II SA/OL 248/06
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę użytkownika działki w ROD na decyzję odmawiającą nadania numeru porządkowego budynkowi, uznając, że nie jest on właścicielem ani osobą uprawnioną do złożenia takiego wniosku.
Skarżący R.M., użytkownik działki w Pracowniczym Ogrodzie Działkowym, zwrócił się o nadanie numeru porządkowego budynkowi na tej działce, twierdząc, że jest jego właścicielem. Organy administracji odmówiły, wskazując, że właścicielem gruntu jest Gmina, a wieczystym użytkownikiem Polski Związek Działkowców, a skarżący nie jest uprawniony do złożenia wniosku. WSA w Olsztynie oddalił skargę, potwierdzając, że skarżący nie jest właścicielem nieruchomości ani budynku w rozumieniu przepisów cywilnych i nie posiada uprawnień do żądania nadania numeru porządkowego.
Sprawa dotyczyła skargi R.M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującą w mocy decyzję o umorzeniu postępowania w sprawie nadania numeru porządkowego budynkowi położonemu na działce w Pracowniczym Ogrodzie Działkowym "A". Skarżący R.M. twierdził, że jest właścicielem budynku i jako osoba faktycznie władająca nieruchomością jest uprawniony do złożenia wniosku o nadanie numeru porządkowego. Organy administracji, w tym Dyrektor Wydziału Geodezji i Gospodarki Nieruchomościami oraz Samorządowe Kolegium Odwoławcze, uznały, że R.M. nie jest właścicielem ani użytkownikiem wieczystym nieruchomości, a jedynie użytkownikiem działki w ROD. Właścicielem gruntu jest Gmina, a użytkownikiem wieczystym Polski Związek Działkowców. Sąd administracyjny w Olsztynie oddalił skargę, podzielając stanowisko organów. Sąd wskazał, że zgodnie z Kodeksem cywilnym budynek trwale związany z gruntem stanowi część składową nieruchomości i jest własnością właściciela gruntu, chyba że przepisy szczególne stanowią inaczej. Powołany przez skarżącego art. 13 ust. 2 ustawy o pracowniczych ogrodach działkowych dotyczył jedynie altan ogrodowych, a nie budynków mieszkalnych, których budowa jest sprzeczna z przeznaczeniem ogrodów działkowych. Sąd podkreślił, że R.M. nie przedstawił dowodów na własność budynku ani gruntu, a jego twierdzenia o własności budynku oparte na przepisach dotyczących zwolnień podatkowych były nieuzasadnione. Ponadto, sąd odrzucił argumenty skarżącego dotyczące niekonstytucyjności przepisów dotyczących użytkowania wieczystego PZD oraz zarzuty o szykanach i naruszeniu praw konstytucyjnych.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, osoba taka nie jest uprawniona do złożenia wniosku o nadanie numeru porządkowego.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że zgodnie z przepisami prawa geodezyjnego i kartograficznego oraz rozporządzenia w sprawie numeracji porządkowej nieruchomości, wnioskodawcą może być jedynie właściciel nieruchomości lub osoba faktycznie władająca nieruchomością. W przypadku ogrodów działkowych, budynek mieszkalny wzniesiony na działce nie stanowi odrębnej nieruchomości w rozumieniu prawa cywilnego i jest częścią składową gruntu, którego właścicielem jest Gmina, a użytkownikiem wieczystym Polski Związek Działkowców. Skarżący nie wykazał swojego prawa własności ani innego tytułu prawnego uprawniającego do złożenia wniosku.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (16)
Główne
p.g.k. art. 47a § ust. 2
Ustawa Prawo geodezyjne i kartograficzne
p.g.k. art. 47b § ust. 2
Ustawa Prawo geodezyjne i kartograficzne
r.n.p.n. art. 2
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury w sprawie numeracji porządkowej nieruchomości
r.n.p.n. art. 3
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury w sprawie numeracji porządkowej nieruchomości
r.n.p.n. art. 9 § ust. 1, ust. 2
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury w sprawie numeracji porządkowej nieruchomości
k.c. art. 46 § § 1
Kodeks cywilny
k.c. art. 191
Kodeks cywilny
p.p.s.a. art. 151
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
p.u.s.a. art. 1 § § 1, § 2
Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych
r.n.p.n. art. 4 § ust. 4
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury w sprawie numeracji porządkowej nieruchomości
r.n.p.n. art. 5
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury w sprawie numeracji porządkowej nieruchomości
u.p.o.d. art. 13 § ust. 2
Ustawa o pracowniczych ogrodach działkowych
u.p.o.d. art. 14 § ust. 2 pkt 1
Ustawa o pracowniczych ogrodach działkowych
u.p.o.d. art. 6 § ust. 1
Ustawa o pracowniczych ogrodach działkowych
u.r.o.d. art. 41
Ustawa o rodzinnych ogrodach działkowych
u.r.o.d. art. 13 § ust. 4
Ustawa o rodzinnych ogrodach działkowych
Argumenty
Odrzucone argumenty
Skarżący jako osoba faktycznie władająca budynkiem jest uprawniony do złożenia wniosku o nadanie numeru porządkowego. Budynek mieszkalny stanowi własność skarżącego na podstawie art. 13 ust. 2 ustawy o pracowniczych ogrodach działkowych. Polski Związek Działkowców jest 'nieprawnym' użytkownikiem wieczystym gruntu. Decyzja organów stanowi szykanę i narusza prawa konstytucyjne.
Godne uwagi sformułowania
nieruchomościami są części powierzchni ziemskiej stanowiące odrębny przedmiot własności (grunty), jak również budynki trwale z gruntem związane lub części takich budynków, jeżeli na mocy przepisów szczególnych stanowią odrębny od gruntu przedmiot własności superficies solo cedit obiekty znajdujące się na działce, wykonane lub nabyte ze środków finansowych użytkownika działki, stanowią jego własność
Skład orzekający
Zbigniew Ślusarczyk
przewodniczący sprawozdawca
Alicja Jaszczak-Sikora
członek
Bogusław Jażdżyk
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących nadawania numerów porządkowych nieruchomości, prawa użytkowników działek w ROD, statusu prawnego budynków wzniesionych na gruntach ROD."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej ogrodów działkowych i przepisów obowiązujących w 2006 roku. Interpretacja przepisów o własności budynków w ROD może ewoluować.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa pokazuje typowe problemy interpretacyjne dotyczące własności i uprawnień w kontekście specyficznych form użytkowania gruntów, takich jak ogrody działkowe. Jest to interesujące dla prawników zajmujących się prawem nieruchomości i administracyjnym.
“Czy użytkownik działki w ROD może żądać numeru dla swojego domu?”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Ol 248/06 - Wyrok WSA w Olsztynie Data orzeczenia 2006-07-31 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2006-04-06 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie Sędziowie A.Bogusław Jażdżyk Alicja Jaszczak-Sikora Zbigniew Ślusarczyk /przewodniczący sprawozdawca/ Symbol z opisem 6129 Inne o symbolu podstawowym 612 Sygn. powiązane I OSK 6/07 - Wyrok NSA z 2008-02-01 Skarżony organ Samorządowe Kolegium Odwoławcze Treść wyniku Oddalono skargę Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Zbigniew Ślusarczyk (spr.) Sędzia WSA Alicja Jaszczak-Sikora Asesor WSA Bogusław Jażdżyk Protokolant Małgorzata Krajewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 31 lipca 2006 r. sprawy ze skargi R. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia "[...]", nr "[...]" w przedmiocie nadania numeru porządkowego budynkowi oddala skargę. WSA/wyr.1 - sentencja wyroku Uzasadnienie Pismem z dnia 2 sierpnia 2005 roku R. M. zwrócił się do Urzędu Miasta Wydziału Mienia i Geodezji z prośbą o nadanie numeru porządkowego, budynkowi położonemu na terenie Pracowniczego Ogrodu Działkowego "A" w G., na działce oznaczonej numerem geodezyjnym "[...]", obręb "[...]", stanowiącej własność Gminy, pozostającej w użytkowaniu wieczystym Polskiego Związku Działkowców "[...]". Podał, że działka ta znajduje się w jego zwykłym użytkowaniu, a budynek stanowi jego własność w rozumieniu przepisu art. 13 ust 2 ustawy z dnia 6 maja 1981 roku o pracowniczych ogrodach działkowych (Dz. U. z 1996r. Nr 85, poz. 390 ze zm.) i spełnia wszystkie kryteria obiektu budowlanego mieszkalnego. Ponadto nadmienił, że budynek figuruje na mapach ewidencyjnych terenu i w ewidencji Urzędu Miasta, a samo nadanie budynkowi numeru porządkowego jest konieczne ze względu na toczące się postępowanie w sprawie zameldowania go w tymże budynku. W odpowiedzi na prośbę R. M., działający z upoważnienia Prezydenta Miasta Dyrektor Wydziału Geodezji i Gospodarki Nieruchomościami Urzędu Miasta, pismem z dnia "[...]", znak "[...]", poinformował go, że nadanie numeru porządkowego (policyjnego), zgodnie art. 47a ust. 2 i art. 47b ust. 2 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne, następuje z urzędu lub na wniosek właściciela nieruchomości ujawnionego w katastrze nieruchomości, wskazując jednocześnie że do wystąpienia z wymienionym wnioskiem uprawniony jest Polski Związek Działkowców, a sam zainteresowany będzie mógł wystąpić z takim wnioskiem po uzyskaniu tytułu prawnego do przedmiotowej nieruchomości. Ponadto dodał, że w rejestrze budynków, obręb "[...]" na powyższej działce nie ma wykazanych żadnych budynków, i że w ewidencji nie wykazuje się budynków, których budowa w świetle przepisów prawa budowlanego nie wymaga pozwolenia lub zgłoszenia. Do pisma załączył wypis z rejestru gruntów z dnia "[...]"lipca 2005 roku, z którego wynikało, że właścicielem nieruchomości położonej w G. jest Gmina w całości udziału, a użytkownikiem wieczystym jest Polski Związek Działkowców "[...]", również w całości udziału. Od powyższego pisma, R. M. odwołał się do Samorządowego Kolegium Odwoławczego, które postanowieniem z dnia "[...]"listopada 2005 roku, znak "[...]", stwierdziło niedopuszczalność tego odwołania. W uzasadnieniu postanowienia Samorządowe Kolegium Odwoławcze zajęło stanowisko, że nadanie numeru porządkowego nieruchomości, jako czynność materialno – techniczna nie wymaga wydania decyzji, jednakże odmowa nadania powyższego numeru winna być dokonana w formie decyzji. Mając powyższe na względzie, Dyrektor Wydziału Geodezji i Gospodarki Nieruchomościami działający z upoważnienia Prezydenta Miasta wydał w dniu "[...]"listopada 2005 roku decyzję, znak "[...]", o umorzeniu postępowania w sprawie wniosku R. M. o nadanie numeru porządkowego budynkowi zlokalizowanemu na terenie Pracowniczego Ogrodu Działkowego "A", oznaczonego jako działka nr "[...]" w obrębie "[...]" miasta O., jako bezprzedmiotowego. W uzasadnieniu podał, że postępowanie w sprawie nadania numeru porządkowego nieruchomości (art. 47a ust. 2 i art. 47b ust. 2 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne) następuje z urzędu lub na wniosek właściciela nieruchomości tj. osoby fizycznej lub prawnej ujawnionej w katastrze nieruchomości. Nadmienił, że na dzień "[...]"listopada 2005 roku użytkownikiem wieczystym działki nr "[...]" położonej w obrębie "[...]", pod adresem: G., jest Polski Związek Działkowców "[...]", i tenże jedynie, jako wykazany w katastrze nieruchomości, jest uprawniony do wystąpienia z przedmiotowym wnioskiem. Od decyzji tej R. M. odwołał się do Samorządowego Kolegium Odwoławczego zarzucając, że jest ona niezgodna z obowiązującymi przepisami. Powołując się na § 9 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 28 października 2004 roku (Dz. U. z 2004r. Nr 243, poz. 2432) w sprawie numeracji porządkowej nieruchomości, wydanego na podstawie art. 47b ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2000r. Nr 100, poz. 1086 ze zm.) wywiódł, że jako osoba faktycznie władająca nieruchomością gruntową jest uprawniony do złożenia wniosku o oznaczenie nieruchomości numerem porządkowym. Nadto podniósł, że jako osobie władającej nieruchomością, przysługuje mu inne niż własność prawo rzeczowe do przedmiotowej nieruchomości, a nieruchomość budynkowa jest jego własnością w rozumieniu przepisu art. 13 ust 2 ustawy o pracowniczych ogrodach działkowych. Sam fakt niewykazania jego prawa rzeczowego w katastrze nieruchomości podyktowany jest nierzetelnym potraktowaniem sprawy przez organy administracji. Zakwestionował również legalność aktualnego numeru porządkowego nieruchomości: G., jako nadanego z naruszeniem § 4 ust. 4 wymienionego rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie numeracji porządkowej nieruchomości. Powołując się na jego treść podał, że dwie lub większą liczbę nieruchomości przylegających do siebie i wykorzystywanych jako jedną całość, stanowiących pracownicze ogrody działkowe oznacza się jednym numerem porządkowym, złożonym z kilku kolejnych numerów, stosownie do liczby nieruchomości oznaczonych uprzednio odrębnymi numerami porządkowymi. Decyzją z dnia "[...]"lutego 2006 roku, znak "[...]", Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję Dyrektora Wydziału Geodezji i Gospodarki Nieruchomościami z dnia "[...]"listopada 2005 roku. Rozpatrując sprawę w instancji odwoławczej Samorządowe Kolegium Odwoławcze zważyło, powołując się na § 9 ust. 1 i ust. 2 cytowanego wyżej rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 28 października 2004 roku, że w świetle obowiązującego stanu prawnego nie sposób nadać R. M. przymiotu osoby uprawnionej do wystąpienia o nadanie numeru porządkowego nieruchomości. Jak wskazało, jeżeli oznaczenie nieruchomości numerem porządkowym następuje z urzędu, to o fakcie tym zawiadamia się właściciela ujawnionego w ewidencji gruntów i budynków, a przypadku braku właściciela, każdą inną osobę ujawnioną w tej ewidencji (ust. 1 § 9 rozporządzenia). Jeżeli oznaczenie nieruchomości następuje na wniosek właściciela lub osoby faktycznie władającej nieruchomością, to o oznaczeniu nieruchomości numerem porządkowym zawiadamia się wnioskodawcę (ust. 2 § 9 rozporządzenia). Wskazując, że uprawnionymi do złożenia wniosku są zarówno właściciel nieruchomości jak i osoba faktycznie władająca nieruchomością, przyjęło, że na równi z właścicielem nieruchomości należy traktować jej użytkownika wieczystego, a za przyjęciem takiego poglądu przemawia fakt, że w obowiązującym ustawodawstwie generalnie uprawnienia użytkownika wieczystego są ukształtowane na podobieństwo właściciela. Nadmieniło również, że R. M. nie przedstawił żadnego dowodu potwierdzającego, iż jest właścicielem budynku i, że stanowi on odrębną od gruntu nieruchomość. Organ II instancji wskazał ponadto, że powołany przez niego art. 13 ust. 2 ustawy o pracowniczych ogrodach działkowych stanowił, że obiekty znajdujące się na działce, wykonane lub nabyte ze środków finansowych użytkownika stanowią jego własność, jednakże przepisy tej ustawy nie dopuszczały możliwości wznoszenia przez użytkowników działek budynków mieszkalnych. Odrzucił również zarzut, że obowiązujący numer porządkowy nieruchomości został nadany niezgodnie z przepisami prawa. Stwierdził, że sposób ustalenia numeru porządkowego dla niniejszej nieruchomości prawidłowo oparto na § 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie numeracji porządkowej nieruchomości, zgodnie z którym zasadą jest, że każda nieruchomość powinna mieć jeden numer porządkowy i tym samym numerem porządkowym oznacza się również budynki położone na nieruchomości, nawet jeżeli stanowią odrębny od gruntu przedmiot własności. W dniu 8 marca 2006 roku R. M. wniósł na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie żądając jej uchylenia. Podniósł, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze zastosowało błędną interpretację przepisów, polegającą na przyjęciu założenia, że w obowiązującym ustawodawstwie uprawnienia użytkownika wieczystego gruntu są ukształtowane na podobieństwo uprawnień właściciela, jednakże pozostają "tylko" prawami majątkowymi. Wywiódł, że prawa majątkowe Polskiego Związku Działkowców "[...]", to de facto prawa majątkowe wszystkich jego członków, stąd też i jego. Sam związek, powinien pełnić tylko funkcję swoistego administratora działek, skoro beneficjentami wszystkich praw, także tych majątkowych, są działkowcy. W oparciu o powyższe skarżący nadmienił, że skoro przysługują mu omawiane prawa, jest uprawniony do wystąpienia z wnioskiem o nadanie numeru porządkowego. Ponadto zakwestionował stanowisko organu, o nie uznaniu jego uprawnień właścicielskich do nieruchomości budynkowej. Podał, wskazując art. 14 ust. 2 pkt 1 ustawy o pracowniczych ogrodach działkowych, że ustawa przewidywała budowę budynków przekraczających normy powierzchniowe ustalone dla tych budynków w statucie związku, jak i w wydanym na jego podstawie regulaminie pracowniczych ogrodów działkowych, jak również wskazał na art. 13 ust 2 wymienionej ustawy cytując, że nasadzenia, urządzenia i obiekty znajdujące się na działce, wykonane lub nabyte ze środków użytkownika działki, stanowią jego własność. R. M. podniósł, że w samej ustawie nie ma zapisów, że sposób użytkowania, jak i konstrukcja techniczno – budowlana obiektu, powoduje zmianę właścicieli, czy też utratę uprawnień właścicielskich, a zatem samo twierdzenie organu, że budynek nie kwalifikuje się do miana obiektów określanych w tejże ustawie jest zbyt daleką, błędną i krzywdzącą nadinterpretacją tej ustawy. Podniósł również, powołując się na wyrok Trybunału Konstytucyjnego, że Polski Związek Działkowców "[...]" jest "nieprawnym użytkownikiem wieczystym gruntu", gdyż przeniesienie owego użytkowania nastąpiło w oparciu o niekonstytucyjne przepisy, co daje podstawy ustalenia nieważności umowy przeniesienia użytkowania wieczystego gruntu na rzecz Polskiego Związku Działkowców. Nadto wyraził pogląd, że utrzymanie w mocy przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzji organu pierwszej instancji odmawiającej nadania numeru porządkowego nieruchomości, jako realizacji prostej czynności materialno – technicznej, ma w stosunku do niego charakter "szykan", oraz że Kolegium wydając zaskarżoną decyzję przekroczyło swoje kompetencje, czym naruszyło art. 7 ustawy zasadniczej. Dodał również, że zaskarżona decyzja, mająca charakter swoistego "wywłaszczenia", rażąco narusza art. 21 i art. 64 Konstytucji RP, a w konsekwencji narusza istotę prawa własności. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej (§ 1). Kontrola, o której mowa w § 1, sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (§ 2). Oznacza to, że badaniu w postępowaniu sądowym podlega prawidłowość zastosowania przepisów prawa w odniesieniu do istniejącego w sprawie stanu faktycznego oraz trafność zastosowania wykładni tych przepisów. Z zebranego w sprawie materiału dowodowego wynika, że R. M. jest jednym z użytkowników Pracowniczego Ogrodu Działkowego "A", położonego na terenie O., w obrębie geodezyjnym nr "[...]" i oznaczonego w ewidencji gruntów jako działka nr "[...]" o powierzchni 16,7803 ha. Działka ta jest własnością Gminy a Polski Związek Działkowców jest jej użytkownikiem wieczystym. Na użytkowanym przez R. M. gruncie stoi budynek, w którym chciałby się on zameldować i w związku z tym domaga się od Prezydenta Miasta nadania temu budynkowi numeru porządkowego. Działka nr "[...]" posiada już numer porządkowy. Kwestie dotyczące numeracji porządkowej nieruchomości w miejscowościach regulują przepisy art. 47a i art. 47b ustawy z dnia 17 maja 1989 roku Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2000r. Nr 100, poz. 1086 z późn. zm.) oraz rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 28 października 2004r. w sprawie numeracji porządkowej nieruchomości (Dz. U. Nr 243, poz. 2432). Sposób ustalania numerów porządkowych oraz oznaczania nimi nieruchomości został określony szczegółowo w przepisach § 2 - § 8 powołanego rozporządzenia. Zgodnie z § 3 tego rozporządzenia zasadą jest, że każda nieruchomość powinna mieć jeden numer porządkowy i tym samym numerem porządkowym oznacza się również budynki położone na nieruchomości, nawet jeżeli stanowią odrębny od gruntu przedmiot własności. Od tej zasady omawiane rozporządzenie przewiduje dość liczne wyjątki. Przepis § 9 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 28 października 2004r. w sprawie numeracji porządkowej nieruchomości stanowi, że w przypadku gdy oznaczenie nieruchomości numerem porządkowym następuje z urzędu, o fakcie oznaczenia nieruchomości numerem porządkowym zawiadamia się pisemnie właściciela (współwłaścicieli) ujawnionego w ewidencji gruntów i budynków (katastrze nieruchomości), a w przypadku braku takiego właściciela – inną osobę lub osoby ujawnione w tej ewidencji. Z kolei ust. 2 § 9 rozporządzenia mówi, że jeżeli oznaczenie nieruchomości numerem porządkowym następuje na wniosek właściciela lub osoby faktycznie władającej nieruchomością, o fakcie oznaczenia nieruchomości numerem porządkowym zawiadamia się pisemnie wnioskodawcę. Z wyżej cytowanych przepisów zatem wynika, że uprawnionymi do złożenia wniosku o oznaczenie nieruchomości numerem porządkowym są: 1) właściciel nieruchomości i 2) osoba faktycznie władająca nieruchomością. W omawianej sprawie istotnym jest rozstrzygnięcie kwestii czy skarżącemu, w świetle obowiązujących przepisów prawa, przysługuje tytuł prawny do nieruchomości i w konsekwencji uprawnienie do wystąpienia z wnioskiem o nadanie numeru porządkowego nieruchomości, ewentualnie domagania się zmiany lub uaktualnienia dotychczasowego numeru porządkowego, gdyż jak podano wyżej nieruchomość już taki numer posiada. Jak wynika z cytowanych przepisów ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne, jak też rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 28 października 2004r. w sprawie numeracji porządkowej nieruchomości, numerem porządkowym oznacza się nieruchomość. Wprawdzie w niektórych sytuacjach jedna i ta sama nieruchomość może mieć wiele numerów porządkowych (patrz np. § 5 rozporządzenia) i możliwe jest dodawanie do numerów już istniejących nowych numerów, jednakże wszystkie te numery stanowią pewną spójną całość. Dlatego też sprawa oznaczenia numerem porządkowym choćby części nieruchomości, np. budynku dotyczy w istocie rzeczy całej nieruchomości. Wyrazem powyższej zasady jest przepis § 9 ust. 2 rozporządzenia, w którym mówi się o wniosku właściciela lub osoby faktycznie władającej nieruchomością. Koniecznym jest więc wyjaśnienie pojęcia nieruchomości, i jak słusznie zinterpretował to organ, zastosowanie ma tu art. 46 § 1 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 roku Kodeks cywilny (Dz. U. z 1964r. Nr 16, poz. 93 ze zm.), zgodnie z którym: "nieruchomościami są części powierzchni ziemskiej stanowiące odrębny przedmiot własności (grunty), jak również budynki trwale z gruntem związane lub części takich budynków, jeżeli na mocy przepisów szczególnych stanowią odrębny od gruntu przedmiot własności". Dlatego też, zarówno działka (grunt) jak i budynek stanowią jedną nieruchomość, wykazaną w rejestrze gruntów jako działka nr "[...]", obręb "[...]", a skarżący, w świetle powyższej definicji nieruchomości, nie jest jej właścicielem (zgodnie z rejestrem jest nim Gmina, a użytkownikiem wieczystym Polski Związek Działkowców "[...]"), a jedynie władającym częścią nieruchomości – zabudowaną budynkiem mieszkalnym. Stąd też w świetle przepisu art. 47b ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne, stanowiącym, że oznaczenie nieruchomości numerem porządkowym następuje z urzędu lub na wniosek właściciela nieruchomości, R. M. jako osoba nie będąca właścicielem przedmiotowej nieruchomości, nie jest uprawniony do wystąpienia z takim wnioskiem. Powyższą zasadę rozwija § 9 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 28 października 2004 roku (Dz. U. z 2004r. Nr 243, poz. 2432) w sprawie numeracji porządkowej nieruchomości, wydanego na podstawie art. 47b ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2000r. Nr 100, poz. 1086 ze zm.). Ustęp 2 § 9 rozporządzenia stanowi, że jeżeli oznaczenie nieruchomości numerem porządkowym następuje na wniosek właściciela lub osoby faktycznie władającej nieruchomością, o fakcie oznaczenia nieruchomości numerem porządkowym zawiadamia się pisemnie wnioskodawcę. Cytowany przepis zawęża więc krąg podmiotów uprawnionych do wystąpienia z takim wnioskiem tylko do właściciela nieruchomości i osoby faktycznie władającej nieruchomością. Można przyjąć, za Kolegium, że na równi z właścicielem nieruchomości należy traktować jej użytkownika wieczystego, a przemawia za tym fakt, że w obowiązującym ustawodawstwie generalnie uprawnienia użytkownika są ukształtowane na podobieństwo uprawnień właściciela. Tak też, w rozpoznawanej sprawie z takim wnioskiem mogliby wystąpić jedynie Gmina (właściciel) i Polski Związek Działkowców (użytkownik wieczysty). W odniesieniu do podniesionego w skardze stanowiska skarżącego, że jest właścicielem budynku, należy wskazać, że norma art. 191 cytowanej ustawy Kodeks cywilny, stanowiącego, że: "Własność nieruchomości rozciąga się na rzecz ruchomą, która została połączona z nieruchomością w taki sposób, że stała się jej częścią składową" przesądza los prawny budynku znajdującego się na działce oznaczonej numerem "[...]". Oznacza to, że wszystko co zostało na gruncie wzniesione stanowi część składową gruntu (superficies solo cedit) i staje się, jako część składowa, własnością właściciela gruntu. W świetle powyższego przepisu, R. M. nie jest właścicielem ani władającym nieruchomością budynkową, co do której domaga się nadania numeru porządkowego. Od powyższej zasady przepisy szczególne przewidywały wyjątki. Powołany przez skarżącego przepis art. 13 ust. 2 nieobowiązującej już ustawy z dnia 6 maja 1981r. o pracowniczych ogrodach działkowych stanowił mianowicie, że nasadzenia, urządzenia i obiekty znajdujące się na działce, wykonane lub nabyte ze środków finansowych użytkownika działki, stanowią jego własność. Jednakże w ocenie sądu, jak też podnosił to organ odwoławczy, omawiany przepis nie uzasadnia stwierdzenia, że przedmiotowy budynek stanowi odrębną nieruchomość w znaczeniu przepisów prawa cywilnego. W świetle obowiązującej ustawy z dnia 8 lipca 2005r. o rodzinnych ogrodach działkowych, której to ustawie z mocy jej art. 41 podlegają pracownicze ogrody działkowe, użytkownicy ogrodów byli i są uprawnieni do budowy na ich terenie altan ogrodowych, a więc obiektów nie związanych trwale z gruntem, czyli będących w znaczeniu cywilnoprawnym ruchomościami. Tylko więc do takiego rodzaju obiektów odnosił się cytowany przez skarżącego art. 13 § 2 ustawy o pracowniczych ogrodach działkowych, wobec czego do budynku mieszkalnego omawiany przepis nie ma zastosowania. Za powyższym przemawiają również przepisy wymienionych ustaw, wprowadzające zakaz wykorzystywania działek na cele mieszkaniowe i określające jednocześnie społeczne przeznaczenie ogrodów działkowych. Zgodnie z art. 6 § 1 powoływanej wyżej ustawy o pracowniczych ogrodach działkowych, określającej funkcje i przeznaczenie ogrodu działkowego, jest nim obszar gruntu rolnego podzielony na działki przeznaczone pod uprawy ogrodowe i oddane w użytkowanie osób fizycznych, wyposażony w urządzenia niezbędne do prowadzenia upraw ogrodowych oraz służący zarazem do wypoczynku użytkowników działek i innych osób. Powyższe przeznaczenie wyraźnie zakreślił również art. 13 ust. 4 obecnie obowiązującej ustawy o rodzinnych ogrodach działkowych. Przepis ten stanowi mianowicie, że działka w rodzinnym ogrodzie działkowym przeznaczona jest do zaspokajania potrzeb użytkownika i jego rodziny w zakresie wypoczynku i rekreacji oraz prowadzenia upraw ogrodniczych, z wyłączeniem potrzeb mieszkaniowych i wykonywania działalności gospodarczej. Wzniesienie zatem na działce w rodzinnym ogrodzie działkowym budynku o charakterze mieszkalnym, jest sprzeczne z powołaną ustawą. Wskazać należy, jak wynika to z protokołu rozprawy z dnia 31 lipca 2006 roku, że skarżący ma świadomość, iż nie jest właścicielem nieruchomości, co do której wnosi o nadanie numeru policyjnego. Z oświadczenia złożonego przez R. M. na rozprawie wynika bowiem, że budynek został wybudowany bez pozwolenia w 1996r., a od momentu kupna nakładów na jego wybudowanie w 2003r. skarżący próbował bezskutecznie przeprowadzić legalizację jego budowy. Jak przyznał, wskazywano mu, że nie jest właścicielem nieruchomości, "dlatego nie może zalegalizować przedmiotowego budynku". Reasumując, skarżący jako użytkownik działki w rodzinnym ogrodzie działkowym, na której wybudowano budynek mieszkalny, nie jest osobą uprawnioną do wystąpienia z wnioskiem o nadanie numeru porządkowego (policyjnego) temu budynkowi w trybie przepisu § 9 ust. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 28 października 2004r. w sprawie numeracji porządkowej nieruchomości (Dz. U. z 2000r. Nr 243, poz. 2432). Jako błędne należy przyjąć wywiedzione w skardze stanowisko skarżącego, że jest właścicielem budynku, a oparte na argumencie, że art. 14 ust. 2 pkt. 1 ustawy o pracowniczych ogrodach działkowych przewidywał budowę budynków przekraczających normy powierzchniowe. Cytowany artykuł stanowił w ustępie 1, że Polski Związek Działkowców z tytułu prowadzenia działalności statutowej, a jego członkowie z tytułu użytkowania działki zwolnieni są od podatków i opłat administracyjnych. Natomiast w ustępie 2 pkt. 1 stanowił, że przedmiotowe zwolnienie nie obejmuje budynków przekraczających normy powierzchni ustalone dla tych budynków w statucie Polskiego Związku Działkowców lub w wydanym na jego podstawie regulaminie pracowniczych ogrodów działkowych. Przepis ten dotyczy wyłącznie opłat i podatków i nie wpływa na zmianę stosunków własnościowych. W tym wypadku faktem jest, że właścicielem budynku znajdującego się na działce będącej w użytkowaniu skarżącego jest Polski Związek Działkowców, ale skarżący jego użytkownikiem. Z tego też tytułu (użytkowania) zobowiązany jest do płacenia podatku od nieruchomości. Nie sposób również uwzględnić wywiedziony w skardze pogląd skarżącego, że prawa majątkowe Polskiego Związku Działkowców, to de facto prawa jego członków, czyli że skarżący jako członek związku działkowców, posiada takie same prawa rzeczowe jak związek. Niewątpliwym jest, że aktualnie użytkowanie wieczyste przedmiotowej nieruchomości przysługuje Polskiemu Związkowi Działkowców z siedzibą w W. Użytkownik wieczysty może wykonywać swoje prawo samodzielnie, ale także za pośrednictwem innych osób. Taka sytuacja ma miejsce w omawianej sprawie. Związek bowiem, jako użytkownik wieczysty, nie wykonuje sam tego prawa, ale za pośrednictwem swoich członków. Samo zaś wykonywanie prawa użytkowania nie jest równoznaczne z przysługiwaniem tego prawa członkom związku, oznacza jedynie uprawnienie do używania rzeczy i pobierania z niej pożytków. Uprawnienie to nie oznacza jednak uprawnienia do złożenia wniosku o nadanie numeru porządkowego nieruchomości (por. wyrok NSA z dnia 23 kwietnia 2002r., sygn. akt I SA 67/01). Nie sposób również podzielić zawarty w skardze zarzut, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymując w mocy decyzję organu pierwszej instancji o umorzeniu postępowania w przedmiocie nadania numeru porządkowego, dopuściło się wobec skarżącego "szykan". Jak słusznie podniosło Kolegium w zaskarżonej decyzji, skoro R. M. nie jest uprawniony do wystąpienia z wnioskiem o nadanie numeru porządkowego, to organ pierwszej instancji prawidłowo postąpił wydając decyzję o umorzeniu postępowania w sprawie. Samo nadanie numeru porządkowego stanowi czynność materialno – techniczną, a więc nie wymagającą wydania decyzji administracyjnej. Jednakże decyzja powinna być wydana w wypadku gdy z wnioskiem o nadanie numeru porządkowego zwróciła się osoba do tego nieuprawniona, na zasadzie analogii do spraw, co do których przepisy prawa przewidują decyzyjny sposób załatwienia, wszczętych na wniosek osoby nie mającej przymiotu strony. W odniesieniu do zarzutu skarżącego, że Polski Związek Działkowców "[...]" jest "nieprawnym" użytkownikiem wieczystym gruntu, gdyż przeniesienie owego użytkowania nastąpiło w oparciu o niekonstytucyjne przepisy, to zważyć należy że, na chwilę obecną czynność prawna ustanawiająca Polski Związek Działkowców "[...]" użytkownikiem wieczystym przedmiotowej nieruchomości, nie została w żaden sposób podważona, co wynika też z wypisu z rejestru gruntów. Dlatego wszelkie dywagacje skarżącego w tym zakresie nie mogły wpłynąć na treść rozstrzygnięcia Sądu. Ponadto, Sąd nie dopatrzył się naruszenia cytowanych w skardze norm konstytucyjnych przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze. Wobec ustalenia, że R. M. nie jest właścicielem budynku i nie stanowi on odrębnej od gruntu nieruchomości, niezasadne jest twierdzenie skarżącego, że zaskarżona decyzja naruszyła istotę prawa własności i "wywłaszczyła" go z posiadanej nieruchomości. Działania organów administracyjnych, jak wykazano wyżej mieściły się w granicach prawa. Reasumując, zaskarżona decyzja w żaden sposób nie narusza prawa, dlatego skargę na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) Sąd oddalił.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI