II SA/Ol 256/25

II SA/Ol 256/25 - Wyrok WSA w Olsztynie
Data orzeczenia
2025-07-03
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2025-04-24
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie
Sędziowie
Grzegorz Klimek /sprawozdawca/
Katarzyna Matczak /przewodniczący/
Tadeusz Lipiński
Symbol z opisem
6050 Obowiązek meldunkowy
Hasła tematyczne
Ewidencja ludności
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 736
art.25 ust.1, art.35
Ustawa z dnia 24 września 2010 r. o ewidencji ludności
Dz.U. 2024 poz 935
art.151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Dz.U. 2024 poz 572
art.7, art.77 par.1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Katarzyna Matczak Sędziowie sędzia WSA Tadeusz Lipiński asesor WSA Grzegorz Klimek (spr.) Protokolant sekretarz sądowy Aneta Krygielska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 lipca 2025 r. sprawy ze skargi M.O. na decyzję Wojewody Warmińsko-Mazurskiego z dnia [...], nr [...] w przedmiocie wymeldowania oddala skargę.
Uzasadnienie
Decyzją z dnia 24 lutego 2025 r. Wojewoda Warmińsko-Mazurski (Wojewoda), działając na podstawie art. 5 ust. 1 w związku z art. 35 ustawy z dnia 24 września 2010 r. o ewidencji ludności (Dz. U. z 2024 r. poz. 736 – u.e.l.) oraz art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 572 – k.p.a.), po rozpatrzeniu odwołania M. O. (skarżący, strona) od decyzji Wójta Gminy R. organ pierwszej instancji) z 24 października 2024 r. o wymeldowaniu ww. osoby z pobytu stałego w R. przy ul. (...)
- utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
Zakwestionowana decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym sprawy:
Decyzją z 24 października 2024 r., działając na wniosek J. O., organ pierwszej instancji orzekł o wymeldowaniu M. O. z pobytu stałego w budynku mieszkalnym w R. przy ul. (...). W obszernym uzasadnieniu decyzji organ m.in. wyjaśnił przesłanki wymeldowania w drodze decyzji oraz przytoczył zgromadzone w sprawie dowody. W ocenie organu potwierdzają one spełnienie przesłanki wymeldowania strony z miejsca pobytu stałego, ponieważ opuścił to miejsce dobrowolnie po zawarciu małżeństwa w 1994 r. i zamieszkał z żoną w P., gdzie mieszka do chwili obecnej. Decyzją z 2 września 2015 r. został wpisany na swój wniosek do rejestru wyborców w gminie P. pod adresem stałego zamieszkania, tj. P., ul. (...). Ponadto pod tym adresem odbiera korespondencję. Od wielu lat nie mieszka w miejscu zameldowania na pobyt stały, nie prowadzi tam swojego centrum życiowego, ale nie dopełnił obowiązku wymeldowania się. Skarżący podał sprzeczne informacje dotyczące opuszczenia miejsca zameldowania na pobyt stały, mianowicie stwierdził, że nie opuścił tego miejsca (pkt 1 protokołu), a następnie zeznał, że opuszczenie było dobrowolne, gdyż było spowodowane zawarciem związku małżeńskiego i podjęciem stałej pracy w P. (pkt 2 protokołu). Organ wskazał również, że równolegle toczące się przed Sądem Rejonowym w S. postępowania o stwierdzenie nabycia spadku po zmarłych rodzicach i ustalenie prawa własności nieruchomości nie są zagadnieniem wstępnym w sprawie o wymeldowanie i nie uzasadniają zawieszenia postępowania administracyjnego. Organ nadmienił, że decyzja o wymeldowaniu nie ma skutków nieodwracalnych i w razie ponownego zamieszkania w spornym budynku strona będzie mogła powtórnie zameldować się w nim.
W odwołaniu od powyższej decyzji skarżący wniósł o jej uchylenie w całości. W ocenie skarżącego decyzja ta całkowicie ignoruje fakt rozpoczętych spraw w Sądzie Rejonowym w S., I Wydział Cywilny. Orzeczenia sądu mogą przesądzić o prawie własności, współwłasności nieruchomości i określeniu jej właścicieli, co jest istotne w sprawie wymeldowania. Zdaniem skarżącego nie może być tak, że "współwłaściciel wnosi o wymeldowanie współwłaściciela na równych prawach".
W uzasadnieniu własnej decyzji Wojewoda podniósł, że źródłem powinności organu gminy w postępowaniu o wymeldowanie jest ustalenie faktu opuszczenia przez osobę lokalu bez wymeldowania się. Zameldowanie nie jest źródłem powstania jakichkolwiek praw do lokalu, gdyż służy wyłącznie celom ewidencyjnym i ma na celu potwierdzenie faktu pobytu osoby w miejscu, w którym się zameldowała (art. 28 ust. 4 u.e.l.). Analogicznie wymeldowanie potwierdza wyłącznie fakt opuszczenia lokalu (ustania pobytu). Organ meldunkowy ma przede wszystkim ustalić, czy dana osoba przebywa w konkretnym lokalu (stale lub czasowo), czy też dany lokal opuściła. Przesłanka opuszczenia dotychczasowego miejsca pobytu stałego jest spełniona co do zasady wówczas, gdy opuszczenie to ma charakter trwały i jest dobrowolne. Konieczne jest zatem ustalenie, że opuszczenie to miało charakter dobrowolny, było wynikiem realizacji uprzednio powziętego zamiaru zmiany miejsca pobytu i przeniesienia centrum spraw życiowych w inne miejsce. Decydujące znaczenie dla wydania decyzji o wymeldowaniu z pobytu stałego ma również przesłanka trwałości opuszczenia lokalu, przez którą należy rozumieć przebywanie poza miejscem stałego zameldowania z równoczesnym zerwaniem związków z lokalem dotychczasowym. Wojewoda podniósł, że ze zgromadzonych dowodów i materiałów wynika bezspornie, że skarżący dobrowolnie opuścił miejsce zameldowania na pobyt stały i nie zamieszkuje w nim stale od około 30 lat, a swoje sprawy życiowe skoncentrował w innym miejscu. Załączony do akt sprawy wydruk treści księgi wieczystej nr (...) założonej dla przedmiotowej nieruchomości wskazuje, że jej właścicielem jest J. O. Prawo własności nieruchomości nabył w 2018 r. w drodze umowy darowizny oraz ustanowienia służebności osobistych na rzecz rodziców – M. O. (zmarł w 2019 r.) i C. O. (zmarła w 2022 r.). W sprawie zostali przesłuchani trzej świadkowie oraz strony postępowania. Świadkowie T. K. i A. D. zamieszkałe w bliskim sąsiedztwie przedmiotowego domu potwierdziły, że M. O. nie mieszka i nie przebywa w miejscu zameldowania na pobyt stały. Świadek T. K. zeznała, że wymieniony nie mieszka tam już od długiego czasu i że go nie widuje. Natomiast A. D. podała, że nie widziała M. O. od około 5 lat. Niegdyś przyjeżdżał okazjonalnie w odwiedziny do domu rodzinnego, ale od dłuższego czasu tego nie robi. Natomiast wnioskodawca J. O. zeznał, że jego brat M. nie mieszka w R. przy ul. (...) od ponad 30 lat. Opuścił przedmiotowe mieszkanie dobrowolnie z dniem zawarcia małżeństwa i nie czynił starań o ponowne zamieszkanie w nim. Nie posiada kluczy do budynku i nie przechowuje w nim rzeczy osobistych. Ponadto nie partycypuje w kosztach utrzymania domu i nie pomaga w pracach związanych z prowadzeniem gospodarstwa. Dom rodzinny odwiedzał okazjonalnie. Od około roku żadna korespondencja do brata nie przychodzi na ten adres. Zeznania żony wymeldowywanego jednoznacznie wskazują, że skarżący opuścił mieszkanie, w którym jest zameldowany na pobyt stały, dobrowolnie w 1994 r. z powodu zawarcia związku małżeńskiego i od tego momentu zamieszkał z żoną w P. Opuszczając dom rodzinny nie zabrał swoich rzeczy osobistych. Z miejscem tym utrzymywał więzi dopóki żyli jego rodzice, tj. do grudnia 2022 r. Od tego czasu więzi są okazjonalne. A. O. zeznała, że od poniedziałku do piątku jej mąż przebywa i pracuje na stałe w W. Tam nocuje, stołuje się i trzyma swoje rzeczy osobiste. Natomiast w weekendy przyjeżdża, mieszka i prowadzi gospodarstwo domowe przy ul. (...) w P. Pod tym adresem ma zgromadzone swoje rzeczy osobiste i przedmioty majątkowe. Wyjaśniła, że mąż mieszka w P. ze względu na rodzinę, a w W. ze względu na pracę. M. O. potwierdził, że opuszczenie przez niego miejsca stałego zameldowania było dobrowolne, gdyż "było spowodowane zawarciem związku małżeńskiego oraz podjęciem pracy stałej w przedsiębiorstwie budowlanym w P.". Zeznał, że opuszczając dom rodzinny nie zabrał swoich rzeczy osobistych. Ponadto wskazał, że nie zerwał więzi z lokalem i rodziną w miejscu stałego zameldowania. Jednak po śmierci rodziców więzi z lokalem uległy "zawieszeniu". Lokalu nie odwiedza z powodu odmowy ujawnienia przez brata J. O. treści umowy darowizny zawartej między nim i rodzicami. Skarżący potwierdził, że jego życie skoncentrowane jest w P. przy ul. (...), gdzie mieszka wraz z żoną, stołuje się, nocuje i prowadzi gospodarstwo domowe, zaś pracuje na stałe w W. Podkreślił jednak, że w P. mieszka tylko czasowo i nie zameldował się na pobyt stały w obecnym miejscu zamieszkania, gdyż nie zamierza na stałe przebywać w tej miejscowości. Decyzję o ewentualnym wymeldowaniu się z pobytu stałego w R. podejmie po uregulowaniu prawomocnym wyrokiem spraw spadkowych i własnościowych prowadzonych na drodze sądowej. W ocenie Wojewody powyższe dowody rozpatrzone we wzajemnej łączności dają spójny i wiarygodny obraz stanu faktycznego sprawy oraz wskazują bezspornie na fakt opuszczenia przez M. O. miejsca zameldowania na pobyt stały oraz przeniesienia jego centrum spraw życiowych do P. Opuszczenie było dobrowolne, co potwierdził sam skarżący i jego żona. Wojewoda stwierdził, że z pism procesowych skarżącego wynika, że błędnie rozumie on istotę zameldowania na pobyt stały jako "przynależność administracyjną", która nie musi być zgodna z faktycznym miejscem zamieszkania osoby, a ojej utrzymywaniu decyduje wola osoby zainteresowanej. Jest to przekonanie błędne, ponieważ zameldowanie na pobyt stały powinno odzwierciedlać rzeczywiste miejsce pobytu stałego. W orzecznictwie sądowym przyjęto, że miejsce pobytu stałego to miejsce, w którym osoba stale (a nie jedynie okazjonalnie) realizuje swoje podstawowe funkcje życiowe, w szczególności mieszka, nocuje, spożywa posiłki, wypoczywa, przechowuje rzeczy niezbędne do codziennego funkcjonowania (odzież, żywność, meble), przyjmuje wizyty członków rodziny lub znajomych, utrzymuje chociażby okazjonalne kontakty z sąsiadami, przyjmuje i nadaje korespondencję. Bezsprzecznie od trzech dekad budynek mieszkalny w R. przy ul (...) nie jest miejscem pobytu stałego skarżącego. Dodatkowo wyjaśnił, że przesłankami wymeldowania są tylko okoliczności faktyczne, nie zaś kwestie materialnoprawne, których rozstrzygnięcie mogłoby być przedmiotem postępowania przed sądem lub innym organem. Ewidencja ludności służy rejestracji danych o miejscu rzeczywistego pobytu osób, a więc rejestracji stanu faktycznego, a nie stanu prawnego. Żaden szczególny przepis nie uzależnia wydania decyzji w sprawie wymeldowania od zakończenia równolegle toczącego się postępowania w sądzie powszechnym.
W skardze wywiedzionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie na decyzję Wojewody skarżący podniósł, że decyzja ta jest bezprzedmiotowa. Postępowanie w sprawie zostało już zakończone prawomocnie na podstawie Art. 122a § 2 pkt 1 i 2 k.p.a., jako uznanie sprawy z odwołania za załatwioną milcząco (milczące zakończenie postępowania). Odwołanie od decyzji Wójta Gminy Rozogi jest z dnia 12 listopada 2024 r. a decyzja Wojewody jest z dnia 20 marca 2025 r. Tak więc bezspornie wynika, że sprawa nie została zakończona w ustawowym terminie jednego miesiąca od dnia doręczenia żądania strony właściwemu organowi administracji publicznej. Wskazał, że niedopuszczalnym jest aby organy administracji publicznej ingerowały w wybór jego miejsca zameldowania stałego i zameldowania czasowego zmuszając go do określonego zachowania się - wyboru przynależności administracyjnej i swobodnego wyboru miejsca zamieszkania czasowego na terenie kraju. Nie jest dopuszczalne przypisywanie mu przesłanki trwałości opuszczenia lokalu z równoczesnym zerwaniem związków z tym lokalem. Takie ustalenia można uznać za pomówienia - kłamstwa. Dopóki żyli rodzice to relacje były poprawne tak jak przystoi osobie odpowiedzialnej w pierwszej kolejności za własna rodzinę nie zapominając o rodzicach. Trudna sytuacja na rynku pracy wymusiła konieczność zamieszkiwania i pracy poza obszarem stałego zameldowania.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie. Podniósł, że zarzut naruszenia art. 122a § 1 k.p.a. jest niezasadny. Zgodnie z tym przepisem sprawa może być załatwiona milcząco, jeżeli przepis szczególny tak stanowi. Przepisy o ewidencji ludności nie przewidują możliwości załatwiania spraw indywidualnych z zakresu obowiązku meldunkowego milcząco, zatem przepisy rozdziału 8a k.p.a. "Milczące załatwienie sprawy" nie miały zastosowania w tej sprawie. Faktem jest, że sprawa wymeldowania skarżącego nie została załatwiona w postępowaniu odwoławczym w terminie określonym w art. 35 § 3 k.p.a., tj. w ciągu miesiąca od dnia otrzymania odwołania. Wynikało to wyłącznie z niedopatrzenia osoby dekretującej pisma, która nie przekazała sprawy w odpowiednim czasie do dalszej realizacji (nie było to celowym zaniechaniem ze strony organu). Trzeba jednocześnie podkreślić, że termin załatwienia sprawy określony w art. 35 § 3 k.p.a. jest terminem procesowym, zatem w razie uchybienia temu terminowi organ nie traci uprawnienia do wydania rozstrzygnięcia. Bez znaczenia dla wyniku sprawy meldunkowej pozostaje okoliczność, że prawomocnym postanowieniem z 26 lutego 2025 r. Sąd Rejonowy w S. stwierdził nabycie spadku po zmarłych rodzicach, a skarżący został wskazany jako jeden ze spadkobierców, bowiem prawo własności przedmiotowej nieruchomości jego brat nabył przed śmiercią rodziców (w drodze umowy darowizny), a więc spadkobranie nie miało wpływu na stosunki właścicielskie w tym zakresie. Dodał, że nawet przysługiwanie danej osobie prawa własności nieruchomości nie uniemożliwia jej wymeldowania, jeżeli opuściła tę nieruchomość w rozumieniu art. 35 u.e.l.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2024 r. poz. 1267) sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że w postępowaniu sądowym nie mogą być brane pod uwagę argumenty natury słusznościowej czy celowościowej. Badana jest wyłącznie legalność działania organu administracji publicznej, czyli prawidłowość zastosowania przepisów prawa do zaistniałego stanu faktycznego, jak również trafność wykładni tych przepisów oraz prawidłowość zastosowania przyjętej procedury.
Na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935 - p.p.s.a.) uwzględnienie skargi na decyzję lub postanowienie następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (lit. a), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (lit. b) lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (lit. c). W przypadku braku wskazanych uchybień, jak również braku przyczyn uzasadniających stwierdzenie nieważności aktu bądź stwierdzenia wydania go z naruszeniem prawa (art. 145 § 1 pkt 2 i pkt 3 p.p.s.a.), skarga podlega natomiast oddaleniu na podstawie art. 151 p.p.s.a.
Przeprowadzona przez Sąd, według wskazanych wyżej kryteriów, kontrola legalności zaskarżonej decyzji wykazała, że rozstrzygnięcie to nie narusza prawa w stopniu uzasadniającym jego uchylenie. Sąd nie stwierdził nieprawidłowości zarówno co do ustalenia stanu faktycznego sprawy, jak i w zakresie zastosowania do niego przepisów prawa. W ocenie Sądu postępowanie wyjaśniające zostało przeprowadzone prawidłowo, ustalenia nie pozostawiają wątpliwości, zaś ocena dokonana na podstawie przyjętych ustaleń znajduje umocowanie w zgromadzonym materiale dowodowym. Z tego powodu Sąd uznał, że zaskarżona decyzja jest prawidłowa, a skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 35 u.e.l. organ gminy, o którym mowa w art. 28 ust. 1, wydaje z urzędu lub na wniosek właściciela lub podmiotu wskazanych w art. 28 ust. 2, decyzję w sprawie wymeldowania obywatela polskiego, który opuścił miejsce pobytu stałego albo opuścił miejsce pobytu czasowego przed upływem deklarowanego okresu pobytu i nie dopełnił obowiązku wymeldowania się.
Stosownie zaś do art. 25 ust. 1 u.e.l., pobytem stałym jest zamieszkanie w określonej miejscowości pod oznaczonym adresem z zamiarem stałego przebywania.
Z art. 25 ust. 1 u.e.l. jak i innych przepisów tej ustawy można wywieść, że zameldowanie w lokalu (budynku) odzwierciedlać ma rzeczywisty pobyt osoby. Interpretacja okoliczności faktycznych każdej badanej sprawy, choć wprawdzie powinna uwzględniać potrzebę ochrony osoby przed niezasadnym wymeldowaniem, nie może prowadzić do sprzecznego z istotą instytucji meldunku utrzymywania fikcji pobytu w lokalu osoby, która w rzeczywistości w nim przez kilka lat nie zamieszkuje. Ocena, czy dana osoba w określonym miejscu zamieszkuje, czy się z niego wyprowadziła powinna być potwierdzona obiektywnymi okolicznościami faktycznymi związanymi z daną sprawą. O kwalifikacji pobytu oznaczonej osoby w konkretnym lokalu mieszkalnym decyduje bowiem nie tylko treść oświadczenia składanego przez stronę postępowania o chęci przebywania w lokalu, ale całokształt okoliczności faktycznych sprawy wykazujących to, jaki jest rzeczywisty zamiar osoby podlegającej obowiązkowi meldunkowemu (tak np. NSA w wyroku z 2 lipca 2024 sygn. akt II OSK 1203/23, CBOSA).
Przyjąć także należy, w ślad za ugruntowanym orzecznictwem sądów administracyjnych, że przez opuszczenie lokalu rozumie się fizyczne nieprzebywanie w nim połączone z zamiarem opuszczenia danego lokalu, z jednoczesnym zerwaniem związków z dotychczasowym lokalem i skoncentrowaniem swoich interesów osobistych i majątkowych w nowym miejscu. Opuszczenie lokalu musi być oczywiste i trwałe. Innymi słowy chodzi o sytuację, w której osoba fizyczna nie przebywa w lokalu mieszkalnym, w którym miała zorganizowane centrum życiowe, a nieprzebywanie to jest wynikiem woli tej osoby.
Problematyka wymeldowania osób wielokrotnie była przedmiotem orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego. W orzecznictwie tym trafnie podkreślano, że zasadniczo, aby można było stwierdzić opuszczenie lokalu w rozumieniu art. 35 u.e.l. konieczne jest ustalenie, że osoba podlegająca wymeldowaniu opuściła go w sposób dobrowolny, a nie wskutek bezprawnych działań innych podmiotów. Należy jednak zauważyć, że dobrowolność opuszczenia miejsca stałego zameldowania nie jest przesłanką ustawową orzeczenia o wymeldowaniu, dlatego nie w każdym przypadku okoliczność ta ma znaczenie (wyrok NSA z 6 lutego 2024 r., II OSK 2246/22, CBOSA). Zaznaczano przy tym, że powiązanie przesłanki opuszczenia miejsca stałego zamieszkania z kwestią dobrowolności ma jedynie takie znaczenie, że nie może dojść do wymeldowania tak długo, jak długo zainteresowany podejmuje próby przywrócenia zamieszkiwania, usunięcia skutków zastosowania przymusu, likwidacji stanu niezgodnego z jego wolą, a polegającego na braku możliwości zamieszkiwania. Wyczerpanie bezskuteczne tych środków lub rezygnację z ich zastosowania uznaje się za okoliczność usuwającą stan przymusu, a zatem otwierającą drogę do wymeldowania. Z kolei przez trwałe opuszczenie miejsca stałego pobytu należy rozumieć przebywanie poza tym miejscem z równoczesnym zerwaniem związków z lokalem dotychczasowym (wyrok NSA z 30 stycznia 2024 r., II OSK 1134/21, LEX nr 3709339). Trwałości opuszczenia przez skarżącego lokalu nie podważa fakt, że jak zeznał, w lokalu nadal znajdują się jego rzeczy osobiste (wyrok NSA z 28 listopada 2023 r., II OSK 1570/22, CBOSA). Sam fakt przechowywania części rzeczy w lokalu czy budynku mieszkalnym nie wyłącza możliwości wymeldowania z pobytu stałego w przypadku spełnienia przesłanek zawartych w art. 35 u.e.l. Ewidencja ludności ma charakter jedynie rejestracyjny, a jej celem jest odzwierciedlenie rzeczywistego, faktycznego miejsca pobytu oznaczonej osoby w oznaczonym miejscu. Utrzymanie zameldowania w lokalu, w którym dana osoba obiektywnie faktycznie nie przebywa stanowiłoby tak zwaną fikcję meldunkową. Byłoby to sprzeczne z celem instytucji zameldowania, a przede wszystkim z jej rejestrowym (ewidencyjnym) charakterem (wyrok NSA z 7 lutego 2024 r., II OSK 2208/22, LEX nr 3717734). Dla ustalenia przesłanki dobrowolności opuszczenia miejsca pobytu stałego niezbędne jest albo ustalenie, że opuszczenie nastąpiło z własnej woli strony, albo też dobrowolność można ustalić w sytuacji, gdy niezależnie od okoliczności opuszczenia w sposób wyraźny nastąpiła rezygnacja z przebywania w danym miejscu, tzn. gdy strona nie podejmuje prób powrotu do niego dostępnymi jej prawnie środkami i akceptuje stan niezamieszkiwania w danym miejscu na stałe. Brak dobrowolności nie stanowi jednoznacznie negatywnej przesłanki do orzeczenia wymeldowania (wyrok NSA z 15 kwietnia 2024 r., II OSK 511/21, CBOSA).
Skarżący w toku postępowania deklarował że "chce wrócić do domu po uregulowaniu spraw spadkowych". Ponadto akcentuje też kwestię braku trwałości opuszczenia lokalu wskazując, że tylko trudna sytuacja na rynku pracy wymusiła konieczność zamieszkania poza obszarem stałego zameldowania.
Jednak ocena czy opuszczenie lokalu ma charakter trwały, nie może być oparta na dosłownym rozumieniu trwałości jako stanu, który nie ulega zmianie i być pojmowane jako opuszczenie lokalu "na zawsze". Wystarczające jest, jeżeli okres ten jest dostatecznie długi (w sprawie to okres 30 lat), gdyż w przeciwnym razie nie byłoby możliwe wymeldowanie osoby, która de facto w lokalu od lat nie przebywa albo przyjeżdża do niego jedynie okazjonalnie (por. wyrok NSA z dnia 21 października 2021 r., sygn. akt II OSK 3209/18 oraz wyrok NSA z dnia 12 marca 2020 r., sygn. akt II OSK 210/19). Jak już wskazano, art. 35 u.e.l. stanowi o wymeldowaniu osoby z pobytu stałego, a zatem miejsca, w którym dana osoba stale realizuje swoje podstawowe funkcje życiowe, które stanowi zorganizowane centrum jej spraw życiowych. Jest to miejsce, w którym w szczególności osoba ta mieszka, nocuje, przygotowuje i spożywa posiłki, wypoczywa, przechowuje rzeczy niezbędne do codziennego funkcjonowania (odzież, żywność), przyjmuje wizyty członków rodziny lub znajomych, utrzymuje chociażby okazjonalne kontakty z innymi osobami, przyjmuje korespondencję itp. (por. wyrok NSA z dnia 15 kwietnia 2015 r., sygn. akt II OSK 2151/13 oraz wyrok NSA z dnia 8 marca 2016 r., sygn. akt II OSK 1708/14). Zatem sam fakt przechowywania części rzeczy w lokalu czy budynku mieszkalnym nie wyłącza możliwości wymeldowania z pobytu stałego w przypadku spełnienia przesłanek zawartych w art. 35 ustawy.
W rozpatrywanej sprawie ustalono, że skarżący stale od ok. 30 lat zamieszkuje w P., gdzie dysponuje lokalem mieszkalnym. Od grudnia 2022 r. tylko okazjonalnie przebywa w domu rodzinnym i nie podjął próby powrotu do domu. W ocenie Sądu organ odwoławczy przeprowadził należycie staranną i wnikliwą ocenę materiału dowodowego, która dawała podstawy do przyjęcia, iż skarżący nie przebywa w domu w R. od 1994 r. i dom ten nie stanowi już miejsca, w którym koncentrują się jego interesy życiowe. Ustalenia Wojewody dawały też należyte podstawy do przyjęcia, że skarżący dobrowolnie opuścił dom (co sam potwierdza) i wyprowadził się do P. i gdzie przebywa do daty wydania decyzji. W sprawie Wojewoda trafnie przyjął, że pobytem stałym jest zamieszkiwanie w określonej miejscowości pod oznaczonym adresem z zamiarem stałego przebywania. Miejscem stałego pobytu danej osoby jest więc miejsce, w którym osoba ta stale realizuje podstawowe funkcje życiowe, tj. w szczególności mieszka, nocuje, spożywa posiłki, przechowuje rzeczy, przyjmuje i nadaje korespondencję. Takim miejscem nie jest zaś od 1994 r. dom w R.
Również eksponowany w skardze fakt, iż skarżący sprzeciwia się swojemu wymeldowaniu gdyż potencjalnie rozważa powrót do domu po uregulowaniu swoich spraw majątkowych, nie daje żadnych podstaw do przyjmowania, że faktycznie stale zamieszkuje pod adresem, pod którym jest zameldowany. Natomiast należy dostrzec, iż postępowanie administracyjne nie służy dochodzeniu roszczeń czy rozstrzyganiu sporów o charakterze cywilnym. Jeśli zatem skarżący pozostaje w konflikcie z rodziną w zakresie swojego uprawnienia do korzystania z domu w przyszłości, to powinien dochodzić swoich roszczeń czy też ochrony swojego prawa w trybie cywilnym. Takich działań jednak skarżący nie podejmuje co potwierdza jedynie prawidłowość wniosku o dobrowolnym i trwałym opuszczeniu przedmiotowego lokalu.
Ponownie należy podkreślić, że ewidencja ludności ma charakter jedynie rejestracyjny, a jej celem jest odzwierciedlenie rzeczywistego, faktycznego miejsca pobytu oznaczonej osoby w oznaczonym miejscu. Utrzymanie zameldowania w lokalu, w którym dana osoba obiektywnie faktycznie nie przebywa, jak w przypadku skarżącego, która wyprowadziła się z dotychczasowego miejsca stałego pobytu stanowiłoby tak zwaną fikcję meldunkową. Byłoby to sprzeczne z celem jakiemu służy instytucja zameldowania, a przede wszystkim z jej rejestrowym (ewidencyjnym) charakterem. Stąd też prawidłowa była ocena organu, co do spełnienia przesłanek z art. 35 u.e.l. pozwalających na wymeldowanie skarżącego.
W ocenie Sądu nie zasługują również na uwzględnienie zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania. Z akt sprawy wynika, że Wojewoda nie uchybił przepisom proceduralnym i przeanalizował wszystkie okoliczności, które były niezbędne do prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy. Zgodnie z zasadą prawdy obiektywnej, tj. art. 7 k.p.a., w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności, z urzędu lub na wniosek stron podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Przepis art. 77 § 1 k.p.a. nakazuje natomiast wyczerpujące zebranie i rozpatrzenie całego materiału dowodowego. Jak słusznie wskazał Naczelny Sąd Administracyjny, interpretując powyższe przepisy, należy zauważyć, że ustawodawca nałożył na organy administracji publicznej obowiązek podjęcia wyłącznie działań niezbędnych do ustalenia stanu faktycznego. Tym samym, organy nie są zobowiązane do dokonywania czynności nieistotnych dla skonkretyzowania praw i obowiązków danego podmiotu. Uwaga ta dotyczy również przepisu art. 77 § 1 k.p.a., będącego uszczegółowieniem zasady prawdy materialnej, wyrażonej w art. 7 k.p.a..
W świetle powyższych rozważań należy uznać, że zaskarżona decyzja wydana została w oparciu o właściwie ustalony stan faktyczny i przy prawidłowym zastosowaniu obowiązujących przepisów prawa w tym zakresie.
Mając powyższe na uwadze, Sąd - na podstawie art. 151 p.p.s.a. - orzekł o oddaleniu skargi.