II SA/OL 239/25

II SA/Ol 239/25 - Postanowienie WSA w Olsztynie
Data orzeczenia
2025-04-23
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2025-04-16
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie
Sędziowie
Marzenna Glabas /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
645  Sprawy nieobjęte symbolami podstawowymi 601644 oraz od 646-652
6391 Skargi na uchwały rady gminy w przedmiocie ... (art. 100 i 101a ustawy o samorządzie gminnym)
Hasła tematyczne
Odrzucenie skargi
Skarżony organ
Rada Gminy
Treść wyniku
Odrzucono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 58 § 1 pkt 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Dz.U. 2024 poz 572
art. 227, art. 229 pkt 3
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzenna Glabas po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 23 kwietnia 2025 r. sprawy ze skargi J.B. na uchwałę Rady Gminy Świętajno z dnia 6 lutego 2025 r. nr X/79/25 w przedmiocie rozpoznania skarg na działalność Wójta Gminy Świętajno postanawia 1. odrzucić skargę, 2. zwrócić skarżącej uiszczony wpis od skargi w kwocie 200 zł (słownie: dwieście złotych).
Uzasadnienie
Uchwałą z dnia 6 lutego 2025 r., nr X/79/25, Rada Gminy Świętajno, działając na podstawie art. 229 pkt 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 572; dalej jako: "k.p.a."), uznała za niezasadne skargi mieszkańca gminy dotyczące: 1. ujawnienia danych osobowych w dniu 30 maja
2023 r. podczas zebrania wiejskiego w K. podczas jednorazowego odczytania imion i nazwisk czterech osób, w tym jednej nieżyjącej rodziny; 2. przyjęcia dwóch oświadczeń
o zamieszkiwaniu na terenie sołectwa K. oraz wpisu kandydata na członka Rady Sołeckiej sołectwa K..
W dniu 18 marca 2025 r. J. B. zaskarżyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie powyższą uchwałę, podnosząc zarzuty przeciwko działaniom organów gminy Świętajno dotyczącym nieprzestrzegania terminów odpowiadania na pisma, pozostawiania skarg bez odpowiedzi, przeciągania spraw, pomijania dowodów, niestosowania się do przepisów prawa krajowego i miejscowego lub ich własnej interpretacji, zastraszania oraz nakłaniania do wycofania skargi, łamania zasad etyki radnego, łamania konstytucji, pozbawiania prawa do głosu i przedstawienia stanowiska osoby skarżącej członkom Rady Gminy, odmowy przeprowadzenia działań zmierzających do wyjaśnienia sprawy, nieinformowania organów ścigania o przypadkach łamania prawa, nieprzekazywania Komisji przez przewodniczącego dokumentów
w sprawie, wprowadzania obywateli i instytucji państwowych w błąd oraz odmowy wydawania opinii w sprawie złożonych skarg, znieważania, poniżania i oczerniania mieszkańców przez radnych.
W odpowiedzi na skargę Wójt Gminy Świętajno, reprezentowany przez adwokata, wniósł o jej odrzucenie. Wskazał, że skarga jest spóźniona, ponieważ wniesiona została po upływie jednego miesiąca, ponadto skarżąca zaniechała czynności wezwania do usunięcia naruszenia prawa. Podniesiono, że niezależnie od powyższych przesłanek skarga do sądu administracyjnego nie przysługuje w sprawach dotyczących postępowania skargowo-wnioskowego z Działu VIII k.p.a.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje:
Merytoryczne rozpatrzenie zasadności skargi poprzedzone jest w postępowaniu przed sądem administracyjnym badaniem dopuszczalności jej wniesienia. Skarga jest dopuszczalna, gdy przedmiot sprawy należy do właściwości sądu, skargę wniesie uprawniony podmiot oraz gdy spełnia ona wymogi formalne i została złożona w terminie. Stwierdzenie braku którejś z wymienionych przesłanek dopuszczalności zaskarżenia uniemożliwia nadanie skardze dalszego biegu, co w konsekwencji prowadzi do odrzucenia skargi.
W rozpoznawanej sprawie skarga podlega odrzuceniu, bowiem przedmiot zaskarżenia nie podlega kontroli sądu administracyjnego. Podnieść należy, iż w myśl art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2024 r. poz. 1267) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Na podstawie art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935, dalej jako: "p.p.s.a."), kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:
1) decyzje administracyjne;
2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie;
4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego
w ustawie – Kodeks postępowania administracyjnego, postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy – Ordynacja podatkowa, postępowań, o których mowa w dziale
V w rozdziale 1 ustawy o Krajowej Administracji Skarbowej oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw;
4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane
w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających;
5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego
i terenowych organów administracji rządowej;
6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a;
9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych
w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie – Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy – Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.
Sądy administracyjne orzekają również w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 k.p.a., a także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach (art. 3 § 2a i 3 p.p.s.a.).
Kwestionowana uchwała nie należy do żadnej ze wskazanych zaskarżalnych do sądu administracyjnego form działalności administracji publicznej, gdyż podjęta została dla załatwienia skargi w trybie postępowania skargowego, kończącego się zgodnie z art. 238
§ 1 k.p.a. niezaskarżalnym zawiadomieniem o sposobie załatwienia skargi. Jak wynika
z treści zaskarżonej uchwały została ona podjęła po rozpoznaniu skargi w oparciu
o regulacje zawarte w dziale VIII k.p.a., zatytułowanym "Skargi i wnioski" (art. 221- 240 k.p.a.). Stosownie do treści art. 227 k.p.a. przedmiotem skargi może być w szczególności zaniedbanie lub nienależyte wykonywanie zadań przez właściwe organy albo przez ich pracowników, naruszenie praworządności lub interesów skarżących, a także przewlekłe lub biurokratyczne załatwianie spraw. Skarga tego rodzaju jest szczególnym środkiem ochrony różnych interesów jednostki, zawierającym zarzut wadliwej działalności organu lub jego pracownika. Uruchamia jednoinstancyjne postępowanie administracyjne o charakterze uproszczonym, kończące się czynnością faktyczną w postaci zawiadomienia o załatwieniu sprawy, które może być kwestionowane nową skargą wniesioną w tym trybie.
W postępowaniu tym nie rozstrzyga się konkretnej sprawy administracyjnej, nie jest wydawany akt administracyjny ani dokonywana czynność z zakresu administracji publicznej dotycząca uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Zainteresowanemu podmiotowi nie przysługuje prawo do zaskarżenia odpowiedzi. Tym samym ocena prawidłowości prowadzenia postępowania skargowego w trybie działu VIII k.p.a. nie podlega kognicji sądów administracyjnych (por. m.in. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z 19 stycznia 2012 r., sygn. akt II OSK 2692/11, z 17 maja 2024 r., sygn. akt III OSK 1018/24, publ. w Centralnej Bazie Orzeczeń Sadów Administracyjnych na stronie orzeczenia.nsa.gov.pl, dalej jako: "CBOSA").
W orzecznictwie sądów administracyjnych utrwalony jest pogląd, że stronie niezadowolonej z załatwienia skargi opartej na podstawie art. 227 k.p.a. nie przysługuje skarga do sądu administracyjnego. Sąd administracyjny nie jest właściwy do rozpoznania takich skarg, nawet jeżeli zawiadomienie o załatwieniu skargi ma formę uchwały organu stanowiącego jednostki samorządu terytorialnego. Zainicjowana skargą ocena sposobu działania organu, jak i jego pracowników, sprowadzająca się do ustalenia prawidłowości
i terminowości ich działania oraz zbadania potrzeby podjęcia określonych czynności stanowi wewnętrzną sprawę organów. Postępowanie skargowe nie kończy się władczym aktem podlegającym ocenie sądu administracyjnego z punktu widzenia legalności (por. postanowienia NSA: z 25 lutego 2009 r., sygn. akt II OSK 241/09, z 17 stycznia 2014 r., sygn. II OSK 3134/13, publ. w CBOSA).
W związku z powyższym w niniejszej sprawie Sąd nie mógł badać zasadności zaskarżonej uchwały, a tym samym nie jest władny do analizowania zasadności twierdzeń skarżącej podniesionych w skardze.
Mając powyższe na uwadze, Sąd odrzucił skargę, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a., który stanowi, że sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego.
Na zasadzie art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Sąd orzekł o zwrocie uiszczonego wpisu.
Na marginesie zasadnym jest wyjaśnić pełnomocnikowi organu, że art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym stanowi, że każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem, podjętymi przez organ gminy w sprawie
z zakresu administracji publicznej, może zaskarżyć uchwałę lub zarządzenie do sądu administracyjnego. Przepis ten w aktualnym brzmieniu, na skutek noweli wprowadzonej ustawą z dnia 7 kwietnia 2017 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2017 r. poz. 935), nie wymaga już poprzedzania skargi wezwaniem organu do usunięcia naruszenia prawa.
W konsekwencji skarga wnoszona w trybie tego przepisu na akty organów jednostek samorządu terytorialnego, inne niż decyzje administracyjne, wydane po wejściu w życie tej nowelizacji (art. 17 ust. 2 ustawy zmieniającej) nie jest ograniczona terminem i może zostać wniesiona w każdym czasie (art. 53 § 2a p.p.s.a.).