II SA/Ol 200/04

II SA/Ol 200/04 - Wyrok WSA w Olsztynie
Data orzeczenia
2004-08-06
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2004-04-16
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie
Sędziowie
A. Beata Jezielska
Hanna Raszkowska
Zbigniew Ślusarczyk /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6099 Inne o symbolu podstawowym 609
Skarżony organ
Rada Gminy
Treść wyniku
Stwierdzono nieważność zaskarżonego aktu
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Zbigniew Ślusarczyk (Spr.) Sędzia WSA Hanna Raszkowska Sędzia WSA Beata Jezielska Protokolant Grażyna Wojtaszek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 sierpnia 2004 r. sprawy ze skargi Wojewody na uchwałę Rady Gminy J. z dnia "[...]" Nr "[...]" w przedmiocie zatwierdzenia taryf dla zbiorowego zaopatrzenia w wodę i zbiorowego odprowadzania ścieków: I stwierdza nieważność zaskarżonej uchwały; II stwierdza, że zaskarżona uchwała nie może być wykonana do chwili uprawomocnienia się wyroku.
Uzasadnienie
Rada Gminy na sesji w dniu 12 grudnia 2003 r., powołując się na art. 24 ust. l i 3 ustawy z dnia 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków /Dz. U. nr 72, poz. 747 z poz. zm./ uchwałą nr "[...]" zatwierdziła taryfy, zawierające ceny i stawki opłat za zbiorowe zaopatrzenie w wodę i zbiorowe odprowadzenie ścieków dla odbiorców rozliczanych według wskazań wodomierza oraz odbiorców w rozliczeniach ryczałtowych, na okres od 1.01.2004 r. do 31.12.2004 r. Rada Gminy podejmując w/w uchwałę ustaliła poprzez obniżenie w trzech pozycjach stawki w przedłożonej jej do zatwierdzenia taryfie - ze stawki 1,75 na 1,50; 2,03 na 1,85; 3,80 na 2,55.
Wojewoda wniósł skargę do sądu administracyjnego, żądając stwierdzenia nieważności uchwały Rady Gminy z 12.12.2003 r. nr "[...]", zarzucając, że została ona podjęta bez podstawy prawnej. W uzasadnieniu skargi podano, że z literalnego brzmienia art. 24 ust. l i 3 ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków wynika, że przedmiotem głosowania może być jedynie wniosek o zatwierdzenie taryf, a co za tym idzie uchwała w sprawie zatwierdzenia taryf, bądź brak uchwały w tym przedmiocie w przypadku negatywnego wyniku głosowania. Rada nie ma zatem kompetencji do weryfikacji stawek - co uczyniła w tym przypadku. Wyłącznie wójt jest ustawowo uprawniony do podjęcia powyższych czynności (art. 24 ust. 5 ustawy).
W odpowiedzi na skargę Rada Gminy wniosła o jej oddalenie. Podała, że w jej ocenie uchwała nie narusza prawa, ponieważ Rada Gminy uchwałą nr "[...]" z dnia 13 marca 2004 r. w sprawie budżetu gminy na rok 2004, ustaliła dopłatę dla Zakładu Gospodarki Komunalnej w wysokości 81.720 zł.
Wojewódzki Sąd Administracyjny, zważył co następuje:
Skarga nie jest zasadna.
Sprawę zatwierdzenia taryf reguluje art. 24 ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków. W świetle dyspozycji art. 24 ust. l i 3 taryfy zatwierdzane są w formie uchwały rady gminy w terminie 45 dni od złożenia wniosku przez przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne o ich zatwierdzenie. Oznacza to, co wynika z wykładni gramatycznej powyższego przepisu, że rada miasta lub gminy może podjąć uchwałę o jej zatwierdzeniu lub powstrzymać się od jej podjęcia czyli nie jest władna podjąć uchwały o zmianie taryf zaproponowanych do zatwierdzenia lub o odmowie zatwierdzenia danych taryf. W tym zakresie Sąd podziela stanowisko zajęte w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego (tak w wyrokach NSA: z 9.09.2003 r. II SA/LU 1040/03 i z 11.09.2002 r. II SA/Ka 1201/02) i poglądy doktryny, np. J. Wiśniewski "Zaopatrzenie w wodę i odprowadzanie ścieków". Przepisy, komentarze, dokumenty. Izba Gospodarcza, Wodociągi Polskie str. 37; M. Krzyszczak "Nowa ustawa o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków" - Monitor Prawniczy 2002 r. nr 7 t. 6 str. 310; a także C. Grzybowski "Zatwierdzenie taryf przez radę gminy" -Gazeta Samorządu Administracji z 2001 r. nr 17 str. 87. Wobec organów samorządu terytorialnego zgodnie z art. 7 Konstytucji RP, tj. zasadą praworządności, nie stosuje się zasady "co nie jest przez prawo zabronione, jest dozwolone". W każdym bowiem przypadku, wydając akt normatywny, także będący aktem prawa miejscowego, muszą one mieć upoważnienie ustawowe (art. 94 Konstytucji RP), które nie może być dorozumiane, czyli zachodzi zakaz domniemania kompetencji. Kwestii zatwierdzania taryf nie normuje też art. 7 ust. l pkt 3 ustawy o samorządzie gminnym, który stanowi tylko, że do zadań własnych gminy należą sprawy dotyczące "wodociągów i zaopatrzenia w wodę, kanalizacji, usuwania i oczyszczania ścieków komunalnych". Jest to przepis ustrojowego prawa administracyjnego, którego "konkretyzacja" następuje w drodze odpowiednich przepisów materialnego prawa administracyjnego, czyli w tym przypadku ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków, także w zakresie przyznawania kompetencji właściwemu organowi gminy, tj. w tej sprawie radzie gminy. Zgodnie z dyspozycją art. 20 ust. 1-3 tej ustawy taryfy są ustalone przez przedsiębiorstwo wodociągowo - kanalizacyjne na l rok, a następnie w terminie 70 dni przed projektowaną datą wejścia w życie, przedsiębiorstwo musi przedstawić wniosek właściwej radzie gminy, dołączając do niego także szczegółową kalkulację cen i stawek opłat, jak i aktualny wieloletni plan rozwoju i modernizacji urządzeń wodociągowych i kanalizacyjnych, który jest w istocie jego projektem. Każdy wniosek powyższego przedsiębiorstwa o zatwierdzenie taryf podlega sprawdzeniu przez wójta (burmistrza, prezydenta) w trybie art. 24 ust. 5 tejże ustawy, czy zostały opracowane zgodnie z przepisami tej ustawy, wójt także weryfikuje koszty w rozumieniu art. 20 ust. 4 pkt l pod kątem celowości ich ponoszenia. Dlatego też tylko wójt w niniejszej sprawie był upoważniony ustawowo do podjęcia powyższych czynności a nie rada gminy, która faktycznie sama zweryfikowała taryfy i je obniżyła.
Rada Gminy w odpowiedzi na skargę nie neguje wyżej przedstawionego stanowiska, podnosi jeden argument. Twierdzi, że mogła obniżyć taryfy bowiem 13 marca 2004 r. uchwaliła w budżecie gminy dopłatę dla Zakładu Gospodarki Komunalnej w wysokości 81.720 zł. Do odpowiedzi na skargę dołączyła uchwałę potwierdzającą tę okoliczność.
Zgodnie z art. 24 ust. 6 ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków rada gminy może podjąć uchwałę o dopłacie dla jednej, wybranych lub wszystkich taryfowych grup odbiorców usług, przy czym dopłatę tę gmina przekazuje przedsiębiorstwu wodociągowo - kanalizacyjnemu. W ocenie Sądu wywodzenie kompetencji rady do obniżenia zaproponowanych do zatwierdzenia taryf, przy równoczesnym uchwaleniu dopłaty z powyższego przepisu nie wynika. Jak już wyżej wskazano kompetencja do obniżenia taryf musiałaby wynikać z przepisu ustawy. Dlatego nie sposób uznać, że Rada Gminy uchwalając, kilka miesięcy po obniżeniu taryf, dopłatę, doprowadziła do konwalidacji uchwały z 12.12.2003 r. podjętej bez podstawy prawnej w uchwałę zgodną z prawem.
Mając powyższe na uwadze należało stwierdzić, że zaskarżona uchwała została podjęta bez podstawy prawnej i jako taka jest nieważna. Dlatego Sąd na podstawie art. 147 § l ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. Nr 153 z 2002 r., póz. 12707 uwzględnił skargę i na podstawie art. 152 tej ustawy orzekł o nie wykonywaniu tej uchwały do uprawomocnienia się wyroku.