznego został określony w art. art. 51 ust. 1 pkt 2 u.k.p., zgodnie z którym jest to: "sprawdzenie umiejętności w zakresie zgodnego z przepisami, bezpiecznego, energooszczędnego, sprawnego i nieutrudniającego innym uczestnikom ruchu poruszania się, odpowiednio do uprawnienia, o które ubiega się osoba zdająca egzamin w ruchu drogowym pojazdem silnikowym". W ocenie Kolegium, egzamin będący przedmiotem oceny został przeprowadzony w sposób niezgodny z przepisami, a w szczególności w sprzeczności z powołanym art. 51 ust. 1 pkt 2 u.k.p. Podstawą negatywnej oceny egzaminatora była tylko i wyłączenie okoliczność zbyt głębokiego wjazdu pojazdem na chodnik. W sytuacji zatem gdy chodnik nie występuje, a zamiast niego jest opaska parkingu, to nie sposób decyzji egzaminatora uznać za prawidłową. Oznacza to, że egzamin nie został przeprowadzony zgodnie z przepisami. W ocenie Kolegium, od egzaminatora jako osoby kontrolującej zachowanie na drodze, jak i sprawdzającej znajomość przepisów należy wymagać znajomości tychże przepisów, a także terenu w którym przeprowadza egzamin. To egzaminator wybrał manewr jaki powinien wykonać egzaminowany, jak i jego miejsce. Błędne uznanie opaski za chodnik nie stanowi usprawiedliwienia dla decyzji egzaminatora.
Dodatkowo Kolegium podniosło, iż analiza nagrania nie potwierdza, aby manewr parkowania został wykonany w sposób nieprawidłowy. Nie wynika z niego aby parkowanie było "zbyt głębokie" i utrudniało przejście pieszym. Z nagrania wprost wynika, iż podczas pierwszej próby parkowania przechodzący pieszy nie miał żadnych problemów z przejściem obok pojazdu, nie musiał zmienić kierunku poruszania się, a nawet wbrew twierdzeniu egzaminatora nie był zmuszony do podniesienia ręki. Powyższe, w połączeniu z okolicznością, iż pieszy nie poruszał się po chodniku, nie pozwala na uznanie, iż decyzja egzaminatora była prawidłowa. Z nagrania przebiegu egzaminu nie wynika, aby osoba poddająca się egzaminowi parkując prostopadle pojazd utrudniła innym uczestnikom ruchu poruszanie się. Nagranie przebiegu egzaminu nie potwierdza także, aby egzaminowany zbliżył się do osi jezdni. Z nagrania wynika, iż tor jazdy nie zmienił się. Faktu tego nie zmienia twierdzenie Organizacji, iż kierujący wykonał ruch kierownicą w lewo, co jest widoczne w odbiciu lustrzanym dłoni egzaminowanego na wskaźnikach pojazdu. Wykonanie minimalnego ruchu kierownicą w lewo nie może stanowić o nieprawidłowo wykonanym manewrze parkowania.
Ponadto Kolegium wyjaśniło, że w tabeli nr 7 w pozycji 11 załącznika nr 2 do rozporządzenia z dnia 28 czerwca 2019 r. jako zadanie egzaminacyjne wskazano wykonanie jednego z manewrów parkowania. Powyższy przepis określa sposób w jaki powinien zostać wykonany manewr parkowania, a także wskazuje na czynności jakie powinien podjąć egzaminator. Z nagrana egzaminu nie wynika, aby pojazd został zaparkowany w sposób niezgodny z przepisami ruchu drogowego, czy też bez zachowania jego zasad. Z nagrania nie wynika także, aby zaparkowano pojazd w sposób, który uniemożliwia jego opuszczenie zarówno przez kierowcę jak i pasażera. Zasady ruchu drogowego także nie zostały naruszone.
Odnosząc się do argumentacji dotyczącej nieprawidłowego toru jazdy Kolegium wskazało, że zgodnie z art. 22 ust. 2 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (t.j. Dz.U. z 2023 r. poz. 1047 ze zm.) – dalej: "p.r.d.", kierujący pojazdem jest obowiązany zbliżyć się do prawej krawędzi jezdni - jeżeli zamierza skręcić w prawo. Przepis ten został umieszczony w Oddziale 4 zatytułowanym "Zmiana kierunku jazdy lub pasa ruchu". Kolegium wyjaśniło, iż zmiana kierunku jazdy jest manewrem polegającym na kontynuowaniu jazdy w innym niż dotychczasowy kierunku, niewynikającym jedynie z przebiegu drogi, a zależnym od woli kierującego. Istotą manewru jest dalsza jazda w prawo lub w lewo w stosunku do tego kierunku, w jakim poruszał się pojazd do tej pory. Nie jest natomiast zmianą kierunku jazdy parkowanie, który stanowi samodzielny manewr. Ocena manewru parkowania nie może zatem opierać na tych samych kryteriach, które dotyczą manewru zmiany kierunku jazdy.
Na powyższą decyzję Organizacja wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie skargę domagając się jej uchylenia oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji.
Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie:
- art. 109 § 1 w zw. z art. 10 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2023 r. poz. 775 ze zm.) – dalej: "k.p.a.", poprzez brak doręczenia zaskarżonej decyzji stronie postępowania, tj. egzaminatorowi, co stanowi rażące naruszenie prawa wynikające z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.;
- art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 72 ust. 1 pkt 2 u.k.p. poprzez utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji w sytuacji, gdy nie było podstaw do stwierdzenia, że egzamin został przeprowadzony w sposób niezgodny z przepisami u.k.p.;
- art. 47 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 1 pkt 9 p.r.d. poprzez niezastosowanie przepisu, z którego wynika, iż ustawodawca zezwala na zatrzymanie lub postój przednią osią pojazdu samochodowego na drodze dla pieszych jedynie pod warunkiem, że szerokość chodnika jest nie mniejsza niż 1,5 m i nie utrudni ruchu pieszych;
- art. 7, art. 77 § 1, art. 107 § 3 k.p.a. poprzez brak wyczerpującego zebrania materiału dowodowego i uznanie, że miejsce gdzie poruszali się piesi nie stanowi chodnika, a jest "opaską zewnętrzną parkingu";
- art. 52 ust. 2 u.k.p. w zw. z art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. poprzez pominięcie, iż w niniejszej sprawie w pierwszej próbie wykonania zadania egzaminacyjnego egzaminowany doprowadził do bezpośredniego zagrożenia życia i zdrowia pieszego.
W uzasadnieniu podniesiono, że egzaminatorowi na mocy art. 68 ust. 1a u.k.p. przysługiwał status strony w postępowaniu prowadzonym w sprawie unieważnienia egzaminu na prawo jazdy, jednak decyzja Kolegium nie została mu doręczona i tym samym nie miał on możliwości obrony swoich praw. Ponadto wskazano, że jedynie powiatowy inspektor nadzoru budowlanego był właściwy do stwierdzenia, czy dana część drogi stanowi chodni, czy jest to opaska zewnętrzna parkingu. Nie są do tego uprawnione takie organy jak: Marszałek Województwa, Kolegium, Dyrektor WORD czy egzaminator nadzorujący. Zdaniem Organizacji, w rozpoznawanej sprawie należało zasięgnąć opinii biegłego, czy dana część drogi stanowi chodnik.
Ponadto strona skarżąca przyznała, że ustawodawca dopuszcza parkowanie na chodniku, o ile zostanie pozostawiona odpowiednio szeroka wolna przestrzeń chodnika do użytku pieszych. Jeżeli jednak przestrzeń pozostawiona pieszym nie pozwala im na swobodne poruszanie się, to egzaminowany nie jest uprawniony do wjeżdżania na chodnik. Wskazała również, iż podczas manewru parkowania egzaminowany wjechał na chodnik, co bezpośrednio zagrażało życiu i zdrowiu osoby przechodzącej w tym czasie chodnikiem, która musiała raptownie zejść z chodnika i zbliżyć się do ogrodzenia. Zdaniem Organizacji, egzaminowany doprowadził do bezpośredniego zagrożenia życia i zdrowia pieszego, a także dwukrotnie nieprawidłowo wykonał manewr parkowania, a zatem wynik egzaminu powinien być negatywny.
W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zajęte w zaskarżonej decyzji. Ponadto Kolegium wyjaśniło, że decyzja będąca przedmiotem skargi została skierowana do egzaminatora, który mógł wnieść skargę na tę decyzję. Kolegium wniosło również o rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tj. Dz.U. z 2022 r., poz. 2492) sądy administracyjne są właściwe do badania zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych, przy czym Sąd nie może opierać tej kontroli na kryterium słuszności lub sprawiedliwości społecznej. Uwzględnienie skargi następuje w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w prowadzonym postępowaniu
(art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, t.j. Dz.U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm. – zwanej dalej p.p.s.a.).
Zakres kontroli Sądu wyznacza art. 134 tej ustawy stanowiący, iż sąd orzeka w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a. (§ 1).
Na wstępie należy wyjaśnić, że Sąd orzekał w postępowaniu uproszczonym na posiedzeniu niejawnym, na podstawie art. 119 pkt 2 p.p.s.a., zgodnie z którym sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli strona zgłosi wniosek o skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym, a żadna z pozostałych stron w terminie czternastu dni od zawiadomienia o złożeniu wniosku nie zażąda przeprowadzenia rozprawy. Jak wynika z akt sprawy, wniosek taki został złożony przez organ, a pozostałe strony nie zażądały przeprowadzenia rozprawy w ustawowym terminie.
Sąd poddawszy kontroli zaskarżoną decyzję stwierdził, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Ocenie Sądu w niniejszej sprawie podlega decyzja Kolegium utrzymująca w mocy decyzję organu I instancji unieważniającą państwowy egzamin praktyczny na prawo jazdy kategorii B.
Zgodnie z art. 72 ust. 1 pkt 2 u.k.p., marszałek województwa, w drodze decyzji administracyjnej, unieważnia egzamin państwowy, jeżeli był przeprowadzony w sposób niezgodny z przepisami ustawy, a ujawnione nieprawidłowości miały wpływ na jego wynik.
Należy podkreślić, że podstawą unieważnienia egzaminu państwowego jest okoliczność przeprowadzenia egzaminu w sposób niezgodny z przepisami ustawy, w sytuacji, gdy ujawnione nieprawidłowości miały wpływ na jego wynik. Zatem istotą tego postępowania jest ocena prawidłowości przebiegu wskazanego państwowego egzaminu praktycznego z punktu widzenia obowiązujących w tej dacie normatywnych zasad przeprowadzania egzaminu państwowego, w tym odpowiednich przepisów u.k.p. oraz rozporządzenia z dnia 28 czerwca 2019 r.
Wskazać należy, że "o nieprawidłowym wykonaniu zadania egzaminacyjnego" w rozumieniu art. 72 ust. 1 pkt 2 u.k.p. można mówić jedynie wtedy, gdy zarówno zadanie wykonane przez osobę egzaminowaną, jak i ocena wykonania przez osobę egzaminowaną tego zadania, nie znajdują uzasadnienia w obowiązujących przepisach prawa, w szczególności w przepisach p.r.d. Ani decyzja administracyjna o unieważnieniu egzaminu, ani też ocena wykonania zadania egzaminacyjnego nie mają charakteru dyskrecjonalnego. Negatywna ocena wykonania określonego zadania przez osobę egzaminowaną musi znaleźć uzasadnienie w konkretnej regulacji prawnej. Brak takiej regulacji, nawet przy pełnym przekonaniu egzaminatora o swoich racjach opartych na zasadach słuszności, bezpieczeństwa, czy doświadczenia życiowego, nie może być podstawą negatywnej oceny egzaminu (por. NSA w wyroku z dnia 23 stycznia 2020 r., I OSK 1753/18; dostępny pod adresem: orzeczenia.nsa.gov.pl – dalej: "CBOSA").
W pełni podzielając powyższy pogląd wskazać zatem należy, że w niniejszej sprawie egzaminowany podczas jazdy w ruchu drogowym otrzymał od egzaminatora polecenie (dwukrotnie) wykonania manewru parkowania prostopadłego przodem na pierwszym możliwym miejscu. Po dwukrotnym wykonaniu tego manewru przez egzaminowanego, egzaminator jako jedyną przyczynę wyniku negatywnego egzaminu wskazał ten sam błąd w pierwszej i drugiej próbie, tj. wjazd w taki sposób, że przód pojazdu był nad chodnikiem, co uniemożliwiało przejście pieszym.
Kryteria wykonania tego zadania – "parkowania prostopadłego" – zostały określone w tabeli 7 poz. 11 załącznika nr 2 rozporządzenia z dnia 28 czerwca 2019 r. Określając sposób wykonania tego zadania wskazano, że chodzi o: "wjazd przodem wyjazd tyłem (możliwa jedna korekta toru jazdy), przy czym miejsce do parkowania wyznacza egzaminator, wskazując je osobie egzaminowanej; po zaparkowaniu musi być możliwość opuszczenia pojazdu przez kierowcę i pasażera z obydwu stron pojazdu, a pojazd musi być zaparkowany w sposób zgodny z przepisami ruchu drogowego (należy sprawdzić możliwość opuszczenia pojazdu); parkowanie odbywa się z zachowaniem przepisów ruchu drogowego".
W rozpatrywanej sprawie z ustaleń Kolegium na podstawie analizy nagrania egzaminu nie wynika, aby manewr parkowania został wykonany w sposób nieprawidłowy, tj. jak uważa egzaminator, aby parkowanie było "zbyt głębokie" i utrudniało przejście pieszym. Z nagrania wprost wynika, iż podczas pierwszej próby parkowania przechodzący pieszy nie miał żadnych problemów z przejściem obok pojazdu, jak też nie musiał zmienić kierunku poruszania się, a nawet wbrew twierdzeniu egzaminatora nie był zmuszony do podniesienia ręki. Dodatkowo z ustaleń organów wynika, że pieszy nie poruszał się po chodniku, tylko po opasce zewnętrznej parkingu o szerokości 60 cm.
W tej sytuacji Sąd podzielił stanowisko organów, że przedmiotowy egzamin na prawo jazdy kat. B został przeprowadzony niezgodnie z obowiązującymi przepisami prawa, ponieważ nie zaszły żadne przesłanki do zakwestionowania przez egzaminatora części praktycznej egzaminu obejmującego wykonanie manewru na drodze – "parkowania prostopadłego". Z zebranego materiału dowodowego nie wynika, aby egzaminowany parkując prostopadle pojazd utrudnił innym uczestnikom ruchu poruszanie się. Nie wynika również, aby pojazd został zaparkowany w sposób niezgodny z przepisami ruchu drogowego, czy też aby zaparkowano pojazd w taki sposób, który uniemożliwia jego opuszczenie przez kierowcę lub pasażera.
Podstawę ku temu nie mogło również stanowić twierdzenie, że egzaminowany w jakimkolwiek momencie egzaminowana stworzył stan zagrożenia bezpieczeństwa innych uczestników ruchu na drodze. Z art. 52 ust. 2 u.k.p. wynika bowiem, że część praktyczna egzaminu może zostać zakończona przed wykonaniem wszystkich określonych zakresem egzaminu zadań jedynie w przypadku, gdy zachowanie osoby zdającej zagraża bezpośrednio życiu i zdrowiu uczestników ruchu drogowego.
Aby jednak przyjąć, że zachowanie osoby zdającej, może być podstawą przerwania egzaminu, konieczne jest ustalenie i stwierdzenie, czy w konkretnych okolicznościach danej sprawy zachowanie osoby zdającej, zagroziło bezpośrednio życiu i zdrowiu uczestników ruchu drogowego. Ten element bezpośredniego zagrożenia jest tu szczególnie istotny, stąd też, aby stwierdzić czy zachowanie osoby zdającej zagrażało bezpośrednio życiu i zdrowi innych uczestników ruchu drogowego, niezbędne jest odniesienie się do okoliczności konkretnego przypadku, i to okoliczności mających miejsce w czasie zachowania osoby zdającej, albowiem to w tym czasie podejmowana jest decyzja o przerwaniu egzaminu. Jednym słowem sam fakt nieprawidłowego zachowania osoby zdającej nie uprawnia do przerwania egzaminu, jeżeli z zachowaniem tym nie łączy się bezpośrednie zagrożenie życia i zdrowia uczestników ruchu drogowego (por. wyrok NSA z dnia 21 czerwca 2023 r., I OSK 917/20, CBOSA).
W tym zakresie trafna jest ocena organów. Nie zostały również potwierdzone zarzuty skargi, iż podczas manewru parkowania egzaminowany wjechał na chodnik, co bezpośrednio zagrażało życiu i zdrowiu osoby przechodzącej w tym czasie chodnikiem, która musiała raptownie zejść z chodnika i zbliżyć się do ogrodzenia. Gdyby tak było, to egzaminator powinien zareagować. Tymczasem egzaminator zapytał jedynie egzaminowanego, czy chce on kontynuować egzamin bez możliwości zmiany jego wyniku.
W niniejszej sprawie zaszły zatem niewątpliwie przesłanki do unieważnienia przedmiotowego państwowego egzaminu na prawo jazdy na podstawie art. 72 ust. 1
pkt 2 u.k.p. Działania orzekających organów były więc prawidłowe.
W ocenie Sądu, organy w sposób nie budzący wątpliwości zebrały i prawidłowo oceniły cały materiał dowodowy niezbędny do wydania decyzji co do istoty sprawy.
W żaden sposób nie można im skutecznie postawić zarzutu arbitralności i dowolności. W uzasadnieniach kontrolowanych decyzji organy wskazały stan faktyczny i prawny sprawy oraz motywy podjętych rozstrzygnięć, podkreślając w jakiej sytuacji dochodzi do ziszczenia się przesłanki unieważnienia państwowego egzaminu na prawo jazdy na podstawie art. 72 ust. 1 pkt 2 u.k.p.
Za niezasadny Sąd uznał również zarzut niedoręczenia decyzji Kolegium egzaminatorowi, będącemu stroną w sprawie. Z akt administracyjnych wynika, że egzaminator odebrał decyzję Kolegium, przesłaną mu drogą elektroniczną, w dniu
9 stycznia 2024 r. (k. 126 akt administracyjnych).
W tym stanie rzeczy Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI