II SA/Ol 27/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie rozpoznał skargę J. L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Elblągu, która utrzymała w mocy decyzję Prezydenta Miasta o zmianie wcześniejszej decyzji i ustaleniu skarżącemu odpłatności za pobyt w schronisku dla bezdomnych w wysokości 30% dochodu. Skarżący, skierowany do schroniska bezpłatnie, otrzymał zasiłek stały, co spowodowało zmianę jego sytuacji dochodowej i konieczność ponoszenia odpłatności. W odwołaniu i skardze skarżący domagał się zwolnienia z opłaty, powołując się na wysokie koszty związane z przygotowaniem do egzaminu na aplikację adwokacką. Sąd administracyjny, rozpoznając sprawę w trybie uproszczonym, zważył, że zgodnie z art. 97 ustawy o pomocy społecznej oraz uchwałą Rady Miejskiej, odpłatność za pobyt w schronisku jest obowiązkowa i ustalana na podstawie dochodu. Sąd podkreślił, że ani ustawa, ani uchwała nie przewidują możliwości zwolnienia z opłat, a jedynie określają sposób ich obliczania. Sąd nie mógł ocenić zgodności uchwały z prawem, gdyż wymagałoby to odrębnego zaskarżenia. Wobec braku podstaw prawnych do zwolnienia z opłaty i prawidłowego ustalenia jej wysokości, sąd oddalił skargę jako nieuzasadnioną.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaUstalanie odpłatności za pobyt w schroniskach dla bezdomnych, brak możliwości zwolnienia z opłat w sytuacji braku regulacji ustawowych i lokalnych, zakres kontroli sądu administracyjnego nad aktami prawa miejscowego.
Dotyczy specyficznej sytuacji osoby bezdomnej otrzymującej zasiłek stały i ubiegającej się o zwolnienie z opłaty ze względu na inne wydatki. Interpretacja przepisów o pomocy społecznej i prawie miejscowym.
Zagadnienia prawne (3)
Czy przepisy ustawy o pomocy społecznej oraz uchwała rady gminy mogą przewidywać możliwość zwolnienia z odpłatności za pobyt w schronisku dla osób bezdomnych?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, przepisy ustawy o pomocy społecznej oraz uchwała rady gminy nie przewidują możliwości zwolnienia z odpłatności za pobyt w schronisku dla osób bezdomnych, a jedynie określają sposób ustalania jej wysokości na podstawie dochodu.
Uzasadnienie
Sąd wskazał, że ustawa o pomocy społecznej (art. 97) oraz uchwała rady miejskiej precyzyjnie określają mechanizm ustalania wysokości należnej opłaty, nie pozostawiając organom swobody w zakresie zwalniania z niej. Brak jest regulacji umożliwiających takie zwolnienie.
Czy sąd administracyjny może ocenić zgodność uchwały rady gminy z prawem w ramach kontroli decyzji administracyjnej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, sąd administracyjny nie może ocenić zgodności uchwały rady gminy z prawem w ramach kontroli decyzji administracyjnej, jeśli uchwała podlega odrębnemu zaskarżeniu.
Uzasadnienie
Sąd wyjaśnił, że zgodnie z art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, uchwała rady gminy podlega odrębnemu zaskarżeniu do sądu administracyjnego. W ramach kontroli decyzji administracyjnej sąd jest związany granicami sprawy i nie może oceniać legalności aktu, który powinien być kwestionowany w odrębnym postępowaniu.
Czy koszty związane z egzaminem na aplikację adwokacką mogą być odliczone od dochodu przy ustalaniu odpłatności za pobyt w schronisku?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, koszty związane z egzaminem na aplikację adwokacką nie mogą być odliczone od dochodu przy ustalaniu odpłatności za pobyt w schronisku.
Uzasadnienie
Sąd powołał się na art. 8 ust. 3 ustawy o pomocy społecznej, który enumeratywnie wymienia należności podlegające odliczeniu od dochodu, wśród których nie ma kosztów związanych z egzaminami czy rozwojem zawodowym.
Przepisy (12)
Główne
u.p.s. art. 97 § ust. 1, ust. 1a, ust. 5
Ustawa o pomocy społecznej
Określa zasady ustalania odpłatności za pobyt w ośrodkach wsparcia i schroniskach, wskazując, że w przypadku osób bezdomnych skierowanych do schroniska, opłata wynosi odpowiednio 30% lub 50% dochodu, jeśli dochód nie przekracza kryterium dochodowego. Nie przewiduje zwolnień.
Pomocnicze
u.p.s. art. 106 § ust. 3a, ust. 5
Ustawa o pomocy społecznej
Umożliwia organowi z urzędu zmianę decyzji na niekorzyść strony w przypadku zmiany sytuacji dochodowej.
u.p.s. art. 8 § ust. 1 pkt 1, ust. 3
Ustawa o pomocy społecznej
Definiuje kryterium dochodowe dla osoby samotnie gospodarującej oraz enumeratywnie wymienia należności podlegające odliczeniu od dochodu.
p.p.s.a. art. 119 § pkt 2
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do rozpoznania sprawy w trybie uproszczonym.
p.p.s.a. art. 3 § ust. 1 w zw. z art. 145 § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zakres kontroli sądu administracyjnego nad działalnością administracji publicznej.
p.p.s.a. art. 134 § ust. 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zasada rozstrzygania sprawy w granicach jej wyznaczonych.
p.p.s.a. art. 151
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do oddalenia nieuzasadnionej skargi.
u.s.g. art. 101 § ust. 1
Ustawa o samorządzie gminnym
Prawo do zaskarżenia uchwały lub zarządzenia organu gminy do sądu administracyjnego.
Konstytucja RP art. 7
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Zasada praworządności, obowiązek działania organów władzy publicznej na podstawie i w granicach prawa.
k.p.a. art. 6
Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada działania organów administracji publicznej na podstawie przepisów prawa.
k.p.a. art. 156 § § 1 pkt 2
Kodeks postępowania administracyjnego
Przesłanka stwierdzenia nieważności decyzji obarczonej wadą braku podstawy prawnej.
p.u.s.a. art. 1 § § 1 i § 2
Prawo o ustroju sądów administracyjnych
Zasada legalności działalności sądów administracyjnych.
Argumenty
Odrzucone argumenty
Argument skarżącego o konieczności zwolnienia z opłaty ze względu na koszty egzaminu na aplikację adwokacką. • Argument skarżącego o niezgodności uchwały Rady Miejskiej z ustawą z powodu braku przesłanek do zwolnienia z opłaty.
Godne uwagi sformułowania
Sąd nie może w niniejszym postępowaniu uczynić przedmiotem oceny aktu administracyjnego, który podlega odrębnemu zaskarżeniu. • Obowiązujący akt korzysta z domniemania prawidłowości do momentu jego wzruszenia w przepisanym trybie. • Przepisy te mają charakter związany, w tym sensie, że precyzyjnie określają mechanizm ustalenia wysokości należnej opłaty. Przez to nie pozostawiają organom orzekającym jakiejkolwiek swobody, luzu decyzyjnego przy ustalaniu opłaty.
Skład orzekający
Piotr Chybicki
przewodniczący
Marzenna Glabas
sprawozdawca
Grzegorz Klimek
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Ustalanie odpłatności za pobyt w schroniskach dla bezdomnych, brak możliwości zwolnienia z opłat w sytuacji braku regulacji ustawowych i lokalnych, zakres kontroli sądu administracyjnego nad aktami prawa miejscowego."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji osoby bezdomnej otrzymującej zasiłek stały i ubiegającej się o zwolnienie z opłaty ze względu na inne wydatki. Interpretacja przepisów o pomocy społecznej i prawie miejscowym.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje praktyczne problemy osób korzystających z pomocy społecznej i interpretację przepisów dotyczących odpłatności. Pokazuje, jak przepisy prawa miejscowego mogą wpływać na sytuację obywateli.
“Czy można domagać się zwolnienia z opłaty za schronisko, gdy prawo milczy?”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.