II SA/OL 179/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w OlsztynieOlsztyn2025-04-24
NSAAdministracyjneWysokawsa
zaświadczenieprawo zamówień publicznychinteres prawnypostępowanie administracyjneWSAuchylenie postanowieniausługi zimowego utrzymania dróg

WSA uchylił postanowienia odmawiające wydania zaświadczenia o wykonanych usługach zimowego utrzymania dróg, uznając istnienie interesu prawnego spółki w uzyskaniu takich informacji na potrzeby postępowań o udzielenie zamówień publicznych.

Spółka P. sp. z o.o. zwróciła się o wydanie zaświadczenia potwierdzającego szczegóły dotyczące wykonanych przez nią usług zimowego utrzymania dróg na rzecz Zarządu Dróg Powiatowych. Organy administracji odmówiły, uznając brak interesu prawnego spółki i twierdząc, że żądane dane nie wynikają z ewidencji organu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie uchylił te postanowienia, stwierdzając, że przepisy Prawa zamówień publicznych mogą stanowić podstawę interesu prawnego w uzyskaniu takiego zaświadczenia, które potwierdza fakty, a nie kształtuje stosunki prawne.

Spółka P. sp. z o.o. wniosła o wydanie zaświadczenia dotyczącego wykonanych przez nią usług zimowego utrzymania dróg w sezonie 2022/2023 na rzecz Zarządu Dróg Powiatowych. Wnioskodawca wskazał na swój interes prawny, twierdząc, że zaświadczenie jest mu potrzebne do udziału w przetargach. Dyrektor Zarządu Dróg Powiatowych odmówił wydania zaświadczenia, argumentując, że organ administracji wydaje zaświadczenia tylko na podstawie własnych ewidencji i rejestrów, a nie danych dostarczonych przez wnioskodawcę. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy postanowienie organu pierwszej instancji, dodając, że spółka nie wykazała interesu prawnego, a jedynie faktyczny. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie uznał skargę za zasadną. Sąd podkreślił, że zaświadczenie jest oświadczeniem wiedzy organu, a nie aktem stosowania prawa. Kluczowe znaczenie miało stwierdzenie, że przepisy Prawa zamówień publicznych (art. 124, art. 273 u.p.z.p. oraz rozporządzenie wykonawcze) mogą stanowić źródło interesu prawnego w uzyskaniu zaświadczenia potwierdzającego np. wykaz wykonanych usług, ich wartość, daty czy podmioty, na rzecz których zostały wykonane. Sąd uznał, że spółka wykazała taki interes prawny, a organy powinny przeprowadzić postępowanie wyjaśniające w celu weryfikacji posiadanych danych i wydania zaświadczenia. W konsekwencji sąd uchylił zaskarżone postanowienia i zasądził zwrot kosztów postępowania.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, przepisy Prawa zamówień publicznych mogą stanowić podstawę interesu prawnego w uzyskaniu zaświadczenia potwierdzającego fakty dotyczące wykonanych usług, nawet jeśli nie wynika to bezpośrednio z przepisów prawa administracyjnego.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że przepisy Prawa zamówień publicznych, które pozwalają zamawiającym żądać m.in. wykazu usług wykonanych przez wykonawcę, stanowią źródło interesu prawnego w uzyskaniu zaświadczenia potwierdzającego takie fakty od organu administracji.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (21)

Główne

k.p.a. art. 217 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 217 § 2

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 218 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

u.p.z.p. art. 124

Ustawa z dnia 11 września 2019 r. Prawo zamówień publicznych

u.p.z.p. art. 273 § 1

Ustawa z dnia 11 września 2019 r. Prawo zamówień publicznych

k.p.a. art. 217 § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 217 § 2

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 218 § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

u.p.z.p. art. 273 § 1

Ustawa z dnia 11 września 2019 r. Prawo zamówień publicznych

p.p.s.a. art. 145 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

k.p.a. art. 218 § 2

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 124

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 124

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

u.p.z.p. art. 7

Ustawa z dnia 11 września 2019 r. Prawo zamówień publicznych

Definicja podmiotowych środków dowodowych.

Dz.U. z 2020 r. poz. 2415 art. 9 § 1

Rozporządzenie Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii z 23.12.2020 r. w sprawie podmiotowych środków dowodowych oraz innych dokumentów lub oświadczeń, jakich może żądać zamawiający od wykonawcy

Określa rodzaje podmiotowych środków dowodowych na potwierdzenie zdolności technicznej lub zawodowej, w tym wykazy usług i referencje.

p.p.s.a. art. 119 § 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 134 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Dz.U. z 2024 r., poz. 1267

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.p.s.a. art. 200

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 205 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 153

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Przepisy Prawa zamówień publicznych mogą stanowić podstawę interesu prawnego w uzyskaniu zaświadczenia potwierdzającego fakty dotyczące wykonanych usług. Zaświadczenie jest oświadczeniem wiedzy organu, a nie aktem stosowania prawa, i może potwierdzać fakty wynikające z posiadanych przez organ danych. Organ powinien przeprowadzić postępowanie wyjaśniające w celu weryfikacji posiadanych danych i wydania zaświadczenia, jeśli istnieje interes prawny.

Odrzucone argumenty

Brak interesu prawnego spółki w uzyskaniu zaświadczenia, ponieważ żądane dane dotyczą stosunku cywilnoprawnego, a nie działalności władczej organu. Organ administracji nie może wydawać zaświadczeń na podstawie dokumentów dostarczonych przez wnioskodawcę. Interes prawny musi wynikać z przepisu prawa administracyjnego, a nie z innych dziedzin prawa, takich jak prawo zamówień publicznych.

Godne uwagi sformułowania

zaświadczenie jest oświadczeniem wiedzy organu, a nie woli nie ma waloru trwałości i nie tworzy stanu rei iudicatae przepisy Prawa zamówień publicznych stanowić mogą źródło interesu prawnego skarżącej spółki w uzyskaniu zaświadczenia publicznoprawny charakter zadań jakie realizuje jednostka samorządu terytorialnego uprawnia do uzyskiwania aktów wiedzy dotyczących danych zgromadzonych przez taki podmiot

Skład orzekający

Ewa Osipuk

przewodniczący

Piotr Chybicki

sprawozdawca

Grzegorz Klimek

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Uzasadnienie interesu prawnego w uzyskaniu zaświadczenia na podstawie przepisów innych niż prawo administracyjne, w szczególności Prawa zamówień publicznych. Zakres postępowania wyjaśniającego przy wydawaniu zaświadczeń."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji, gdzie dane dotyczące wykonania usług na rzecz jednostki samorządu terytorialnego (w ramach zamówienia publicznego) mogą być potwierdzone zaświadczeniem, jeśli istnieje interes prawny wynikający z przepisów Prawa zamówień publicznych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje, jak przepisy z różnych dziedzin prawa (administracyjne i zamówienia publiczne) mogą się przenikać i wpływać na możliwość uzyskania urzędowych potwierdzeń. Jest to praktyczny przykład dla firm uczestniczących w przetargach.

Czy potrzebujesz zaświadczenia o wykonanych usługach do przetargu? Sąd administracyjny wyjaśnia, kiedy możesz je uzyskać!

Sektor

administracja publiczna

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Ol 179/25 - Wyrok WSA w Olsztynie
Data orzeczenia
2025-04-24
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2025-03-24
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie
Sędziowie
Ewa Osipuk /przewodniczący/
Grzegorz Klimek
Piotr Chybicki /sprawozdawca/
Symbol z opisem
645  Sprawy nieobjęte symbolami podstawowymi 601644 oraz od 646-652
Hasła tematyczne
Administracyjne postępowanie
Zamówienia publiczne
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Uchylono postanowienie I i II instancji
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 572
art. 217 par.1 i par.2, art. 218 par. 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.)
Dz.U. 2021 poz 1129
art. 124, art. 273
Ustawa z dnia 11 września 2019 r. Prawo zamówień publicznych - t.j.
Sentencja
Dnia 24 kwietnia 2025 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Ewa Osipuk Sędziowie sędzia WSA Piotr Chybicki (spr.) asesor WSA Grzegorz Klimek po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 24 kwietnia 2025 roku sprawy ze skargi P. sp. z o.o. w O. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Elblągu z dnia [...] nr [...] w przedmiocie wydania zaświadczenia 1) uchyla zaskarżone postanowienie i utrzymane nim w mocy postanowienie organu I instancji; 2) zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Elblągu na rzecz P. sp. z o.o. w O. kwotę 100 (sto) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadnienie
Z akt sprawy przekazanych Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu wynika, że wnioskiem z 4 grudnia 2024 r. (data wpływu 5 grudnia 2024 r.) P. Sp. z o. o. (dalej Wnioskodawca, Strona, Skarżąca) zwróciło się do Zarządu Dróg Powiatowych w O. o wydanie zaświadczenia w zakresie:
- wskazania czasu (data, godzina rozpoczęcia i zakończenia);
- wskazania podmiotu wykonującego usługę;
- wskazania zakresu wykonanych czynności;
- wskazania sprzętu i samochodów nr rejestracyjnych;
- podania nazwisk pracowników odnotowanych przy czynnościach;
- wskazania zgłoszonych uwag (jeżeli takowe były);
Żądne dane dotyczyć miały okresu od 21 listopada 2022 r. do 30 marca 2023 r., co do usług wykonywanych na rzecz Zarządu Dróg Powiatowych na podstawie umowy Nr [...] z dnia [...]r. - w zakresie odśnieżania i usuwania śliskości chodników w części południowej miasta O. w sezonie zimowym 2022/2023.
Jednocześnie we wniosku strona wskazała że strona ma interes prawny w uzyskaniu przedmiotowego zaświadczenia, bowiem wykonywała usługi jako podwykonawca M. O. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą M. (NIP: [...]). Z kolei urzędowe poświadczenie wykonywania danej usługi jest wymagane w przetargach na świadczenie usług, w jakich Wnioskodawca startuje lub ma zamiar startować. W załączeniu przedłożono faktury jakie Wnioskująca Spółka wystawiła na rzecz M. O. wraz z raportami wykonania.
Postanowieniem z dnia 6 grudnia 2024 r. Dyrektor Zarządu Dróg Powiatowych odmówił wydania zaświadczenia o żądanej treści - wskazując, iż organ administracji publicznej obowiązany jest wydać zaświadczenie, gdy chodzi o potwierdzenie faktów albo stanu prawnego, wynikających z prowadzonej przez ten organ ewidencji, rejestrów bądź z innych danych znajdujących się w jego posiadaniu. Zaznaczył, że danymi znajdującymi się w posiadaniu organu administracji nie są dane dostarczone właściwemu organowi przez osobę ubiegającą się o zaświadczenie w celu potwierdzenia faktów wynikających z tych danych. Z tego powodu nie można przyjąć, że oświadczenie poświadczone przez organ administracji jest zaświadczeniem. Wykonawcą usługi na podstawie umowy Nr [...] z dnia [...] sierpnia 2022 r. -w zakresie odśnieżania i usuwania śliskości chodników w części południowej miasta O. w sezonie zimowym 2022/2023 była Firma M. W czasie obowiązywania umowy Wykonawca nie zgłosił P. Sp. z. o.o. jako Podwykonawcy. Od postanowienia strona wywiodła zażalenie zarzucając organowi:
- naruszenie przepisów prawa, tj. art. 217 § 1 i § 2 k.p.a. w zw. z art. 218 § 1 k.p.a. poprzez niewydanie przez organ zaświadczenia w przedmiocie - wskazania czasu (data, godzina rozpoczęcia i zakończenia);- wskazania podmiotu wykonującego usługę; -wskazania zakresu wykonanych czynności; - wskazania sprzętu i samochodów (nr rejestracyjnych); - wskazania nazwisk pracowników odnotowanych przy czynnościach; -wskazania zgłoszonych uwag (jeżeli takowe były); co do usług wykonywanych w okresie od 21 listopada 2023 r. do dnia 30 marca 2024 r. na rzecz Zarządu Dróg Powiatowych na podstawie umowy Nr [...] z dnia [...] sierpnia 2022 r. - w zakresie odśnieżania i usuwania śliskości chodników w części południowej miasta O. w sezonie zimowym 2022/2023, podczas, gdy ww. organ powinien wydać zaświadczenie, a to wobec gromadzenia przez ten organ danych dotyczących realizacji zadań z zakresu zimowego utrzymania dróg i chodników pozostających w zarządzie organu;
- naruszenie art. 218 § 2 k.p.a., polegające na nieprzeprowadzeniu przez organy postępowania wyjaśniającego w koniecznym zakresie, tj. w szczególności nieustaleniu, jakiego rodzaju ewidencja lub rejestry mogą zawierać żądane przez wnioskodawcę dane, a w szczególności ustalenia ewentualnych dysponentów tych dokumentów;
- naruszenie art. 8 k.p.a. poprzez przeprowadzenie postępowania przez organ w sposób naruszających zaufanie do organów państwa.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Elblągu, postanowieniem z 8 stycznia 2025 r. utrzymało w mocy zaskarżone postanowienie.
W motywach rozstrzygnięcia Kolegium wskazało, że zaskarżone postanowienie należało utrzymać w mocy, choć z innych przyczyn aniżeli wskazane przez organ I instancji w uzasadnieniu postanowienia. Kolegium wywiodło, że zaświadczenie jest informacją urzędową, czyli oświadczeniem wiedzy organu administracji publicznej dotyczącym stanu faktycznego, stanu prawnego lub wynikających z nich konsekwencji prawnych, które nie wywołuje bezpośrednio żadnych skutków prawnych, lecz może mieć wpływ na realizację pewnych uprawnień lub obowiązków odbiorcy informacji lub osób trzecich. Nadto zaświadczenie – w opinii organu - może dotyczyć jedynie tego zakresu działalności, który jest objęty imperium (szeroko rozumianą działalnością władczą). Jak podkreśliło Kolegium do wydania zaświadczenia jest zobligowany nadto jedynie organ administracji publicznej, co explicite wynika z art. 217 § 1 k.p.a., a zaświadczenie ma potwierdzać określone fakty czy stan prawny wynikający z prowadzonej przez ten organ ewidencji, rejestrów bądź innych danych będących w posiadaniu organu. Kolegium wywiodło dalej, że w przypadku kiedy wnioskodawca żąda potwierdzenia faktów, czy prawa wykraczających poza zakres działalności administracyjnej, organy administracji publicznej zobowiązane są odmówić wydania zaświadczenia. Skarżąca Spółka domagała się zaś urzędowego potwierdzenia w drodze zaświadczenia faktów wynikających ze stosunku cywilnoprawnego, łączącego Zarząd Powiatu O. (z upoważnienia którego działał Dyrektor Zarządu Dróg Powiatowych w O.) z M. O. prowadzącym działalność gospodarczą pod nazwą M, na podstawie umowy w sprawie zamówienia publicznego (z dnia [...] nr [...]). Zdaniem Kolegium żądanie wydania wnioskowanego zaświadczenia nie mieściło się w zakresie działalności administracyjnej. Nie można drogą zaświadczeń wywoływać skutków kształtujących stosunki prawne. Sam fakt, że Zarząd Powiatu O. może występować w podwójnej roli: organu administracji publicznej i reprezentanta powiatu jako jednostki sektora finansów publicznych, będącej stroną stosunku cywilnoprawnego, nie uprawnia do skutecznego żądania wydania zaświadczenia w trybie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, skoro żądanie to w istocie dotyczy wykonania umowy cywilnoprawnej - co nie jest związane z wykonywaniem władztwa administracyjnego.
W dalszej części uzasadnienia Kolegium wskazało, że o istnieniu interesu prawnego Strony, w rozumieniu art. 217 § 2 pkt 2 k.p.a. nie świadczy powoływanie się przez nią na fakt, że będzie ona mogła, biorąc udział w kolejnych postępowaniach w trybie zamówień publicznych, przedkładać zaświadczenie, z którego wynikać będzie jakie usługi wykonała w należyty sposób. Zdaniem Kolegium argumentacja odnosząca się w zasadzie do żądania wydania referencji przesądza jedynie o istnieniu po stronie skarżącej spółki interesu faktycznego do domagania się wydania zaświadczenia żądanej treści. Interes prawny wywieść można zaś jedynie z normy prawnej.
Pismem z 10 lutego 2025 r. spółka wywiodła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę na postanowienie Kolegium z 8 stycznia 2025 r.
W treści skargi spółka zarzuciła organowi naruszenie:
- art. 217 § 1 i § 2 k.p.a. w zw. z art. 218 § 1 k.p.a. poprzez niewydanie przez organ zaświadczenia w przedmiocie - wskazania czasu (data, godzina rozpoczęcia i zakończenia); - wskazania podmiotu wykonującego usługę; - wskazania zakresu wykonanych czynności; - wskazania sprzętu i samochodów (nr rejestracyjnych); -wskazania nazwisk pracowników odnotowanych przy czynnościach - wskazania zgłoszonych uwag (jeżeli takowe były); co do usług wykonywanych w okresie od 21 listopada 2023 r. do dnia 30 marca 2024 r. na rzecz Zarządu Dróg Powiatowych na podstawie umowy Nr [...] z dnia [...] r. - w zakresie odśnieżania i usuwania śliskości chodników w części południowej miasta O. w sezonie zimowym 2022/2023, podczas, gdy ww. organ powinien wydać zaświadczenie, a to wobec gromadzenia przez ten organ danych dotyczących realizacji zadań z zakresu zimowego utrzymania dróg i chodników pozostających w zarządzie organu;
- naruszenie przepisów prawa, tj. art. 217 § 2 pkt 2 k.p.a. w zw. z art. 28 k.p.a., polegające na wadliwym zdefiniowaniu pojęciu interesu prawnego w uzyskaniu zaświadczenia, a to poprzez uznanie, że skarżąca nie posiada interesu prawnego w uzyskaniu zaświadczenia, podczas gdy z wyżej wymienionych przepisów wynika, że interes prawny w uzyskaniu zaświadczenia należy rozumieć szeroko, a co za tym idzie źródłem interesu prawnego w uzyskaniu zaświadczenia mogą być przepisy nie tylko prawa administracyjnego, ale także innych dziedzin prawa, w tym prawa zamówień publicznych, co skutkuje uznaniem, że skarżąca posiada interes prawny w uzyskaniu zaświadczenia wnioskowanej treści.
- naruszenie art. 218 § 2 k.p.a., polegające na nieprzeprowadzeniu przez organy postępowania wyjaśniającego w koniecznym zakresie, tj. w szczególności nieustaleniu, jakiego rodzaju ewidencja lub rejestry mogą zawierać żądane przez wnioskodawcę dane, a w szczególności ustalenia ewentualnych dysponentów tych dokumentów;
W motywach skargi spółka wskazała, że organ dopuścił się naruszenia art. 217 § 1 i 2 k.p.a., błędnie uznając, że podmiot ubiegający się o wydanie zaświadczenia winien wykazać swój interes prawny, poprzez wskazanie przepisu prawa administracyjnego, który wymagałby przedłożenia przez stronę takiego zaświadczenia. Tego rodzaju wykładnia – w opinii skarżącej - jest wadliwa, bowiem organ II instancji zdaje się nie rozróżniać przesłanek zawartych w art. 217 § 2 pkt 1 oraz pkt 2, wymagając od strony łącznego spełnienia przesłanek wskazanych w tych dwóch punktach. Spółka wskazała, że jeżeli przepis prawa wymaga potwierdzenia pewnego stanu rzeczy zaświadczeniem, to organ ma obowiązek jego wystawienia bez wnikania w prawny interes osoby ubiegającej się o zaświadczenie. W opinii skarżącej organ II instancji zdaje się wymagać od skarżącej spełnienia przesłanek zarówno z pkt 1, jak i pkt 2 art. 217 § 2 k.p.a., wskazując że strona nie wskazała konkretnego przepisu prawa administracyjnego, z którego wynikałby obowiązek przedłożenia zaświadczenia. Zdaniem spółki interes prawny postrzegać należy szeroko jako postrzeganą i spodziewaną przez osobę zainteresowaną korzyść z uzyskania żądanego zaświadczenia i może on mieć swoje źródło w różnych dziedzinach prawa.
Spółka odnosząc się do argumentów podanych w uzasadnieniu przez organ - co do nie zgłoszenia Skarżącej Spółki jako podwykonawcy – wskazała, że nie ubiega się o zaświadczenie stwierdzające że występowała w niniejszej umowie w charakterze podwykonawcy. Z uwagi na konieczność pisemnego zgłoszenia podwykonawcy - skarżąca Spółka wobec bezczynności wykonawcy tj. M. O., nie została zgłoszona. Zatem Skarżąca spółka nie żąda potwierdzenia stanu prawnego tj. występowania w układzie osobowym umowy Nr [...] z dnia [...] r. - w charakterze podwykonawcy. Zgodnie z przepisami wobec braku zgłoszenia, takiego statusu skarżąca Spółka nie uzyskała. We wniosku skarżąca Spółka domaga się jedynie wydania zaświadczenia na podstawie dokumentów i rejestrów będących w posiadaniu organu a dotyczących wykonywania umowy Nr [...] z dnia [...] r. - dotyczących faktów. Skarżąca Spółka domagała się zatem potwierdzenia faktów, które miały miejsce, a których odzwierciedlanie znajduje się w dokumentacji posiadanej przez Organ. Faktami tymi są:
- czas (data, godzina rozpoczęcia i zakończenia) wykonywania usługi;
- podmiot wykonującego usługę;
- zakresu wykonanych czynności;
- sprzęt i samochody(nr rejestracyjnych) którymi wykonywano usługę;
- nazwiska pracowników odnotowanych przy czynnościach;
- zgłoszone uwagi lub brak ich zgłoszenie;
co do usług wykonywanych w okresie od 21 listopada 2022 r. do dnia 30 marca 2023 r. na rzecz Zarządu Dróg Powiatowych na podstawie umowy Nr [...] z dnia [...] r. - w zakresie odśnieżania i usuwania śliskości chodników w części południowej miasta O. w sezonie zimowym 2022/2023. Spółka podkreśliła, że fakty te znajdują potwierdzenie w prowadzonych przez Organ jako zamawiającego dzienniku pracy sprzętu oraz w tzw. Dokumentach najmu, określając w nim ilość godzin pracy sprzętu oraz ilość Mg materiału uszorstniającego. Jak zaznaczyła spółka wskazane fakty nie mają charakteru ocennego. Kwestia głoszonych uwag, również dotyczy pewnego zaistniałego już faktu, tj. czy do tych czynności, usług organ zgłosił jakieś uwagi, czy też ich nie zgłosił.
W odpowiedzi na skargę Kolegium podtrzymało swoja argumentacje i wniosło o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje:
Skarga zasługuje na uwzględnienie,
Sąd rozpoznał sprawę niniejszą, na podstawie art. 119 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz.U. z 2024 r., poz. 935 z późn. zm. - przywoływanej dalej w tekście jako "p.p.s.a."), w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym. Przepis ten stanowi mianowicie, że sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. W rozpatrywanej sprawie przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie.
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn.: Dz.U. z 2024 r., poz. 1267) w zw. z art. 3 § 1 p.p.s.a. sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, sąd administracyjny bada, czy zaskarżony akt administracyjny (decyzja, postanowienie) jest zgodny z obowiązującymi w dacie jego podjęcia przepisami prawa materialnego określającymi prawa i obowiązki stron oraz prawa procesowego normującymi postępowanie przed organami administracji publicznej. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a (art. 134 § 1 p.p.s.a.).
W rozpatrywanej sprawie przedmiotem sądowej kontroli strona skarżąca uczyniła postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Elblągu z 8 stycznia 2025 r. oraz poprzedzające je postanowienie z 6 grudnia 2024 r. Dyrektora Zarządu Dróg Powiatowych w O. działającego z upoważnienia Zarządu Powiatu O. w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia.
Na wstępie wyjaśnić trzeba, że wydawanie zaświadczeń przez organy administracji uregulowane zostało w dziale VII Kodeksu postępowania administracyjnego(tekst jedn.: Dz.U. z 2024 r., poz. 572 - dalej w skrócie "k.p.a."). Zgodnie z art. 217 k.p.a. organ administracji publicznej wydaje zaświadczenie na żądanie osoby ubiegającej się o zaświadczenie (§ 1). Zaświadczenie wydaje się, jeżeli:
1) urzędowego potwierdzenia określonych faktów lub stanu prawnego wymaga przepis prawa;
2) osoba ubiega się o zaświadczenie ze względu na swój interes prawny w urzędowym potwierdzeniu określonych faktów lub stanu prawnego.
Zaświadczenie powinno być wydane bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie siedmiu dni (§ 3).
Przepis art. 218 k.p.a. stanowi, że w przypadkach, o których mowa w art. 217 § 2 pkt 2, organ administracji publicznej obowiązany jest wydać zaświadczenie, gdy chodzi o potwierdzenie faktów albo stanu prawnego, wynikających z prowadzonej przez ten organ ewidencji, rejestrów bądź z innych danych znajdujących się w jego posiadaniu (§ 1). Organ administracji publicznej, przed wydaniem zaświadczenia, może przeprowadzić w koniecznym zakresie postępowanie wyjaśniające (§ 2). W myśl art. 219 k.p.a. odmowa wydania zaświadczenia bądź zaświadczenia o treści żądanej przez osobę ubiegającą się o nie, następuje w drodze postanowienia, na które służy zażalenie.
Postępowanie w sprawie wydawania zaświadczeń ma charakter odmienny od postępowania administracyjnego jurysdykcyjnego, przy czym k.p.a. nie określa wyraźnie relacji miedzy tymi postępowaniami, w szczególności nie stanowi o odpowiednim stosowaniu przy wydawaniu zaświadczeń przepisów o postępowaniu jurysdykcyjnym. Niemniej jednak przyjmuje się, że takie odpowiednie stosowanie przepisów może być uzasadnione, a bywa nawet niezbędne.
Zaświadczenie jest urzędowym potwierdzeniem w formie pisemnej obiektywnie istniejącego stanu rzeczy (faktycznego lub prawnego), dokonanym przez organ administracji publicznej. Nie jest ono aktem stosowania prawa ani oświadczeniem woli - jest oświadczeniem wiedzy; nie rodzi dla adresata żadnych bezpośrednich skutków prawnych, zmienia jedynie jego sytuację faktyczną, ponieważ może być np. środkiem dowodowym w postępowaniu administracyjnym zmierzającym do ukształtowania prawnej sfery jej adresata. Zaświadczenie nie tworzy, nie uchyla ani nie zmienia istniejących stosunków prawnych. Może być oceniane tylko w kategoriach prawdy lub fałszu (a nie wadliwości); nie ma waloru trwałości i nie tworzy stanu rei iudicatae (por. T. Woś, w: T. Woś (red.) Postępowanie administracyjne, Warszawa 2017, s. 84-85).
Warto w tym miejscu również zaznaczyć, że zakres postępowania wyjaśniającego prowadzonego przed wydaniem zaświadczenia, jest ograniczony do analizy posiadanej dokumentacji oraz danych zgromadzonych w zasobach i oceny możliwości ich przeniesienia do treści zaświadczenia. Nie jest natomiast dopuszczalne co do zasady dokonywanie w tym trybie ustaleń faktycznych i ocen prawnych nie wynikających wprost z prowadzonej przez organ ewidencji, rejestrów bądź innych danych znajdujących się w jego posiadaniu (por. wyroki NSA z 23 kwietnia 2020 r. sygn. II OSK 1223/19, z 9 lutego 2018 r., sygn. I OSK 813/16).
Co istotne, zaświadczenie jest aktem wiedzy, a nie woli organu i nie ma charakteru prawotwórczego. Nie rozstrzyga żadnej sprawy, nie tworzy nowej sytuacji prawnej, ani nie kształtuje bezpośrednio stosunku prawnego. Zaświadczeniem organ potwierdza jedynie istnienie określonego stanu na podstawie posiadanych już danych, a postępowanie wyjaśniające, o jakim mowa w art. 218 § 2 k.p.a., spełnia tylko pomocniczą rolę przy ustalaniu treści zaświadczenia. Postępowanie to ogranicza się jedynie do takich czynności, które pozwolą na urzędowe rozpoznanie wniosku (por. wyrok NSA z 12 kwietnia 2018 r., sygn. II OSK 2527/17).
Organ I instancji wskazał, że nie może potwierdzić zadanych przez wnioskodawcę faktów, ponieważ ten nie był podwykonawcą w ramach prowadzonych usług zimowego utrzymania dróg. Organ stwierdził przy tym, że nie może wydać zaświadczenia w o dokumenty (faktury) dostarczone przez osobę ubiegającą się o zaświadczenie w celu potwierdzenia wynikających z przedłożonych przez wnioskodawcę faktur. Kolegium wskazało natomiast, że przyczyną uniemożliwiająca wydanie zaświadczenia w niniejszej sprawie jest brak wykazania przez wnioskodawcę interesu prawnego w jego uzyskaniu tj. brak spełnienia przesłanki z art. 217 §2 pkt. 2 k.p.a. i oparcie wniosku jedynie o interes faktyczny. Z argumentacją tą nie sposób się zgodzić.
Zgodnie z brzmieniem art. 124 Ustawa z dnia 11 września 2019 r. - Prawo zamówień publicznych (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1320). W postępowaniu o udzielenie zamówienia zamawiający:
1) żąda podmiotowych środków dowodowych na potwierdzenie braku podstaw wykluczenia;
2) może żądać podmiotowych środków dowodowych na potwierdzenie spełniania warunków udziału w postępowaniu lub kryteriów selekcji.
Przepis art. 273 ust. 1 u.p.z.p wskazuje zaś że w postępowaniu o udzielenie zamówienia zamawiający może żądać podmiotowych środków dowodowych na potwierdzenie:
1) braku podstaw wykluczenia;
2) spełniania warunków udziału w postępowaniu lub kryteriów selekcji.
Przepisy te stanowić mogą źródło interesu prawnego skarżącej spółki w uzyskaniu zaświadczenia w co do wykonanych na rzecz Zarządu Dróg Powiatowych usług w zakresie - wskazania czasu (data, godzina rozpoczęcia i zakończenia); - wskazania podmiotu wykonującego usługę; - wskazania zakresu wykonanych czynności; - wskazania sprzętu i samochodów (nr rejestracyjnych); -wskazania nazwisk pracowników odnotowanych przy czynnościach - wskazania zgłoszonych uwag (jeżeli takowe były).
Zgodnie z brzmieniem art. 7 pkt 17 u.p.z.p. pod pojęciem podmiotowych środkach dowodowych należy rozumieć środki służące potwierdzeniu braku podstaw wykluczenia, spełniania warunków udziału w postępowaniu lub kryteriów selekcji, z wyjątkiem oświadczenia, o którym mowa w art. 125 ust. 1. Rodzaje podmiotowych środków dowodowych oraz innych dokumentów lub oświadczeń, jakich może żądać zamawiający od wykonawcy, okres ich ważności oraz formy, w jakich mogą być one składane zostały określone w rozporządzeniu Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii z 23.12.2020 r. w sprawie podmiotowych środków dowodowych oraz innych dokumentów lub oświadczeń, jakich może żądać zamawiający od wykonawcy (Dz.U. z 2020 r. poz. 2415 ze zm.). Paragraf 9 ust.1 pkt 2 wskazanego aktu wykonawczego określa natomiast że w celu potwierdzenia spełniania przez wykonawcę warunków udziału w postępowaniu lub kryteriów selekcji dotyczących zdolności technicznej lub zawodowej, zamawiający może, w zależności od charakteru, znaczenia, przeznaczenia lub zakresu robót budowlanych, dostaw lub usług, żądać następujących podmiotowych środków dowodowych:
wykazu dostaw lub usług wykonanych, a w przypadku świadczeń powtarzających się lub ciągłych również wykonywanych, w okresie ostatnich 3 lat, a jeżeli okres prowadzenia działalności jest krótszy - w tym okresie, wraz z podaniem ich wartości, przedmiotu, dat wykonania i podmiotów, na rzecz których dostawy lub usługi zostały wykonane lub są wykonywane, oraz załączeniem dowodów określających, czy te dostawy lub usługi zostały wykonane lub są wykonywane należycie, przy czym dowodami, o których mowa, są referencje bądź inne dokumenty sporządzone przez podmiot, na rzecz którego dostawy lub usługi zostały wykonane, a w przypadku świadczeń powtarzających się lub ciągłych są wykonywane, a jeżeli wykonawca z przyczyn niezależnych od niego nie jest w stanie uzyskać tych dokumentów - oświadczenie wykonawcy; w przypadku świadczeń powtarzających się lub ciągłych nadal wykonywanych referencje bądź inne dokumenty potwierdzające ich należyte wykonywanie powinny być wystawione w okresie ostatnich 3 miesięcy;
Istnieje zatem w systemie prawa powszechnie obowiązującego norma jaka stanowić może źródło interesu prawnego w uzyskaniu przez skarżącą spółkę zaświadczenia co do faktów wskazanych we wniosku z 4 grudnia 2024 r. Skoro bowiem w postępowaniu regulowanym przepisami u.p.z.p. zamawiający może żądać m.in. środków dowodowych na potwierdzenie np.: wykazu usług wykonanych przez wykonawcę, wskazania podmiotów, na rzecz których zostały wykonane referencyjne roboty budowlane, dostawy lub usługi, wreszcie informacji czy roboty budowlane, dostawy lub usługi zostały wykonane należycie, to wnioskodawca posiada oparty na konkretnej normie prawa powszechnie obowiązującego interes prawny w uzyskaniu potwierdzenia takich faktów od organu administracji publicznej. Ustawodawca przypisał bowiem przedstawieniu tego rodzaju dokumentacji konkretny walor prawny.
Powtórzyć należy przy tym, że zaświadczenie jest urzędowym potwierdzeniem istniejącego stanu rzeczy (oświadczeniem wiedzy), dokonanym przez organ administracji publicznej, dokonanym w oparciu o posiadane przez organ zasoby danych dotyczących realizacji powierzonych zadań o charakterze publicznym. Rację ma przy tym organ, że samorząd terytorialny działa w sferze władczej (imperium) i nie władczej (dominium). Prócz działań władczych .władze samorządowe muszą jednak, z racji posiadania określonego mienia niezbędnego do wykonywania zadań, dokonywać wszelkiego rodzaju aktów zarządzania mieniem publicznym, które to akty mają w istocie charakter cywilnoprawny – i należą do sfery określanej często jako dominium. Obie formy aktywności pozostają jednak w sferze realizacji zadań publicznych, nawet jeśli, w sferze dominium, odbywają się w oparciu o prywatnoprawną formę działań lub nawiązywania stosunków prawnych. Z tego względu, publicznoprawny charakter zadań jakie realizuje jednostka samorządu terytorialnego uprawnia do uzyskiwania aktów wiedzy dotyczących danych zgromadzonych przez taki podmiot, tak w formie dostępu do informacji publicznej jak i uzyskania zaświadczenia, jeśli spełnione są kryteria jego wydania wskazane w art. 217 k.p.a.
Skoro zatem wnioskodawca posiadał interes prawny w uzyskaniu danych (dotyczących realizacji zadań publicznych) objętych wnioskiem z 4 grudnia 2024 r. organ winien przeprowadzić postepowanie wyjaśniające w zakresie weryfikacji czy posiada dane objęte wnioskiem o wydanie zaświadczenia i dostosować rozstrzygniecie do wyniku tych ustaleń.
Biorąc pod uwagę powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie uchylił zaskarżone postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz poprzedzające je postanowienie organu I instancji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c) p.p.s.a.
O kosztach postępowania należnych stronie skarżącej od organu orzeczono w punkcie 2 sentencji wyroku, mając na względzie dyspozycję art. 200 i art. 205 § 1 p.p.s.a
Ponownie rozpoznając sprawę organy zastosują się do oceny prawnej i wskazań co do dalszego postępowania wyrażonych w niniejszym orzeczeniu stosownie do art. 153 p.p.s.a.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI