II SA/Ol 278/19
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie oddalił skargę spółki na decyzję odmawiającą wyłączenia z udostępnienia danych o odpadach, uznając, że nie stanowią one tajemnicy przedsiębiorstwa.
Spółka wniosła o wyłączenie z udostępnienia danych zawartych w zbiorczym zestawieniu o odpadach za rok 2017, twierdząc, że stanowią one tajemnicę przedsiębiorstwa. Organy administracji odmówiły uwzględnienia wniosku, uznając, że dane te mają charakter wyłącznie liczbowy i nie zawierają informacji o wartości handlowej ani technologicznej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie oddalił skargę spółki, podzielając stanowisko organów i podkreślając, że dla ochrony tajemnicy przedsiębiorstwa konieczne jest spełnienie przesłanek formalnych i materialnych, a same dane liczbowe nie wystarczają do uznania ich za tajemnicę.
Spółka złożyła wniosek o wyłączenie z udostępnienia danych zawartych w zbiorczym zestawieniu o rodzajach i ilościach odpadów za rok 2017, argumentując, że stanowią one informację o wartości handlowej i tajemnicę przedsiębiorstwa. Po odmowie uwzględnienia wniosku przez organ pierwszej instancji i uchyleniu tej decyzji przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze, organ pierwszej instancji ponownie odmówił uwzględnienia wniosku. SKO utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji, uznając, że dane zawarte w zestawieniu mają wyłącznie charakter liczbowy i nie zawierają informacji o wartości handlowej ani technologicznej, które mogłyby naruszyć tajemnicę przedsiębiorstwa. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie spółka zarzuciła błąd w ustaleniach stanu faktycznego, twierdząc m.in., że wnioskowane informacje mają wartość handlową, a ich udostępnienie pogorszy jej pozycję konkurencyjności. Sąd, analizując sprawę, odwołał się do definicji tajemnicy przedsiębiorstwa zawartej w ustawie o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji oraz orzecznictwa. Sąd stwierdził, że dane zawarte w zestawieniu (ilości odpadów w megagramach) mają charakter wyłącznie liczbowy, nie wskazują na technologię przetwarzania, metody działania ani cykl produkcyjny spółki, ani nie pozwalają na ustalenie kontrahentów, źródeł zaopatrzenia czy zbytu. Wobec tego, sąd uznał, że dane te nie stanowią tajemnicy przedsiębiorstwa i oddalił skargę.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, same dane liczbowe dotyczące ilości odpadów, bez informacji technicznych, technologicznych czy organizacyjnych, nie stanowią tajemnicy przedsiębiorstwa.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że dla objęcia informacji tajemnicą przedsiębiorstwa konieczne jest spełnienie przesłanek formalnych i materialnych, a dane wyłącznie liczbowe, nieujawniające technologii, metod działania czy cyklu produkcyjnego, nie posiadają wartości handlowej ani nie naruszają konkurencyjności przedsiębiorcy.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (9)
Główne
u.z.n.k. art. 11 § 2
Ustawa o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji
Definicja tajemnicy przedsiębiorstwa obejmuje informacje techniczne, technologiczne, organizacyjne lub inne posiadające wartość gospodarczą, które nie są powszechnie znane i których poufność została zapewniona przez przedsiębiorcę.
ustawa o udostępnianiu informacji art. 16 § 1
Ustawa o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko
Władze publiczne mogą odmówić udostępnienia informacji o środowisku, jeżeli mogą one naruszyć ochronę informacji o wartości handlowej, w tym danych technologicznych, objętych tajemnicą przedsiębiorstwa.
Pomocnicze
ustawa o udostępnianiu informacji art. 16 § 4
Ustawa o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko
Odmowa uwzględnienia wniosku o wyłączenie informacji z udostępniania następuje w drodze decyzji.
p.p.s.a. art. 134 § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi.
p.p.s.a. art. 151
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
W przypadku nieuwzględnienia skargi, sąd oddala ją.
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
Organ obowiązany jest do podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego.
k.p.a. art. 77 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Organ obowiązany jest wyczerpująco zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy.
k.p.a. art. 80
Kodeks postępowania administracyjnego
Organ obowiązany jest ocenić na podstawie materiału dowodowego, czy zostały udowodnione fakty istotne dla rozstrzygnięcia sprawy.
k.p.a. art. 11
Kodeks postępowania administracyjnego
Organ obowiązany jest należycie wyjaśnić stronom zasadność przesłanek, którymi kieruje się przy wydawaniu decyzji.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Dane liczbowe dotyczące ilości odpadów nie stanowią tajemnicy przedsiębiorstwa, jeśli nie ujawniają informacji technicznych, technologicznych lub organizacyjnych. Udostępnienie danych liczbowych o odpadach nie narusza pozycji konkurencyjnej przedsiębiorcy, jeśli nie pozwala na ustalenie mocy produkcyjnych, strategii czy rentowności.
Odrzucone argumenty
Dane zawarte w zestawieniu o odpadach stanowią informację o wartości handlowej i tajemnicę przedsiębiorstwa. Udostępnienie informacji o ilościach wytworzonych i zebranych odpadów pozwoli na ustalenie mocy produkcyjnych i posiadanych zapasów surowców. Informacja o wielkości produkcji stanowi tajemnicę przedsiębiorstwa.
Godne uwagi sformułowania
Dane te mają wyłącznie charakter liczbowy. Nie zawierają informacji o wartości handlowej ani technologicznej. Tajemnica przedsiębiorcy, jak każda tajemnica ustawowo chroniona, ma charakter obiektywny, nie można jej subiektywizować w oparciu jedynie o oświadczenia osób reprezentujących przedsiębiorcę.
Skład orzekający
Ewa Osipuk
sprawozdawca
Marzenna Glabas
przewodniczący
Beata Jezielska
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Uzasadnienie odmowy udostępnienia informacji publicznej ze względu na tajemnicę przedsiębiorstwa, zwłaszcza w kontekście danych środowiskowych i ilościowych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdzie dane są wyłącznie liczbowe i nie ujawniają kluczowych informacji biznesowych. Interpretacja tajemnicy przedsiębiorstwa może być szersza w innych kontekstach.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia dostępu do informacji publicznej w kontekście tajemnicy przedsiębiorstwa, co jest istotne dla firm i organów administracji. Wyjaśnia, jakie dane mogą być chronione.
“Czy dane o odpadach to tajemnica firmy? Sąd wyjaśnia granice ochrony informacji.”
Sektor
ochrona środowiska
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Ol 278/19 - Wyrok WSA w Olsztynie Data orzeczenia 2019-08-06 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2019-04-05 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie Sędziowie Ewa Osipuk /sprawozdawca/ Marzenna Glabas /przewodniczący/ S. Beata Jezielska Symbol z opisem 6135 Odpady Hasła tematyczne Dostęp do informacji publicznej Odpady Sygn. powiązane III OSK 2000/21 - Wyrok NSA z 2023-04-25 Skarżony organ Samorządowe Kolegium Odwoławcze Treść wyniku Oddalono skargę Powołane przepisy Dz.U. 2018 poz 419 art. 2, art. 11 Ustawa z dnia 16 kwietnia 1993 r. o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji - tekst jedn. Dz.U. 2018 poz 2081 art. 16 Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko - tekst jedn. Dz.U. 2018 poz 1302 art. 134, art. 151 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity Sentencja Dnia 6 sierpnia 2019 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Marzenna Glabas Sędziowie sędzia WSA Beata Jezielska sędzia WSA Ewa Osipuk (spr.) Protokolant specjalista Małgorzata Krajewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 sierpnia 2019 r. sprawy ze skargi Spółki A na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia "[...]", nr "[...]" w przedmiocie wyłączenia z udostępnienia informacji zawartych w zbiorczym zestawieniu danych o odpadach oddala skargę. Uzasadnienie W dniu 19 marca 2018 r. do Urzędu Marszałkowskiego wpłynęło złożone przez spółka A (dalej jako: strona lub Spółka), zbiorcze zestawienie danych o rodzajach i ilości odpadów, o sposobach gospodarowania nimi oraz o instalacjach i urządzeniach służących do odzysku lub unieszkodliwiania odpadów za rok 2017. Jednocześnie Spółka złożyła wniosek o zastrzeżenie w całości informacji zawartych we wskazanym wyżej zestawieniu w następującym zakresie: Dział 2, odpady o kodach 07 02 13, 16 06 06* - Zbiorcze zestawienie danych o rodzajach i ilościach wytworzonych odpadów; Dział 4 - Zbiorcze zestawienie danych o rodzajach i ilościach odpadów; Dział 5, Tabela A - Zbiorcze zestawienie danych o rodzajach i ilościach odpadów poddanych odzyskowi; Dział 7 - Zbiorcze zestawienie danych o instalacjach i urządzeniach służących do odzysku lub unieszkodliwiania odpadów, z wyłączeniem składowisk odpadów oraz spalarni i współspalarni odpadów w zakresie: Kolumna "Odpady poddane procesowi odzysku lub unieszkodliwiania w roku sprawozdawczym", Kolumna "Odpady powstające podczas procesu odzysku lub unieszkodliwiania" dla odpadów o kodach 07 02 13 oraz 16 06 06*. W uzasadnieniu wniosku Spółka podała, iż dane te stanowią informację o wartości handlowej i tajemnicę przedsiębiorstwa. Decyzją z dnia "[...]" Marszałek Województwa odmówił uwzględnienia złożonego przez Spółkę wniosku o wyłączenie z udostępniania informacji zawartych w zbiorczym zestawieniu danych o rodzajach i ilościach odpadów, o sposobach gospodarowania nimi oraz o instalacjach i urządzeniach służących do odzysku lub unieszkodliwiania odpadów za rok 2017. Po rozpatrzeniu odwołania strony, decyzją z dnia "[...]", Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchyliło zaskarżoną decyzję w całości i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji. W ocenie organu odwoławczego, będąca przedmiotem odwołania decyzja została wydana z naruszeniem art. 7, 77 i 80 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2018 r., poz. 2081 z późn. zm.), zwanej dalej: "k.p.a." oraz art. 18 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku, a uchybienia te doprowadziły do niewyjaśnienia w sposób należyty zaistniałego w sprawie stanu faktycznego. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy, decyzją z dnia "[...]", organ pierwszej instancji odmówił uwzględnienia złożonego przez Spółkę wniosku o wyłączenie z udostępniania informacji zawartych w zbiorczym zestawieniu danych o rodzajach i ilościach odpadów, sposobach gospodarowania nimi oraz o instalacjach i urządzeniach służących do odzysku lub unieszkodliwiania odpadów za rok 2017 w zakresie w nim wskazanym. Organ podniósł, że dane zawarte w przedłożonym przez stronę zbiorczym zestawieniu danych o rodzajach i ilości odpadów, o sposobach gospodarowania nimi oraz o instalacjach i urządzeniach służących do odzysku lub unieszkodliwiania odpadów za rok 2017, nie stanowią informacji o wartości handlowej. Dane te nie dostarczają również informacji na temat sposobu przetwarzania odpadów, kontrahentów Spółki, źródeł pochodzenia przyjmowanych zużytych akumulatorów ołowiowych, ani miejsc zbytu i wartości rynkowej wytworzonych przez Spółkę produktów. Zawarte w przedłożonym sprawozdaniu dane wskazują natomiast wyłącznie na wielkość produkcji, która od 2011 roku co roku była inna. Z tych względów, udostępnienie tychże danych nie naruszy tajemnicy przedsiębiorstwa wnioskodawcy i nie pogorszy poziomu jego konkurencyjności. Po rozpatrzeniu odwołania strony, decyzją z dnia "[...]" Samorządowe Kolegium Odwoławcze, działając na postawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz art. 16 ust. 4 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz.U. z 2018 r., poz. 2081), dalej: ustawa o udostępnianiu informacji, utrzymało zaskarżoną decyzję w mocy w całości. W uzasadnieniu decyzji Kolegium wskazało, że nie budzi żadnej wątpliwości, iż Spółka wniosek o wyłączenie z udostępniania danych zawartych w zbiorczym zestawieniu danych o rodzajach i ilości odpadów, o sposobach gospodarowania nimi oraz o instalacjach i urządzeniach służących do odzysku lub unieszkodliwiania odpadów za rok 2017 złożyła w terminie określonym w art. 16 ust. 3 ustawy o udostępnianiu informacji. Na gruncie sprawy najistotniejsze jest zatem, czy zawarte w zestawieniu dane stanowią informacje o wartości handlowej, w tym dane technologiczne, dostarczone przez osoby trzecie i objęte tajemnicą przedsiębiorstwa. Przytaczając definicję pojęcia "tajemnica przedsiębiorstwa" zawartą w ustawie z dnia 16 kwietnia 1993 r. o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji (Dz. U. z 2018 r., poz. 419), dalej: u.z.n.k., Kolegium podniosło, że brak jest podstaw do uznania, iż dane zawarte przez Spółkę w zbiorczym zestawieniu danych o rodzajach i ilości odpadów, o sposobach gospodarowania nimi oraz o instalacjach i urządzeniach służących do odzysku lub unieszkodliwiania odpadów za rok 2017, i objęte wnioskiem Spółki o wyłączenie ich z udostępniania, stanowią objęte tajemnicą przedsiębiorstwa informacje o wartości handlowej. Podkreślono, że w Dziale 2 przedłożonego przez Spółkę sprawozdania, zawarto zbiorcze zestawienie danych o rodzajach i ilościach wytworzonych w związku z prowadzoną działalnością odpadów, przy czym dane te wyrażone zostały w sposób ilościowy w megagramach. Z kolei, w Dziale 4 sprawozdania, zawarto zbiorcze zestawienie danych o rodzajach i ilościach zebranych odpadów, a zawarte w tej części zestawienia dane dotyczące ilości zebranych odpadów wyrażone zostały w sposób ilościowy w megagramach. Wskazano, że w objętej wnioskiem Spółki o wyłączenie z udostępniania tabeli A Działu 5 sprawozdania, zawarto zbiorcze zestawienie danych o rodzajach i ilościach odpadów poddanych w instalacjach lub urządzeniach. Ilości ujętych w tej części sprawozdania odpadów wyrażone zostały w megagramach. Natomiast Dział 7 sprawozdania zawiera zbiorcze zestawienie danych o instalacjach i urządzeniach służących do odzysku lub unieszkodliwiania odpadów, z wyłączeniem składowisk odpadów oraz spalarni i współspalarni odpadów. Przy czym, w zestawieniu tym nie zawarto jakichkolwiek szczegółowych informacji technicznych, czy też technologicznych dotyczących prowadzonego w ramach działalności Spółki odzysku lub unieszkodliwiania odpadów. Podkreślono, że objęte złożonym przez Spółkę w dniu 19 marca 2018 r. wnioskiem o wyłączenie z udostępniania dane zawarte w zbiorczym zestawieniu danych o rodzajach i ilości odpadów, o sposobach gospodarowania nimi oraz o instalacjach i urządzeniach służących do odzysku lub unieszkodliwiania odpadów za rok 2017 mają wyłącznie charakter liczbowy. Nie wskazują one przy tym w najmniejszym nawet stopniu na technologię stosowaną w ramach prowadzonej przez Spółkę działalności, jak również wykorzystywane do tej działalności wzory i metody działania, formuły chemiczne, sposoby wytwarzania produktów oraz sposoby przetwarzania odpadów. Na podstawie tychże danych nie sposób również wywieść jakichkolwiek wniosków na temat cyklu produkcyjnego prowadzonego w ramach działalności Spółki. W skardze wywiedzionej do tut. Sądu na decyzję Kolegium, Spółka zarzuciła: - błąd w ustaleniach stanu faktycznego polegający na tym, że organ uznał, że: a) wnioskowane informację nie zawierają wartości handlowej, b) udostępnienie informacji określonych wnioskiem nie pogorszy pozycji konkurencyjności skarżącego, c) przyjęcie, że w niniejszej sprawie tajemnicą przedsiębiorstwa mogły być jedynie informacje na temat sposobu przetwarzania odpadów, kontrahentów spółki, źródeł pochodzenia przyjmowanych zużytych akumulatorów ołowionośnych, miejsc zbytu gotowego produktu i ich wartości rynkowej, d) przyjęcie, że informacja o wielkości produkcji nie stanowi informacji o wartości handlowej, podczas gdy informacja ta stanowi tajemnicę przedsiębiorstwa wobec której skarżący podjął działania w celu jej nieujawnienia, e) zbiorcze zestawienie o rodzajach i ilościach wytworzonych odpadów powstałych w wyniki przetwarzania o kodzie 07 02 13 oraz 16 06 06* nie daje podstaw do określenia mocy produkcyjnych (ilości przetworzonych akumulatorów) Spółki, podczas gdy do powyższej oceny wystarczy proste działania matematyczne polegające na podzieleniu ilości odpadów o powyższym kodzie poprzez przyjęty współczynnik występowania powstałego odpadu w masie zużytego akumulatora lub baterii, f) informacje o ilościach zebranych odpadów nie stanowi tajemnicy przedsiębiorstwa bowiem, w łącznym zestawieniu z innymi informacjami, w tym informacji o przekazanych do przetworzenia a nie przetworzonych w danym roku akumulatorów i baterii, wskazuje na posiadane ilości zużytych akumulatorów, które stanowią zapas źródła ołowiu do procesu produkcji nowych akumulatorów; - naruszenie przepisów procedury - art. 11 k.p.a., poprzez niedostateczne wyjaśnienie zasadności przesłanek, którym organ kierował się podczas wydania zaskarżonej decyzji. Spółka wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz zasądzenie kosztów postępowania w sprawie. Jednocześnie wniosła o wstrzymanie przez Sąd wykonania zaskarżonej decyzji w zaskarżonej części. W uzasadnieniu skargi Spółka wskazała m.in., że informacje zawarte w sprawozdaniu obrazują realizowane moce produkcyjne zakładu recyclingu akumulatorów w "[...]" oraz dają ilościową podstawę do analizy jego kondycji. Przekłada się to na możliwość ustalenia rentowności, strategii i ewentualnych przyszłych zachowań na rynku skupu zużytych akumulatorów. Dostęp do tak szczegółowych informacji pozwoliłby ustalić aktualne, realizowane moce produkcyjne zakładu recyklingu akumulatorów oraz wartość pozyskanego ołowiu do produkcji nowych akumulatorów. Dane te wprost umożliwiłyby ustalenie rentowności produkcji, a tym samym, pogorszenie konkurencyjności na rynku producentów akumulatorów. W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Postanowieniem z dnia 10 maja 2019 r., Sąd wstrzymał wykonanie zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2018 r., poz. 2107), sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji orzekając w sprawie nie naruszyły prawa materialnego w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy lub przepisów postepowania jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Stosownie do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 z późn. zm.), dalej jako: p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Dokonując oceny zaskarżonej decyzji na podstawie powyższych kryteriów, Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżona decyzja odpowiada prawu. Materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia stanowił art. 16 ust. 1 pkt 7 ustawy o udostępnianiu informacji stanowiący, że władze publiczne mogą odmówić udostępnienia informacji o środowisku i jego ochronie po rozważeniu interesu publicznego przemawiającego za udostępnieniem informacji w konkretnym przypadku, jeżeli udostępnienie tych informacji może naruszyć ochronę informacji o wartości handlowej, w tym danych technologicznych, dostarczonych przez osoby trzecie i objętych tajemnicą przedsiębiorstwa, jeżeli osoby te złożyły wniosek o wyłączenie tych informacji z udostępniania, zawierający szczegółowe uzasadnienie dotyczące możliwości pogorszenia ich pozycji konkurencyjnej w zw. z art. 16 ust. 4 tej ustawy wskazującym, że odmowa uwzględnienia wniosku o wyłączenie informacji z udostępniania, o którym mowa w ust. 1 pkt 7, następuje w drodze decyzji. Istota sporu w niniejszej sprawie sprowadza się do ustalenia, czy dane zawarte w zestawieniu złożonym przez Spółkę w dniu 19 marca 2018 r., stanowią informację o wartości handlowej, a tym samym, objęte są tajemnicą przedsiębiorstwa. Stosownie do art. 1 u.z.n.k., ustawa ta reguluje zapobieganie i zwalczanie nieuczciwej konkurencji w działalności, w szczególności produkcji przemysłowej i rolnej, budownictwie, handlu i usługach - w interesie publicznym, przedsiębiorców oraz klientów. Przedsiębiorcami w rozumieniu ustawy są osoby fizyczne, osoby prawne oraz jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej, które prowadząc, chociażby ubocznie, działalność zarobkową lub zawodową uczestniczą w działalności gospodarczej (art. 2 cyt. u.z.n.k.). Z kolei, zgodnie z art. 3 ust. 1 u.z.n.k., czynem nieuczciwej konkurencji jest działanie sprzeczne z prawem lub dobrymi obyczajami, jeżeli zagraża lub narusza interes innego przedsiębiorcy lub klienta. Celem u.z.n.k. jest zapobieganie i zwalczanie nieuczciwej konkurencji w działalności gospodarczej. Jej założeniem jest zatem ochrona atrakcyjnej siły przedsiębiorcy oraz zapewnienie prawidłowości funkcjonowania i działania podmiotów gospodarczych w warunkach wolnej konkurencji i dostępu do rynku na wolnych prawach. Stąd, czynem nieuczciwej konkurencji jest działanie podjęte w związku z działalnością gospodarczą, które wykazuje sprzeczność z prawem lub dobrymi obyczajami, jeżeli jednocześnie zagraża interesowi innego przedsiębiorcy lub klienta bądź go narusza. W celu zdefiniowania tajemnicy przedsiębiorstwa w znaczeniu nadanym przez art. 16 ust. 1 pkt 7 ustawy o udostępnianiu informacji, zarówno orzecznictwo sądowoadministracyjne, jak i doktryna, odwołują się do definicji legalnej "tajemnicy przedsiębiorstwa" zawartej w art. 11 ust. 2 u.z.n.k., który stanowi, że przez "tajemnicę przedsiębiorstwa" rozumie się informacje techniczne, technologiczne, organizacyjne przedsiębiorstwa lub inne informacje posiadające wartość gospodarczą, które jako całość lub w szczególnym zestawieniu i zbiorze ich elementów nie są powszechnie znane osobom zwykle zajmującym się tym rodzajem informacji albo nie są łatwo dostępne dla takich osób, o ile uprawniony do korzystania z informacji lub rozporządzania nimi podjął, przy zachowaniu należytej staranności, działania w celu utrzymania ich poufności. W myśl przywołanej definicji, do objęcia danej informacji tajemnicą przedsiębiorstwa konieczne jest zatem spełnienie trzech warunków łącznie - stwierdzenia, że dane informacje mają charakter techniczny, technologiczny, handlowy lub organizacyjny przedsiębiorstwa, nie zostały ujawnione do wiadomości publicznej, a także że podjęto w stosunku do nich niezbędne działania w celu zachowania poufności. W doktrynie przyjmuje się, że ze stanem poufności będziemy mieli do czynienia tylko wtedy, gdy przedsiębiorca kontroluje liczbę i charakter osób mających dostęp do określonych informacji (E. Nowińska, M. Du Vail, komentarz do ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji, Warszawa 2013 r.). Informację można uznać za tajemnicę przedsiębiorstwa, kiedy przedsiębiorca ma wolę by pozostała ona tajemnicą dla pewnych kół odbiorców, konkurentów i wola ta musi być dla innych osób rozpoznawana (vide: wyrok Sądu Najwyższego z dnia 5 września 2001 r., sygn. akt I CKN 1159/00, OSNC 2002, Nr 5, poz. 67). Objęcie określonych informacji tajemnicą przedsiębiorstwa wymaga, aby przedsiębiorca podjął działania zmierzające do wyeliminowania możliwości ich dotarcia do osób trzecich w normalnym toku zdarzeń, bez konieczności podejmowania szczególnych starań (por. wyrok SN z dnia 6 czerwca 2003 r., IV CKN 211/01). Działania te powinny zmierzać do osiągnięcia takiego stanu, w którym osoby trzecie, chcąc zapoznać się z treścią informacji, muszą doprowadzić do wyeliminowania przyjętych rzez przedsiębiorcę mechanizmów zabezpieczających przed niekontrolowanym wypływem danych (por. wyrok SN z dnia 5 września 2001 r. I CKN 1159/00). Przyjmuje się, że podjęcie niezbędnych działań w celu zachowania poufności, wymaga przedsięwzięcia określonych działań prawnych i działań technicznych. Działania prawne to: opracowanie postanowień aktów wewnętrznych przedsiębiorstwa (regulaminy, uchwały, oświadczenia), sporządzenie klauzul o zachowaniu poufności, przygotowanie umów o zachowaniu poufności, umów o zakazie konkurencji. Działania techniczne to: przechowywanie dokumentów w wydzielonych i zamkniętych pomieszczeniach, zabezpieczenie nośników informacji przechowywanych w formie cyfrowej, zabezpieczenie i ograniczenie uprawnień dostępu do dysków sieciowych przedsiębiorstwa (indywidualne nadanie uprawnień, hasła dostępu), kody dostępu, hasła do komputerów, uniemożliwienie zgrywania informacji na nośniki prywatne. Z tego względu, ustawowe wymaganie podjęcia niezbędnych działań spełni także podjęcie pewnych czynności konkludentnych, jak np. dopuszczenie do informacji jedynie wąskiego kręgu pracowników. W konkretnych okolicznościach, o obowiązku dochowania tajemnicy może przesądzać sam charakter informacji w powiązaniu z poziomem wiedzy zawodowej osób, które weszły w ich posiadanie. Reasumując, informacja staje się "tajemnicą", kiedy przedsiębiorca przejawi rzeczywistą wolę zachowania jej jako niepoznawalnej dla osób trzecich. W celu skutecznego zastrzeżenia danych informacji jako objętych tajemnicą przedsiębiorstwa konieczne jest zatem spełnienie dwóch warunków: a) sam przedsiębiorca musi podejmować działania mające na celu zachowanie określonych danych w poufności; b) muszą to być działania usystematyzowane, które obiektywnie dowodzą chęci zachowania w poufności określonych informacji i działania te powinny mieć charakter stały. Nie traci natomiast swojego charakteru przez to, że wie o niej pewne ograniczone grono osób zobowiązanych do dyskrecji (np. pracownicy przedsiębiorstwa). Oznacza to, że podmiot zobowiązany do udostępnienia informacji publicznej nie może ograniczyć się do zdawkowego oświadczenia o istnieniu takiej tajemnicy. W tych przypadkach przedsiębiorca musi szczegółowo określić, z czego wywodzi daną przesłankę odmowy i w czym znajduje ona uzasadnienie. W konsekwencji powyższego, nie jest więc możliwe do przyjęcia zapatrywanie, że to wyłącznie wola przedsiębiorcy decyduje o utajnieniu określonej informacji publicznej (zob. wyrok NSA z dnia 4 kwietnia 2017 r., I OSK 1939/15). Tajemnica przedsiębiorcy, jak każda tajemnica ustawowo chroniona, ma bowiem charakter obiektywny, nie można jej subiektywizować w oparciu jedynie o oświadczenia osób reprezentujących przedsiębiorcę, które to osoby - z istoty rzeczy - nie będą zainteresowane ujawnianiem jakichkolwiek faktów ze sfery prowadzonej działalności gospodarczej podmiotu. W innym przypadku, tajemnicą przedsiębiorcy byłoby wszystko, co arbitralnie on za nią uzna, także w drodze czynności kwalifikowanych (np. poprzez zamieszczenie odpowiedniej klauzuli). Podjęcie niezbędnych działań w celu ochrony tajemnicy przedsiębiorstwa wymaga zatem dokonania identyfikacji informacji mających znaczenie gospodarcze, dokładnego określenia katalogu informacji objętych poufnością, konieczne jest poinformowanie osób, którym przekazuje się informacje o ich poufności, niezbędne jest stosowanie zabezpieczeń prawnych, faktycznych i technicznych w celu zachowania poufności. Wobec powyższego, organ dysponujący informacjami nie może polegać wyłącznie na oświadczeniu przedsiębiorcy co do istnienia tajemnicy przedsiębiorstwa, lecz powinien samodzielnie dokonać oceny złożonego przez przedsiębiorcę zastrzeżenia pod kątem istnienia tej tajemnicy, bowiem tajemnica przedsiębiorcy, jak każda ustawowo chroniona tajemnica, ma charakter obiektywny i nie można istnienia takiej tajemnicy subiektywizować. Rekapitulując, zastrzeżenie poufności informacji może być uznane za usprawiedliwione wówczas, gdy łącznie spełnione zostaną warunki, o których mowa wyżej, a mianowicie, że informacja ma charakter techniczny, technologiczny, organizacyjny lub jest inną informacją przedstawiającą wartość gospodarczą - co w tym zakresie odwołuje się do komercyjnego aspektu tajemnicy przedsiębiorstwa i oznacza, że chodzi o taką informację (o co najmniej minimalnej lub potencjalnej wartości), której wykorzystanie przez innego przedsiębiorcę zaoszczędzi mu wydatków lub zwiększy zyski - nie została ujawniona do wiadomości publicznej i podjęte zostały w stosunku do niej przez przedsiębiorcę działania zmierzające do zachowania jej poufności (wyroki NSA z 15 grudnia 2016 r., II GSK 1922/15; z 11 stycznia 2017 r., II GSK 3487/15; 11 stycznia 2017 r. II GSK 2922/15). Dla zastosowania ochrony tajemnicy przedsiębiorcy z art. 11 ust. 2 u.z.n.k. nie jest wystarczające jedynie spełnienie przesłanki formalnej w postaci podjęcia działań przez przedsiębiorcę mających zachować informację w poufności. Aby określone informacje mogły zostać objęte tajemnicą przedsiębiorcy, muszą one, ze swojej istoty, dotyczyć kwestii, których ujawnianie obiektywnie mogłoby negatywnie wpłynąć na sytuację przedsiębiorcy (informacje takie muszą mieć choćby minimalną wartość) z wyłączeniem informacji, których upublicznienie wynika np. z przepisów prawa (por. wyrok NSA z dnia 10 stycznia 2014 r. sygn. akt I OSK 2112/13, orzeczenia.nsa.gov.pl.). Zatem, informacja ta musi mieć charakter informacji technicznej, technologicznej, organizacyjnej przedsiębiorstwa lub innej informacji posiadającej wartość gospodarczą, gdyż wykładnia językowa art. 11 ust. 2 u.z.n.k. wiąże tajemnicę przedsiębiorcy z jej wartością gospodarczą. Świadczy o tym brzmienie tego przepisu, w szczególności zwrot "inne informacje posiadające wartość gospodarczą". Gdyby zaś ustawodawca nie wiązał tajemnicy przedsiębiorcy z wartością gospodarczą informacji, wówczas przepis nie posługiwałby się słowem "inne". Słowo to natomiast wskazuje, że ustawodawca wyróżnia informacje techniczne, technologiczne, organizacyjne przedsiębiorstwa z uwagi na ich walor z perspektywy wartości gospodarczej dla przedsiębiorcy. Informacja, objęta manifestacją przedsiębiorcy musi być tego rodzaju, że ma obiektywnie charakter informacji technicznej, technologicznej, organizacyjnej lub innej posiadającej realnie określoną wartość gospodarczą, wykluczającą możliwość udostępnienia informacji (zob. wyrok NSA z dnia 22 czerwca 2017 r., I OSK 2347/15). Wartość gospodarczą posiadają dla przedsiębiorcy te dane, które świadczą o prowadzonej przez firmę polityce finansowej, obrazują jej zobowiązania względem kontrahentów, dotyczą wierzytelności, odnoszą się do inwestycji czy oszczędności. Wartość gospodarczą mają więc wszelkie informacje, jakie dotyczą szeroko rozumianego gospodarowania przez firmę jej mieniem, w związku z prowadzoną działalnością gospodarczą. Do tajemnicy przedsiębiorstwa, o której mowa jest w treści art. 11 ust. 2 u.z.n.k., zalicza się wiadomości dotyczące sposobów produkcji, planów technicznych, metod kontroli jakości, wzorów użytkowych i przemysłowych, patentowanych wynalazków, informacje związane z działalnością marketingową, z pozyskiwaniem surowców, organizowaniem rynków zbytu czy informacje odnoszące się do struktury organizacyjnej, zasad finansowania działalności, wysokości wynagrodzeń pracowników, poufne know-how o charakterze produkcyjnym i handlowym. Nie można natomiast w świetle regulacji art. 11 ust. 2 u.z.n.k. uznać za tajemnicę przedsiębiorstwa informacji, które mogą być uzyskane przez podmiot zainteresowany w zwykłej i dozwolonej drodze. W rezultacie, interpretując art. 11 ust. 2 u.z.n.k., można powiedzieć, że tajemnicę przedsiębiorstwa stanowi poufna informacja posiadająca wartość gospodarczą, a w szczególności informacja techniczna, technologiczna lub organizacyjna (por. A. Michalak "Komentarz do art. 11 ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji" w: M. Zdyb (red.), A. Michalak, M. Mioduszewski, J. Raglewski, J. Rasiewicz, M. Sieradzka, J. Sroczyński, M. Szydło Marek, M. Wyrwiński "Ustawa o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji. Komentarz.", publ. LEX nr 93420). Podobnie w tej kwestii wypowiedział się również Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 7 marca 2003 r. sygn. I CKN 89/01, (publ. LEX nr 583717). Dla odmówienia udostępnienia danej informacji ze względu na tajemnicę przedsiębiorcy spełnione więc muszą być przesłanki formalne i materialne (zob. I. Kamińska, M. Rozbicka-Ostrowska, Ustawa o dostępie do informacji publicznej. Komentarz, Warszawa 2016, s. 118-119; wyrok NSA z dnia 5 kwietnia 2013 r., I OSK 192/13; czy wyrok NSA z dnia 29 kwietnia 2016 r., I OSK 2490/14, dostępne na www.orzeczenia.nsa.gov.pl). W rezultacie powyższego, sąd administracyjny jest władny badać, czy utajnione przez organ informacje stanowią tajemnicę przedsiębiorcy, zarówno w jej aspekcie formalnym, jak i materialnym. Tajemnica przedsiębiorcy winna być oceniana w sposób obiektywny, oderwany od woli danego przedsiębiorcy, w przeciwnym wypadku kontrola sądowa w tym zakresie byłaby iluzoryczna. Reasumując, sam fakt objęcia klauzulą poufności nie może decydować o tym, czy dana informacja stanowi tajemnicę przedsiębiorcy. Zastrzeżenie poufności informacji może być uznane za usprawiedliwione wówczas, gdy łącznie spełnione zostaną warunki, o których mowa w art. 11 ust. 2 u.z.n.k. Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy zauważyć należy, że w Dziale 2 sprawozdania, zawarto zbiorcze zestawienie danych o rodzajach i ilościach wytworzonych w związku z prowadzoną działalnością odpadów, w tym odpadów o kodach 07 02 13 (odpady tworzyw sztucznych) oraz 16 06 06* (selektywnie gromadzony elektrolit z baterii i akumulatorów) - dane te wyrażone zostały w sposób ilościowy w megagramach. Z kolei w Dziale 4 sprawozdania zawarto zbiorcze zestawienie danych o rodzajach i ilościach zebranych odpadów, w tym odpadach o kodzie 10 04 02* (kożuchy żużlowe i zgary z produkcji pierwotnej i wtórnej), 10 04 04* (pyły z gazów odlotowych), 10 04 05* (inne cząstki i pyły), 16 06 01 * (baterie i akumulatory ołowiowe) - dane dotyczące ilości zebranych odpadów wyrażone zostały w sposób ilościowy w megagramach. Słusznie stwierdza Kolegium, że dane te nie mają charakteru technicznego, technologicznego czy też organizacyjnego. W Dziale 5 sprawozdania (tabela A) zawarto zbiorcze zestawienie danych (wyrażonych w megagramach) o rodzajach i ilościach odpadów poddanych odzyskowi w instalacjach lub urządzeniach. Zestawienie to dotyczy odpadów o kodach 10 04 02* (kożuchy żużlowe i zgary z produkcji pierwotnej i wtórnej), 10 04 04* (pyły z gazów odlotowych), 15 02 02* (sorbenty, materiały filtracyjne, w tym filtry olejowe nieujęte w innych grupach, tkaniny do wycierania np. szmaty, ścierki, i ubrania ochronne zanieczyszczone substancjami), 10 04 05 * (inne cząstki i pyły), 16 06 01 * (baterie i akumulatory ołowiowe). Natomiast Dział 7 sprawozdania zawiera zbiorcze zestawienie danych o instalacjach i urządzeniach służących do odzysku lub unieszkodliwiania odpadów, z wyłączeniem składowisk odpadów oraz spalarni i współspalarni odpadów. Dane zawarte w tej części zestawienia mają wyłącznie charakter liczbowy W zestawieniu tym nie zawarto jakichkolwiek szczegółowych informacji o charakterze technicznym, czy też technologicznym dotyczących prowadzonego w ramach działalności Spółki odzysku lub unieszkodliwiania odpadów. Nie wskazują one przy tym na zastosowaną technologię przetwarzania zużytych akumulatorów. Na podstawie powyższych danych nie sposób również wywieść jakichkolwiek wniosków na temat form i metod działania lub cyklu produkcyjnego prowadzonego w ramach działalności Spółki. Co słusznie akcentuje organ, zawarte w zestawieniu informacje nie pozwalają też na ustalenie kontrahentów Spółki, źródeł zaopatrzenia i zbytu oraz danych na temat tzw. "know-how" związanego z prowadzoną przez Spółkę działalnością. Tym samym, również danych zawartych w zestawieniu przedłożonym przez Spółkę nie można uznać za objęte tajemnicą przedsiębiorstwa informacje o wartości handlowej. Wbrew argumentom strony skarżącej, nie sposób przyjąć, że na podstawie objętych wnioskiem danych możliwe jest ustalenie mocy produkcyjnych Spółki, strategii jej działania czy też rentowności prowadzonej działalności. Z zawartych w zestawieniu danych o rodzajach i ilości odpadów, o sposobach gospodarowania nimi oraz o instalacjach i urządzeniach służących do odzysku lub unieszkodliwiania odpadów za rok 2017 nie wynika, czy Spółka we wskazanym okresie w pełni wykorzystywała swój potencjał produkcyjny. Na podstawie tychże informacji, jak trafnie wskazał organ, nie sposób również wyprowadzić jakichkolwiek wniosków co do możliwości wykorzystania przez Spółkę potencjału produkcyjnego w przyszłości. W zestawieniu tym nie ma również żadnych danych dotyczących kosztów prowadzonej działalności (w tym między innymi kosztów zakupu surowców, kosztów prowadzonej działalności czy też ceny sprzedawanych produktów), stąd też na ich podstawie nie można poczynić żadnych ustaleń co do rentowności prowadzonej przez Spółkę działalności. Wobec powyższego, brak jest podstaw do uznania, iż dane zawarte przez Spółkę w zestawieniu za rok 2017 stanowią objęte tajemnicą przedsiębiorstwa informacje o wartości handlowej. Sąd nie dopatrzył się również naruszenia przepisów procesowych, w tym art. 11 k.p.a. Orzekające w niniejszej sprawie organy dołożyły wszelkich starań w celu zebrania wyczerpującego materiału dowodowego oraz przeanalizowały wnikliwie sprawę we wszelkich jej aspektach. Tym samym, uczyniły zadość wymogom wynikającym z przepisów art. 7, art. 77 § 1 oraz 80 k.p.a., opierając swoją ocenę na przekonujących podstawach, przedstawiając obszerną argumentację w swoich rozstrzygnięciach. W tym stanie rzeczy Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a., skargę oddalił.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI